close

Enter

Log in using OpenID

Başvuru dilekçelerinin PDF sürümüne buradan erişebilirsiniz

embedDownload
KEREM ALTIPARMAK & YAMAN AKDENİZ
TARAFINDAN 24.03.2014 TARİHİNDE
TELEKOMÜNİKASYON İLETİŞİM BAŞKANLIĞI’NA
SUNULAN DİLEKÇENİN KOPYASIDIR.
a. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı (TMK 10. maddesi ile Görevli) 07.03.2014
tarih ve 2011/762 kararına istinaden Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı
tarafından koruma tedbiri
BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURUMU
c. İstanbul Anadolu 5. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 18.03.2014 tarih ve 2014/181
sayılı kararına istinaden Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı tarafından koruma
tedbiri
TELEKOMÜNİKASYON İLETİŞİM BAŞKANLIĞI
İNTERNET DAİRE BAŞKANLIĞI’NA
İncek Mahallesi Boztepe Sokak No:125 06836 Gölbaşı ANKARA
TARİH
:
24.03.2014
İTİRAZ EDEN
:
KONUSU
: Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı'nın hukuka açıkça
aykırı olan twitter.com sitesine koyduğu erişim engelleme
kararının ivedilikle geri alınması ve uygulamasının
durdurulması talebimi içermektedir.
GERİ ALMA TALEP GEREKÇELERİ:
OLAYLAR
1.
2.
3.
2010 yılından beri düzenli olarak sosyal medya platformu Twitter.com'da
hesabım bulunmaktadır. Bu platformda bugüne kadar 3000i aşkın mesaj
attım. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan 20 Mart 2014'te Bursa'da yaptığı
miting konuşmasında "Şimdi mahkeme kararı çıktı. Twitter, mwitter
hepsinin kökünü kazıyacağız. Uluslararası camia şöyle der, böyle der hiç
umurumda değil. Herkes Türkiye Cumhuriyeti'nin gücünü görecek"
demiştir.
Aynı günün akşamı, Başbakanlık Basın Müşavirliği konuyla ilgili şu
açıklamayı yapmıştır: "Halihazırdaki durumda, Türkiye Cumhuriyeti
vatandaşlarının bazı linklerin kaldırılmasına ilişkin mahkemelerden
çıkarmış oldukları kararların uygulanması konusunda Twitter yetkililerinin
duyarsız kaldıkları bir süreç söz konusudur. Nitekim bu süreç zarfında
mahkeme kararları doğrultusunda Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı
(TİB) gerekli girişimlerde bulunmuş ancak Twitter yetkilileri bu taleplere
duyarsız kalmıştır. Mahkeme kararlarını umursamama, hukukun gereğini
yerine getirmeme biçimindeki bu tutumda bir değişiklik gözlenmemesi
halinde, vatandaşlarımızın mağduriyetini gidermek için teknik olarak,
Twitter'e erişimin engellenmesinden başka çare kalmayabileceği
belirtilmektedir."
Bu açıklamadan kısa bir süre sonra Twitter.com sitesi erişime
engellenmiştir. Erişim engelleme kararının hukuksal dayanağı olarak TİB
tarafından aşağıdaki kararlar gösterilmiştir:
b. Samsun 2. Sulh Ceza Mahkemesinin 04.03.2014 tarih ve 2014/223 sayılı
kararına istinaden Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı tarafından koruma
tedbiri
d. İstanbul Anadolu 14. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 03.02.2014 tarih ve 2011/795
sayılı kararına istinaden Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı tarafından koruma
tedbiri
HUKUKSAL NEDENLER:
1. Twitter isimli mikro blog, dünya çapında yüzmilyonlarca kişinin görüş, düşünce,
haber, resim vs. paylaştığı popüler bir sitedir. Sitenin Türkiye'de de 10 milyona yakın
bir kullanıcısı olduğu tahmin edilmektedir. Twitter üzerinden bilimsel ve sanatsal
bilgi, düşünce ve eser paylaşımı yapıldığı da bilinmektedir. Bu nedenle, sitenin
engellenmesi hem bilgiye ulaşma imkanını hem de bilgiyi yayma imkanını ciddi
şekilde zedelemiştir. Bu nedenle, başta Anayasanın "Herkes, düşünce ve kanaatlerini
söz, yazı, resim veya başka yollarla tek başına veya toplu olarak açıklama ve yayma
hakkına sahiptir. Bu hürriyet resmî makamların müdahalesi olmaksızın haber veya
fikir almak ya da vermek serbestliğini de kapsar" hükmüyle ifade edilen ifade
özgürlüğü, hem de 27. maddesinde korunan bilim ve sanat özgürlüğü ihlal
edilmektedir.
2. Bilindiği gibi Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) de İnternet yayımcılığını
ifade özgürlüğü kapsamında görmektedir. (Editorial Board of Pravoye Delo and
Shtekel/Ukraine, no. 33014/05, 05.05.2011; Yıldırım/Türkiye, no. 3111/10,
18.12.2012; Delfi AS/Estonya, no. 64569/09, 10.10.2013). AİHM, Times Newspaper
Ltd/BK kararında (no. 3002/03 ve 23676/03, para. 29), İnternetin kamuyu ilgilendiren
bilginin yayılmasındaki önemine dikkat çekmiştir. Özellikle YouTube, Facebook gibi
sosyal medya platformlarıyla beraber twitter.com sitesinin bu anlamdaki önemi
yadsınamaz.
3. Söz konusu uygulama ifade özgürlüğü hakkını iki yönlü olarak sınırlandırmaktadır.
Bir yandan, twitter.com'da bugüne kadar yazılan tüm bilgilere erişim engellenmekte,
bir yandansa bundan sonra yazılacak milyarlarca görüş ve bilgiye erişim
engellenmektedir. Kararın bu ikinci yönü, Anayasa'da mutlak olarak yasaklanmış olan
sansürü mümkün kılmaktadır. Ekim 2009’da AİHM, tedbir kararlarının tek başına,
AİHS’nin ifade özgürlüğünü koruyan 10. maddesine aykırı olmadığını; ancak bir
gazetenin, yargı organı tarafından henüz içeriği bilinmeyen gelecek sayılarının
tamamının yayınının durdurulması halinde durumun farklı olacağını Ürper ve
Diğerleri v. Türkiye (Applications nos. 14526/07, 14747/07, 15022/07, 15737/07,
36137/07, 47245/07, 50371/07, 50372/07 and 54637/07) pilot kararında belirtmiştir.
AİHM’e göre gelecek sayıların yayınının mahkemeler tarafından durdurulması
bir sansür uygulaması olarak değerlendirilecektir. Ürper kararının sadece gazete
ve dergilerle sınırlanmış olduğu düşünülemez ve karar İnternet yayıncılığı için de
geçerlidir. İnternet sitelerine erişim yasağının getirilmesi AİHS 10. maddeye ve
Anayasa’nın 26. maddesine bir müdahale niteliğindedir ve bu uygulama Ürper pilot
kararı ışığında sadece sansür olarak tanımlanabilir. Erişim engelleme kararı ile sadece
mevcut bilgiye ulaşma hakkım ihlal edilmemiş, aynı zamanda erişime engellenen
sitede ileri tarihlerde yayınlanacak olan binlerce bilgi ve belgeyi ulaşılmaz kılarak
bilgiye ulaşma hakkım da ihlal edilmiştir.
yayımlanan 6526 sayılı Yasanın 19. maddesinin (b) bendi ile yürürlükten kalkmıştır.
Nitekim, Türkiye Barolar Birliği'nin karara itiraz etmesi üzerine İstanbul Nöbetçi
Ağır Ceza Mahkemesi, twitter.comla ilgili bir yargı kararı olmadığını belirtmiştir.
4. İfade özgürlüğünün sınırlandırılabilmesi için öncelikle yasal bir dayanak bulunması
gerekmektedir. Yukarıda açıklandığı gibi TİB, engelleme kararını dört farklı yargı
işlemine dayandırmaktadır. Ancak, söz konusu yargı işlemlerinin hiçbiri twitter.com
sitesinin erişime engellenmesini mümkün kılacak nitelikte değildir.
b. İstanbul Anadolu 14. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 03.02.2014 tarih ve 2011/795
sayılı kararı: (Ek-1) 03.02.3014 tarihinde ve 5651 sayılı yasada 6518 sayılı Torba
Yasayla yapılan değişiklikler öncesinde verilen kararın hüküm fıkrasında "İtiraz eden
İsmet Özel adına sahte olarak oluşturulmuş itiraza konu twitter hesaplarının
kapatılmasına" karar verilmiştir. Görüldüğü gibi kararda, siteye erişimin tamamen
engellenmesine ilişkin bir ibare yoktur. Zaten, 6518 sayılı Yasa değişikliği öncesinde
böyle bir kararın verilmesi de mümkün değildir.
5. 5651 sayılı "İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar
Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun"un 9. maddesi kişilik
hakları ihlal edilenlerin haklarını nasıl arayabileceğini düzenlemektedir. Anılan
maddenin 4. fıkrası, erişim engelleme kararının ne şekilde verilebileceğini
düzenlemektedir. Buna göre "Hâkim, bu madde kapsamında vereceği erişimin
engellenmesi kararlarını esas olarak, yalnızca kişilik hakkının ihlalinin gerçekleştiği
yayın, kısım, bölüm ile ilgili olarak (URL, vb. şeklinde) içeriğe erişimin engellenmesi
yöntemiyle verir. Zorunlu olmadıkça internet sitesinde yapılan yayının tümüne
yönelik erişimin engellenmesine karar verilemez. Ancak, hâkim URL adresi
belirtilerek içeriğe erişimin engellenmesi yöntemiyle ihlalin engellenemeyeceğine
kanaat getirmesi hâlinde, gerekçesini de belirtmek kaydıyla, internet sitesindeki tüm
yayına yönelik olarak erişimin engellenmesine de karar verebilir."
6. Hükümden şu sonuçlar çıkmaktadır:
a. Kişilik haklarının ihlali nedeniyle sadece Hakim kararıyla erişim engellenebilir.
Savcılık kararıyla böyle bir karar alınamayacağı gibi TİB de böyle bir karar alamaz,
mahkemenin aldığı kararı değiştiremez.
b. Kural olarak erişim engelleme kararı yalnızca kişilik hakkının ihlalinin
gerçekleştiği yayın, kısım, bölüm ile ilgili olarak (URL, vb. şeklinde) içeriğe erişimin
engellenmesi yöntemiyle verilir. Bunun yeterli olmadığını düşünen hakim ancak
gerekçesini belirterek tüm siteyi erişime kapatabilir. Ancak bunun takdiri sadece ve
sadece hakimindir ve hakim bunun gerekçesini belirtmek zorundadır. Bir başka
deyişle, hakim sadece kısmi engelleme kararı verdiyse, TİB yargının yapmadığını
yaparak sitenin tamamen kapatılmasına karar veremez. Bunun yapılması, fonksiyon
gaspı anlamına gelecektir ve Anayasanın 6. ve 9. maddelerine aykırı olur.
7. Sırasıyla TİB tarafından gösterilen dayanak kararlara bakıldığında hiçbirinin bu
koşulu taşımadığı görülecektir.
a. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı (TMK 10. maddesi ile Görevli) 07.03.2014 tarih
ve 2011/762 kararı: 5651 sayılı Yasasının savcıya erişim engelleme imkanı verdiği
tek hüküm 8. maddenin 2. fıkrasında düzenlenmektedir. Ancak "Bu durumda Cumhuriyet savcısı kararını yirmidört saat içinde hâkimin onayına sunar ve hâkim, kararını
en geç yirmidört saat içinde verir. Bu süre içinde kararın onaylanmaması halinde tedbir, Cumhuriyet savcısı tarafından derhal kaldırılır." Varolduğu iddia edilen karar 8.
maddeye göre bile alınmış olsa, 7 Mart günü alındıysa 8 Mart günü hakim tarafından
onaylanmadığı için yürürlükten kalkmıştır. Zaten 7 Mart tarihi itibariyle TMK 10.
madde ile görevli bir Savcılık da olması mümkün değildir. Terörle Mücadele
Yasasının 10. maddesi, 6 Mart 2014 gün ve 28933 Mük. sayılı Resmi Gazetede
Muhtemelen bunun için TİB, twitter.com'u Başsavcılığın değil Başsavcılığın kararına
istinaden TİB'in erişime engellediğini belirtmektedir. Ancak ilgili mevzuatta bunu
mümkün kılan hiçbir kural olmadığı için böyle bir işlem hem fonksiyon gaspı niteliği
taşımakta hem de TCK'nın ilgili hükümlerine göre suç oluşturmaktadır.
c. İstanbul Anadolu 5. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 18.03.2014 tarih ve 2014/181 sayılı
kararı (Ek-2): Bu karar 6518 sayılı yasa sonrasında verilmiştir. Ancak bu kararın da
hüküm fıkrasında, şöyle denilmektedir: "2- 5651 sayılı Yasanın 9/3 maddesi gereği
talepte
belirtilen
a)
https://twitter.com/oyyokhırsıza,
b)
https://hirsizaoyyok.wordpress.com
adreslerindeki
yayınlara
erişimin
engellenmesine". Görüldüğü gibi karar bir URL adresine erişimi engellemeye
yöneliktir. Bu karardan hareket ederek sitenin TİB tarafından tamamının engellenmesi
hukuken mümkün değildir.
d. Samsun 2. Sulh Ceza Mahkemesinin 04.03.2014 tarih ve 2014/223 sayılı kararı:
Anılan kararın hüküm fıkrası basında yer alan haberlere göre şöyledir: "5651 sayılı
yasanın 9. maddesi uyarınca talep eden vekilinin talebinin kabulü ile, Twitter,
Facebook ile Google isimli internet sitelerinde ihlalin gerçekleştiği yayın, kısım ve
bölümle sınırlı olarak içeriğe erişimin engellenmesine, karardan bir suretinin İnternet
Sağlayıcıları Birliğine gönderilmek üzere Telekomünikasyon İletişim Başkanlığına
gönderilmesine karar verildi." Bu karardan da hareket ederek sitenin TİB tarafından
tamamının engellenmesi hukuken mümkün değildir. (Ek-3)
8. Görüldüğü gibi 5651 sayılı Yasanın 8 ve 9. maddelerine dayalı bir erişim
engelleme kararı mevcut değildir. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu konuya
ilişkin açıklamasında (Ek-4) şöyle denilmektedir: "Ancak, mahkeme kararlarının
uygulanması hususunda tüm iyi niyet çabalarımıza karşılık Twitter bu kararlara
duyarsız kalmış ve mahkeme kararlarını tanımamıştır. Yurtdışı merkezli sözkonusu
İnternet sitesi Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinin vermiş olduğu kararları yok
saymıştır. Bu nedenle, vatandaşlarımızın ileride telafisi mümkün olmayacak
mağduriyetlerinin önlenmesi için başka bir seçenek kalmadığından mahkeme kararları
doğrultusunda
Twitter’a
erişimin
engellenmesi
tedbiri
uygulanmıştır.
Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı, hukuk devleti ilkesi çerçevesinde mahkeme
kararlarını uygulamakla yükümlüdür."
Açıklamanın aksine, BTK ve TİB bir hukuk devletinde kabulü mümkün olmayacak
bir şekilde, yargı merciinin kararını yeterli görmemiş ve yasal hiçbir yetkileri
olmamasına rağmen twitter.com sitesinin tamamına erişimi engellemeyi uygun
görmüşlerdir. Yukarıda açıkladığımız gibi bu yetki sadece ve sadece mahkemeye
aittir. Mahkeme eğer takdir ederse sitenin tamamını erişime engelleyebilir, idare
değil. İdarenin sitenin tamamını erişime engelleme yetkisi ancak 5651 sayılı
Kanun’un 8inci maddesinde yer alan katalog suçlara istinaden mümkündür. Yukarıda
bahsi geçen kararların hiç biri 8inci madde kapsamında verilmiş kararlar değildir.
kararının hukuka aykırılığı açıktır. Seçimler geçtikten sonra twitter.com sitesi
hakkında verilecek erişim kararı ise hakkın iadesini sağlamayacaktır.
9. Görüldüğü gibi ifade özgürlüğümü kısıtlayan işlemlerin hukuki dayanağı yoktur.
Ancak, ortada yasaya dayalı bir erişimi engelleme kararı olsaydı bile bu engelleme
Anayasa ve AİHSe aykırı olacaktı. Bilindiği gibi yasal dayanak dışında,
sınırlandırmanın meşru bir sebebi olmalı ve bu meşru sebep sınırlandırma için
Anayasa'nın 13. maddesinde gösterilen koşulları yerine getirmelidir. Yani sınırlama
ölçülü olmalı, hakkın özüne dokunmamalı ve demokratik toplumda zorunlu olmalıdır.
Bunu sağlamak için bir Mahkeme bir İnternet sitesini erişime engelleme kararı
aldığında, koruduğu özel hayat değeri karşısında sınırlandırdığı ifade özgürlüğü
değerini ve kamunun bilgi alma ve verme haklarını da dikkate almalıdır.
12. Bir gazetenin Cumhurbaşkanlığı seçimleri sırasında Abdullah Gül ile ilgili
yaptığı haber nedeniyle hakkında ihtiyati tedbir koyulması karşısında AİHM, şu
değerlendirmeleri yapmıştır:
10. Bu değerlendirme, konu dünyanın en popüler sosyal paylaşım sitesi olan
twitter.com olduğunda daha da büyük önem kazanmaktadır. AİHM, twitter.com'a
göre çok daha az kullanıcısı olan Google Sites'ın erişime engellenmesinin tartışıldığı
Ahmet Yıldırım/Türkiye kararında bu gerekliliği şu şekilde vurgulamıştır: "66.
AİHM, bununla birlikte, itirazı inceleyen hâkimlerin özellikle Googles Sites’a
erişiminin tamamen engellenmesi gerekliliğini değerlendirerek, ihtilaf konusu
olaydaki çeşitli yararlar arasındaki dengeyi araştırmaya çalışmadıklarını
gözlemlemektedir. AİHM’in nazarında, bu eksiklik, Sözleşme’nin 10. maddesi
bağlamında kendisi tarafından uygulanan ve ifade edilen kriterler dikkate alındığında,
yalnızca hâkimlere “Google Sites” isimli yer sağlayıcısının tümden erişime
kapatılmasının gerekliliği hakkında değerlendirmede bulunma zorunluluğu
yüklemeyen 5651 sayılı Kanunun 8. maddesinden kaynaklanmaktadır. Aslında, sözü
edilen bu yükümlülük, doğrudan Sözleşme ve AİHM içtihadından doğmaktadır.
Hâkimler, kararlarında, sadece bu bağlamda verilen tedbir kararına uygun olarak
ihtilaf konusu siteye erişimi engellemenin tek yolunun Google Sites’a erişimin
tamamen engellenmesi olduğunu ifade etmişlerdir (yukarıda belirtilen 8, 10 ve 13.
paragraflar). Oysa AİHM, özellikle İnternette bulunan bilgilerin büyük çoğunluğuna
erişimi engelleyen benzer tedbir kararları nedeniyle İnternet kullanıcılarının haklarına
büyük ölçüde zarar verildiğini ve önemli dolaylı etkiler oluşabileceğini hâkimlerin
dikkate almaları gerektiği kanaatindedir." (Ahmet Yıldırım/Türkiye, no. 3111/10).
Türkiye’de kullanılan DNS ve IP adresi engelleme yöntemlerinde işlem, siteyi
barındıran sunucunun web adresi üzerinden yapıldığından, sunucu üzerindeki içeriğin
tümü engellenmiş olmakta, bu da aşırı-engelleme ve engellemenin maksadı aşması
sonucunu doğurmaktadır. Ayrıca bu erişim engelleme kararı ile iddia edilen ihlaller
durdurulamamaktadır. Hukuken hiç bir dayanağı olmayan karar sadece Türkiye’deki
kullanıcıların Twitter sitesine erişim hakkını engelleme sonucunu doğurmuştur. Bu
bağlamda erişim engelleme kararı ile cezalandırılanlar aslında hukuka aykırı olduğu
iddia edilen içerikleri Twitter’a yükleyen kişilerden ziyade, bu başvuru sahibi gibi bu
sitelerin kullanıcılarıdır. Dolayısıyla, söz konusu kararlara dayanarak twitter.com'un
tamamen erişime engellenmesi, benim de içinde bulunduğum milyonlarca insanın
bilgi alma ve aktarma hakkını hiçe saymaktadır. Bu niteliğiyle karar demokratik bir
toplumda zorunlu olmadığı gibi ölçülü değildir ve açıkça ifade özgürlüğü hakkının
özüne dokunmaktadır.
11. Yukarıda açıklandığı gibi 30 Mart 2014 tarihinde yerel seçimler yapılacaktır.
Twitter.com adresine ilişkin verilen erişim engelleme kararının seçimlere kadar bilgi
dolaşımını engellemek olduğu çok açık bir şekilde anlaşılmaktadır. Erişim engelleme
"Mahkeme, ihtiyati tedbirin kaldırılmasının ardından, diğer deyişle Sayın
Gül’ün Cumhurbaşkanı olarak seçilmesinin ardından kısıtlama getirilmiş hususlar
hakkında yayım yapılmasının aynı değer ve etkiye sahip olmayacağını; zira haberlerin
kısa ömürlü ürünler olduğunu ve somut davada olduğu gibi, haberlerin
yayımlanmasının belirsiz süreli olarak ertelenmesinin tüm değerini ve önemini
yitirmesine neden olabileceğini vurgulamaktadır (bk. Observer ve Guardian, yukarıda
anılan, § 60)."
Günümüzde twitter, 2007 seçimlerinde Cumhuriyet Gazetesinin oynadığından
çok daha kritik bir rol oynamaktadır. Seçimlere sadece 6 gün kalmıştır. Yüce
Mahkemenizin 24 saat içerisinde tedbir kararı vermesi elzemdir. Kararın seçimler
sonrası bir döneme kalması halinde, telafisi imkansız zararlar doğacak ve daha sonra
yapılacak paylaşımlar aynı değer ve etkiye sahip olmayacaktır.
13. Hiçbir yasal dayanağı olmayan ve açıkça Anayasa'nın 13. maddesindeki
güvencelere aykırı olan twitter.com sitesine ilişkin erişim engelleme kararı derhal
kaldırılmalıdır.
SONUÇ VE TALEP: İtiraz konusu Başkanlık kararı usul ve esas açısından hukuka
aykırı bulunmaktadır. İşlemin devam etmesi halinde onarılması imkansız zararlara yol
açacağı da aşikardır.
Açıklanan nedenlerle, Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı'nın Telekomünikasyon
İletişim Başkanlığı'nın hukuka açıkça aykırı olan twitter.com sitesine koyduğu erişim
engelleme koruma kararının ivedilikle geri alınması ve uygulamasının durdurulması
için gereğini bilgilerinize saygılarımla sunarım.
Saygılarımla,
Author
Document
Category
Uncategorized
Views
0
File Size
163 KB
Tags
1/--pages
Report inappropriate content