close

Enter

Log in using OpenID

2013 TURİZM RAPORU

embedDownload
EGE TURİSTİK İŞLETMELER
VE KONAKLAMALAR BİRLİĞİ
EGE
TURİSTİK
İŞLETMELER
VE
KONAKLAMALAR
BİRLİĞİ
(ETİK)
İZMİR
SAYI - 4
2013 TURİZM RAPORU
T UR İZMİN İZMİR EKO N OMİK V E SOSYAL HAYAT INDAK İ Y ER İ
İÇİNDEKİLER
2
2013 İzmir Turizm Raporu
EGE TURİSTİK İŞLETMELER
VE KONAKLAMALAR BİRLİĞİ
ETİK
İZMİR TURİZM RAPORU
Sayı 4
Sahibi
ETİK adına
Mehmet İşler / Y.K. Başkanı
Editör/ Araştırma
Erol Karabulut
ETİK Yönetim Kurulu
Mehmet İşler : Y.K Başkanı ve
TÜROFED Başkan Yardımcısı
Uğur Şahbaz: Başkan Yardımcısı
Bülent Tercan: Başkan Yardımcısı
Sevda Zorlu Başkan Yardımcısı
Şinasi Akçay: Genel Sekreter
Adil Çakır: Muhasıp
Erdal Aktüre: Y.K. Üyesi
Sadun Alp: Y.K. Üyesi
Gökhan Angın: Y.K. Üyesi
Cazim Alaybaşı: Y.K. Üyesi
Melik Kızılcan: Y.K. Üyesi
Gökhan Sengel: Y.K. Üyesi
ETİK Denetim Kurulu
Haluk Alay
İlter Yılmaz
İlker Özyılmaz
İletişim:
Ege Turistik İşletmeler ve
Konaklamalar Birliği
Mithatpaşa Caddesi No.130
Opera Apt. K.4 - D.7 35260
Konak -İZMİR
TEL: 0 232 489 47 77
FAX: 0 232 441 11 63
[email protected]
www.etik.org.tr
ETİK, TÜROFED Üyesidir.
Baskı:
Retma Matbaa
T: 0242 322 21 11
F: 0242 322 21 12
www.retma.com.tr
Önsöz
Giriş
I. İZMİR TURİZMİNDE 2013 YILI
ANALİZİ
2013 yılı analizi
Ana pazarlarda durum
Pazar gelişmeleri ve geceleme eğilimleri
Geceleme eğilimleri: Tesislerin sadık
müşterileri
Kruvaziyer pazarı büyüyor: İzmir en büyük
3.liman
Adnan Menderes Havalimanı: Yolcu trafiği 1
milyona yaklaşıyor
Müze ziyaretleri: Müzeleri 3 milyon kişi
ziyaret ediyor
İzmir’de tesis ve yatak kapasitesi
İzmir’de Turizm teşvikleri
Mavi Bayrakların %10’u İzmir’de
İzmir’den yurtdışına seyahatler
İzmir’de yurtiçi seyahat pazarı
İzmir’de kongre turizmi
İzmir’de sağlık turizmi
2
3
4
5
7
8
11
19
20
22
23
24
25
26
27
28
29
II. İZMİR TURİZMİNİN EKONOMİK VE
SOSYAL HAYATTAKİ YERİ
30
İzmir turizminin ekonomik ve sosyal hayata
etkileri
İzmir turizminin ekonomiye etkileri:
Turizmin ekonomiyi uyarma seviyesi
Üretim, katma değer ve ihracat
31
İzmir’de turizm istihdamı
Gayri safi yurtiçi hasıla
Turizm ve ihracat
III. TABLO VE GÖSTERGELERLE İZMİR
TURİZMİ
Kaynakça
Teşekkür
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
33
36
40
43
45
47
59
60
ÖNSÖZ
Yeniden İzmir
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) olarak, sizlere Ege turizminin
ihtiyacı olan araştırmamızın 4.sayısı ile merhaba diyoruz.
İzmir Turizm Raporu, bir dönem, Türkiye turizminin kalbi konumundaki İzmir’in;
yeniden o dönemlerdeki ivmesinin yakalaması, ülkemiz potansiyelinin İzmir’den üretilen
farklı ve yeni ürün ve konseptlerle zenginleştirilmesi, yaratılacak katma değerden tüm
kesimlerin yararlanması ve turizmin sosyo ekonomik katkılarının artırılması amaçları
doğrultusunda hazırlandı.
1958 yılında kurulan ve ülkemizin konaklama sektöründeki ilk birliği olan Ege Turistik
İşletmeler ve Konaklamalar Birliği olarak, bu tarihi misyonumuzu bu araştırma ile
güçlendirmek istiyoruz.
İzmir Turizm Raporu, turizmde alışık olunan, klasik yaklaşımlardan ziyade, turizmin
ileriye taşınmasında gerekli olan analiz ve vizyonlara ışık tutacak bir çok gösterge
ve analizlere yoğunlaşacak ve turizmdeki gerçek yerimizin anlaşılmasında faydalar
sağlayacaktır.
ETİK olarak yayın ve araştırmalarımızla; ülkemiz ve bölgemizin dünya turizm
pazarındaki rekabet gücünü artırmak, sektörde kaliteyi uluslararası düzeyin de ötesine
taşımak ve dünyada lider konuma gelmek vizyonumuzun yapı taşlarını oluşturmaktayız.
Türkiye Otelciler Federasyonu (TÜROFED) çatısı altında bulunan birliklerden biri olarak
okumakta olduğunuz İzmir Turizm Raporu’nu, her bir sayıda sektörümüze daha faydalı
hale getirmek amacındayız.
Raporu, ETİK için hazırlayan turizm araştırmacısı Erol Karabulut’a teşekkür eder,
araştırma raporumuzun; ülkemiz ekonomik ve sosyal hayatına, sektörümüze, bölgemize ve
insanımıza faydalar getirmesini diliyoruz.
Mehmet İşler
EGE TURİSTİK İŞLETMELER
VE KONAKLAMALAR BİRLİĞİ
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
3
4
2013 İzmir Turizm Raporu
GİRİŞ
Türkiye turizminde İzmir’in yeri
Türkiye’de turizmin filizlendiği ilk bölgemiz olan Ege’nin dünyaya açılan pencerelerinden
biri olan İzmir, 1980’li yıllara kadar Antalya’dan daha fazla yabancı ziyaretçi çekiyordu.
İzmir o dönemlerde; Türkiye turizminde üretilen iş ve katma değerin neredeyse %10’luk
bölümünü yaratıyordu.
1980’lerin ortalarından itibaren, turizmi teşvik yasalarının özellikle Güney bölgelerinde
hızlı biçimde hayata geçmesi, turizmin ağırlığının kültürel ve tarihi unsurlardan kitle
turizmine kayması, İzmir’in öneminin görece zayıfladığı izlenimini doğurdu.
Bu hızlı yatırım ve kitle turizmi merkezli büyümede İzmir’in payı da %6-7 bandına
indi. 2000’li yıllar boyunca, özellikle Antalya, Muğla ve son dönemlerde de İstanbul’un
gösterdiği hızlı büyüme karşısında İzmir’in ülke turizmindeki payı %5’ler mertebesine
geriledi.
Yatırımların, sermaye hareketlerinin, iç ve dış trafiğin İzmir dışındaki bölgelerde artan
yoğunluğuna rağmen kent, bugün sahip olduğu değer ve potansiyellerle yeniden bir ivme
yakalama aşamasındadır.
İzmir’in ihmal edilen, üzerinde detaylı düşünülmeyen bu potansiyeli, aşağıdaki 10
göstergede net biçimde ortaya konmuştur:
10 başlıkta İzmir’in yeri
- 1,5 milyon turist ağırlayan İzmir, Türkiye pazarından %5 pay almaktadır.
- İzmir’in, ülkemizin turizm gelirlerindeki payı da %5 dolayındadır.
- Türkiye’deki turizm tesislerinin %10’u İzmir’de bulunmaktadır.
- Ülkemizin toplam yatak arzının % 5’i de İzmir’dedir.
- Turizm istihdamının %7’si, konaklamadaki istihdamın da %4’ü İzmir’de bulunmaktadır.
- İzmir, Türkiye’nin kruvaziyer yolcu pazarından da %35 pay almaktadır.
- Ülkemizdeki Mavi Bayraklı plajların yaklaşık %10’u da İzmir’dedir.
- Çevreye Duyarlı Tesislerin %7’si de İzmir’de faaliyet göstermektedir.
- Turizm sektörüne verilen teşviklerin %5’i de İzmir’de bulunmaktadır.
- İzmir’de turizm ihracatın %75’i kadar üretim yapmaktadır.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
İZMİR TURİZMİNDE
2013 YILI ANALİZİ
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
5
2013 İzmir Turizm Raporu
BÖLÜM 1
2 013 SE ZON U A NA L İ Z İ
6
2013 İzmir Turizm Raporu
Otellerde daha fazla gecelemenin yapıldığı 2013 sezonunda,
İzmİr’de turİst sayısı %2,8 arttı
İzmir’e gelen turist sayısı, 2013 yılında %2,8 artarak 1 milyon 407 bin 240 kişiye ulaştı.
İzmir, 2012 yılında 1 milyon 368 bin 929 kişi çekmişti.
Diğer yandan kente gelen, yurtdışında yaşayan Türk vatandaşlarının sayısı da %8
dolayında artarak 496 bin 175 kişiden 536 bin 13 kişiye çıktı.
2013 yılı toplamında İzmir’e yurtdışından gelen toplam ziyaretçi sayısı da %4,2 artarak 1
milyon 943 bin 253 kişiye ulaştı.
2013 yılında Türkiye’ye gelen yabancı ziyaretçi sayısı %9,8 artarak 34,9 milyona çıktı. Aynı
yıl İzmir’e gelen yabancı ziyaretçi sayısı da %2,8 artışla 1,4 milyonu aştı. Böylece İzmir’in
Türkiye’ye yapılan toplam girişlerden aldığı pay ise %4 dolayında gerçekleşti.
İz m ir’e gel e n ziy are tçi s ay ıs ı
2012
2013
Değişim
Vatandaş
Ziyaretçi
496.175
536.013
8,0
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Yabancı
Ziyaretçi
1.368.929
1.407.240
2,8
Toplam
Ziyaretçi
1.865.104
1.943.253
4,2
2 013 SE ZON U A NA L İ Z İ
2013 İzmir Turizm Raporu
7
Tur i stl e r in İz mir ’e g ir i ş y oll ar ı
2013 yılında, İzmir’e gelen yabancı ziyaretçilerin %62’si havayolunu tercih etti. Yüzde
34’ü de denizyolu ağırlıklı günübirlik girişler yaptı. Yüzde 4’ü ise denizyolu ile giren ve
konaklayan kişilerden oluştu.
İzmir’e gelen yabancı ziyaretçilerin %62’si Adnan Menderes Havalimanı’ndan kente giriş
yaparken, %33,9’u da İzmir Limanı’ndan günübirlik girişler yaptı. Çeşme, Dikili, Foça ve
Aliağa kapılarından da az sayıda günübirlik ve konaklamalı girişler oldu.
İzmir’e girişlerin kapılara göre dağılımı, %
Giriş Kapıları
Payı,%
Adnan Menderes (Havayolu)
İzmir, Merkez (Günübirlik)
İzmir, Çeşme (Denizyolu)
İzmir, Merkez (Denizyolu)
İzmir, Aliağa (Denizyolu)
İzmir, Dikili (Günübirlik)
İzmir, Dikili (Denizyolu)
İzmir, Çeşme (Günübirlik)
İzmir, Foça (Denizyolu)
62,11
33,93
2,97
0,32
0,30
0,19
0,15
0,03
0,0001
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
A NA PA Z A R L A R DA 2 013 SE ZON U
8
2013 İzmir Turizm Raporu
İ z mir ’e ge l e n ya ba n c ı z iya re tç il e r i n ,
%75’i ni 10 ü l k e pa z a r ı olu ş t u r uyo r.
Aralarında Almanya, İtalya, Fransa, İngiltere, Hollanda, Belçika, ABD, İrlanda, ispanya
ve Rusya’nın bulunduğu bu 10 pazardan Almanya ve İtalya %10’dan fazla paya sahip.
Fransa, İngiltere ve Hollanda ise %5 ila %10 arasında paylar alıyorlar.
İzmir’in pazar gelişimi olarak son 10 yıllık dönemi ele alındığında görülüyor ki,
Almanya’nın ildeki payı % 30’lardan %25’lere geriledi. Benzer eğilim Hollanda da
gözlenmektedir. Bu ülkenin payı % 12’lerden %6’lara kadar düştü.
Pazar payı açısından düşüş eğilimi gösteren diğer ülke de Belçika, 10 yıl önce %10
dolayında payı olan ülke, 2013’te %5’in altına düştü.
Öte yandan daha önce %5 dolayında payı olan İtalya ise %10 mertebesine çıktı. Yüzde 15
payı bulunan Fransa da, Almanya gibi gerileyerek %9 dolayına indi.
Pazar payını 1 puan artıran İngiltere ise İzmir toplamından %8’in üzerinde pay
almaktadır.
Diğer yandan ABD, İrlanda, İspanya ve Rusya gibi bazı ülkelerin İzmir’e gelişleri
artarken, pazar paylarında da 1 puanın üzerinde gelişmeler yaşandı.
İzmir’in ana pazarları, 2013
(%2 ve üzerinde pay alanlar)
Ülkeler
Ziyaretçi
sayısı 2013
Girişlerden
aldığı pay
ALMANYA
357.303
25,4
İTALYA
152.678
10,8
FRANSA
125.429
8,9
İNGİLTERE
114.400
8,1
HOLLANDA
82.525
5,9
BELÇİKA
66.562
4,7
A.B.D.
51.180
3,6
İRLANDA
36.786
2,6
İSPANYA
33.789
RUSYA FED.
İzmir’de pazar payları, %
(Toplam girişlerden alınan pay, %1 ve üzeri)
Ülkeler
2003-2005
2010-2013
ALMANYA
27,6
25,4
İTALYA
5,5
10,8
FRANSA
14,2
8,9
İNGİLTERE
7,3
8,1
HOLLANDA
12,0
5,9
BELÇİKA
9,3
4,7
A.B.D.
1,7
3,6
İRLANDA
0,0
2,6
İSPANYA
1,2
2,4
2,4
RUSYA FED.
1,1
2,4
33.724
2,4
YUNANİSTAN
2,8
2,0
YUNANİSTAN
28.757
2,0
AVUSTURYA
1,2
2,0
AVUSTURYA
28.372
2,0
İSVİÇRE
0,8
2,0
İSVİÇRE
28.254
2,0
İRAN
0,00
1,98
İRAN
27.930
2,0
POLONYA
0,18
1,90
POLONYA
26.705
2,0
BELARUS
0,00
1,81
DİĞERLERİ
212.845
15,1
KANADA
0,29
1,47
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Ülke genelindeki turist girişlerinin %8-9’u günübirlik ziyaretçilerden oluşurken, bu oran
İzmir’de %30’un üzerindedir.
Bu açıdan İzmir turizminin özellikle konaklama kesimi açısından gelişimi analizinde,
tesislere uğramayan ve sadece sınırlı zamanda alışveriş yaparak ve/veya tarihi ve
kültürel bazı yerleri ziyaret ederek hareket eden bu kitlenin davranışları önemli bir yer
oluşturmaktadır.
Bu açıdan İzmir’in en büyük 5 turist kaynağı pazarının ziyaret nitelikleri aşağıda
sunulmaktadır. Bu analize de görülüyor ki, bazı pazarlardaki sayısal gelişim, konaklama
tesislerine birebir yansımamaktadır.
Almanya Pazarı:
Gelen her 5 Alman’dan 1’i günübirlikçi
Almanya’dan İzmir’e gelen ziyaretçilerin %80’i en az bir geceleme yaparken, kalan %
20’lik kesim de günübirlik ziyaretlerde bulunuyor.
Bu dağılım göstergesine göre; Almanya’dan gelenlerin genelinin, turistik tesis ve
merkezlere doğrudan katkı yaptığı söylenebilir.
Almanya’dan İzmir’e gelenlerin giriş yolları, %
Giriş kapısı
İzmir, A Menderes
İzmir, Merkez
İzmir, Çeşme
İzmir, Merkez
İzmir, Dikili
İzmir, Dikili
İzmir, Aliağa
İzmir, Çeşme
Giriş Yolu
Havayolu
Günübirlikçi
Denizyolu
Denizyolu
Denizyolu
Günübirlikçi
Denizyolu
Günübirlikçi
Payı, %
80,1
19,2
0,6
0,1
0,1
0,005
0,005
0,004
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
9
2013 İzmir Turizm Raporu
Pazar gelİşmeler İ ve geceleme eğİlİmler İ
10
2013 İzmir Turizm Raporu
Pazar gelİşmeler İ ve geceleme eğİlİmler İ
İtalya Pazarı:
Her 10 İtalyan’dan 9’u günübirlikçi
İzmir’de toplam ziyaretçi sayısının %11’ini oluşturan İtalya pazarı, Almanya’dan çok
farklı bir talep profiline sahiptir.
Bulgulara göre, İzmir’e gelen her 10 kişiden 9’u, konaklamasız günübirlik seyahatlerle
giriş yapıyor. Bunların çok az bir kısmı, gecelese dahi ulaştırma aracında veya gemide
kalıyor.
İtalya’dan gelenlerin, %6,5’i havayolunu tercih ederken, %7’lik bir kısmı da konaklamalı
girişler yaptı.
İtalya’dan İzmir’e gelenlerin giriş yolları, %
Giriş kapısı
İzmir, Merkez
İzmir, A Menderes
İzmir, Çeşme
İzmir, Merkez
İzmir, Aliağa
İzmir, Çeşme
İzmir, Dikili
İzmir, Dikili
Giriş Yolu
Günübirlikçi
Havayolu
Denizyolu
Denizyolu
Denizyolu
Günübirlikçi
Denizyolu
Günübirlikçi
Payı, %
92,7
6,5
0,65
0,13
0,05
0,001
0,012
0,004
Fransa Pazarı:
Gelenlerin %67’si havayolunu tercih etti.
İzmir’e yaptığı girişlerde, günübirlik ziyaretleri yüksek olan bir diğer pazar da Fransa.
Ancak Fransızlar, İtalyanlar’dan daha yüksek derecede konaklama eğiliminde sahip.
İzmir’e gelen Fransızlar’ın %67,5’i havayolu ile giriş yaparken, %31’i İzmir merkezden
denizyolu ile kente geldi.
Fransa’dan İzmir’e gelenlerin giriş yolları, %
Giriş kapısı
İzmir, A Menderes
İzmir, Merkez
İzmir, Çeşme
İzmir, Dikili
İzmir, Merkez
İzmir, Dikili
İzmir, Aliağa
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Giriş Yolu
Havayolu
Günübirlikçi
Denizyolu
Denizyolu
Denizyolu
Günübirlikçi
Denizyolu
Payı, %
67,5
31,7
0,73
0,06
0,03
0,005
0,007
İngiltere Pazarı:
İngilizlerin %37’si günübirlikçi
Turist girişlerinde, Fransa gibi %8 payla İzmir’in 4. Büyük pazarı olan İngiltere’de de
günübirlik ziyaret oranı oldukça yüksek.
2013 verilerine göre, bu pazardan gelenlerin %37’si günübirlik ziyaretler gerçekleştirdi.
Kente gelen İngilizler’in % 36’sı da havayolu ile giriş yapmayı tercih etti.
Öte yandan İngiltere, son 10 yılda İzmir turizmi için yükselen pazarlardan birisi olarak
değerlendirilebilir.
İngiltere’den İzmir’e gelenlerin giriş yolları, %
Giriş kapısı
İzmir, A Menderes
İzmir, Merkez
İzmir, Çeşme
İzmir, Merkez
İzmir, Çeşme
İzmir, Dikili
İzmir, Dikili
İzmir, Aliağa
Giriş Yolu
Havayolu
Günübirlikçi
Denizyolu
Denizyolu
Günübirlikçi
Denizyolu
Günübirlikçi
Denizyolu
Payı, %
61,7
36,5
1,2
0,4
0,09
0,003
0,002
0,001
Hollanda Pazarı:
Girişlerin %94’ü havayolu ile
Alman pazarı gibi konaklamalı seyahatleri yüksek olan bir diğer pazar da Hollanda.
İzmir genelinde %6 payı olan bu pazardan yapılan girişlerin %93-94’ü, havayolu ile yapıldı.
Yüzde 5-6’lık bir kesim de günübirlik ziyaretler ile çok kısa süreli konaklamalı seyahatler
yaptı.
Hollanda’dan İzmir’e gelenlerin giriş yolları, %
Giriş kapısı
İzmir, A Menderes
İzmir, Merkez
İzmir, Çeşme
İzmir, Merkez
İzmir, Dikili
İzmir, Aliağa
İzmir, Dikili
İzmir, Çeşme
Giriş Yolu
Havayolu
Günübirlikçi
Denizyolu
Denizyolu
Denizyolu
Denizyolu
Günübirlikçi
Günübirlikçi
Payı, %
93,7
5,4
0,69
0,05
0,05
0,03
0,02
0,01
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
11
2013 İzmir Turizm Raporu
Pazar gelİşmeler İ ve geceleme eğİlİmler İ
12
2013 İzmir Turizm Raporu
ge c eleme e ğİ l İ mler İ
T es İ sler İ n sadı k m ü şter İ ler İ
Raporun önceki bölümlerinde aktarılan veri ve değerlendirmelerin, konaklama sektörü
açısından da ele alınması gerekmektedir.
Çünkü, İzmir’e giriş yollarının dağılımlarından da görüldüğü gibi; volümü yüksek olan
bazı pazarların, konaklamasız girişleri de oldukça yüksek seyretmektedir.
Bu analiz için de en uygun gösterge; İzmir’de tesislerde yapılan gecelemelerle, bunların
kimler tarafından, ne oranda yapıldığıdır.
2013 yılı bulgularına göre, kente gelenlerin %65-66’lık bir bölümü, en az bir gecelemeli
seyahatler yaptı.
Ancak ilde yapılan gecelemelerin ancak %35’i konaklama tesislerinde gerçekleşti.
Gecelemelerin %56’sı da kiralık ev, kişilerin kendi evleri ve akraba, arkadaş evlerinde
gerçekleşti.
Gecelemelerin %10’a yakın bir bölümü de gemi, otobüs gibi ulaştırma araçlarında ve diğer
yerlerde gerçekleşti.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Alm a nya
İzmir’e gelenler içinde %25,4 ile ilk sırayı alan Alman turistlerin; geceleme eğilimleri,
oldukça farklı bir karakterde.
2013 bulgularına göre Almanlar’ın ilde yaptıkları toplam gecelemelerin ancak %28’i otel
vb konaklama tesislerinde gerçekleşti.
Almanlar, toplam gecelemelerinin %71’ini de kiralık ev, kişilerin kendi evleri ve akraba,
arkadaş evlerinde yaptı.
Evler içinde en yoğun kullanım da kendi mülkleri ve yakın, arkadaş evleri oldu. Çok azı
da kiralık evlerde geceledi.
İt a lya
Diğer yandan %11 payla İzmir’in 2. Büyük pazarı olan İtalya’da günübirlik ziyaretleri
%90’lar mertebesinde seyrederken, İtalyanların konaklama tesislerinde geceleme
eğilimleri ise oldukça yüksek.
2013 bulgularına göre, konaklama yapan İtalyalar’ın %71,6’sı, gecelemelerini konaklama
tesislerinde gerçekleşti.
Almanya ve İtalya’nın konaklama tesislerindeki geceleme hacimleri karşılaştırıldığında
ise Almanya’nın düşük eğilime rağmen, en yüksek gecelemeyi yaptığı ve bu açıdan
İtalya’nın 10 katına ulaştığı gözleniyor.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
13
2013 İzmir Turizm Raporu
T es İ sler İ n sadı k m ü şter İ ler İ
Paz arlara göre geceleme yerleri
14
Fra n s a
2013 İzmir Turizm Raporu
İzmir’de ziyaretçi sıralamasında %9’luk payı ile üçüncü sırada bulunan Fransızlar’ın
konaklama eğilimleri de diğer ülkelerden farklılık arz ediyor.
Fransız ziyaretçilerin yaklaşık %44’ü gecelemelerini konaklama tesislerinde yaparken,
%53’ü de evlerde gerçekleştirdi.
Fransızlar da İtalyan ve Almanlar gibi kiralık evlerden ziyade, kendi evleri veya
yakınlarının yanında daha fazla geceleme yaptı.
İng ilte re
Girişlerdeki %8’lik payı ile İzmir’in 4. büyük pazarı olan İngiltere’nin geceleme eğilimleri
daha çok oteller lehine gerçekleşti.
2013 bulgularına göre, İngilizler’in yaptıkları gecelemelerin %57’si konaklama
tesislerinde, %42’si de evlerde gerçekleşti. Evlerde yapılan gecelemelerin yoğunluğu da
kendi evleri veya yakınlarının evleri şeklinde gerçekleşti.
Hol l a n d a
İzmir’e gelen ziyaretçilerin %8’inden fazlasını sağlayan Hollanda pazarında geceleme
eğilimleri konaklama tesislerinde ziyade, evlerde yoğunlaşıyor.
2013 verilerinde göre, Hollanda’dan gelenlerin %27’si gecelemelerini konaklama
tesislerinde gerçekleştirdi. Evlerde yapılan gecelemelerin payı ise %72 dolayında oldu.
Evlerde yapılan gecelemelerin yoğunluğu da kendi evleri veya yakınlarının evleri şeklinde
gerçekleşti.
D iğ e r pa z a rl a r
Giriş hacmi bu 5 büyük pazar kadar olmasa da, tesislerde geceleme eğilimi yüksek olan
bazı pazarlar da dikkat çekmektedir.
Bulgulara göre, tesislerde yapılan gecelemelerde en yüksek seviyeler %100’e yakın
oranlarla; Tunus, İspanya, İspanya, Doğu Asya ülkeleri, ABD ve Kanada dışında kalan
Amerika ve OECD ülkelerinde gerçekleşti.
En düşük seviyeler ise; İsrail, Gürcistan,İsveç, İran, Bulgaristan, Rusya ve Ukrayna
dışında kalan BDT ülkelerinde oluştu.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
İzmir’de tesislerde geceleme oranları
(Gelenlerin ne kadarı tesislerde geceledi, %)
Ülkeler
Tunus
Japonya
İspanya
Diğer Doğu Asya
Diğer ülkeler
Diğer Amerika
OECD Ülkeleri(Diğer)
İtalya
Kanada
İngiltere
Diğer Batı Asya
Belçika
Suriye
Yunanistan
A.B.D.
Diğer Afrika
Fransa
Azerbeycan
Ukrayna
Diğer Avrupa
Danimarka
Rusya
Avustralya
İsviçre
Almanya
Hollanda
BDT
Bulgaristan
İran
İsveç
Avusturya
Diğer Güney Asya
Gürcistan
Toplam
Tesiste Geceleme
Oranı, %
100,0
98,6
93,1
89,0
87,0
78,7
77,0
71,6
58,1
57,0
55,0
50,2
49,4
48,9
48,0
47,1
43,8
43,8
43,5
40,6
36,3
35,0
31,0
28,6
28,0
27,4
23,8
21,9
17,8
17,5
16,3
7,2
2,9
34,5
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
15
T es İ sler İ n sadı k m ü şter İ ler İ
Paz arlara göre geceleme yerleri
16
2013 İzmir Turizm Raporu
T es İ sler İ n sadı k m ü şter İ ler İ
Paz arlara göre geceleme yerleri
İzmir’de evlerde geceleme oranları
(Gelenlerin ne kadarı evlerde geceledi, %)
Ülkeler
İsrail
İsveç
Avusturya
BDT
İran
Hollanda
Almanya
İsviçre
Avustralya
Bulgaristan
Rusya
Danimarka
Gürcistan
Diğer Avrupa ülkeleri
Ukrayna
Fransa
Azerbeycan
Suriye
A.B.D.
Yunanistan
Diğer Afrika ülkeleri
Belçika
Diğer Batı Asya ülkeleri
İngiltere
Kanada
İtalya
OECD Ülkeleri(Diğer)
Diğer Amerika ülkeleri
Diğer Doğu Asya ülkeleri
İspanya
Diğer Güney Asya ülkeleri
Japonya
Diğer ülkeler
Toplam
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Evlerde Geceleme
Oranı, %
100,0
82,5
82,2
75,2
72,4
72,0
71,6
68,2
67,8
66,8
65,0
63,1
61,1
58,5
56,5
53,6
53,1
50,6
50,4
50,3
50,1
48,5
45,0
42,1
38,2
24,5
22,3
20,8
10,5
4,7
2,4
1,4
1,1
56,8
Te s i s t e rc i h l e r i ve o r t a l a m a k a lı ş s ü re l e r i
Yurtdışına çıkan turistler üzerinde yapılan anket bulgularına göre; İzmir’e gelen yabancı
ziyaretçilerin %52’si en az bir kez konaklama tesisine giriş yaparken, kitlenin ancak
%26,5’i geceleme gerçekleştirdi.
Tesislerde ortalama kalış süreleri ise yıl ortalamasında 2,5 ila 3,5 gece arasında değişiyor.
İzmir bu değerlerle Antalya ve Muğla’nın gerisinde, İstanbul ile aynı seviyelerde
bulunuyor.
Te s isl e rd e kona k l ama ve ge cel e me oran l ar ı, %
Tesise giriş Oranı
Tesiste geceleme oranı
Ortalama kalış süreci (gece)
Antalya
70,4
93,0
8-11
İstanbul
67,3
29,1
2,5-3,5
Muğla
55,3
75,4
8-9
İzmir
52,7
26,5
2,5-3,5
Tu r i s t i k il ç e l e rd e ge c e l e m e l e r
Tur i stl e r in % 7 7 ’si 3 i l çe d e ge celiy or
2013 yılı bulgularına göre; İzmir’e gelen turistlerin yaklaşık %77’si 3 ilçede geceleme
yapıyor.
Selçuk, Menderes ve Konak olarak sıralanan bu ilçeleri Çeşme, Seferihisar ve Balçova
takip ediyor.
Diğer yandan yerli ziyaretçilerin de genellikle bu ilçelerde geceleme yaptığı ortaya çıkıyor.
Yerli ziyaretçilerin geceleme sıralamasında ilk sıraları; Konak, Çeşme, Menderes ve Selçuk
alıyor.
Öte yandan ilçelerde, toplam gecelemelerin ne kadarını turistlerin yaptığı analizine göre;
Seferihisar’da gecelemelerin %95’ini yabancı turistlerin yaptığı ortaya çıkıyor.
Bu ilçeyi, %85 ile Selçuk, %61 ile Menderes izledi.
Öte yandan, Çeşme, Foça Dikili gibi popüler destinasyonlar da ise gecelemelerin ağırlığını
yerli ziyaretçiler gerçekleştiriyor.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
17
Tu r i s t i k il ç e l e rd e ge c e l e m e l e r
18
2013 İzmir Turizm Raporu
İzmir’de gecelemelerin ilçelere dağılımı, %
İlçeler
Selçuk
Menderes
Konak
Çeşme
Seferihisar
Balçova
Narlıdere
Dikili
Foça
Bornova
Bergama
Çiğli
Aliağa
Torbalı
Karşıyaka
Gaziemir
Urla
Tire
Kemalpaşa
Ödemiş
Karaburun
Toplam
Yabancı
gecelemelerin
Dağılımı, %
Yerli
gecelemelerin
Dağılımı, %
35,6
21,7
20,4
8,1
5,1
3,4
1,6
0,9
0,9
0,5
0,4
0,4
0,4
0,3
0,1
0,1
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
100,0
6,9
14,7
34,6
22,7
0,3
4,5
4,0
2,3
2,3
2,4
0,5
0,7
0,7
0,7
0,3
1,2
0,4
0,3
0,1
0,4
0,1
100,0
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Toplam
Geceleme
dağılımı,
%
21,8
18,3
27,2
15,1
2,8
3,9
2,7
1,6
1,6
1,4
0,5
0,6
0,5
0,5
0,2
0,6
0,2
0,1
0,1
0,2
0,0
100,0
Tu r i s t i k il ç e l e rd e ge c e l e m e l e r
İzmir’de gecelemelerin ilçelere dağılımı, %
O ilçede Yerli/Yabancı payları, %
İlçeler
Seferihisar
Selçuk
Menderes
Bergama
Balçova
Çiğli
Konak
Aliağa
Torbalı
Narlıdere
Dikili
Foça
Çeşme
Karşıyaka
Bornova
Tire
Urla
Kemalpaşa
Gaziemir
Ödemiş
Karaburun
Toplam
Yabancı
Gecelemelerin
Payı, %
94,9
84,9
61,5
46,8
45,1
39,0
38,9
37,0
35,5
30,6
30,4
30,0
27,8
27,4
19,1
10,6
10,5
10,2
6,1
1,0
0,0
52,0
Yerli
Gecelemelerin
Payı, %
5,1
15,1
38,5
53,2
54,9
61,0
61,1
63,0
64,5
69,4
69,6
70,0
72,2
72,6
80,9
89,4
89,5
89,8
93,9
99,0
100,0
48,0
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
19
20
2013 İzmir Turizm Raporu
Kruvaziyer pazarı büyüyor
İ zm İ r en b ü y ü k 3 . l İ man
İzmir’in turizm hareketleri içinde
son 10 yılda hızlı bir gelişme gösteren
kruvaziyer trafiği 2012’deki düşüşün
ardından yeniden toparlandı.
2013 yılında İzmir’e yolcu gemileri ile 481 bin yabancı ziyaretçi geldi. Böylece 2011 yılı
seviyesi yeniden yakalandı.
İzmir’de kruvaziyerlerle gelen yolcu sayısı ortalama %30 mertebesinde artış
gösterirken, aynı zamanda Türkiye pazarında da kent ilk 3 liman içine girdi.
Türkiye’de kruvaziyerlerle gelen yolcu sayısı 2 milyonu aşarken; yolcu gemileri ile gelen
yabancı ziyaretçi sayısı bakımından İzmir; İstanbul ve Kuşadası’nın ardından 3’üncü
sıraya yükseldi.
İzmir son 10 yıldaki hızlı büyümesi ile yakın gelecekte Kuşadası Limanını geçebilecek
potansiyele sahiptir.
Türkiye kruvaziyer yolcu pazarı
(İl ve ilçelerin pazardan aldığı paylar,%)
İL/İlçe
İSTANBUL
KUŞADASI
İZMİR
MARMARİS
ANTALYA
ALANYA
ÇEŞME
BODRUM
Yolcu sayısı,
2013
602.068
553.048
481.871
124.235
87.438
40.777
35.075
28.029
Pazar
payı,%
30,2
27,8
24,2
6,2
4,4
2,0
1,8
1,4
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
İzmir’e kruvaziyerlerle
gelen yabancı sayısı
Yıllar
2003
2007
2011
2012
2013
Yolcu sayısı
3.271
288.213
483.389
468.635
481.201
İzmir’e Adnan Menderes Havalimanı’ndan giren yabancı ziyaretçi sayısı 2013 yılında
%5,2 artarak 894 bin 399 kişiye ulaştı. 2012’de %0,6 düşüş yaşayan havalimanı girişleri
daha önceki yıllarda %10 ortalama ile büyüme göstermişti.
Adnan Menderes Havalimanı’ndan girişlerde ilk sırayı %35 pay ile Alman turistler aldı.
Almanları %9 dolayındaki payları ile İngiltere, Fransa ve Hollanda izledi. İzmir’e toplam
ziyaretçi girişlerinde 2’inci sırada bulunan İtalya ise havalimanı sıralamasında %1 payla
ancak 14.sırada yer alabildi.
Havalimanından girişlerde ilk 10 ülke içinde; Belçika, İrlanda, Rusya Federasyonu, İran,
Beyaz Rusya ve Polonya da bulunuyor.
Diğer yandan, Adnan Menderes Havalimanı’ndan yapılan girişler son 10 yılda
420 bin dolayında artış gösterdi. Bu artışın %36’sını Almanlar, %12’sini İngilizler,
%6,5’ini İranlılar ve %20’sini de %5’erlik payları ile İrlanda, Rusya, Belarus ve Polonya
gerçekleştirdi.
Adnan Menderes Havalimanı’na
gelen yabancı ziyaretçi sayısı
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
Giriş
633.233
668.237
541.952
628.568
677.559
690.329
748.203
854.558
849.822
894.399
Değişim,%
31,9
5,5
-18,9
16,0
7,8
1,9
8,4
14,2
-0,6
5,2
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
21
2013 İzmir Turizm Raporu
Adn a n Me n d e re s Hava li m a nı :
Yol c u traf İğ İ 1 m İ lyona ya k laş ı yor
Havalimanı girişlerinin dağılımı, 2013
22
2013 İzmir Turizm Raporu
Ülkeler
Almanya
İngiltere
Fransa
Hollanda
Belçika
İrlanda
Rusya
İran
Beyaz Rusya
Polonya
Avusturya
K.K.T.C
İsviçre
İtalya
Diğer
Pazar payı,%
35,4
9,3
9,0
8,8
6,8
3,9
3,3
3,1
2,8
2,6
2,1
2,0
1,6
1,0
8,3
Havalimanı trafiği artışından alınan paylar, %
(2003- 2013)
Pazarlar
Almanya
İngiltere
İran
Rusya Federasyonu
Polonya
Hollanda
Beyaz Rusya
İrlanda
Avusturya
K.K.T.C
İsviçre
Belçika
İsveç
Yunanistan
Norveç
Finlandiya
Çek Cumhuriyeti
Azerbeycan
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Artıştan alınan
pay,%
35,8
11,8
6,4
5,5
5,4
5,2
5,0
4,6
3,2
3,0
2,0
1,7
1,3
1,3
1,1
1,1
1,0
1,0
23
2013 İzmir Turizm Raporu
Müze ve ören yerleri ziyaretleri
Müzelerİ 3 mİlyon kİşİ zİyaret edİyor
İzmir’de varolan müze ve örenlerini ziyaret eden kişi sayısı son 2 yılda hafif düşüş
göstermesine karşın, yılda 3 milyonluk bir seviyeye oturmuş bulunmaktadır.
Türkiye ve Ege bölgesinin en fazla ziyaretçi çeken müze ve örenlerine sahip olan İzmir’de
en fazla ziyaret Efes Müzesi’nde gerçekleşiyor. Onu St Jean, Akropol, Efes Müzesi ve Yamaç
Evleri takip ediyor.
İz mir’d e mü z e ve öre n l e r i ziy are tçi s ay ı l ar ı
MÜZELER
EFES
ST.JEAN
AKROPOL
EFES MÜZ.
YAMAÇ EVLERİ
ASKLEPİEİON
AGORA
ÇEŞME MÜZ.
TARİH VE SANAT MÜZ.
BAZİLİKA
BERGAMA MÜZ
ARKEOLOJİ MÜZESİ
ÇAKIRAĞA KONAĞI
TİRE MÜZESİ
ÖDEMİŞ MÜZ.
GENEL TOPLAM
2012
1.889.231
297.524
274.300
229.470
153.074
150.808
73.687
44.978
37.711
37.429
23.630
16.534
15.348
8.231
3.734
3.255.689
2013
1.828.160
330.818
223.610
0
184.356
128.935
61.162
41.608
42.603
5.157
22.384
8.780
47.179
10.192
2.886
2.937.830
Değişim
-3,2
11,2
-18,5
-100,0
20,4
-14,5
-17,0
-7,5
13,0
-86,2
-5,3
-46,9
207,4
23,8
-22,7
-9,8
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
24
2013 İzmir Turizm Raporu
İ Z M İ R ’ D E T E S İ S V E YATA K K A PA S İ T E S İ
Bakanlık ve Belediye Belgeli tesislerde var olan 1,2 milyon yatak kapasitesinin %4-5’lik
kısmını elinde bulunduran İzmir, 2013 yılı sonunda 680’den fazla tesiste 60 bin dolayında
yatağa sahip.
Bakanlık’dan belgeli tesis ve yatak sürekli olarak gelişme gösterdiği şehirde, 20 adet 5
yıldızlı otel, 32 adet 4 yıldızlı otel, 37 adet 3 yıldızlı otel, 31 adet 2 yıldızlı otel bulunuyor.
Öte yandan 16’şar adet butik otel ve özel konaklama tesisleri de mevcut.
İşletme Belgeli Tesisler, 2013
Yıllar
Tesis
Oda
Yatak
2006
130
11.622
24.639
2007
134
11.871
25.182
2008
133
12.268
26.115
2009
130
12.442
26.479
2010
135
12.503
26.627
2011
141
13.279
28.137
2012
145
13.887
29.040
2013
156
14.590
30.364
Yatırım Belgeli Tesisler, 2013
Yıllar
Tesis
Oda
Yatak
2006
42
4.770
10.483
2007
44
5.417
12.621
2008
46
5.592
13.037
2009
49
5.656
13.166
2010
51
6.830
16.481
2011
37
4.491
10.379
2012
44
4.434
10.104
2013
47
4.858
11.360
Bakanlıktan Belgeli
tesislerin tür ve sınıflarına göre
dağılımı, 2013
Tesis Sınıfı
5 Yıldızlı*
4 Yıldızlı**
3 Yıldızlı
2 Yıldızlı
Özel Konaklama Tesisi
Butik Otel
M.Apart
Pansiyon
Tatilköyü
Adet
20
32
37
31
16
16
4
3
1
* 5'i Termal, 1'i Tatilköyüdür.
** 1'i Termal, 2'si tatilköyüdür.
İlde 4 adet de Çevreye Duyarlı tesis var.
Kaynak: İzmir İl Kültür ve Turizm
Müdürlüğü
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
teş v İ k ler İ
25
2013 İzmir Turizm Raporu
T ur İ zm
201 3 ’te İzmir 1 5 y e ni proje i ç in te şv ik al dı
2013 yılında, Türkiye’de komple yeni yatırımı öngören 326
yatırım projesi, yaklaşık 2,3 milyar Dolar’lık teşvik aldı.
Teşviklerde ilk sıralarda; İstanbul, Antalya ve Muğla yer
alırken, İzmir 15 yeni proje ile 4’üncü oldu. İzmir’de alınan
teşviklerle; toplam 50 milyon Dolar bütçesi olan 15 yeni
tesiste 2 bin dolayında yatak üretilecek. Bu tesislerde 500
dolayında kişiye de is sağlanacak.
2013 yılı değerlerine göre İzmir’in turizm teşviklerindeki
payı da %4,6 oldu. İzmir yapılacak yeni yatırımlarla
üretilecek toplam yatakların %2,5’ini, istihdamın %2,4’ünü
sağlayacak.
İzmir’de teşvik alan
yeni yatırımlar, 2013
Tesis
sayısı
Yatak
Sayısı
4*
5
1268
Butik
5
281
3*
4
309
2*
1
80
Diğer yandan İzmir’deki bu yeni yatırım projelerinde doğrudan ithalat da yapılmayacak.
Yat ır ım te ş v i k l e r inde i l l e r in p ay l ar ı,%
(Tesis sayısına göe ilk 5 il)
İSTANBUL
ANTALYA
MUĞLA
İZMİR
AYDIN
Yaratılacak
İstihdamda
pay, %
18,5
28,8
4,8
2,4
6,7
Yeni
yataklardan
alınacak pay, %
19,9
27,5
4,1
2,5
5,1
Yeni
tesislerdeki
pay,%
17,2
12,6
5,8
4,6
2,8
Toplam Proje
maliyetinden alınan
pay,%
20,3
24,2
5,7
2,2
4,6
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
26
2013 İzmir Turizm Raporu
M av İ B ayrakların %1 0 ’ u İ zm İ r ’ de
Her 100 Mavi Bayrak’ın 10’u İzmir’de
Türkiye 2013 yılında, 383 Mavi Bayraklı plaj ile 46 ülke içinde ile Dünya üçüncüsü oldu.
Antalya ve Muğla’nın ardından 3.sırada yer alan İzmir, her 100 Mavi Bayrak’tan 10’una
sahip.
Öte yandan İzmir, Çevreye Duyarlı Tesis sıralamasında da Antalya ve İstanbul’un
ardından yine 3’üncü sırada yer almaktadır. İzmir’de 36 adet plaj ve 2 adet marinada
Mavi Bayrak bulunuyor.
Türkiye’de Mavi Bayraklı
Plaj sayısı
İL
ANTALYA
MUĞLA
İZMİR
AYDIN
BALIKESİR
MERSİN
ÇANAKKALE
İSTANBUL
TEKİRDAĞ
DÜZCE
KOCAELİ
TOPLAM
2012
190
76
32
22
17
8
5
2
1
1
1
355
2013
197
84
36
25
19
9
6
3
1
1
2
383
İzmir’de Mavi Bayraklı
plaj ve marinalar, 2013
PLAJLAR
ÇEŞME
7
DİKİLİ
5
FOÇA
7
KARABURUN
2
MENDERES
8
SEFERİHİSAR
4
SELÇUK
3
MERKEZ
0
TOPLAM
36
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
MARİNALAR
0
0
0
0
0
1
0
1
2
Yurtdışı seyahatler %27 arttı
İzmir’den yurtdışına, tatil, iş, eğitim gibi nedenlerle yurtdışına çıkanları sayısı, 2013
yılında %27 artarak 431 bin kişiye ulaştı. İzmir’den bir önceki dönemde çıkanların sayısı
338 bin olmuştu.
2013 yılında yurtdışına yapılan çıkışların %27’si paket turlarla gerçekleştirildi. Bu oran
2012’de %22 dolayında idi.
Kentten yurtdışına çıkış amaçlarına ilk sırayı %52 ile gezi, eğlence, sportif ve kültürel
faaliyetler alıyor. Onu, yakın ziyaretleri ve iş amaçlı çıkışlar izledi. İş amaçlı seyahatler,
ilden çıkışların %18’ini oluşturdu.
Diğer yandan İzmir, Türkiye’den yurtdışına çıkışlardan da %6 dolayında pay aldı.
Türkiye’den yurtdışına gezi, eğlence, sportif ve kültürel amaçlarla çıkanların %8,5’i
İzmir’den hareket etti. Öte yandan İzmir eğitim amaçlı çıkışlarda, Türkiye pazarından %14
dolayında pay aldı.
Amaçlarına göre İzmir’den yurtdışı çıkışlar, %
Amaçlar
Gezi, eğlence, sportif ve kültürel faaliyetler
Yakınları ziyaret
İş amaçlı(konferans, toplantı, görev vb.)
Eğitim
Dini/hac
Diğer
2012
56,3
17,9
20,7
2,7
0,6
1,8
2013
52,4
19,2
18,2
4,2
1,5
4,5
Amaçlarına göre Türkiye’den yurtdışına çıkışlarda
İzmir’in payı,%
Amaçlar
Gezi, eğlence, sportif ve kültürel faaliyetler
Yakınları ziyaret
Eğitim
İş amaçlı(konferans, toplantı, görev vb.)
Dini/hac
Diğer
Toplam
İzmir’in
payı, %
8,5
6,0
13,7
5,0
11,2
1,7
5,7
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
27
2013 İzmir Turizm Raporu
İ zm İ r ’ den yurtdışı seyahatler
28
2013 İzmir Turizm Raporu
İ zm İ r ’ de yurt İ ç İ seyahat pazarı
İzmir’de yurtiçi seyahat pazarı önemli bir yer tutuyor. Son yıllarda ilde konaklama tesislerine
yapılan girişlerin %71’i, yapılan gecelemelerinde % 59’unu oluşturan iç pazar hareketleri, il
genelinde 3 bölgede toplulaşıyor.
Yurtiçi seyahat pazarından gelerek, bakanlık ve belediye belgeli tesislerde konaklama,
geceleme yapanların tercihleri; Gümüldür-Özdere, Konak ve Çeşme bölgelerinde
yoğunlaşıyor. Foça ve Selçuk bölgeleri de diğer tercihler arasında yer alıyor.
İzmir’e iç pazardan gelenler, son yıllarda konaklama tesislerinde; toplamda 2,5 milyon
konaklama ve 4 milyon dolayında geceleme gerçekleştiriyor. Yurtiçi ve yurtdışından tatil
amaçlı ziyaretlerin dışında ilde iç turizmi; şehir merkezi ve civarında iş amaçlı turizm trafiği
ve Çeşme gibi bazı ilçelerde de hafta sonu dinlence ve eğlence trafiği beslemekte.
Ortalama 2 gece konaklayan yerli ziyaretçiler; Gümüldür-Özdere, Çeşme, Selçuk, Karaburun
ve Dikili gibi yerlerde 3 güne yakın ortalama kalış süresine sahip. Karaburun gibi beldelerde
ise bu süre 4 güne kadar uzayabiliyor.
Diğer yandan son 10 yıllık süre içinde, İzmir’de iç pazarda yatak kapasitesi artan GümüldürÖzdere bölgelerini içine alan Menderes ilçesinde ciddi oranlarda artış gözleniyor.
İç pazar gecelemelerinin ilçelere dağılımı, %
(Bakanlık+Belediye belgeli)
İlçeler
Konak
Menderes*
Çeşme
Selçuk
Foça
Narlıdere
Karaburun
Balçova
Seferihisar
Gaziemir
Bornova
Urla
Dikili
Torbalı
Bergama
Aliağa
Tire
Çiğli
Ödemiş
Karşıyaka
Kiraz
Kemalpaşa
Beydağ
Toplam
*Gümüldür, Özdere
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Gece payı
28,71
21,91
21,43
3,77
3,32
3,11
3,09
2,37
1,70
1,67
1,53
1,42
1,38
1,16
1,00
0,81
0,49
0,37
0,37
0,22
0,08
0,05
0,04
100,00
İ zm İ r ’ de kongre tur İ zm İ
2013 İzmir Turizm Raporu
29
İzmir ili ve ilçelerinde kongre ve toplantı turizmine yönelik farklı türde tesisler
bulunmaktadır.
Son yıllarda kentin kongre kapasitesi; 21 bini merkezde, 16 bini belde ve ilçelerde
olmak üzere 36 bin kişi dolayındadır. Toplantı ve kongre kapasitesinin önemli bir
kısmı turistik merkezlerdeki otel ve tatil köylerinde toplanmaktadır.
Az bir bölümü de konaklama üniteleri bulunmayan ve sadece toplantılara yönelik
olan kongre ve kültür merkezlerine ait salonlardır.
İzmir'in Avrupa ve dünya kongre pazarındaki payı; İstanbul ve Antalya'ya nazaran
düşüktür. 2012 yılı bulgularına göre Türkiye 180 dolayında uluslar arası kongre ise
Dünya'da 21., Avrupa'da ise 13.sırada yerini almaktadır.
Türkiye'de en fazla uluslar arası kongre 128 adet ile İstanbul'da gerçekleştirildi.
Onu 21 kongre ile Antalya, 11 kongre ile İzmir izledi.
Türkiye'de gerçekleşen uluslar arası kongre ve toplantılar
İller
İstanbul
Antalya
İzmir
Ankara
Türkiye
Kaynak: ICCA
Toplantı
Sayısı
128
21
11
5
179
Avrupa
Sıralaması
8
56
107
181
13
Dünya
Sıralaması
9
109
207
363
21
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
30
2013 İzmir Turizm Raporu
İ zm İ r ’ de sağlık tur İ zm İ
Türkiye‟ye kaplıca turizmi için gelen turistlerin çoğunluğu (yaklaşık % 60’ı) Denizli ilini tercih ederken İzmir %13-14 pay ile ikinci sıradadır.
Öte yandan hastanelere tedavi amaçla gelen yabancı hasta sayısına göre, ilk sıralarda; İstanbul, Kayseri, Adana ve Gaziantep yer almaktadır. İzmir ili son yıllarda %
3-4 dolayındaki payı ile ilk 10 içindedir.
İzmir’de kaplıcalara gelenler, toplam girişler içinde % 3 dolayında paya sahip.
Ülkemize sağlık amaçlı olarak gelenler içinde de İzmir % 20 dolayında pay almaktadır.
İzmir’de kaplıcalara gelen yaklaşık 40 bin kişinin % 70’i tatil, % 30’u da öncelikli
olarak tedavi için giriş yapmışlardır.
Kaplıcalara gelenlerin
milliyetlere göre dağılımı, %
Ülkeler
Payı,%
Almanya
43,9
Japonya
11,3
ABD
10,3
Norveç
4,0
Yunanistan
3,2
Fransa
2,9
Avusturya
2,9
İtalya
2,3
Rusya
2,1
Kanada
1,7
Hollanda
1,6
İran
1,4
İngiltere
1,2
Avusturalya
1,1
İspanya
1,1
Çin
1,0
İsviçre
1,0
Diğer
7,0
Hastanelere gelen
yabancı turist sayısı*
İller
2010
Payı, %
İstanbul
31.714
42,27
Kayseri
10.976
14,63
Adana
6.912
9,21
Gaziantep
5.727
7,63
Ankara
2.812
3,75
Antalya
2.719
3,62
İzmir
2.370
3,16
Kocaeli
1.913
2,55
Isparta
1.790
2,39
Trabzon
1.680
2,24
Diyarbakır
1.422
1,90
Bursa
991
1,32
Aydın
776
1,03
Manisa
770
1,03
Sakarya
602
0,80
Muş
559
0,75
Zonguldak
430
0,57
Türkiye
75.031
100,00
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
İzmİr turİzmİnİn
ekonomİk ve
sosyal hayattakİ yerİ
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
31
2013 İzmir Turizm Raporu
BÖLÜM 2
32
2013 İzmir Turizm Raporu
İ zm İ r tur İ zm İ n İ n ekonom İ k ve
sosyal hayattak İ yer İ
Türkiye’de turizmin en önemli destinasyonlarından biri olan İzmir, 1980’li yıllara kadar
Antalya’dan daha fazla yabancı ağırlıyordu.
İzmir o dönemlerde; Türkiye turizminde üretilen iş ve katma değerin neredeyse %10’luk
bölümünü yaratıyordu.
1980’lerin ortalarından itibaren, turizmi teşvik yasalarının özellikle Güney bölgelerinde
hızlı biçimde hayata geçmesi, turizmin ağırlığının kültürel ve tarihi unsurlardan kitle
turizmine kayması, İzmir’in öneminin görece azaldığı izlenimini doğurdu.
Bu hızlı yatırım ve kitle turizmi merkezli büyümede İzmir’in payı da %6-7 bandına
indi. 2000’li yıllar boyunca, özellikle Antalya, Muğla ve son dönemlerde de İstanbul’un
gösterdiği hızlı büyüme karşısında İzmir’in ülke turizmindeki payı %5’ler mertebesine
geriledi.
Yatırımcıları, sermaye hareketlerinin, iç ve dış trafiğin İzmir dışındaki bölgelerde artan
yoğunluğuna rağmen, kentimiz bugün sahip olduğu değer ve potansiyellerle yeniden bir
ivme yakalama aşamasındadır.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Bugün 1,5 milyon turisti ağırlayan İzmir, Türkiye’ye gelen yabancı ziyaretçi trafiğinden %5
dolayında pay almaktadır.
Diğer yandan, ülkemizin elde ettiği turizm gelirleri açısından İzmir’in aldığı pay da %5’i
bulmaktadır.
Turizmin bir başka değeri olan konaklama tesislerinin dağılımında, Türkiye’deki
tesislerinin % 10’una yakın kısmı da İzmir’de bulunmaktadır.
İzmir aynı zamanda ülkemizin toplam yatak arzının da %5’lik kısmını elinde
bulundurmaktadır.
Öte yandan İzmir, Türkiye’de faal olan turizm işletmelerinde çalışan insanların yaklaşık
%7’sine, konaklama tesislerindeki istihdamın da % 4’üne ekmek kapısı olmaktadır.
İzmir, son yıllarda gelişme hızı artan kruvaziyer turizminde de öncü limanlardan birine
sahiptir. 2013 bulgularına göre; İzmir, Türkiye’nin kruvaziyer yolcu pazarından %35 pay
almaktadır.
Sürdürülebilir turizm perspektifinde, ülkemiz turizmini öne çıkaran unsurlardan biri de
Mavi Bayraklı plajlardır. İzmir, ülkemizdeki Mavi Bayraklı plajların yaklaşık %10’unu da
bünyesinde bulundurmaktadır.
Öte yandan, ülkemizdeki Çevreye Duyarlı Tesislerin %7’si de İzmir’de faaliyet
göstermektedir.
Turizm yatırımları açısından da son yıllarda yeni projelerin gündemde olduğu İzmir,
turizm sektörüne verilen yatırım teşvik belgelerinin %5’ini almaktadır.
İzmir’in Türkiye turizminde aldığı pay,%
(turist sayısı açısından)
Antalya
İstanbul
İzmir
Muğla
1970-1980
2--5
40--42
8--10
8--10
1980-1990
15--17
30--32
6--7
9--11
1990-2000
28--29
22--23
4--5
12--14
2000-2013
30--32
25--26
4--5
8--10
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
33
2013 İzmir Turizm Raporu
İzmir’in ihmal edilen, üzerinde detaylı düşünülmeyen bu potansiyeli aşağıdaki 10
göstergede net biçimde ortaya konmuştur:
34
2013 İzmir Turizm Raporu
İ zm İ r tur İ zm İ n İ n ekonom İ ye etk İ L E R İ
Turizmin ekonomiyi uyarma seviyesi
İzmir turizminin kent ekonomisine etkisi bağlantı katsayıları ile ölçülmektedir.
İzmir ekonomisi için her bir sektörde hesaplanan bu katsayı; turizmde bir birim canlanma
olduğunda, İzmir ekonomisinin nasıl etkilendiğini ortaya koymaktadır.
Bulgulara göre; İzmir’de ekonomiyi en fazla etkileyen sektörler arasında turizm de yer
almaktadır.
İzmir turizminde meydana gelen 100 birimlik canlanma, diğer sektörlerde üretimi 230
birim artırmaktadır. Turizm için hesaplanan bu etki derecesi, Türkiye ortalamasının 30
birim üzerindedir.
Bu değerlerle turizm; İzmir ekonomisi içinde sektörleri en fazla etkileyen 13. sektördür.
Diğer yandan İzmir ekonomisindeki 100 birimlik canlanma da turizm sektöründeki
üretimi 141 birim artırmaktadır.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Sektörlerin İzmir ekonomisine ektileri
(1 birimlik canlanma ekonomide üretimi kaç birim canlandırıyor)
Sektörler
Uyarma
Katsayısı
Motorlu kara taşıtı , römork ve yarı-römork imalatı
2,871
Yeniden değerlendirme
2,831
Ana metal sanayii
2,726
Mobilya imalatı; b.y.s. diğer imalat
2,603
Makine ve teçhizatı hariç; metal eşya sanayii
2,584
Kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünleri ve nükleer yakıt imalatı
2,533
Plastik ve kauçuk ürünleri imalatı
2,473
B.y.s. elektrikli makine ve cihazların imalatı
2,442
Kimyasal madde ve ürünlerin imalatı
2,417
Derinin tabaklanması, işlenmesi; bavul, el çantası, saraçlık, koşum tak.
ve ayakkabı imalatı
2,406
Basım ve yayım; plak, kaset v.b. kayıtlı medyanın çoğaltılması
2,386
Büro, muhasebe ve bilgi işlem makineleri imalatı
2,324
Turizm (Oteller ve lokantalar)
2,300
B.y.s. makine ve teçhizat imalatı
2,286
Kağıt ve kağıt ürünleri imalatı
2,282
İnşaat
2,236
Elektrik, gaz, buhar ve sıcak su üretimi ve dağıtımı
2,224
Giyim eşyası imalatı; kürkün işlenmesi ve boyanması
2,221
Ağaç ve mantar ürünleri imalatı (mobilya hariç); hasır ve buna benzer,
örülerek yapılan maddelerin imalatı
2,209
Radyo, televizyon, haberleşme teçhizatı ve cihazları imalatı
2,163
Gıda ürünleri ve içecek imalatı
2,150
Tıbbi aletler; hassas ve optik aletler ile saat imalatı
2,144
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
35
36
Ekonomideki canlanmanın sektörlere yansıması
2013 İzmir Turizm Raporu
(İzmir ekonomisindeki 1 birimlik canlanma, sektörlerde üretimi kaç birim canlandırıyor)
Sektörler
Uyarılma
Katsayısı
Toptan ve Perakende Ticaret
6,872
Diğer Hizmetler
6,727
Ana metal sanayii
5,075
Kara, Su, Hava ve Boru Hattı Taşımacılığı ve İletişim
4,860
Kimyasal madde ve ürünlerin imalatı
4,538
Madencilik, Petrol ve Doğalgaz Çıkarımı
4,187
Elektrik, gaz, buhar ve sıcak su üretimi ve dağıtımı
3,555
Kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünleri ve nükleer yakıt imalatı
2,939
Yeniden değerlendirme
2,505
Tarım, Avcılık ve Ormancılık
2,203
Plastik ve kauçuk ürünleri imalatı
2,110
Sigorta ve Emeklilik Fonları Dahil Mali Hizmetler
1,872
Kağıt ve kağıt ürünleri imalatı
1,825
Makine ve teçhizatı hariç; metal eşya sanayii
1,796
B.y.s. elektrikli makine ve cihazların imalatı
1,641
Metalik olmayan diğer mineral ürünlerin imalatı
1,515
Gıda ürünleri ve içecek imalatı
1,434
Turizm (Oteller ve lokantalar)
1,415
Tekstil ürünleri imalatı
1,370
Basım ve yayım; plak, kaset v.b. kayıtlı medyanın çoğaltılması
1,312
Derinin tabaklanması, işlenmesi; bavul, el çantası, saraçlık, koşum
takımı ve ayakkabı imalatı
1,309
Tütün ürünleri imalatı
1,245
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
İzmir içerisinde üretim, katma değer, ihracat gibi muhtelif göstergeler açısından yüksek
paya sahip sektörler içinde turizm de yer almaktadır.
İzmir’in ürettiği mal ve hizmetler açısından hizmet sektörleri, özellikle kentin
büyümesinde ön plana çıkmaktadır.
Yapılan hesaplamalara göre; Kara, su, hava ve boru hattı taşımacılığı ve iletişim sektörü
ile toptan ve perakende ticaret sektörü, İzmir’de toplam üretimin %30’dan fazlasını
gerçekleştirmektedirler.
Oteller ve lokantalar olarak toplulaştırılan turizm sektörü de üretimde önemli bir paya
sahiptir. Aynı sektörler, yaratılan katma değerde de ön plana çıkmaktadırlar.
Diğer yandan İzmir’in ihracatında kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünleri ve nükleer
yakıt imalatı, ana metal sanayi ile turizm sektörü, payları en yüksek olan sektörler
arasındadır.
İzmir ekonomisinde turizmin etkilerinin hesaplandığı çeşitli çalışmalarda ortaya çıkan
veri ve bulgular da gösteriyor ki, turizm hayati sektörler içindedir.
Turizmin bu etkisi 36 sektörün ele alındığı çalışmalarda, geri bağlantı katsayısı olarak
adlandırılan bir gösterge ile değerlendirilmektedir. Buna göre turizm sektöründe meydana
gelen canlanmanın İzmir ekonomisinde yaratacağı büyüme yüksek seviyededir.
36 sektör için yapılan çoğaltan analizlerinde, bir sektörde üretilen mal veya hizmete olan
nihai talepte 1 birimlik artış olması durumunda, İzmir ekonomisinin tamamında üretim,
gelir, istihdam, vergi ve ithalatta kaç birimlik artışlar gerçekleşeceği hesaplandı.
Üretim çoğaltanları ile ilgili yapılan inceleme, motorlu kara taşıtı, römork ve yarı-römork
imalatı, yeniden değerlendirme, ana metal sanayi, mobilya imalatı, makine ve metal eşya
sanayi sektörleri ön plana çıkıyor.
Çoğaltan katsayılarına gelir açısından bakıldığında, yani bir sektördeki bir birimlik
nihai talep artışının İzmir’de işgücüne yapılan ödemeleri, yada işgücü gelirini, ne kadar
artabileceğini göstergesinde; eğitim, sağlık işleri ve sosyal hizmetler, sigorta ve emeklilik
fonları dahil mali hizmetler sektöründe de işgücü gelir artışı yüksek olmaktadır. İnşaat ve
diğer hizmetler sektörleri de gelir çoğaltanında önem arz etmektedirler.
Talebin artışının istihdamı ne oranda artırdığını gösteren bulgulara göre ise İzmir’de en
yüksek istihdam artışı sağladığı sektör mobilya imalatı, giyim eşyası imalat ilk sıralarda
yer alırken turizm de önemli bir yer oluşturmaktadır.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
37
2013 İzmir Turizm Raporu
Ü ret İ m , katma değer ve İ hracat
38
Üretimde turizmin etkisi
2013 İzmir Turizm Raporu
İzmir bölgesinde en yüksek üretim payına sahip olan 5 sektör arasında turizm de yer
almaktadır. İzmir’deki toplam üretimin %17,7’si kara, su, hava ve boru hattı taşımacılığı
sektörü tarafından gerçekleştirilmektedir.
İzmir’de yüksek üretim payına sahip diğer sektörler toptan ve perakende ticaret, turizm
ve kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünleri ve nükleer yakıt imalatı sektörleri de yer
almaktadır.
Bulgulara göre Turizm, ildeki toplam üretimin %7,4’ünü sağlamaktadır.
İzmir Bölgesinde Sektörlerin Üretim Payları, %
Sektörler
Payı,%
Kara, su, hava ve boru hattı taşımacılığı ve iletişim
17,7
Toptan ve perakende ticaret
14,3
Diğer hizmetler
11,2
Turizm (Oteller ve lokantalar)
7,4
Kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünleri ve nükleer yakıt imalatı
6,1
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Katma Değer
İzmir’de en yüksek katma değer yaratan sektör %19,1 pay ile kara, su, hava ve boru
hattı taşımacılığı ve iletişim sektörüdür. Bu sektörü toptan ve perakende ticaret; diğer
hizmetler; tarım, avcılık ve ormancılık ve turizm sektörleri izlemekte.
Bulgulara göre Turizm, ildeki katma değerin %4,8’ini sağlamaktadır.
İzmir’de Sektörlerin Gayrisafi Katma Değer Payları, %
Sektörler
Payı, %
Kara, Su, Hava ve Boru Hattı Taşımacılığı ve İletişim
19,1
Toptan ve Perakende Ticaret
18,7
Diğer Hizmetler
16,8
Tarım, Avcılık ve Ormancılık
5,1
Turizm (Oteller ve lokantalar)
4,8
İhracat
İzmir ihracatındaki payı açısından, en çok ihracat yapan sektör; kok kömürü, rafine
edilmiş petrol ürünleri ve nükleer yakıt imalatıdır.
İzmir ihracatı için önem arz eden diğer sektörler ise ana metal sanayi, turizm, giyim
eşyası imalatı, kürkün işlenmesi ve boyanması ve gıda ürünleri ve içecek imalatı olarak
sıralanmaktadır.
Bulgulara göre Turizm, ildeki ihracatın %9,4’üne denk düşen bir büyüklüğe sahiptir.
İzmir Bölgesinde Sektörlerin İhracat Payları, %
Sektörler
Payı, %
Kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünleri ve nükleer yakıt imalatı
15,7
Ana metal sanayi
11,5
Turizm (Oteller ve lokantalar)
9,4
Giyim eşyası imalatı; kürkün işlenmesi ve boyanması
8,1
Gıda ürünleri ve içecek imalatı
7,3
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
39
40
Net İşletme Artığı
2013 İzmir Turizm Raporu
Diğer yandan İzmir’de işletmelerin pazar faaliyetlerinden kaynaklı net işletme artığı (Faiz,
Kar, Kira vb) toplamında en büyük paylar; kara, su, hava ve boru hattı taşımacılığı ve
iletişim sektöründe elde ediliyor. Bu sektörü toptan ve perakende sektörü, tarım, avcılık ve
ormancılık ile turizm sektörleri izliyor.
Turizm net işletme artığı açısından da yüksek etkisi olan diğer sektörlerdendir. Bulgulara
göre, ildeki net işletme artığının %5’i turizmden sağlanmaktadır.
İzmir’de Sektörlerin Net işletme Artığı Payları, %
Sektörler
Payı, %
Kara, Su, Hava ve Boru Hattı Taşımacılığı ve İletişim
20,9
Toptan ve Perakende Ticaret
20,8
Diğer Hizmetler
16,7
Tarım, Avcılık ve Ormancılık
6,4
Turizm (Oteller ve lokantalar)
5,0
Yurtiçine yapılan satışlar
İzmir Bölgesi’nden Türkiye’nin diğer illerine yapılan net satışlar açısından, en yüksek
değer; kara, su, hava ve boru hattı taşımacılığı ile iletişim sektörlerinde bulunuyor.
Bölge dışına net satış çerçevesinde ön plana çıkan diğer sektörler sırasıyla; toptan ve
perakende ticaret, turizm, kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünleri ve nükleer yakıt
imalatı ve tütün ürünleri imalatı şeklinde sıralanıyor.
Bulgulara göre Turizm, il dışına yılda 8-9 milyon TL’lik net satış yapmaktadır.
İzmir’den Türkiye’ye yapılan net satışlar (Milyon TL)
Sektörler
Payı, %
Kara, Su, Hava ve Boru Hattı Taşımacılığı ve İletişim
10,5
Toptan ve Perakende Ticaret
9,5
Turizm (Oteller ve lokantalar)
8,5
Kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünleri ve nükleer yakıt imalatı
6,2
Tütün ürünleri imalatı
3,1
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Türkiye turizminin en gelişmiş 5 destinasyonu içinde yer alan İzmir, turizm istihdamında
da ilk sıralardadır.
Türkiye’de; konaklama, yiyecek içecek hizmetleri, havayolu, seyahat acenteleri ve diğer
turistik işletmelerde çalışanların sayısı 2013 itibariyle, 1,2 milyon dolayındadır.
İzmir bölgesi ise Türkiye turizm istihdamından %7 dolayında pay almaktadır. Denebilir ki,
turizmde çalışan her 100 kişiden 7’si bu kentte iş bulmaktadır.
Öte yandan Türkiye’deki konaklama tesislerinde çalışanların %5’i İzmir’de istihdam
edilmektedir.
İzmir, Türkiye’deki toplam turizm istihdamında ve konaklama sektöründeki çalışan
sayısında 4. sırada yer almaktadır.
2013 yılı verilerine göre; mevsimsel olarak değişmekle birlikte, İzmir turizminde
çalışanların, 45-50 bini yiyecek içecek sahasında, 10-12 bini konaklama sahasında, 4 bini
seyahat acenteleri vb faaliyetlerde, 5-6 bini Spor, Eğlence Dinlence Faaliyetlerinde ve 400500 kadarı da havayolu sahasında bulunuyor.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
41
2013 İzmir Turizm Raporu
İ Z M İ R’ DE T U R İ Z M İ S T İ H DA M I
42
2013 İzmir Turizm Raporu
Turizm istihdamının illere göre dağılımı, %
İller
Payı,%
İstanbul
32,8
Antalya
11,3
Ankara
7,9
İzmir
7,0
Bursa
3,6
Muğla
2,9
Kocaeli
2,2
Adana
1,5
Aydın
1,4
Konya
1,4
Mersin
1,3
Balıkesir
1,2
Manisa
1,2
Eskişehir
1,1
Samsun
1,1
Trabzon
1,0
Denizli
1,0
Gaziantep
1,0
Sakarya
1,0
Diğer
17,8
TÜİK ve SGK verilerinden derlenmiştir.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
43
Konaklama sektörü istihdamının illere göre dağılımı, %
İller
Payı,%
Antalya
31,9
İstanbul
20,0
Muğla
5,9
İzmir
5,0
Ankara
4,5
Bursa
2,6
Aydın
2,2
Balıkesir
1,4
Konya
1,3
Denizli
1,2
Kocaeli
1,1
Mersin
1,0
Adana
0,9
Trabzon
0,8
Gaziantep
0,8
Sakarya
0,7
Manisa
0,6
Eskişehir
0,6
Samsun
0,6
Diğer
16,9
TÜİK ve SGK verilerinden derlenmiştir.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
44
2013 İzmir Turizm Raporu
G AY R İ SA F İ Y U RT İÇ İ H A SI L A
İzmir’in, 780 milyar Dolar seviyesinde olan Türkiye milli geliri içindeki payı da oldukça
yüksektir.
2013 bulgularına göre İzmir her yıl 85 milyar Dolar’a yaklaşan bir gelir üretmektedir.
Türkiye milli gelirinden %7-8 bandında bir pay alan İzmir’de üretilen milli gelirin %6768’i, turizmin de içinde bulunduğu hizmetler sektöründen sağlanmaktadır.
Turizmin İzmir milli gelirindeki payı %4-5 aralığından %6-7 aralığına yükselmiştir.
Turizmin İzmir hizmetler sektörünü içindeki payı da %7 bandından %12 bandına
ilerlemiştir.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
45
Türkiye milli gelirinde turizmin payı, %
(Cari fiyatlarla GSYİH, milyar TL)
Yıllar
2012
2013
Türkiye
1.416,7
1.561,5
Turizm
33,3
40,0
Turizmin payı,%
2,3
2,5
İzmir ekonomisinde turizmin yeri
(Cari fiyatlarla GSYİH, Milyar TL)
Yıllar
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
Tarım
2,01
2,03
2,42
2,31
2,70
2,87
3,71
4,13
Sanayi
10,16
11,52
12,74
13,85
14,94
13,86
16,32
20,42
Hizmetler
21,29
24,58
29,22
33,54
38,21
38,74
43,27
51,37
Toplam
33,47
38,13
44,38
49,70
55,86
55,47
63,30
75,92
Turizm*
1,49
1,72
2,05
2,68
3,06
3,49
3,89
5,65
4,46
4,77
22,05
23,60
55,48
59,37
82,00
87,74
6,10
7,12
*Hizmetler sektörü altındaki veriler varitabanından tahmin edilmiştir.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
46
2013 İzmir Turizm Raporu
T U R İ Z M V E İ H R AC AT
İzmir turizminin; kent ekonomisi ve Türkiye açısından önemini ortaya koyan bir diğer
gösterge de ihracat gelirlerine oranla durumudur.
Ülkemizin en büyük ihracat kapılarından biri olan İzmir’de 2013 yılı sonunda 9 milyar
Doları aşan bir seviyeye ulaşıldı.
Aynı dönemde, İzmir’in, gelen yabancı ziyaretçilerden elde ettiği ortalama gelir de 1
milyar Doları geçti.
İzmir’de tüm turizm şirketlerinin yaptığı mal ve hizmet üretiminin değeri de 7 milyar
Doları aşıyor.
Bu göstergelerle, turizm gelirinin İzmir ihracatına oranı %11 seviyelerinde gerçekleşti.
Turizmin ürettiği toplam değerin ihracata oranı ise %70’in üzerinde seyrediyor.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Yıllara göre İzmir turizmi ve ihracatı, %
Turizm GSMH*/
ihracat
Turizm geliri**/
İzmir İhracatı
36,3
37,0
37,5
41,7
39,1
57,0
58,3
70,0
70,5
76,5
14,12
13,02
10,29
10,45
10,19
12,04
11,60
12,20
11,30
11,31
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
*İzmir’de turizm sektörünün ürettiği değerlerin toplamı
**yabancı ziyaretçilerin bıraktığı gelir
İzmir turizm gelirinin ihracatına oranı,%
16,00
14,00
14,12
13,02
12,04
12,00
10,29
10,45
10,19
2006
2007
2008
11,60
12,20
11,30
11,31
2012
2013
10,00
8,00
6,00
4,00
2,00
0,00
2004
2005
2009
2010
2011
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
47
48
2013 İzmir Turizm Raporu
BÖLÜM 3
tablo ve göstergelerle
İzmİr turİzmİ
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Yıllar
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
Pay,%
4,62
5,35
4,91
3,81
4,37
3,73
3,92
5,81
4,07
3,90
4,04
4,43
4,28
4,01
İzmir’in Türkiye turist girişleri içindeki payı %
7
6
5
4
5,35
4,62
5,81
4,91
4,37
3,81
3,73
3,92
4,07
3,9
4,04
4,43 4,28
3
2
1
0
2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
49
2013 İzmir Turizm Raporu
Tablo 1: İzmir’in Türkiye turist girişleri içindeki payı,%
50
Tablo 2: İzmir’e gelen yabancı ziyaretçi sayısı
2013 İzmir Turizm Raporu
ÜLKELER
ALMANYA
İTALYA
FRANSA
İNGİLTERE
HOLLANDA
BELÇİKA
A.B.D.
İRLANDA
İSPANYA
RUSYA FED.
YUNANİSTAN
AVUSTURYA
İSVİÇRE
İRAN
POLONYA
BELARUS (B. RUSYA)
KANADA
K.K.T.C.
İSVEÇ
NORVEÇ
AVUSTRALYA
DANİMARKA
BREZİLYA
G. KORE
FİNLANDİYA
ÇEK CUM.
UKRAYNA
PORTEKİZ
AZERBAYCAN
ARJANTİN
JAPONYA
BULGARİSTAN
MEKSİKA
SLOVAKYA
SLOVENYA
ROMANYA
ÇİN HALK CUM.
GÜNEY AFRİKA CUM.
LÜKSEMBURG
MACARİSTAN
G. KIBRIS RUM YÖN.
FİLİPİNLER
HIRVATİSTAN
FAS
YENİ ZELLANDA
ŞİLİ
SURİYE
HİNDİSTAN
LÜBNAN
KOLOMBİYA
VENEZÜELLA
DİĞER
TOPLAM
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2012
359.687
137.266
128.199
117.736
85.696
63.736
47.003
37.477
32.056
21.087
36.069
29.196
24.334
23.504
31.554
17.589
12.601
15.351
23.106
13.089
9.186
12.320
4.042
5.289
4.996
4.887
2.212
4.004
3.528
2.761
3.701
3.289
2.326
2.745
1.881
2.151
1.375
1.624
1.205
1.843
3.412
1.732
2.001
1.482
1.276
1.117
754
954
1.406
959
733
21.402
1.368.929
2013
357.303
152.678
125.429
114.400
82.525
66.562
51.180
36.786
33.789
33.724
28.757
28.372
28.254
27.930
26.705
25.423
20.710
17.291
12.816
12.273
9.148
8.354
7.206
6.274
5.722
5.390
4.540
4.498
4.367
4.355
3.827
3.742
3.514
3.056
2.906
2.758
2.681
2.628
2.243
2.042
2.017
1.943
1.559
1.519
1.469
1.424
1.421
1.223
1.185
1.184
1.121
19.017
1.407.240
DEĞİŞİM
-0,7
11,2
-2,2
-2,8
-3,7
4,4
8,9
-1,8
5,4
59,9
-20,3
-2,8
16,1
18,8
-15,4
44,5
64,4
12,6
-44,5
-6,2
-0,4
-32,2
78,3
18,6
14,5
10,3
105,2
12,3
23,8
57,7
3,4
13,8
51,1
11,3
54,5
28,2
95,0
61,8
86,1
10,8
-40,9
12,2
-22,1
2,5
15,1
27,5
88,5
28,2
-15,7
23,5
52,9
-11,1
2,8
Tablo 3: Turistik merkezlere gelen
yabancı ziyaretçi sayısı
2012
10.299.366
9.381.670
3.009.342
1.368.929
7.723.525
31.782.832
2013
11.122.510
10.475.307
3.078.781
1.407.240
8.826.260
34.910.098
Değişim
7,99
11,66
2,31
2,80
14,28
9,84
Turistik merkezlere gelen yabancı ziyaretçi sayısı
12.000.000
11.122.510
10.475.307
10.000.000
8.826.260
8.000.000
2012
6.000.000
2013
4.000.000
3.078.781
2.000.000
1.407.240
0
ANTALYA
İSTANBUL
MUĞLA
İZMİR
DİĞER
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
İLLER
ANTALYA
İSTANBUL
MUĞLA
İZMİR
DİĞER
TOPLAM
51
52
2013 İzmir Turizm Raporu
Tablo 4: İzmir’e gelen yabancı ziyaretçi sayısı, 2014
(Ocak-Mart)
ALMANYA
HOLLANDA
FRANSA
İTALYA
İRAN
İNGİLTERE
YUNANİSTAN
K.K.T.C.
BELÇİKA
G. KORE
AVUSTURYA
A.B.D.
İSVİÇRE
KANADA
POLONYA
RUSYA FED.
BREZİLYA
AVUSTRALYA
ÇİN HALK CUM.
BULGARİSTAN
İSPANYA
UKRAYNA
DİĞER
YABANCI TOPLAM
2013
2014
DEĞİŞİM
36.478
3.876
3.510
6.512
2.946
4.603
2.837
2.811
1.174
726
3.741
4.595
1.494
1.421
556
500
804
396
150
368
841
258
7.203
87.800
31.714
7.729
7.003
5.748
5.309
5.291
3.184
3.145
2.525
2.453
2.178
1.824
1.225
692
541
471
436
405
379
377
345
333
4.849
88.156
-13,1
99,4
99,5
-11,7
80,2
14,9
12,2
11,9
115,1
237,9
-41,8
-60,3
-18,0
-51,3
-2,7
-5,8
-45,8
2,3
152,7
2,4
-59,0
29,1
-32,6
0,4
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Tablo 5: Türkiye’ye gelen yabancı ziyaretçi sayısı, 2013
BELÇİKA
DANİMARKA
FİNLANDİYA
FRANSA
HOLLANDA
İNGİLTERE
İRLANDA
İSPANYA
İSVEÇ
İSVİÇRE
İTALYA
İZLANDA
LÜKSEMBURG
PORTEKİZ
YUNANİSTAN
ÇEK CUM.
POLONYA
MACARİSTAN
NORVEÇ
SLOVAKYA
AVRUPA OECD
A.B.D.
AVUSTRALYA
JAPONYA
KANADA
YENİ ZELLANDA
MEKSİKA
G. KORE
TOPLAM OECD
ESTONYA
KARADAĞ
KOSOVA
MALTA
LİTVANYA
G. KIBRIS RUM YÖN.
LETONYA
BOSNA HERSEK
HIRVATİSTAN
SLOVENYA
SIRBİSTAN
MAKEDONYA
ARNAVUTLUK
BULGARİSTAN
ROMANYA
DIĞER AVRUPA ÜLKELERI
TOPLAM AVRUPA
AZERBAYCAN
BELARUS (B. RUSYA)
ERMENİSTAN
GÜRCİSTAN
KAZAKİSTAN
KIRGIZİSTAN
2012
5 028 745
505 560
2013
5 041 323
518 273
DEĞİŞİM
0,25
2,51
608 071
391 312
195 083
1 032 565
1 273 593
2 456 519
110 863
278 164
617 811
354 461
714 041
5 797
14 034
46 606
669 823
223 986
428 440
94 409
406 879
126 974
15 583 736
771 837
164 899
203 592
182 252
28 278
31 576
159 084
17 125 254
35 459
16 559
70 156
6 397
69 520
18 924
45 725
61 851
47 144
39 899
157 568
137 579
59 565
1 492 073
385 055
2 894
18 230 104
593 238
138 007
70 956
1 404 882
380 046
42 866
651 596
402 818
219 044
1 046 010
1 312 466
2 509 357
112 665
290 422
692 186
379 344
731 784
4 909
15 733
45 928
703 168
217 254
423 129
97 074
412 870
127 455
15 954 808
785 971
190 457
174 150
199 497
30 667
36 617
187 040
17 559 207
48 537
18 838
78 825
6 769
90 180
14 265
55 058
72 086
44 058
37 692
169 988
140 793
65 113
1 582 912
395 214
3 136
18 778 272
630 754
200 659
73 365
1 769 447
425 773
64 905
7,16
2,94
12,28
1,30
3,05
2,15
1,63
4,41
12,04
7,02
2,48
-15,32
12,11
-1,45
4,98
-3,01
-1,24
2,82
1,47
0,38
2,38
1,83
15,50
-14,46
9,46
8,45
15,96
17,57
2,53
36,88
13,76
12,36
5,82
29,72
-24,62
20,41
16,55
-6,55
-5,53
7,88
2,34
9,31
6,09
2,64
8,36
3,01
6,32
45,40
3,40
25,95
12,03
51,41
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
ÜLKELER
ALMANYA
AVUSTURYA
53
54
Tablo 5: Türkiye’ye gelen yabancı ziyaretçi sayısı, 2013
2013 İzmir Turizm Raporu
ÜLKELER
MOLDOVA CUM.
ÖZBEKİSTAN
RUSYA FED.
TACİKİSTAN
TÜRKMENİSTAN
UKRAYNA
BDT
CEZAYİR
FAS
LİBYA
SUDAN
MISIR
TUNUS
GÜNEY AFRİKA CUM.
DIĞ.AFRIKA ÜLKELERI
TOPLAM AFRİKA
B.A.EMİRLİĞİ
BAHREYN
KATAR
KUVEYT
IRAK
LÜBNAN
ÜRDÜN
S.ARABİSTAN
K.K.T.C.
İSRAİL
YEMEN
DIĞ.BATI ASYA ÜLKELERI
TOP. BATI ASYA
BANGLADEŞ
ÇİN HALK CUM.
ENDONEZYA
FİLİPİNLER
HİNDİSTAN
İRAN
MALEZYA
PAKİSTAN
SİNGAPUR
TAYLAND
DIĞ.GÜN.ASYA ÜLK.
TOP.GÜN.ASYA
TOPLAM ASYA
DİĞ. KUZEY AMERİKAÜLK.
DİĞ. ORTA AMERİKA ÜLK.
ARJANTİN
BREZİLYA
KOLOMBİYA
ŞİLİ
VENEZÜELLA
DİĞ.GÜN.AMERİKA ÜLK.
TOP.GÜN.AMERİKA
TOPLAM AMERİKA
OKYANUSYA
MİLLİYETSİZ
YABANCI TOPLAM
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2012
108 032
105 976
3 599 925
22 823
135 168
634 663
7 236 582
104 489
77 884
213 890
8 161
112 025
86 595
40 771
69 584
713 399
48 071
13 342
13 971
65 167
533 149
144 491
102 154
175 467
211 828
83 740
11 826
744 325
2 147 531
6 652
114 582
56 113
65 272
90 934
1 186 343
41 169
28 394
22 206
12 211
68 445
1 692 321
3 839 852
11 328
7 654
28 559
88 903
12 987
12 765
9 600
13 152
165 966
184 948
4 690
31 739
31 782 832
2013
111 915
129 292
4 269 306
27 174
148 709
756 187
8 607 486
118 189
82 579
264 266
9 319
107 437
91 683
44 798
89 213
807 484
52 424
16 230
18 630
88 238
730 639
143 629
102 871
234 220
216 881
164 917
17 354
1 269 753
3 055 786
8 856
138 876
57 385
59 734
95 014
1 196 801
55 139
34 170
22 403
20 783
85 988
1 775 149
4 830 935
11 370
8 555
46 729
113 433
21 979
15 905
11 271
16 304
225 621
245 546
475
35 501
34 910 098
DEĞİŞİM
3,59
22,00
18,59
19,06
10,02
19,15
18,94
13,11
6,03
23,55
14,19
-4,10
5,88
9,88
28,21
13,19
9,06
21,65
33,35
35,40
37,04
-0,60
0,70
33,48
2,39
96,94
46,74
70,59
42,29
33,13
21,20
2,27
-8,48
4,49
0,88
33,93
20,34
0,89
70,20
25,63
4,89
25,81
0,37
11,77
63,62
27,59
69,24
24,60
17,41
23,97
35,94
32,76
-89,87
11,85
9,84
Tablo 6: İzmir’de işletme ve yatırım belgeli tesisler,2013
Yatırım Belgeli
Tesis
Oda
Yatak
ALİAĞA
2
80
160
BALÇOVA
2
423
852
BAYRAKLI
Tesis
Oda
Toplam
Yatak
Tesis
Oda
Yatak
2
80
160
1
134
268
3
557
1120
1
182
364
1
182
364
BERGAMA
1
57
114
1
72
144
2
129
258
BORNOVA
2
190
384
3
209
418
5
399
802
ÇEŞME
35
2872
6156
16
1280
3386
51
4152
9542
ÇİĞLİ
1
78
156
1
78
156
DİKİLİ
6
286
583
4
988
2710
10
1274
3293
FOÇA
7
329
677
1
20
44
8
349
721
GAZEMİR
2
100
200
2
100
200
KARABURUN
1
15
30
1
80
160
2
95
190
KARŞIYAKA
1
15
30
1
99
198
2
114
228
KEMALPAŞA
1
24
50
1
116
232
2
140
282
KONAK
58
4252
8557
10
655
1326
68
4907
9883
MENDERES
11
2527
5304
2
359
754
13
2886
6058
NARLIDERE
1
316
636
1
316
636
ÖDEMİŞ
2
81
162
1
20
40
3
101
202
SEFERİHİSAR
6
630
1318
1
449
926
7
1079
2244
12
2094
4553
1
150
300
13
2244
4853
TİRE
1
35
70
1
35
70
TORBALI
2
109
218
1
35
70
3
144
288
URLA
2
77
154
1
10
20
3
87
174
156
14590
30364
47
4858
11360
203
19448
41724
SELÇUK
TOPLAM
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
İşletme Belgeli
55
56
2013 İzmir Turizm Raporu
Tablo 7: Türkiye’de turizm istihdamının sektör ve illere göre
dağılımı (2012-2013)
Konaklama
sektörü
Yiyecek
içecek
işletmeleri
Seyahat
acentesi
Spor,
Eğlence
Dinlence
Faal.
Havayolu
sektörü
Toplam
İstihdam
Türkiye
geneli
payı,%
Konaklama
sektörür
Payı,%
İstanbul
55.369
242.182
37.207
26.677
4.092
365.526
32,8
20,0
Antalya
88.529
22.508
10.018
5.235
349
126.639
11,3
31,9
Ankara
12.431
60.697
5.292
9.665
312
88.396
7,9
4,5
İzmir
10.992
46.402
3.988
5.600
420
67.402
6,0
4,0
Bursa
7.145
27.529
1.998
3.842
2
40.516
3,6
2,6
Muğla
16.268
13.131
1.530
1.475
302
32.705
2,9
5,9
Kocaeli
2.978
19.877
675
1.078
7
24.616
2,2
1,1
Adana
2.412
11.972
1.060
938
816
17.199
1,5
0,9
Aydın
6.175
7.808
1.310
750
0
16.043
1,4
2,2
Konya
3.669
9.891
718
1.397
1
15.676
1,4
1,3
Mersin
2.894
9.895
343
1.462
0
14.594
1,3
1,0
Balıkesir
3.851
7.678
272
2.055
1
13.857
1,2
1,4
Manisa
1.732
10.632
372
608
0
13.345
1,2
0,6
Eskişehir
1.618
8.095
245
2.735
0
12.694
1,1
0,6
Samsun
1.766
9.572
210
508
104
12.161
1,1
0,6
Trabzon
2.312
8.023
157
850
12
11.354
1,0
0,8
Denizli
3.277
6.648
432
933
0
11.290
1,0
1,2
Gaziantep
2.329
7.698
367
767
9
11.170
1,0
0,8
Sakarya
2.032
8.054
405
488
0
10.979
1,0
0,7
Diğer
49.746
138.031
7.422
13.803
912
209.914
18,8
17,9
Tablo 8: İzmir’in turizm geliri ve ihracatı, milyar Dolar
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
Turizm
GSMH*
1,49
1,72
2,05
2,68
3,06
3,49
3,89
5,65
6,10
7,12
Turizm
Geliri**
0,58
0,60
0,56
0,67
0,80
0,74
0,77
0,98
0,98
1,05
İzmir Turizm GSMH /
İhracatı
ihracat
4,11
36,3
4,65
37,0
5,45
37,5
6,43
41,7
7,82
39,1
6,12
57,0
6,68
58,3
8,07
70,0
8,66
70,5
9,31
76,5
*İzmir’de turizm sektörünün ürettiği değerlerin toplamı
**yabancı ziyaretçilerin bıraktığı gelir
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Turizm geliri/
İzmir İhracatı
14,12
13,02
10,29
10,45
10,19
12,04
11,60
12,20
11,30
11,31
DOĞA RESİDANCE
ANKARA
KEMER HOLIDAY CLUB
ANTALYA
ARCADİA INTERNATİONAL HOTEL RESORT
ANTALYA
PIRATE'S BEACH CLUB
ANTALYA
PALOMA RENAISSANCE RESORT OTEL
ANTALYA
CLUB NENA
ANTALYA
AMARA DOLCE VİTA
ANTALYA
CLUB BLUE WATERS
ANTALYA
RIXOS TEKİROVA OTEL
ANTALYA
CRYSTAL HOTELS FLORA BEACH
ANTALYA
MAJESTY MİRAGE PARK RESORT OTELİ
ANTALYA
DEDEMAN PARK DENİZLİ
DENİZLİ
IC HOTEL SANTAİ
ANTALYA
SPA HOTEL COLOSSAE THERMAL
DENİZLİ
XANADU RESORT HOTEL
ANTALYA
TUĞCAN OTELİ
GAZİANTEP
CLUB BLUE WATERS
ANTALYA
OTEL NEW JASMİN
GİRESUN
HOTEL SİDE STAR
ANTALYA
GÜNGÖR OTTOMAN PALACE THERMAL
HATAY
RİXOS LARES OTEL
ANTALYA
THE PRESİDENT OTELİ
İSTANBUL
IC GREEN PALACE
ANTALYA
HOLİDAY İNN İSTANBUL CİTY
İSTANBUL
SENTİDO PERİSSİA HOTEL SİDE
ANTALYA
CROWNE PLAZA İSTANBUL ASIA
İSTANBUL
CONCORDE DE LUXE RESORT
ANTALYA
RENAİSSANCE İSTANBUL BOSPHORUS
İSTANBUL
CRYSTAL PARAİSO VERDE RESORT & SPA
ANTALYA
FOUR SEAONS HOTEL
İSTANBUL
CRYSTAL SUNRİSE QUEEN LUXURY RESORT
ANTALYA
THE SOFA OTEL
İSTANBUL
LİMAK LARA DE LUXE HOTEL & RESORT
ANTALYA
PALOMA CLUB SULTAN
İZMİR
CALISTA LUXURY RESORT OTEL
ANTALYA
AQUA FANTASY WORLD OTEL
İZMİR
ADAM & EVE OTEL
ANTALYA
AQUA FANTASY AQUA PARK §CLUB
İZMİR
SUSESİ LUXURY RESORT
ANTALYA
WYNDHAM İZMİR ÖZDİLEK
İZMİR
MARTI MYRA
ANTALYA
DEDEMAN KONYA
KONYA
CRYSTAL PALACE FAMILY RESORT
ANTALYA
HİLTON DALAMAN GOLF RESORT&SPA
MUĞLA
CRYSTAL HOTELS DE LUXE RESORT
ANTALYA
ERSAN TATİLKÖYÜ
MUĞLA
OTİUM ECO CLUB SİDE
ANTALYA
DOUBLE TREE BY HİLTON AVANOS
NEVŞEHİR
CRYSTAL TATBEACH GOLF RESORT
ANTALYA
BALIKTAŞI CITY HOTEL
ORDU
COMMODORE ELİTE SUITES&SPA
ANTALYA
BALIKTAŞI OTEL
ORDU
LİMAK ATLANTİS OTEL
ANTALYA
SİNOP ANTİK OTEL
SİNOP
CYRİSTAL HOTELS ADMİRAL RESORT
ANTALYA
ŞANLIURFA DEDEMAN OTEL
ŞANLIURFA
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
57
2013 İzmir Turizm Raporu
Tablo 9: Çevreye Duyarlı Tesisler Listesi, 2014 Ocak
Tablo 10: İzmir’e bağlı müzelerin ziyaretçi sayıları
58
2013 İzmir Turizm Raporu
MÜZELER
EFES
2008
2009
2010
2011
2012
2013
1.297.891
1.166.858
1.844.376
2.082.834
1.889.231
1.828.160
ST.JEAN
181.004
158.219
260.737
359.772
297.524
330.818
AKROPOL
192.976
179.060
263.140
302.806
274.300
223.610
EFES MÜZ.
142.529
126.463
243.754
298.802
229.470
0
YAMAÇ EVLERİ
59.734
64.604
85.445
162.123
153.074
184.356
ASKLEPİEİON
89.954
673.826
123.127
159.856
150.808
128.935
AGORA
42.265
78.884
44.405
51.561
73.687
61.162
104.410
42.162
36.868
43.719
44.978
41.608
ÇEŞME MÜZ.
TARİH VE SANAT MÜZ.
29.748
23.999
32.331
44.983
37.711
42.603
BAZİLİKA
19.191
84.285
41.724
36.535
37.429
5.157
BERGAMA MÜZ
16.017
16.377
23.944
25.833
23.630
22.384
ARKEOLOJİ MÜZESİ
20.761
33.608
38.633
25.672
16.534
8.780
ÇAKIRAĞA KONAĞI
30.587
18.009
27.125
22.337
15.348
47.179
TİRE MÜZESİ
15.229
32.279
7.803
8.722
8.231
10.192
ÖDEMİŞ MÜZ.
4.754
54.651
4.410
3.214
3.734
2.886
27.245
45.952
67.878
63.025
0
0
2.274.295
2.799.236
3.145.700
3.691.794
3.255.689
2.937.830
ATATÜRK MÜZ.
TOPLAM
Tablo 11: İzmir’e bağlı müzelerin gelirleri (TL)
MÜZELER
2009
2010
2011
2012
2013
ARKEOLOJİ MÜZESİ
46.781
42.160
58.664
52.420
58.296
TARİH VE SANAT MÜZ.
54.342
66.078
95.100
74.687
72.096
AGORA
132.221
104.022
123.375
209.672
224.000
EFES MÜZ.
234.735
292.971
411.660
469.892
0
4.545.327
5.832.640
8.191.445
9.338.450
9.619.085
ST.JEAN
EFES
189.194
314.045
480.105
702.792
651.127
YAMAÇ EVLERİ
613.863
738.750
1.261.410
1.212.363
1.224.990
BERGAMA MÜZ
31.123
47.780
31.430
29.905
33.190
AKROPOL
ASKLEPİEİON
BAZİLİKA
ÇEŞME MÜZ.
GENEL TOPLAM
648.697
763.740
1.046.595
1.101.620
962.150
1.319.218
349.320
432.236
440.510
391.625
78.464
54.390
53.870
57.710
6.755
165.484
61.752
85.094
131.685
133.670
8.258.632
8.667.648
12.276.648
13.833.133
13.420.289
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
İzmir’de yurtiçi pazardan yapılan geceleme sayısı
Son 10 yıl (Milyon)
GECELEME
2,1
2,1
2,0
3,1
3,1
3,5
2,6
4,1
3,8
3,9
Tablo 14: 10 yılda iç pazar gecelemelerinin dağılımı,%
(Bakanlık belgeli)
Konak
Çeşme
Menderes*
Selçuk
Balçova
Narlıdere
Bornova
Dikili
Foça
Gaziemir
Aliağa
Çiğli
Torbalı
Bergama
Urla
Ödemiş
Karşıyaka
Seferihisar
Tire
Kemalpaşa
Karaburun
Toplam
2004
44,41
23,15
2,24
6,97
6,00
*
1,32
2,25
4,20
0,93
1,00
*
0,73
0,55
*
0,71
0,37
3,89
0,67
*
0,60
100,00
2012
34,62
22,72
14,69
6,85
4,46
3,95
2,44
2,31
2,28
1,23
0,70
0,70
0,65
0,55
0,43
0,35
0,33
0,29
0,26
0,10
0,09
100,00
*Gümüldür, Özdere
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
2013 İzmir Turizm Raporu
YILLAR
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
59
60
2013 İzmir Turizm Raporu
KAYNAKÇA
- Turizm Sektörünün Yapısı, Büyüklüğü Ve Ekonomiye Katkısı Araştırması; AKTOB
Araştırma Birimi (AKTOB Ar-Ge) yayını, 2014
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Ulusal Hesaplar, Girdi-Çıktı Veritabanları
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Sanayi ve Hizmetler İstatistikleri Veritabanları
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Turizm İstatistikleri Veritabanı
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), İstihdam ve İşgücü İstatistikleri Veritabanı
- AKTOB Ar-Ge, Turizm ve Konaklama Sektörü Veritabanları
- T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Turizm İstatistikleri
- T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Konaklama İstatistikleri
- T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), Aylık İstatistikler ve Veritabanı
- TCMB, Ekonomik Göstergeler Veritabanı (EVDS)
- T.C. Ekonomi Bakanlığı İstatistikleri
- Türkiye Turizminin Yapısal Sorunları 2012, Erol Karabulut, yayımlanmamış araştırma
- Konaklamanın Seyahat Pazarındaki yeri, Ekonomiye Katkıları ve Turizm-Endüstri
İlişkileri, 2007, TÜROFED-Ekin Grup Araştırması.
- T.C. Türkiye Turizm Stratejisi 2023, Kültür ve Turizm Bakanlığı Araştırması, 2007
- İzmir Bölgesi Girdi-Çıktı Analizi, 2012, İZKA ve Ege Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi yayını
- T.C Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Veritabanı
- T.C Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Veritabanı Deniz Ticareti Genel
Müdürlüğü verileri
- İzmir Turizmi Mevcut Durumu Raporu 2012, İzmir Kalkınma Ajansı (İZKA) ve Yaşar
Üniversitesi yayını.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Teşekkür
Eczacıbaşı Profesyonel,
Ephesus Princess,
Boyalık Beach Çeşme
Medicakpark
teşekkür ederiz
Ayrıca Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) faaliyetlerinde
sundukları desteklerden dolayı, sponsorlarımız teşekkür ederiz.
Türk Hava Yolları (THY),
SunExpress Havayolları,
Vodafona’a
teşekkür ederiz.
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
61
2013 İzmir Turizm Raporu
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) tarafından hazırlanan
2013 İzmir Turizm Raporu’na sundukları katkılardan dolayı:
NOTLAR:
2013 İzmir Turizm Raporu
65
Ege Turistik İşletmeler ve Konaklamalar Birliği (ETİK) / TÜROFED
Author
Document
Category
Uncategorized
Views
0
File Size
1 809 KB
Tags
1/--pages
Report inappropriate content