close

Enter

Log in using OpenID

19.12.2014 - Pamukkale Üniversitesi

embedDownload
Tesis Yönetimi ve Yerleşimi
Pamukkale Üniversitesi
Endüstri Mühendisliği Bölümü
IENG 107 Endüstri Mühendisliğine Giriş
Tesis tasarım ve planlaması
• Makine, malzeme taşıma araçları, operatörler
ve destek sistemlerin ürünlerin ekonomik ve
etkili bir şekilde üretebilmek için mümkün
olan
en
uygun
şekilde
yerleştirme
çalışmalarının bütünüdür (Baykasoğlu, 2005).
Sistematik Tesis Planlaması
Sistematik Tesis Planlaması
•
•
•
•
•
•
Ürün
Miktar
Yörünge
Servis
Zaman
Aktiviteler
Tesis Planlaması Amaçları
• Malzeme
taşıma
maliyetlerinin
en
küçüklenmesi
• Etkili alan kullanımı
• Verimli işgücü kullanımı
• Darboğazların giderilmesi
• Çalışanlar arasında, çalışanlar ve ustabaşları
arasında, çalışanlar ve müşteriler arasında
etkin bir iletişimin sağlanması
Tesis Planlaması Amaçları
• Gereksiz malzeme hareketlerinin ortadan
kaldırılması
• Malzeme, insan ve araç ve gereçlerin giriş/çıkış
ve yerleşiminin etkili sağlanması
• Güvenliğin artırılması
• Ürün ve servis kalitesinin artırılması
Tesis yerleşimi yaklaşımları
•
•
•
•
Fonksiyonel yerleşim
Ürün tipine göre yerleşim
Melez yerleşim
Sabit pozisyon yerleşimi
Fonksiyonel yerleşim
• Makineler işlevlerine göre gruplandırılarak
benzer işlevi gören makineler aynı bölgeye
yerleştirilir.
• Tesis tasarımının en temel şeklidir.
Fonksiyonel yerleşim
• Çok çeşitli ürünler az miktarlarda üretiliyorsa, ürün
standart değilse, siparişe göre üretiliyorsa bu
düzenleme uygundur. Esnekliğe yer verir. (atölye tipi,
kesikli süreçler). Ürün farklılaştırma stratejisine
uygun.
– Aktarma ulaştırma maliyetleri yüksek olur.
– Üretimi ve malzeme hareketlerini programlamak
güçtür.
– Yarı işlenmiş ürün stoku fazladır.
Ürün tipine göre yerleşim
• Az çeşitte ürünler büyük miktarlarda
üretilecekse , ürüne göre düzenleme verimi
artırır. Tekrarlamalı veya yığın üretim (montaj)sürekli üretim için uygundur.
• Ekipmanlar ürünün üretim işlem sırasına göre
sıralanır.
• Üretim sürekli, talep sürekli ise, tek veya az
çeşit ürün üretilecekse, malzeme, parça
aktarma sürekli ise tercih edilir.
http://kisi.deu.edu.tr//uzeyme.dogan/isyeriduz.pdf
Ürün tipine göre yerleşim
• Ürünler iş akış yörüngelerine göre ardışık
olarak (doğrusal hat, S-tipi hat vb.) yüksek
miktarlardaki bir veya benzer birkaç ürünü
üretmek ve/veya monte etmek üzere
yerleştirilirler.
• Hat dengeleme problemidir.
– Temel amaç, iş istasyonlarına mümkün olduğunca
eşit
miktarda
iş
atayarak
darboğazlar
oluşturmadan düzgün/dengeli bir iş akışı
sağlamaktır.
Ürün tipine göre yerleşim
• İşe özel ekipman kullanımı
• Sermaye yoğun teknoloji kullanımı ve
otomasyon fazla
• İşlem süresi daha hızlı
• Malzeme aktarma maliyeti daha düşük
• Stoklar için daha az alan gereksinimi
• Miktar ve tasarım esnekliği daha az
Ürün tipine göre yerleşim
http://kisi.deu.edu.tr//uzeyme.dogan/isyeriduz.pdf
Ürün tipine göre yerleşim
• Montaj hattı ürüne göre yerleştirmenin özel
bir halidir.
• Montaj hatlarında işlem sayıları çok fazla ve
üretim hızı yüksektir.
• Bu nedenle iş istasyonlarının işlem zamanları
arasındaki farklarının en düşük düzeyde olması
istenir.
http://kisi.deu.edu.tr//uzeyme.dogan/isyeriduz.pdf
Genel bir montaj hattı
Melez yerleşim
• Ürüne ve sürece göre yerleşimi birleştirme
– Ürüne göre yerleşimin etkinliğini sağlama
– Sürece göre yerleşimin esnekliğini sağlama
• örnek
– Grup teknolojisi ve hücresel imalat
http://kisi.deu.edu.tr//uzeyme.dogan/isyeriduz.pdf
Melez yerleşim
• Hücresel yerleşim ve grup teknolojisi
– Ürünler üretim yörüngelerinin benzerlikleri
dikkate alınarak gruplara ayrılır ve daha sonra her
ürün grubu için bağımsız bir üretim hücresi
tasarlanır.
• Esnek üretim sistemleri
– Malzeme
taşıma,
makine
ayar
ve
yükleme/boşaltmalar bilgisayar kontrollü otomatik
sistemler kullanılarak yapılır.
Hücresel üretim sistemi
Grup Teknolojisi
• Grup teknolojisi ile hücresel imalat, küçük partiler
halinde üretim sistemlerinde yığın üretime uygun
yerleşim düzeninin avantajını sağlamak üzere
tasarlanır.
• Grup teknolojisi, parçaları benzer gruplara ayırarak
sınıflandırır ve böylece benzer parçalar için etkin yığın
üretime uygun yerleşim düzeni tasarlanabilir.
• Grup yerleşim düzeninde makineler fonksiyonel
özelliklerine göre değil, benzer parçaların üretimi için
gerekli farklı makine grupları (hücre) olarak
yerleştirilir.
http://kisi.deu.edu.tr//uzeyme.dogan/isyeriduz.pdf
Grup Teknolojisinden önce
http://kisi.deu.edu.tr//uzeyme.dogan/isyeriduz.pdf
Grup Teknolojisinden sonra
http://kisi.deu.edu.tr//uzeyme.dogan/isyeriduz.pdf
Sabit pozisyon yerleşimi
• Ürün sabit, üretim araç ve
gereçleri hareket
halindedir.
• Büyük ebatlı ürünlerin
üretimi için uygundur.
• İnşaat, ağır makineler,
uçak, lokomotif, vs.
PQ diyagramı
• Farklı yerleşim tipleri arasında seçim yapmak
için kullanılır.
Akış formları
• Yerleşim planlamasında ürün ve malzemelerin
akış durumları, yerleşimin yapılacağı fiziksel
mekanın durumu ve taşıma sisteminin
özelliklerine göre çeşitli akış formları ortaya
konmuştur.
Karşılaştırma
Fonksiyonel yerleşim
Ürün tipine göre yerleşim
Ürünler
Çok çeşit, farklı
Az çeşit
Kaynaklar
Genel amaçlı
Özel amaçlı
Tesisler
İşgücü yoğun
Sermaye yoğun
Esneklik
Fazla
Az
İşlem süresi
Yavaş
Hızlı
Alan gereksinimi
Daha fazla
Daha az
http://kisi.deu.edu.tr//uzeyme.dogan/isyeriduz.pdf
İlişki Diyagramı
• Bölümler arasındaki iş akışını ya miktar
cinsinden veya ilişki yoğunluğu gösterecek bir
işaretçi yardımı ile belirtir.
Izgara Analizi Yöntemi
• İlişki diyagramında bölümler arası malzeme akışının
sayısal olarak gösterildiği durumlarda ise bölümlerin
konumlarını belirlemek için kullanılan bir yöntemdir.
• Bölümler arası akış miktarı ilişki diyagramından bir
çizelgeye aktarılır.
• Noktalar arası “bir birim” kabul edilerek toplam skor
(mesafe*miktar) en küçüklenmeye çalışılır.
• Her iterasyonda bölümlerin yerleri birbirleri ile
değiştirilerek daha uygun bir çözüm bulunmaya
çalışılır.
Author
Document
Category
Uncategorized
Views
1
File Size
2 679 KB
Tags
1/--pages
Report inappropriate content