close

Enter

Log in using OpenID

bilgi ve iletişim teknolojileri dersi ders notu 1.dönem 2.sınav öncesi

embedDownload
BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİ DERSİ DERS NOTU 1.DÖNEM 2.SINAV ÖNCESİ DERS NOTLARI
NEDEN NEDEN?NEDEN BİT DERSİ?NEDEN MEDYA?
katmaya, anlamlandırmaya başladım(araç olmaktan çıktı
amaç oldu. *Görev edinmeye başlama]). Bilgi benim
NEDEN İNTERNET?
günlük yaşantımda diğer bireylerle paylaşarak
o “Neden internet” sorusunun cevabı bilgisayarın getirdiği
sosyalleşmemi, iletişim süresinin uzamasını sağlıyordu.
faydayı da kapsamaktadır. Bilgisayar bize ne
Ama. Düz bir bilgiyi(Örneğin: fıkra-metin, karikatür-resim,
kazandırmıştır. Hız-Kapasite-Maliyet
fragman-video vs) ben görevimmişim(asıl amaçın dışına
 “Sınırsız” bilgiyi depolayabilme, saklama.
çıkarak amacımmış gibi sorumluluk hissetme) gibi sosyal

Bu “sınırsız” bilginin çok hızlı bir şekilde işlenmesi ve
medya araçlarında paylaşmaya başladım. Tamam hiç
sonuç üretebilmesi.
sorun değil çok güzel paylaşımda bulunmak. Basit bir
 Maliyetin düşük olması
hesap yapalım: Facebook ta 100 tane arkadaşım var ise ve
o “Sınırsız” bilgiye makul maliyette(hatta ücretsiz) çok hızlı
her biri bir günde bir bilgi paylaşsalar… Bunları okumak
bir şekilde ulaşabilme.
için geçen süre saatlerimi almaya başladı. Artık sadece
o Diğer birçok faydasından bir tanesi de kolektif(birden
Facebook da değil onlarca sosyal medya aracı var. Burada
fazla kişinin akılcı yöntemle bir araya geldiği ortam)
bahsettiğim sadece paylaşılan bilgiyi okumak(paylaşın
yöntemle insanları bir araya getirmesi. Milyarlarca
bilgiyi anlamlandırana kadar geçen süre) için geçen
insanı(dünya), insan beynini(farklılık), insan
zaman. Ne okudunuz, bununla ilgili kendinizde nasıl bir
düşüncesini(akıl), insan dünyasını(özyaşantı), hiçbir ayrım
duygu hissi oldu vs vs. Bu duygu hissi sizi etkiledi ise
yapmadan koşulsuz kabul etmesi. Tabi bu olumlu bir şey
bundan sonraki süreçte olası güvenilecek paylaşımcının
midir!?. Birey kendisi için makul ve kontrol edebilir süreyi
sonraki paylaşımlarında sizi neler bekliyor. Yani benim
ayarlayabildiğinde hep olumlu bir şeyler. Kontrolün
güvendiğim arkadaşım bana risk oluşturursa ben ne
bireyin kendisinde olduğu, bireyinde kendisinden
hissedeceğim yada ne yapacağım.
haberdar olduğu, kendisini kontrol edebildiği sürece bu
Sorun buradan sonra başlıyor. Bireylerin kendi
dünyayı(internet) da o şekilde olumlu kullanabilecektir.
dünyasından
yansıttıkları
ile
karşısındakilerin
o vs vs. Sizin görüşünüz.
yansıttıklarının doğru, güvenilir, geçerli olması gerekli.
Polis kendisini hırsız, hırsızda kendisini polis olarak
NEDEN SOSYAL MEDYA?
tanıtabilir. Bilgi kirliliği sonucu oluşan aşırı bilgi
yüklenmesi, bilgi çelişkileri ile anlamlandıramama vs
 Birey sadece bilgiye ihtiyacı olduğu zaman değil internetin
bireyin özünde getirdiği ailevi, kültürel, gerçek sosyal
getirdiği yeni nesil araçlarla(sosyal medya) bireyin insani
dünyasında kaotik sonuç oluşturabilir. Bir anda kendinizi
özelliklerini de içine almaya başlayan(duygu, kabul görme,
ben kimim sorusunu soruyor olarak bulabilirsiniz.
doyum,..) bir sistem ortaya çıktı. Bireyin sanal sosyal
ortamda kendisinin yarattığı yada içerisine dahil olduğu
 Günlük yaşantıda bir kişi yada bir konu hakkında yorum
ortam bireyin günlük hayatta yaşadığına benzer, anlamlı,
yapmazken sosyal medyada o kişi yada konu hakkında sınırsız
etkileşimin olduğu, kabul edildiği, değer gördüğü,
paylaşımda, bildirimde bulunuyoruz. Neden? Arkadaşımın
sevildiği, paylaşımlarda bulunulan bir kitlesel bir şey
yüzüne karşı söyleyemediğim bir şeyi sosyal medyada
haline geldi (Maalesef sadece araç olmaktan çıktı.
rahatlıkla paylaşabiliyorum. Yüzüne karşı söylememe engel
Milyonlarca insanın kendi amacı uğrana oluşturduğu
olan şey ne ise sosyal medyada rahatlıkla yazmama sebep
kirlilik)
olan şey birbirine zıt iki şey. Beni çift karakterli yapan ne?
Nasıl böyle davranabiliyoruz.
 Ben önceden sadece okuduğumda benim için bir duygu
ifade eden bir bilgiyi bilgi olmaktan çıkarıp ona anlamlar
 vs vs . Sizin görüşünüz.
İnternet
•Yazı
•Resim
•Ses
•Video
•...
Medya
Sosyal Medya
•Gazete
•Dergi
•Radyo
•Televizyon
•Telefon
•Telgraf
•Mektup
•Güvercin
•Duman
•...
•Facebook
•Twitter
•İnstagram
•Foursquare
•Tumblr
•Youtube
•Google+
•Pinterest
•Blog sayfaları
•Sohbet Araçları
•...
1
Kültürel bağlar, vefa,
dostluk, hatırlamama,
dersler, hatta kendin
Sosyal
Medya
ÇEVRE
Sosyal Medya..
Aile
Okul
Gerçek
Yaşantı
Dershane
Akraba
Mahalle
BİREY
--Bir gün 24 SAAT-Hayatına yeni bir şey
eklerken dikkat et.
Yeni bir şey demek
mevcut, belki önemli
bir şeyin gitmesi
demek olmasın.
Ulaşım
Rastlantı Sonucu
Sosyal Faaliyet
Kurs
Kendine zaman ayırabildin mi?
Çeşke bir gün 24 saatten fazla
olsaydı diyor musun?
NEDEN TEKNOLOJİ
Hayatımızı kolaylaştırır. Hayatımızda kullandığımız her araç bir
teknolojidir. Sokak jargonunda moda ve demode kavramı ile
benzeştirirsek telgraf bir teknolojidir yada tebeşir bir
teknolojik üründür. Fakat “Yeni nesil araçlar” ile bu eski
teknolojiler artık kullanılmamaktadır. Ama zamanının bir
teknolojik ürünüdür diyebiliriz.
1-Yeni nesil teknolojik araçlar daha işlevsel ve daha çok;
eskiye göre hayatımızı kolaylaştırdığını söyleyebiliriz.
2-Bireye göre teknoloji algısı farklıdır. Örneğin bir öğretmen
tebeşir kullanırken, başka bir öğretmen etkileşimli tahta
kullanmaktadır. Yeni nesil teknolojik ürün hayatımızı
kolaylaştırıyorsa neden herkes kullanmaz. Bunun farklı
sebepleri olmakla beraber bireyin yaşantısı ile ilişkilidir.
Kişinin yeni teknolojiye uyum sağlama, öğrenme süreci vs
belirli aşamalardan geçmesi gerekebilir.
Tatil
....
Neden bilgisayar; “sınırsız” bilgiyi, çok hızlı bir şekilde(insan
hareketleri sınırlıdır, yorulur) işler ve sonuç üretir(insan beyni
kişiden kişiye farklılık gösterir, kapasitenin artırılması zordur)
ve bu bilgii “sınırsız” bir alanda depolar, saklar.
Bilgisayarın(Bilişim Araçları) hayatımıza girmesinin temel
nedeni budur. Ama bu önemli ve çok faydalı özellikler
günümüzde sosyal medyanın ve öncesinde temel internet
kullanım amacının çok farklı amaçlar için kullanıldığını
görüyoruz.
E-devlet, bilgi edinme, iletişim, sosyalleşme vs gibi
amaçlarının yanında en uç olumsuz örnekler ise ülkelerin
dostu yoktur çıkarı vardır mantalitesi ile başka ülkelerin
toplumsal bilgilerini sürekli depolayıp ve bunu süreç analiz ve
sentezi ile takip etmeleridir. Örneğin ülkemizde birçok şey
uygulamaya konulmadan önce kamuoyu yoklaması
yapılmakta ve toplumdaki etkisi ölçülebilmektedir. Bu
kamuoyu anketleri toplumun tamamına uygulanamamakta
farklı bölgelerden kısıtlı bir alana uygulanabilmektedir.
Bu bakış açısı ile internet ve sosyal medyayı düşünürsek
sadece ülkemizde
NEDEN BİLGİSAYAR
Bilgisayarın 1990 lı yılların ortaları itibariyle yaygınlaşmaya
başlaması ile yeni nesil bir teknoloji insan hayatına girmiştir.
Hayatımızı kolaylaştırması gerekmektedir, teknolojik bir ürün
olduğu için.
Fare
Dokunmatik Ekran
Kamera
Mikrofon
Tarayıcı(Scanner)
Anakart
İşlemci(CPU)
RAM(Ana Bellek)
Harddisk
ÇIKIŞ BİRİMLERİ
Klavye
BİLGİNİN İŞLENMESİ
GİRİŞ BİRİMLERİ
DONANIM
Bilginin işlenmesi süreci
Monitör
Hoparlör
Yazıcı
Çizici(Pointer)
Diğer
-Ekran Kartı
-Ses Kartı vs
Klavyeden A tuşuna basıldığında A tuşunun 0 ve 1 den oluşan 8 haneli kodu sinyallerle Anakarta gider. Anakarttaki chipset birimi
bunun nerden geldiğini ve nere gideceğini, işlenmiş bir verimi yoksa işlenmemiş bir verimi bunu düzenler. Sinyal işlenmek üzere
İşlemci(CPU-Central Processing Unit-Merkezi İşlem Birimi) ye gider. İşlemci bu işi yapabilmesi için bir alana ihtiyaç duyar. İlk
olarak kendi içerisindeki alanı(Ön bellek) kullanır. Eğer ön bellek yetersiz ise Ana Bellek(RAM) de iş yapar. RAM geçici bir alandır.
2
Bilgisayar yeniden başlatıldığında bu bilgiler silinir. RAM de işletim sistemine ait bilgiler vardır. Bilgisayar ilk açılırken gerekli olan
tüm masaüstü ekranı, otomatik çalışan antivirüs yazılımı gibi bilgiler RAM e yüklenir. Bilgisayarınız yavaş açılıyorsa başlangıç
ayarlarına bakmanızda fayda vardır. İşlemci klavyeden gelen bu sinyalin ne olduğunu RAM deki işletim sistemi bilgilerini
kullanarak karşılaştırma yöntemi ile sinyale karşılık gelen bu kodu çözer ve A harfi olduğunu anlar, bilir ve chipsete geri gönderir.
Sonra chipset bu görüntü ise ekran kartı üzerinden ekrana, ses ise ses kartı üzerinden hoparlöre vs iletir. Biz bu A harfi ekranda
görürüz. Tüm bu işlem ortalama saniyenin 3 milyonda bir hızında olur. Her bir adım anlık bir işlemdir. Yeni nesil işlemcilerdeki
çekirdek kavramı da aynı anda 2 yada 4 işlemin yapılabilmesi ile 2 çekirdekli 4 çekirdekli olarak tabir edilir.
Bireysel Kullanıcı Temelli Bilişim Araçları
i. Masaüstü Bilgisayarlar
ii. Taşınabilir Bilgisayarlar
a. Ultrabook : "Ultrabook",
b. Notebook
c. Netbook
iii. Tabletler
iv. Smartbook(Taşınabilir bilgisayar + Tablet)
v. Akıllı Cihazlar(Telefon)
vi. Smart TV(İnternette bağlanabilen TV)
vii. …
İşlemcinin saniyedeki yaptığı iş sayısı yaklaşık onun hızını belirler. İşlemcinin hız birim MHz(Mega Hertz) olarak adlandırılır.
Piyasada GHz (gigahertz) işlemciler mevcuttur. 1 GHz=1024 MHz dir.
YAZILIM



İşletim Sistemi Yazılımları
Uygulama Yazılımları
a ve b maddesindeki yazılımların ortaya çıkarılmasında kullanılan Programlama Dilleri Yazılımları
i. C programlama dili(Makine diline en yakın dil)
ii. Assembly (Makine dili)
iii. Basit vs vs
Ürün
Macin Tosh
$ Ücretli
Ultrabook
Smartbook
Dizüstü Bilgisayar
İşletim
Sistemi
Masaüstü Bilgisayar
Tablet
Akıllı Teledon
Windows
$ Ücretli
Linux-Ücretsiz
İşletim
Sistemi
Firma-Şirket
Apple
Microsoft
TR-Pardüs
Ürün
Firma-Şirket
IOS
Apple
Windows Mobile
Microsoft
Android
Google
VERİ DEPOLAMA BİRİMLERİ
Ayrıntı: Taşınabilir harddiskler ince olan (2,5 inç) ve kalın olan(güç kablosu takılan, 3,5 inç) iki türdür. İnce olan 2,5 inçlik
harddiskler dizüstü bilgisayarlarda kullanılanın aynısıdır. 3,5 inç kalın harddiskler ise masaüstü bilgisayarlarda kullanılanın
aynıdır. Dizüstü bilgisayarınız bozulduğunda harddiskini boş dönüştürücü kutu alıp takarsanı taşınabilir 2,5 inçlik harddiskiniz
olur. 1 inç = 2,54 cm.
 Sabit Disk Harddisk(HDD)
 CD
 SSD sabit hardiskler
 DVD
(ultrabooklarda kullanılan, taşınabilir olanı da var)
 Blu-Ray
 Taşınabilir Harddiskler
 Hafıza Kartları, Memory Stick,
 USB Bellekler
 Disket(Artık Kullanılmıyor)
3
Kapasite-Hafıza Ölçü Birimleri
0 yada 1 = 1 Bit
8 Bit = 1 Bayt = 1 karakter(harf, sayı, işaret, boşluk,..)
1024 Bayt = 1 KiloBayt(KB)
1024 KB = 1 MegaBayt(MB)
1024 MB = 1 GigaBayt(GB)
1024 GB = 1 TeraBayt(TB)
BİLGİSAYAR AĞLARI
Ağ nedir?
En az iki bilgisayarın bir ağ kablosu ile birbirine bağlı
olduğu sisteme ağ(network) denir. Amaç iki bilgisayar
arasında bilgi alışverişi sağlamaktır.
İnternet
Dünyadaki bilgisayarın birbirine bağlı olduğu ağların ağı
adı verilen sisteme internet denir.
Bulut sistem
İnternet hızının artması ve bilgisayarların
performanslarının artarak fiyatlarının düşmesi ile yeni
kavramlar geliştirilmiştir. Bunlardan bir tanesi bulut
sistemi kavramıdır. İnternet ağı üzerindeki bir bilgisayarda
kurulu olan sistemi kullanarak bilgi işlemek veya bilgi
depolamak bulut sistemi ile de olur. Örneğin Word
programı bilgisayarınızda yok ise google dökümanları veya
Hotmail hesabı ile onedrive ı kullanarak Word programına
benzer yapıda yazı yazmak buna örnek verilebilir.
Ağ Çeşitleri
LAN(Local Area Network-Yerel Alan Ağı): Birbirine yakın,
yüksek hızlı, küçük alanları kapsayan veri ağıdır.
WAN(Wide Area Network-Geniş Alan Ağı): Dünyadaki
bilgisayarın birbirine bağlı olduğu ağ. Örneğin internet.
Ağ Donanımları
Ağ Kartı(Network Kartı yada Ethernet Kartı da denir):
Bilgisayar kasasının içerisinde anakarta bağlıdır.
Bilgisayarın ağa bağlanmasını sağlayan ağ kablosu bu girişe
takılır.
Ağ Kablosu: Bu bilgi çok önemli olmamakla birlikte RC45
konektörü ve içerisinde 8 farklı renkte kablonun olduğu
sinyal ileten, en fazla 100 metre mesafede veri iletebilen
kablodur.
Modem: Telefon hattındaki sinyali bilgisayarın anlacağı
sinyale çevirir.
Switch: ikiden fazla bilgisayarın ağa bağlanması için
bilgisayardan gelen ağ kablolarının bağlandığı kontrollü
veri iletişimini sağlayan donanım. Daha önceki yıllarda
aynı iş için HUB kullanılırdı. HUB veri kaybına neden
olduğu için artık kullanılmamaktadır.
ARAMA MOTURU
World Wide Web(WWW)
E-POSTA
FTP
GÜVENLİK, TELİF HAKLARI VE HUKUK
Kötü Amaçlı Yazılımlar(Malware)
 Virüs
 Trojan(Truva Atı)
 Solucan(Worm)
 Spam
 SpyWare
PAYLAŞIM YAZILIMI
Freeware(Ücretsiz): Kamuya Açık Yazılım
Shareware(Demo): Belirli gün süreli deneme yada test amaçlı
yazılım. Bu yazılım lisanlıdır. Fakat gerek kullanıcıların
denemesi ve gerekse de üretici yazılım firmasının yazılımı test
etmesi için de bir yöntemdir.
BİLİNÇLİ İNTERNET HAREKETİ
Siber: Bilgisayarlar, bilgi teknolojileri ve sanal alemle ilgili olan
WWW: Dünya Çapında Ağ
Spam: Belli bir iletiyi insanlara, talep etmedikleri halde, zorla
ulaştırmak için gönderilen toplu e-posta iletileri, benzer
şekilde istenmeden açılan ve değiştirilse bile tekrar açılan web
sayfaları
WEB: İnternet üzerindekidökümanları uzaktaki bilgisayarlara
ileten ağ sistemi
Hosting: Web sayfalarının internette yayınlanabilmesini
sağlayan alan, web barındırma
Server: Bilgisayar ağlarında kullanıcıları erişebileceği,
paylaşıma açık kaynakları barındıran bilgisayar sistemi,
sunucu
Pop-Up: İnternette gezinirken aniden açılan küçük pencere
uygulaması
http(Hiper Text Transfer Protocol, Yüksek metin yollama
sözleşmesi): bir sitenin url adresi girilerek siteye erişmede
kullanılan üst ağ erişim protokolü
.edu.tr: Üniversitelere ait siteler
.gov.tr: Resmi siteler
.com: Ticari siteler
.net: internet ve web barındırma hizmeti sağlayıcıların siteleri
.org: Kar amacı gütmeyen kuruluşların siteleri
.au: Avusturalya nın internet adresi uzantısı
Çevrimiçi-Online: İnter sunucusuna bağlı olarak çalışır
durumda olma hali. Bu durumdayken gönderilen iletisinin an
itibari ile karşı tarafa ulaşıyor olması gerekli.
URL(Uniform Resource Locator-Düzgün kaynak Bulucu): Web
sayfası adresi oluşturma yöntemi. Örneğin okulumuzun URL
adresi denildiğinde www.atasehiranadolulisesi.meb.k12.tr
akıla gelir.
4

İNTERNETTE ETKİLİ ARAMA YAPMA(google)
Arama Kodu yada Biçimi
Filetype
Dosya Türü ile arama
Site
İlgili site içerisinde arattırma
Releated
(ilgili sayfaları bulma)
“ “ ile Aramanızı sınırlandırın.
Kalıp cümle arama.







Örnek

Filetype: pdf

Site: wikipedia – ressamlar
Ses tonunuzu, duygu durumunuzu iletmek, mizah ve
kişiselliğinizi katmak için yüz ifadesi gibi simgeleri
kullanın.
Sözcüklerinizi büyük harflerle yazmaktan kaçının.
Bağırıyormuşsunuz gibi olur ve zor okunur.
Çevrimiçi ortamda rahatsız edici bir durumla karşı
karşıya kaldığınızda, bunu güvendiğiniz bir yetişkine
söyleyin.
Releated:www.marmara.edu.tr
DİJİTAL ZORBA OLMAMAK İÇİN
Dijital zorbalık davranışlarını şu şekilde somutlaştırabiliriz;
 Aşağılamak
 Şantaj yapmak
 Küfür etmek
 İstediği şeyi yapmamanız halinde ihbar etmekle
tehdit etmek
 Küçük düşürücü sözler içeren mesaj göndermek
 Hakkınızdaki özel bilgileri yayınlamak ya da
yayınlamakla tehdit etmek
 Almak istemediğiniz mesajlar göndererek taciz
etmek
Bu gibi davranışlar gösteren zorbalarla başa çıkmak
konusunda çaresiz hissetmeyin. Yapabileceğiniz pek çok şey
var.
Yanıt vermeyin
Zorbalık yapan kişinin istediği yanıt vermenizdir. Yanıt
verdiğinizde güçlü hisseder.
Engelleyin
Eğer taciz, anlık mesaj ya da yorum şeklinde yapılıyorsa, tacizi
yapan kişiyi engellemek için gizlilik ayarlarınızı değiştirin.
Uzaklaşın
İnternette sohbet ortamında zorbalık yapılırsa, hemen sohbet
odasından ayrılın.
Misilleme yapmayın
Zorbaya onun üslubu ile yanıt vermek sizi de bir zorbaya
dönüştürür, zorbanın davranışını sürdürmesine neden olur.
Tahrik etmeyin
Sevmediğiniz kişilere karşı medeni bir şekilde davranın.
Başkaları hakkında dedikodu yapmak ya da tahrik edici sözler
söylemek zorbalığa maruz kalma riskini arttırır.
Kanıtları saklayın
Sanal zorbaların gönderdiği taciz iletileri, saklanabilir ve kanıt
olarak gösterilebilir. Zorbalığın derecesinin artma ihtimaline
karşı, tüm iletileri saklayın.
Yardım isteyin
Bazen destek almanız gerekir. Bir arkadaşınızla konuşun veya
güvendiğiniz, yardım edebilecek bir yetişkine başvurun.
Ebeveyninizle konuşmak, çoğu zaman işe yarar ancak
konuşamıyor iseniz okuldaki rehberlik öğretmeninize
danışabilirsiniz.
Şikâyet edin
Eğer size bir sosyal medya adresi üzerinden zorbalık
yapılıyorsa, bu sitenin “kural ihlali bildirme/şikâyet etme”
araçlarını kullanın. Eğer bu kişi sizi fiziksel şiddetle tehdit
ediyorsa polisi aramak gerekebilir; bu durumda ebeveyninize
ya da güvendiğiniz bir yetişkine bilgi vermelisiniz.
Zorbalık yapmayın
Birkaç saniyeliğine de olsa karşınızdakinin ne hissedeceğini
hayal ederseniz, öfkenizi bastırabilirsiniz.
“gel gör beni aşk neyledi”
yazarak cümleyi kalıp olarak
aramak
Basit Kalıplar Kullanın
2 Kelime ile Arama Yapın
Kısaltma Kullanmayın
Yazım hataları önemsiz-kendisi düzeltiyor
Görsel Arama: Adını yada ne olduğunu bilmediğiniz bir
resmi Google görsel arama yaparak benzerleri yada
aynı resme ulaşarak bilgi edinebilirsiniz.
Sesli arama: Çoğu andorid telefon sayesinde artık
kullanılıyor
Depolama Servisi: Google drive, Google doküman
ÇEVRİMİÇİ KAYNAKLARI DEĞERLENDİRME
İnternette araştırma yaparken bulduğunuz sitelerle ilgili
olarak sitede yer alan bilgiler doğru mu?
Şüpheci olun,
Havalı yada profesyonel görünen web siteleri
güvenilir olmayabilir.
Kaynağı araştırın. Bu bilgiler kimin/hangi kurumun
yayınladığını bulun
3 bilgi kaynağı ile karşılaştırın
Kontrol etmeden bulduğunuz bilgileri kullanmak
konusunda dikkatli olun,
Kendinize şu soruları sorun: sitenin bakış açısı nedir,
beni neye inandırmaya çalışıyorlar, hangi görüşler
yada fikirler eksik?
İNTERNETTE SORUMLU DAVRANMA-DİJİTAL YURTTAŞLIK
 Çevrimiçi olduğunuzda insanlara çevrimdışında
olduğu gibi davranın.
 Başkalarına, kendinize davranılmasını istediğiniz
şekilde davranın.
 Hırsızlık yapmayın.
 Sahtekârlık yapmayın.
 Tanıştığınız herkese karşı saygılı, kibar ve duyarlı
olun.
 Çevrimiçi olduğunuzda kimliğinizin bilinmemesinin
verdiği gücü kötüye kullanmayın.
 Bir şey yayınlamadan önce düşünün. İtibarınızı
koruyun.
 Hakaretlere yanıt vermeyin, bu durumda itibarınızı
koruyamayabilirsiniz.
 Zorbalık yapmayın. Sözlü tacize başvurmayın;
insanlara küfretme, hakaret etme, onları taciz etme
ya da onlara isim takma yoluyla saygısızlık etmeyin.
 Zorbalara katlanmak zorunda değilsiniz. Sizi taciz
edenleri görmezden gelin ya da engelleyin.
5
Göz yummayın, seyirci kalmayın
Kötü niyetli ifadelerin yer aldığı iletilere seyirci kalmak,
zorbaları güçlendirmekle kalmaz, kurbanlara da zarar verir.
Zorbalığa maruz kalan arkadaşlarınızın yanında durun veya
durumu güvendiğiniz bir yetişkine bildirin.
GÜVENLİ PAROLA OLUŞTURMA
Sırlarınızı herkesle paylaşır mısınız?
Neden evinizin anahtarını herkesin göreceği bir yere
bırakmazsınız?
Kasaların neden şifresi vardır?
Bazı şeyler, sırlarınız ya da evinizin anahtarı gibi gizli
kalmalıdır.
Çoğumuzun internette güvenle saklamak istediği şeyler
vardır. Bunun en etkili yollarından biri, hesaplarımıza girmek
için kullandığımız parolaların güçlü bir şekilde
oluşturulmasıdır.
Güvenli Parola Nasıl Olur?
 En az sekiz karakterli bir parola oluşturun.
 Harflerin farklı bileşimlerini kullanın (büyük harf,
küçük harf ve simgeler)
 Parolanızın içinde mutlaka sayı da olsun.
DİJİTAL AYAK İZİ-İTİBAR YÖNETİMİ-GÜVENLİ PROFİL
Dijital ortamda ne kadar varsınız, saygınlığınızı riske atacak
davranışlar sergiliyor musunuz? İnternetteki diğer bütün
bilgiler gibi, sizinle ilgili bütün bilgilerde silseniz dahi bir
yerlerde kayıt altına alınır. İnternet herkese açıktır ve
dünyadaki herkes bu bilgileri takip edebilir. Paylaştığınız her
şey bir gün karşınıza yeniden çıkabilir ya da hatırlanmasını
istemediğiniz şeyler başları tarafından bulunabilir.
İnternetteki sizinle ilgili her şey iz bırakır! Buna dijital ayak izi
diyoruz.
Dijital Ayak İzi, internette sizinle ilgili her şeydir! Dijital
ayak izinizi oluşturan unsurlar arasında fotoğraflar, ses ve
görüntü kayıtları, blog yazıları ve arkadaşlarınızın sayfalarına
yazdığınız yazılar vs yer alır. İnternetteki diğer bütün bilgiler
gibi, sizinle ilgili bu bilgiler de daima internette kalabilir.
Unutmayın, internet herkese açıktır ve dünyadaki herkes
bilgileri takip edebilir. Paylaştığınız her şey bir gün karşınıza
yeniden çıkabilir ya da hatırlanmasını istemediğiniz şeyler
başkaları tarafından bulunabilir.
Bu nedenle internetteki itibarınızı korumak için daha
dikkatli davranmalısınız. Yıllar önce paylaştığınız bir videonun
bir iş görüşmesinde karşınıza çıkmasından rahatsızlık
duyabileceğiniz ihtimali ile bugün bir şeyler yapmaya
başlamalısınız.
 Fotoğraf, video, ses kaydı gibi paylaşımlarınızı
yapmadan önce son bir kere daha düşünün.
 Gelecekte karşınıza çıkması sizi rahatsız edebilir mi?
 Yaptığınız yorumları, yazdığınız yazıları hem üslup
hem de imla açısından bir kez daha gözden geçirerek
paylaşın.
 Öfke ile ani mesajlar yazmayın, öfkenizin geçmesini
bekleyin.
 Elektronik postalarınızda "Yanıtı Herkese Gönder”
seçeneğini dikkatli kullanın.
 Mesajınızı herkese kopyalamak için CC (Karbon
Kopya) kullanmayın, sadece gerçekten ona
gereksinimi olanlara gönderin.
 Birbirini tanımayan çok sayıda kişiden oluşan büyük
bir gruba mesaj gönderirken BCC (Gizli Bilgi
Kopyaları) seçeneğini kullanın.
 İnsanların zamanına ve gizliliğine saygı duyun. Büyük
ekler göndermeden önce düşünün.
Yapmayın
 Sözlükten alınan bir sözcük kullanmayın.
 Özel kimlik bilgilerinizi kullanmayın (ad, soyadı,
adres, e-posta, telefon numarası, kimlik numarası,
annenizin kızlık soyadı, doğum tarihleri)
 Kolayca tahmin edilebilecek bir parola kullanmayın,
(evcil hayvanınızın adı, göbek adınız, rumuzunuz,
kullanıcı adınız, okulunuzun, basketbol takımınızın
adı)
Parolanızı hatırlamak için;
Tanımlayıcı bir cümle oluşturun.
Bu cümledeki kelimelerin ilk harfini ya da ilk iki
harfini seçin.
Bazı harfleri simgelerle değiştirin.
Bazı harfleri büyük, bazılarını da küçük harfle yazın.
Sayı ekleyin.
Güçlü parolalar, sizin hatırlamanız için kolay ve başkasının
çözerek bulması zor olan, tanımlayıcı bir cümle ile yapılır.
Orta derecedeki parolalar, güçlü olan ve yazılımla kırılması
kolay olmayan parolalardır, ancak sizi tanıyan biri tarafından
tahmin edilebilirler.
Zayıf parolalarda kişisel bilgiler kullanılır, kolayca
kırılabilirler ve sizi tanıyan biri tarafından tahmin edilebilirler.
Güçlü bir parola oluşturmak tek başına yeterli
olmayabilir. Bu parolaların güvenliği de sağlanmalıdır. Bu
nedenle; internetteki bütün hesaplarınızda aynı parolayı
kullanmak, evinizin kapısını, okulunuzdaki dolabı ve
bisikletinizi aynı anahtarla kilitlemekten farksızdır. Hırsız tek
bir anahtarla hepsini açabilir. O nedenle bir bültene girerken
kullandığınız parola ile e-posta hesabınızın ve sosyal medya
hesaplarınızın parolaları farklı olmalıdır. Farklı hesaplarınız için
farklı parolalar kullanmak hesaplarınızın güvenliğini arttırır.
Parolaların güvenliğini sağlamanın bir diğer yolu da
onları kolaylıkla görünmeyen gizli bir yere yazmaktır, parolayı
masanızın
üzerinde
veya
bilgisayarınızda
herkesin
görebileceği bir yerde bırakmamaya özen gösterin.
6
SİBER TUZAKLAR
•Siber Tuzakları Nasıl Anlarım?
Bir web sitesinin bir milyonuncu ziyaretçisi olduğunuzu
söyleyen, bir anketi doldurmanız karşılığında size ücretsiz
tablet bilgisayar gibi ödüller vereceğini iddia eden ya da para
kazanmanız için kolay yollar sunan iletiler veya web siteleri,
büyük olasılıkla güvenilir değildir.
Hediye, ödül ya da ücretsiz ürün veren bir mesaj aldınız.
Ücretsiz teklifler; özellikle de kimlik bilgileriniz isteniyorsa,
karşılıksız değildir.
2. Form doldurmak konusunda dikkatli olun
Eğer biri size kazandığınızı söyler, kişisel bilgilerinizi isterse,
hemen inanıp formu doldurmayın. Çünkü yazdığınız bilgiler
“gönder” düğmesine tıklamadan bile sahtekârlar tarafından
ele geçirilebilir.
Kişisel bilgilerinizi isteyen bir mesaj aldınız.
Bazı web siteleri, tuzak göndermek için kişilik testi gibi
aktivitelerle kişisel bilgilerinizi alabilir. İyi bildiğiniz markalar,
işletmeler, kurumlar hesap numaranız, parolanız, kimlik
bilgileriniz gibi kişisel bilgileri elektronik posta ile istemez.
3. Tanıdığınız birinden sıra dışı, garip bir ileti aldıysanız onu
arayın
Tanıdığınız birinden şüpheli veya garip bir ileti aldıysanız, bu
kişinin hesabı bir dolandırıcı tarafından ele geçirilmiş olabilir.
Söylediğini yapmak konusunda temkinli olun, önce yakınınıza
telefonla ulaşmayı deneyin.
Zincirleme bir posta aldınız.
Zincirleme iletiler sizi riske atar. Zincirleme iletileri
arkadaşlarınıza göndermeyin.
Siber Tuzaklardan Uzak Durmak
 Bir elektronik postayı, linki, resmi, videoyu açmadan
önce iyi düşünün.
 Şüpheli e-postaların içindeki hiçbir bağlantıya
tıklamayın, hiçbir dosyayı açmayın.
 Açılır pencerelerle gelen yarışmalardan uzak durun.
Yarışmanın amacının sizin hakkınızda bilgi toplamak,
e-posta adresinizin aktif olup olmadığını anlamak
veya bilgisayarınıza kötü yazılım bulaştırmaktır.
 Bir şirkete kişisel bilgilerinizi vermeden önce şirketi
internette araştırın.
 Dipnotları okuyun. Birçok belgenin en altında dipnot
bölümüne yazılmış okunamayacak kadar küçük
harflerle yazılmış açıklamalar vardır. Sayfanın
üstünde ücretsiz bir cep telefonu kazandığınız
yazabilir ancak dipnot kısmında aylık 1000 lira ödeme
yapmanız istenebilir.
Eğer bir siber tuzağa maruz kaldıysanız;
Hemen güvendiğiniz bir arkadaşınıza söyleyin. Ne kadar
beklerseniz, durum o kadar kötüleşir.
Banka hesabınız veya kredi kartı bilgilerinizin tehlikede
olduğunu düşünüyorsanız bankayla irtibata geçmesi için
yetişkine haber verin.
4. Tanımadığınız birinden gelen dosyaları açmayın.
Tanımadığınız birinden gelen mesajın içinde bir fotoğraf, yazı
veya videoya tıklamanız istenebilir. Bu içeriğe tıkladığınızda
kişisel bilgilerinizi çalmak üzere hazırlanmış bir web sitesine
yönlendirilebilirsiniz.
5. Sadece denetlenebilen ve güvendiğiniz sitelerden ürün
alın.
Gerçek olamayacak kadar iyi teklifleri araştırın. Normalde
indirimde olmayan ürün ve hizmetleri %90 indirimle sattığını
söyleyenler genellikle kötü niyetli kişilerdir. İnternette
alışveriş yaparken, satıcı hakkında araştırma yapın. Sitenin
güvenlik kurallarını inceleyin; sertifikasını veya onayını kontrol
edin. Eğer alışveriş sitesi, bir onay uygulamasına sahip değilse,
satıcı hakkında diğer kullanıcıların yazdığı değerlendirmeleri
okuyun.
6. Elektronik posta sunucunuzun uyarılarını dikkate alın.
Şüpheli bir e-posta aldığınızda elektronik posta sunucunuz sizi
uyarabilir. Bu uyarıyı gördüğünüzde postayı yanıtlamak
konusunda bir kere daha düşünün.
7. Şüpheye düştüğünüzde, temkinli davranın
Bir reklam veya teklif içinize sinmiyor mu? İçinizden gelen o
sesi dinleyin.
Siber Tuzaklar Konusunda Ek Bilgi
1. Hediye veren yabancılardan uzak durun
Buraya kadarki bilgileri en az bir kez okuduktan
sonra aşağıda verilen yeni konu Word
programına ait bilgileri Word programı üzerinde
en az bir kez deneyiniz.
7
Uyarı! : Sarı Renkli konulardan sorumlu değilsiniz.
MİCROSOFT WORD 2007
1. PROGRAMIN AMACI
a. Metin düzenleyici(klavyeyi kullanabilme)
i. Yazım kuralı: Noktalama işaretleri(.,:;?!) neden önce boşluk olmaz sonra 1 boşluk olur. Ayrıca
her kelime arasında 1 boşluk bırakılmalıdır.
ii. Shift tuşu(2.karakterler: _?=)(/&%+^’!é;: gibi karakterler)
iii. Alt Gr tuşu(3.karakter: |\-+*,½$#£>< gibi karakter)
iv. Kısayol kombinasyonları(CTRL, ALT, SHİFT vs)
1. Ctrl + C = kopyala
2. Ctrl + X = kes
3. Ctrl + V = yapıştır
4. Ctrl + Z = geri al
5. Ctrl + Y = İleri al
6. Ctrl + P = Yazdır
7. Ctrl + S = Kaydet
v. Çoklu seçim(ctrl)
vi. Alt alta hizalı yazı(tab tuşu)
b. Şablonlar(Kendi Tasarımını oluşturabilme)
i. Gazete
ii. Bülten
iii. Afiş
iv. Broşür
v. Davetiye
2. PROGRAMIN DOSYA UZANTISI, KAYIT TÜRLERİ
a. .doc(2007 den önce)
b. .docx(2007 ve 2007 den sonra)
c. Diğer Kayıt Türleri
i. .pdf(acrobat reader da açılanbilen dosya)
ii. .html(Web sayfası)
iii. .txt(en temel düz metin türü)
iv. diğer
3. OFİS DÜĞMESİ İŞLEMLERİ
a. Yeni
b. Aç
c. Kaydet
d. Farklı Kaydet(Kaydet ile arasındaki fark daha önce kaydedilen bir dosya üzerinde değişiklik
yaptığınızda kaydet derseniz önceki dosyanın üzerine kaydeder, farklı kaydet derseniz önceki olduğu
gibi kalır yeni bir dosya oluşturarak kaydeder.)
i. Web sayfası
ii. Pdf
iii. Diğer metin türleri
iv. Şifre oluşturma
e. Yazdır Penceresi İşlemleri
4. GİRİŞ SEKME GRUBU ARAÇLARI
8
a. Yazı Tipi Penceresi
i. Kalın, Eğiyik(İtalik), Altı Çizgili Yazı
ii. Alt Simge, Üst Simge
iii. Büyük/Küçük Harf Değiştir
iv. Yazı Tipi(Fontu)
v. Yazı Boyutu(Puntosu)-Artırma-Azaltma
vi. Yazı Rengi, Arka Renk
b. Paragraf Penceresi
i. Madde İşaretleri ve Numaralandırma
ii. Girinti Artırma
iii. Girinti azaltma
iv.
Tümünü Göster Aracı(Normalde bu araç pasif iken yazı yazarken nerelerde ne tür işlemler
yapıldığını kendi simgeleri ile gösteren araçtır.)
1.
= Enter tuşuna basıldı. Paragraf Sonu simgesi.
2.
= Shift + Enter tuşuna basıldı. Paragraf bitmedi ama yeni bir satırdan devam
etmek istiyorum.
3.
= boşluk tuşunun simgesi
4.
= Sekme yada tab tuşuna
basıldı anlamında simge.
v. Hizalama
vi. Satır Aralığı
vii. Kenarlık
c. Biçim Boyacısı: İmleçin bulunduğu alana ait yazı tipi, yazı boyunu, yazı rengi, yazı vurgu rengi,
paragraf önce ve sonrası boşluğu gibi biçimleri istenen yere uygulayan araçtır.
5. EKLE SEKME GRUBU ARAÇLARI
a. Tablo
b. Resim
c. Küçük Resim
d. Şekil
e. Köprü
f. Yer İşareti
g. Üst Bilgi-Alt Bilgi
h. Sayfa Numarası
i. Metin Kutusu
j. Başlangıcı Büyüt
k. Denklem
l. Simge
6. SAYFA DÜZENİ SEKME GRUBU ARAÇLARI
a. Sayfa Yapısı(Boyut, kenar boşlukları vs)
b. Yönlendirme
c. Boyut
d. Sütunlar
e. Kesme
f. Fligran
g. Sayfa Rengi
h. Sayfa Kenarlığı
7. BAŞVURULAR SEKME GRUBU ARAÇLARI
9
8.
9.
10.
11.
12.
13.
a. İçindekiler Tablosu ekleme
i. Konu başlıklarını En üst konu, sonraki konu, konunun alt konusu gibi durumlara göre
düzeyler belirlemeniz gerekli. Örneğin Ünitelerin adları Başlık 1(Düzey 1), Alt Konu Başlık
2(Düzey 2), Alt konunun alt konuları Başlık3(Düzey 3)
ii. Sonra İçindekiler tablosunu nereye ekleyecekseniz oraya tıklayıp, başvurulardan içindekiler
tablosu otomatik tablo derseniz ekler.
b. Dipnot Ekle
POSTALAR SEKME GRUBU ARAÇLARI
a. Adres Mektup Birleştirme
GÖZDEN GEÇİR SEKME GRUBU ARAÇLARI
a. Yazım ve Dilbilgisi Denetimi
b. Belge Koru
GÖRÜNÜM SEKME GRUBU ARAÇLARI
a. Belge Görünümleri
b. Cetvel
c. Pencere
RESİM SEKME GRUBU ARAÇLARI
a. Renklendirme(Örn: Siyah Beyaz)
b. Resim Stilleri(Örn: Oval Ayna)
c. Yerleştirme
i. Metin Kaydırma
ii. Döndürme
iii. Öne Getir, Alta Gönder
d. Kırpma
METİN KUTUSU SEKME GRUBU ARAÇLARI
a. Metin Kaydırma
b. Şekil Dolgusu
c. Şekil Anahattı(Örn:Kenar Çizgileri olmasın)
d. Şekli Değiştir(Örn:Kalp)
TABLO SEKME GRUBU ARAÇLARI
a. Tablo Ekleme
b. Satır Nedir
c. Sutün Nedir
d. Hücre Nedir
e. Hücre Bölme
f. Hücre Birleştirme
g. Silme işlemleri
h. Ekleme işlemleri
i. Tasarımlar, Stiller, Gölgelendirme vs
10
Author
Document
Category
Uncategorized
Views
2
File Size
721 KB
Tags
1/--pages
Report inappropriate content