close

Enter

Log in using OpenID

18-02-2015

embedDownload
Åðìÿíèñòàíà ãàðøû ñàíêñèéàëàð
òÿòáèã îëóíìàëûäûð
Àçÿðáàéúàí èëÿ Ëàòâèéà
àðàñûíäà ñÿìÿðÿëè
ìöíàñèáÿòëÿð ìþâúóääóð
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ: ...Õöñóñèëÿ ñàíêñèéàëàðûí òÿòáèã
îëóíäóüóíó ýþðäöéöìöçäÿ áèç þçöìöçÿ ñóàë âåðèðèê:
Íÿéÿ ýþðÿ áó ñàíêñèéàëàð Åðìÿíèñòàíà ãàðøû òÿòáèã îëóíìóð?
Åðìÿíèñòàíûí Àçÿðáàéúàí òîðïàãëàðûíûí 20 ôàèçèíè èøüàë åòìÿñè íÿòèúÿñèíäÿ éàðàíìûø Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè þëêÿìèçèí ÿðàçè áöòþâëöéöíÿ ãàðøû òþðÿäèëìèø ãÿñäèí âÿ òÿúàâöçêàð ñèéàñÿòèí ÿéàíè íöìóíÿñè îëìàãëà éàíàøû, ùÿì äÿ ðåýèîíàë âÿ ãëîáàë òÿùëöêÿñèçëèê ñèñòåìè ö÷öí úèääè òÿùäèääèð. Öìóìèëèêäÿ, ìöíàãèøÿ áþëýÿíèí èíêèøàôûíà...
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Àçÿðáàéúàíû ìöñòÿãèëëèê
éîëóíäà èíêèøàô åòäèðìÿéÿ
ãàäèð áèð ïàðòèéàäûð
Áàõ ñÿh. 2
Õÿáÿð âåðèëäèéè êèìè, Àçÿðáàéúàí âÿ Ëàòâèéà Õàðèúè Èøëÿð íàçèðëèêëÿðè àðàñûíäà ñèéàñè ìÿñëÿùÿòëÿøìÿëÿðèí íþâáÿòè ìÿðùÿëÿñè êå÷èðèëèá. Ìÿñëÿùÿòëÿøìÿëÿðäÿ Àçÿðáàéúàíû
õàðèúè èøëÿð íàçèðèíèí ìöàâèíè Õÿëÿô Õÿëÿôîâ, Ëàòâèéàíû èñÿ
Õàðèúè Èøëÿð Íàçèðëèéèíèí äþâëÿò êàòèáè Àíäðåñ Ïèëäåãîâè÷
òÿìñèë åäèá. Õÿëÿô Õÿëÿôîâ Àçÿðáàéúàí èëÿ Ëàòâèéà àðàñûíäà èêèòÿðÿôëè ÿñàñäà âÿ áèð ñûðà áåéíÿëõàëã âÿ ðåýèîíàë òÿøêèëàòëàð, õöñóñèëÿ Àâðîïà Èòòèôàãû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ñÿìÿðÿëè
ÿìÿêäàøëûüûí îëäóüóíó ãåéä åäèá...
Áàõ ñÿh. 8
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéè Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìèëëè ñÿðâÿòèäèð
Ãÿçåò 1993-úö èëèí àïðåë àéûíäàí íÿøð îëóíóð. 18 ôåâðàë 2015-úè èë, ÷ÿðøÿíáÿ / ¹ 031 (4430). Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí îðãàíû. Ãèéìÿòè 40 ãÿïèê
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ ÀÁØ äþâëÿò
êàòèáèíèí Àâðîïà âÿ Àâðàñèéà ìÿñÿëÿëÿðè öçðÿ ìöàâèíèíèí
áàø÷ûëûã åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè ãÿáóë åäèá
Ýöðúöñòàí Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè ëàéèùÿñèíèí
âàõòûíäà áàøà ÷àòäûðûëìàñû ö÷öí öçÿðèíÿ äöøÿí
áöòöí þùäÿëèêëÿðè éåðèíÿ éåòèðÿúÿê
Àçÿðáàéúàíûí òÿøÿááöñö èëÿ ðåàëëàøäûðûëàí Úÿíóá Ãàç
Äÿùëèçè ëàéèùÿñè òÿêúÿ Àçÿðáàéúàí, Ýöðúöñòàí âÿ Òöðêèéÿ
ö÷öí äåéèë áöòöí Àâðîïà þëêÿëÿðèíèí åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéèíèí
òÿìèí îëóíìàñû, åëÿúÿ äÿ ðåýèîíàë ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàôû áàõûìûíäàí ìöùöì ÿùÿìèééÿò êÿñá åäèð. Áó ñþçëÿðè Úÿíóá
Ãàç Äÿùëèçè ëàéèùÿñèíäÿ èøòèðàê åäÿí þëêÿëÿðèí åíåðæè íàçèðëÿðèíäÿí èáàðÿò Ìÿøâÿðÿò Øóðàñûíûí...
Áàõ ñÿh. 2
Ìèñèð ãÿçåòèíäÿ Àçÿðáàéúàí
Ïðåçèäåíòèíèí Úÿíóá Ãàç
Äÿùëèçè ëàéèùÿñèíÿ äàèð íàçèðëÿð
ýþðöøöíäÿ èøòèðàêû ùàããûíäà
ìÿãàëÿ äÿðú åäèëèá
Ìèñèðäÿ åëåêòðîí ôîðìàòäà
÷ûõàí “Øáàáàëíèë” ãÿçåòèíäÿ
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì
ßëèéåâèí áó èë ôåâðàëûí 12-äÿ Áàêûäà Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè Ìÿøâÿðÿò Øóðàñû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ...
Áàõ ñÿh. 2
Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçèíäÿ “Ùåéäÿð ßëèéåâ âÿ
Àçÿðáàéúàí åëìè” ìþâçóñóíäà ñåìèíàð êå÷èðèëèá
Ôåâðàëûí 17-äÿ Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçèíäÿ Àçÿðáàéúàí
õàëãûíûí Öìóììèëëè ëèäåðè Ùåéäÿð ßëèéåâèí èðñèíèí, äþâëÿò÷èëèê ôÿëñÿôÿñèíèí òÿäãèãè âÿ ýåíèø òÿáëèüè ìÿãñÿäèëÿ “Ùåéäÿð
ßëèéåâ âÿ Àçÿðáàéúàí åëìè” ìþâçóñóíäà íþâáÿòè åëìèïðàêòèê ñåìèíàð êå÷èðèëèá. ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, òÿäáèðäÿ
èúòèìàè-ñèéàñè õàäèìëÿð, àëè òÿùñèë âÿ åëì ìöÿññèñÿëÿðèíèí,
èúòèìàèééÿòèí íöìàéÿíäÿëÿðè èøòèðàê åäèáëÿð. Òÿäáèðäÿ Ìÿðêÿçèí Ùåéäÿð ßëèéåâ èðñèíèí òÿäãèãè âÿ...
Áàõ ñÿh. 3
Ìàíàòûí äîëëàðäàí àñûëûëûüû
àçàëàúàã, èíôëéàñèéà èñÿ
5-7 ôàèçäÿí ÷îõ îëìàéàúàã
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ ôåâðàëûí 17-äÿ ÀÁØ
äþâëÿò êàòèáèíèí Àâðîïà âÿ Àâðàñèéà ìÿñÿëÿëÿðè öçðÿ ìöàâèíè õàíûì Âèêòîðèéà
Íóëàíäûí áàø÷ûëûã åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè ãÿáóë åäèá.
Ýþðöøäÿ þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà èêèòÿðÿôëè ÿëàãÿëÿðèí ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ èíêèøàôûíäàí ðàçûëûã èôàäÿ îëóíóá, Àçÿðáàéúàí-ÀÁØ ÿìÿêäàøëûüû éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèëèá. Ñþùáÿò çàìàíû þëêÿëÿðèìèçèí
åíåðæè, òÿùëöêÿñèçëèê, òåððîðèçìÿ ãàðøû
ìöáàðèçÿ, ßôãàíûñòàíëà áàüëû ÿìÿêäàøëûüûíûí ïåðñïåêòèâëÿðè, èíñàí ùöãóãëàðû,
äåìîêðàòèê òÿñèñàòëàð, áó èñòèãàìÿòäÿ
äèàëîãóí àïàðûëìàñû âÿ äèýÿð ìÿñÿëÿëÿð
ìöçàêèðÿ åäèëèá.
Ýþðöøäÿ, åéíè çàìàíäà, Åðìÿíèñòàí-
Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí íèçàìà ñàëûíìàñû, áþëýÿäÿ ýÿðýèíëèéèí àðàäàí ãàëäûðûëìàñû, äàíûøûãëàðûí äàâàì åòäèðèëìÿñè, ðåýèîíäà ñöëù âÿ ñàáèòëèéèí òÿìèí îëóíìàñû èëÿ áàüëû ìÿñÿëÿëÿð ÿòðàôûíäà äà ýåíèø ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
“Äåëôè” ïîðòàëûíäà Àçÿðáàéúàíûí áèðèíúè õàíûìû
Ìåùðèáàí ßëèéåâà ùàããûíäà ìÿãàëÿ äÿðú åäèëèá
Áàëòèêéàíû þëêÿëÿðäÿ ÿí ïîïóëéàð “Äåëôè” èíôîðìàñèéà ïîðòàëûíäà
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí áèðèíúè õàíûìû, “Áàêû-2015” áèðèíúè
Àâðîïà Îéóíëàðûíûí êå÷èðèëìÿñè
öçðÿ Òÿøêèëàò Êîìèòÿñèíèí ñÿäðè
Ìåùðèáàí ßëèéåâà ùàããûíäà ìÿãàëÿ äÿðú åäèëèá. ×îõñàéëû ôîòîìàòåðèàëëàðëà èëëöñòðàñèéà åäèëìèø
ìÿãàëÿäÿ Ìåùðèáàí õàíûìûí ùÿéàò éîëóíäàí áÿùñ åäèëèð.
Áó éàçû “Äåëôè” èíôîðìàñèéà
õÿáÿð ïîðòàëû èëÿ Àçÿðáàéúàíûí
Òàëëèíäÿêè ñÿôèðëèéèíèí ÿìÿêäàøëûüû ñàéÿñèíäÿ, ùàáåëÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè
éàíûíäà Ãåéðè-Ùþêóìÿò Òÿøêèëàòëàðûíà Äþâëÿò Äÿñòÿéè Øóðàñûíûí áó èë èéóíóí 12-28-äÿ Áàêûäà
êå÷èðèëÿúÿê áèðèíúè Àâðîïà Îéóíëàðûíûí ïîïóëéàðëàøäûðûëìàñûíà
éþíÿëìèø ëàéèùÿñèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ÷àï åäèëìèø ñèëñèëÿ ìÿãàëÿëÿðäÿí áèðèäèð.
Öìóìèééÿòëÿ, ãàðøûäàêû Àâðîïà Îéóíëàðû âÿ Àçÿðáàéúàí ùàããûíäà ìöõòÿëèô ìþâçóëàðäà 20-
äÿí ÷îõ ìÿãàëÿ äÿðú åäèëìÿñè ïëàíëàøäûðûëûð. Ùÿëÿëèê éàëíûç åñòîí äèëèíäÿ ÷àï îëóíàí áó ìÿãàëÿëÿðèí ñîíðàäàí “Äåëôè” ñÿùèôÿëÿðèíäÿ ðóñ äèëèíäÿ äÿ íÿøðè íÿçÿðäÿ
òóòóëóð.
Åñòîíèéàëû îõóúóëàð Àâðîïà Îéóíëàðûíûí êå÷èðèëìÿñè èäåéàñûíûí òàðèõè, Îéóíëàðà ùàçûðëûüûí ýåäèøè âÿ òÿøêèëàòè èøèí éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ îëìàñû áàðÿäÿ ìÿëóìàò
àëûáëàð. Åñòîíèéà èúòèìàèééÿòè Àçÿðáàéúàí ùàããûíäà - îíóí êå÷ìèøè âÿ áó ýöíö, çÿíýèí ìÿäÿíèééÿòè, àäÿò âÿ ÿíÿíÿëÿðè, î úöìëÿäÿí êå÷ÿí ÿñðèí ÿââÿëèíäÿ
Åñòîíèéà èëÿ Àçÿðáàéúàí àðàñûíäà ìöíàñèáÿòëÿðèí òàðèõè áàðÿäÿ ìàðàãëû ôàêòëàðëà òàíûø îëóá.
Ìöàñèð Àçÿðáàéúàí, îíóí ñöðÿòëè èãòèñàäè èíêèøàô ôåíîìåíè áàðÿäÿ ìÿëóìàòëàð îõóúóëàðûí õöñóñè ìàðàüûíà ñÿáÿá
îëóá.
Ãåéä åòìÿê ëàçûìäûð êè, áó ìÿãàëÿëÿð
Åñòîíèéà èúòèìàèééÿòè òÿðÿôèíäÿí áþéöê
ìàðàãëà ãàðøûëàíûð, ìÿãàëÿëÿðÿ âÿ îíëàðëà áàüëû øÿðùëÿðÿ áàõûøëàðûí ñàéû èñÿ áåëÿ
äåìÿéÿ ÿñàñ âåðèð êè, Àçÿðáàéúàí ùàããûíäà ðóáðèêà “Äåëôè” ïîðòàëûíûí ÿí ïîïóëéàð ðóáðèêàëàðûíäàí áèðèäèð.
Õÿáÿð âåðèëäèéè êèìè, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ìÿðêÿçè
Áàíêûíûí Èäàðÿ Ùåéÿòè 16 ôåâðàë
2015-úè èë òàðèõèíäÿí åòèáàðÿí þëêÿìèçäÿ éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíÿ êå÷èäëÿ áàüëû ìöâàôèã ãÿðàð
ãÿáóë åäèá. Ãÿðàðà ÿñàñÿí, ðåñïóáëèêàìûçäà ìÿçÿííÿ...
Áàõ ñÿh. 6
Àçÿðáàéúàí èëÿ Òöðêìÿíèñòàí àðàñûíäà ìåùðèáàí
ãîíøóëóã âÿ äîñòëóã ìöíàñèáÿòëÿðè âàð
Ôåâðàëûí 17-äÿ ÀÄÀ Óíèâåðñèòåòèíäÿ Àçÿðáàéúàí-Òöðêìÿíèñòàí ÿëàãÿëÿðèíÿ ùÿñð îëóíàí “äÿéèðìè ìàñà” êå÷èðèëèá. ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, ÀÄÀ Óíèâåðñèòåòèíèí ðåêòîðó
Ùàôèç Ïàøàéåâ “äÿéèðìè ìàñà”äà ÷ûõûø åäÿðÿê Àçÿðáàéúàí âÿ Òöðêìÿíèñòàí àðàñûíäà ìåùðèáàí ãîíøóëóã âÿ
äîñòëóã ìöíàñèáÿòëÿðèíèí îëäóüóíó ñþéëÿéèá. Ùàôèç Ïàøàéåâ ùÿð èêè þëêÿíèí ðåýèîíäà âàúèá ìþâãåéÿ ìàëèê îëäóüóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðûá...
Áàõ ñÿh. 3
Àçÿðáàéúàí èëÿ Òöðêèéÿ
àðàñûíäà ìåäèà ñàùÿñèíäÿ
ÿìÿêäàøëûã éöêñÿê ñÿâèééÿäÿäèð
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû
Ïðåçèäåíòè Àäìèíèñòðàñèéàñûíûí
Èúòèìàè-ñèéàñè ìÿñÿëÿëÿð øþáÿñèíèí ìöäèðè ßëè Ùÿñÿíîâ Òöðêèéÿäÿ ÒÐÒ-íèí áàø äèðåêòîðó Øåíîë
Ýþêà èëÿ ýþðöøöá. ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, “Áèð ìèëëÿò, èêè äþâëÿò” êÿëàìûíûí õàòûðëàíäûüû...
Áàõ ñÿh. 3
Ýÿíúëÿð Ôîíäóíóí Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí
12-úè èúëàñû êå÷èðèëèá
Ôåâðàëûí 17-äÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè
éàíûíäà Ýÿíúëÿð Ôîíäóíóí Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí íþâáÿòè
èúëàñû êå÷èðèëèá. Ôîíääàí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð êè, Ìöøàùèäÿ
Øóðàñûíûí ñÿäðè, Ïðåçèäåíò Àäìèíèñòðàñèéàñûíûí Èúòèìàè-ñèéàñè ìÿñÿëÿëÿð øþáÿñè ìöäèðèíèí ìöàâèíè Òàùèð Ñöëåéìàíîâ èúëàñû à÷ûã åëàí åäÿðÿê ýöíäÿëèéèí ëàéèùÿñèíè äèããÿòÿ
÷àòäûðûá. Áèëäèðèá êè, èúëàñäà Ôîíäóí 2014-úö èëäÿêè ôÿàëèééÿòèíÿ äàèð ùåñàáàòà ðÿé âåðèëìÿñè..
Áàõ ñÿh. 3
2
www.yeniazerbaycan.com
18 ôåâðàë 2015-úè èë, ÷ÿðøÿíáÿ / ¹ 031 (4430)
Åðìÿíèñòàíà ãàðøû ñàíêñèéàëàð òÿòáèã îëóíìàëûäûð
Ìèñèð ãÿçåòèíäÿ Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòèíèí
Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè ëàéèùÿñèíÿ äàèð íàçèðëÿð
ýþðöøöíäÿ èøòèðàêû ùàããûíäà ìÿãàëÿ äÿðú åäèëèá
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ: ...Õöñóñèëÿ ñàíêñèéàëàðûí òÿòáèã îëóíäóüóíó ýþðäöéöìöçäÿ áèç þçöìöçÿ ñóàë âåðèðèê: Íÿéÿ ýþðÿ áó ñàíêñèéàëàð Åðìÿíèñòàíà ãàðøû òÿòáèã îëóíìóð?
Åðìÿíèñòàíûí Àçÿðáàéúàí òîðïàãëàðûíûí 20 ôàèçèíè èøüàë åòìÿñè íÿòèúÿñèíäÿ éàðàíìûø Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè þëêÿìèçèí ÿðàçè áöòþâëöéöíÿ ãàðøû òþðÿäèëìèø
ãÿñäèí âÿ òÿúàâöçêàð ñèéàñÿòèí ÿéàíè íöìóíÿñè îëìàãëà éàíàøû, ùÿì äÿ ðåýèîíàë
âÿ ãëîáàë òÿùëöêÿñèçëèê ñèñòåìè ö÷öí úèääè
òÿùäèääèð. Öìóìèëèêäÿ, ìöíàãèøÿ áþëýÿíèí èíêèøàôûíà, óçóíìöääÿòëè ñàáèòëèéÿ ìàíå îëàí äàüûäûúû ôàêòîðëàðäàí áèðè êèìè ÷ûõûø åäèð. Îíà ýþðÿ äÿ áó ïðîáëåìèí ùÿëëè
áåéíÿëõàëã òÿùëöêÿñèçëèéèí äèêòÿ åòäèéè çÿðóðè àìèëäèð.
Àçÿðáàéúàí Äàüëûã
Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí
ùÿëëè èñòèãàìÿòèíäÿ
ôÿàëëûã ýþñòÿðñÿ äÿ,
Åðìÿíèñòàí äàíûøûãëàð
ïðîñåñèíè ïîçìàüà ÷àëûøûð
Àçÿðáàéúàí Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí áåéíÿëõàëã ùöãóã íîðìàëàðû ÿñàñûíäà ùÿëëè èñòèãàìÿòèíäÿ ôÿàëëûã ýþñòÿðñÿ äÿ, Åðìÿíèñòàí ãåéðè-êîíñòðóêòèâ ìþâãå âÿ òÿõðèáàò÷û ùÿðÿêÿòëÿð íöìàéèø åòäèðìÿêëÿ äàíûøûãëàð ïðîñåñèíè ïîçìàüà ÷àëûøûð. Öìóìèééÿòëÿ, Åðìÿíèñòàí îðäóñóíóí áèð ìöääÿòäèð êè, ãîøóíëàðûí òÿìàñ õÿòòèíèí ìöõòÿëèô èñòèãàìÿòëÿðèíäÿ òÿõðè-
ñèíäÿ äöíéà èúòèìàèééÿòèíèí èñòèíàä åòäèéè éàíàøìàéà Åðìÿíèñòàíûí ãåéðè-êîíñòðóêòèâ
ìþâãåéèíèí òèìñàëûíäà Äàüëûã Ãàðàáàü ìÿñÿëÿñèíäÿ ðàñò ýÿëèíìÿìÿñèäèð. Éåðè ýÿëìèø-
“ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí, Àâðîïà Ïàðëàìåíòèíèí, Àâðîïà Øóðàñû
Ïàðëàìåíò Àññàìáëåéàñûíûí ãÿáóë åòäèéè ãÿòíàìÿëÿð âÿ äèýÿð áåéíÿëõàëã
òÿñèñàòëàð ùÿìèøÿ áèçèì ìþâãåéèìèçè äÿñòÿêëÿéèáëÿð. Ëàêèí çàìàí êå÷äèêúÿ
áèç ýþðäöê êè, áó ãÿòíàìÿëÿð, ñàäÿúÿ, êàüûç öçÿðèíäÿ ãàëûð âÿ áóíëàð, ñàäÿúÿ, áÿéàíàòëàðäûð, ñÿôÿðëÿðäèð, ôÿàëèééÿòëÿðäèð, ëàêèí ùå÷ áèð íÿòèúÿ éîõäóð. Ñîíðà áèç áàøà äöøäöê êè, äþâëÿòèìèçèí òàëåéè áèçèì þç ÿëèìèçäÿäèð”
áàò÷û ùÿðÿêÿòëÿðèíè äàâàì åòäèðìÿñè áó þëêÿíèí ìþâãåéèíè à÷ûã øÿêèëäÿ ÿêñ åòäèðèð.
ßëáÿòòÿ, áöòöí áóíëàð ìöíàãèøÿíèí ùÿëëè
ìÿñÿëÿñè ÿòðàôûíäà úÿðÿéàí åäÿí ùàäèñÿëÿðèí
ðåàë ìàùèééÿòèíè ÿêñ åòäèðèð âÿ áèð ñûðà ìÿãàìëàðû éåíèäÿí àêòóàëëàøäûðûð. Áèðèíúèñè, åðìÿíèëÿðèí èøüàë÷ûëûã åéôîðèéàñû äàâàì åäèð. Áåëÿ êè, áó
çàìàíà ãÿäÿð òÿúàâöçêàð ðèòîðèêà èëÿ ÷ûõûø
åäÿí Åðìÿíèñòàí ðÿùáÿðëèéè éåíè ñåïàðàò÷û, òÿúàâöçêàð äàâðàíûøëàð ùÿâÿñèíäÿ îëäóüóíó íöìàéèø åòäèðèð. Èêèíúèñè, áöòöí áóíëàð ýþñòÿðèð êè,
èøüàë÷û þëêÿ áåéíÿëõàëã ùöãóã íîðìàëàðûíà áèýàíÿ éàíàøûð, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí
ñöëù éîëó èëÿ ùÿëëèíè èñòÿìèð. Ìÿùç ñîí ùàäèñÿëÿð Åðìÿíèñòàíûí ðÿñìè äþâëÿò ñèéàñÿòèíèí òÿúàâöçêàð, òÿõðèáàò÷û õàðàêòåðÿ ìàëèê îëäóüóíó
ýþñòÿðìÿêëÿ éàíàøû, ùÿì äÿ èøüàë÷û þëêÿ ðÿùáÿðëèéèíèí ìþâãå âÿ ñèéàñÿòèíèí áåéíÿëõàëã
ùöãóã íîðìàëàðû èëÿ òÿñáèò îëóíìóø ãàíóíëàðà,
äÿéÿðëÿðÿ çèää îëäóüóíó ñöáóò åäèð.
Àçÿðáàéúàíûí óüóðëó
äèïëîìàòèéàñû ñàéÿñèíäÿ
Åðìÿíèñòàí äàëàíà äèðÿíèá
Àçÿðáàéúàí þç ãÿòèééÿòëè ìþâãåéè âÿ ïðèíñèïèàë ñèéàñÿòè èëÿ äèïëîìàòèê úÿáùÿäÿ äàâàìëû
êÿí, ôåâðàëûí 7-äÿ 51-úè Ìöíõåí Òÿùëöêÿñèçëèê
Êîíôðàíñû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ “Óêðàéíàäàí ÿëàâÿ Àâðîïàäà ùÿëë îëóíìàìûø ìöíàãèøÿëÿð” ìþâçóñóíäà ïàíåë ìöçàêèðÿñèíäÿ ÷ûõûø åäÿí âÿ
ñóàëëàðû úàâàáëàíäûðàí Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ ãåéä åäèá êè,
Óêðàéíà ìÿñÿëÿñèíäÿí ÷ûõàðûëàí äÿðñëÿð ÷îõ
äèããÿòëÿ þéðÿíèëìÿëèäèð: “Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí ìöíàãèøÿñè ùÿëë åäèëìèø îëñàéäû,
áÿëêÿ äÿ, Óêðàéíà èíäè áó ìöíàãèøÿ èëÿ öç-
Èêèëè ñòàíäàðòëàð
âÿ ÿäàëÿòäÿí êÿíàð
éàíàøìà ìöíàãèøÿíèí
ùÿëëèíÿ ìàíå îëóð
Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü
ìöíàãèøÿñèíèí áåéíÿëõàëã ùöãóã íîðìàëàðû
ÿñàñûíäà ùÿëëè ìÿñÿëÿñèíäÿ áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàð ëàãåéäëèê íöìàéèø åòäèðèð, ùöãóã âÿ ÿäàëÿòäÿí êÿíàð éàíàøìàéà èñòèíàä åäèðëÿð. Ùÿòòà áèð ñûðà ðåýèîíëàðäà áàø âåðÿí ñåïàðàòèçìè,
åéíèòèïëè ïðîáëåìëÿð âÿ ìöíàãèøÿëÿðè ãûíàã
îáéåêòèíÿ ÷åâèðñÿëÿð äÿ, Åðìÿíèñòàíûí, åëÿúÿ
äÿ, Äàüëûã Ãàðàáàüäàêû òåððîð÷ó ðåæèìèí áþëöúöëöê ÿìÿëëÿðèíÿ, ãåéðè-ãàíóíè ôÿàëèééÿòèíÿ
ãàðøû ùå÷ áèð ðåàêñèéà âåðèëìèð. Áó èñÿ Àçÿðáàéúàíà ãàðøû òÿòáèã åäèëÿí èêèëè ñòàíäàðòëàðûí
ÿéàíè íöìóíÿñèäèð. Áó êîíòåêñòäÿ ùàçûðäà
áåéíÿëõàëã ýöíäÿìèí àêòóàë ìþâçóñóíà ÷åâðèëÿí ìÿñÿëÿëÿðäÿí áèðè äÿ Óêðàéíà ìÿñÿëÿ-
“Óêðàéíà ìÿñÿëÿñèíäÿí ÷ûõàðûëàí äÿðñëÿð ÷îõ äèããÿòëÿ þéðÿíèëìÿëèäèð.
Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí ìöíàãèøÿñè ùÿëë åäèëìèø îëñàéäû, áÿëêÿ äÿ, Óêðàéíà èíäè áó ìöíàãèøÿ èëÿ öçëÿøìÿçäè. ×öíêè áóðàäà åéíè ññåíàðè - ÿðàçè áöòþâëöéöíöí åéíè ãàéäàäà ïîçóëìàñû, åéíè íÿòèúÿ, èøüàë, ñåïàðàòèçì âàð.
Áóíëàð ñàíêè áèð-áèðèíèí ýöçýöäÿêè ÿêñèäèð. Îíà ýþðÿ äÿ áèç áåéíÿëõàëã èúòèìàèééÿòäÿí, äöíéàíûí àïàðûúû þëêÿëÿðèíäÿí åéíè éàíàøìàíû ýþçëÿéèðèê”
íûí ãÿáóë åòäèéè ãÿòíàìÿëÿð âÿ äèýÿð áåéíÿëõàëã òÿñèñàòëàð ùÿìèøÿ áèçèì ìþâãåéèìèçè äÿñòÿêëÿéèáëÿð. Ëàêèí çàìàí êå÷äèêúÿ
áèç ýþðäöê êè, áó ãÿòíàìÿëÿð, ñàäÿúÿ, êàüûç öçÿðèíäÿ ãàëûð âÿ áóíëàð, ñàäÿúÿ, áÿéàíàòëàðäûð, ñÿôÿðëÿðäèð, ôÿàëèééÿòëÿðäèð, ëàêèí
ùå÷ áèð íÿòèúÿ éîõäóð. Ñîíðà áèç áàøà äöøäöê êè, äþâëÿòèìèçèí òàëåéè áèçèì þç ÿëèìèçäÿäèð”.
“... Ïîñòñîâåò ìÿêàíûíûí äèýÿð ìöíàãèøÿëÿðèíäÿí ôÿðãëè îëàðàã ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí áó ìöíàãèøÿ èëÿ áàüëû ãÿáóë åòäèéè äþðä ãÿòíàìÿ âàð. Áó
ãÿòíàìÿëÿðèí èúðà îëóíìàìàñû ôàêòû îíó ýþñòÿðèð êè, ùÿìèí ãÿòíàìÿëÿðè ãÿáóë åäÿí þëêÿëÿð þç ãÿðàðëàðûíà ùþðìÿò åòìèðëÿð”
ëÿøìÿçäè. ×öíêè áóðàäà åéíè ññåíàðè - ÿðàçè áöòþâëöéöíöí åéíè ãàéäàäà ïîçóëìàñû,
åéíè íÿòèúÿ, èøüàë, ñåïàðàòèçì âàð. Áóíëàð
ñàíêè áèð-áèðèíèí ýöçýöäÿêè ÿêñèäèð. Îíà
ýþðÿ äÿ áèç áåéíÿëõàëã èúòèìàèééÿòäÿí,
äöíéàíûí àïàðûúû þëêÿëÿðèíäÿí åéíè éàíàøìàíû ýþçëÿéèðèê. Áèçÿ ýÿëäèêäÿ, ïîñòñîâåò
ìÿêàíûíûí äèýÿð ìöíàãèøÿëÿðèíäÿí ôÿðãëè
îëàðàã ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí áó
“Áèç áÿçÿí îíó ýþðöðöê êè, ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí ãÿòíàìÿëÿðè áèð
íå÷ÿ ñààò îëìàñà äà, áèð íå÷ÿ ýöí ÿðçèíäÿ éåðèíÿ éåòèðèëèð. Áèçÿ ýÿëäèêäÿ èñÿ
1990-úû èëëÿðèí ÿââÿëëÿðèíäÿ ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñû òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë
åäèëìèø äþðä ãÿòíàìÿ âàð âÿ îíëàðûí ùå÷ áèðè éåðèíÿ éåòèðèëìÿéèá...”
óüóðëàð ÿëäÿ åäèá. Àçÿðáàéúàíûí òóòäóüó ïðèíñèïèàë ìþâãåéèí âÿ ñÿðýèëÿäèéè ïðàãìàòèê ñèéàñÿòèí ôîíóíäà äöíéàíûí àïàðûúû äþâëÿòëÿðè âÿ
áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàð Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí áåéíÿëõàëã ùöãóã íîðìàëàðûíà ÿñàñÿí ùÿëëèíèí çÿðóðè âÿ ãà÷ûëìàç áèð ïðîñåñ îëäóüóíó ùÿð çàìàí áÿéàí åäèðëÿð. Ìÿùç áóíóí
íÿòèúÿñèäèð êè, áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðûí áèð ñûðà
ñåññèéàëàðûíäà Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí áåéíÿëõàëã ùöãóã
íîðìàëàðû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ùÿëëè èëÿ áàüëû ôóíäàìåíòàë âÿ çÿðóðè ãÿòíàìÿëÿð ãÿáóë åäèëèá.
Áàøãà ñþçëÿ, Àçÿðáàéúàíûí äèïëîìàòèéàñû
ñàéÿñèíäÿ Åðìÿíèñòàí äàëàíà äèðÿíèá. Åéíè
çàìàíäà, Úÿíóáè Ãàôãàçûí ëèäåð äþâëÿòè îëàðàã Àçÿðáàéúàí èøüàë÷û þëêÿíè áöòöí ðåýèîíàë
âÿ áåéíÿëõàëã ëàéèùÿëÿðäÿí òÿúðèä åäèá. Òÿáèè
êè, áó àìèë òÿúàâöçêàð Åðìÿíèñòàíäàêû ñîñèàëèãòèñàäè áþùðàíûí äÿðèíëÿøìÿñèíè øÿðòëÿíäèðèá.
ñû íåãàòèâ ùàë êèìè ÷ûõûø åäèð. Äþâëÿòèìèçèí
áàø÷ûñûíûí ãåéä åòäèéè êèìè: “ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí, Àâðîïà Ïàðëàìåíòèíèí,
Àâðîïà Øóðàñû Ïàðëàìåíò Àññàìáëåéàñû-
ìöíàãèøÿ èëÿ áàüëû ãÿáóë åòäèéè äþðä ãÿòíàìÿ âàð. Áó ãÿòíàìÿëÿðèí èúðà îëóíìàìàñû ôàêòû îíó ýþñòÿðèð êè, ùÿìèí ãÿòíàìÿëÿðè ãÿáóë åäÿí þëêÿëÿð þç ãÿðàðëàðûíà ùþðìÿò åòìèðëÿð”.
Áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðûí
áÿéàíàòëàðû êàüûç
öçÿðèíäÿ ãàëûð
Öìóìèééÿòëÿ, äöíéà èúòèìàèééÿòèíÿ éàõøû
áÿëëèäèð êè, Àçÿðáàéúàí äèïëîìàòèê ñÿéëÿðèíè
ýöúëÿíäèðäèéè âÿ ëàçûìè àääûìëàðû àòäûüû ùàëäà,
èøüàë÷û Åðìÿíèñòàí ìöíàãèøÿíèí ùÿëëè ìöääÿ-
Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè
ðåýèîíàë òÿùëöêÿñèçëèéÿ
òÿùäèä êèìè...
Äèýÿð òÿðÿôäÿí, äöíéà èúòèìàèééÿòè, õöñóñèëÿ äÿ, ìöâàôèã áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàð íÿçÿðÿ
àëìàëûäûðëàð êè, ìöíàãèøÿíèí “äîíäóðóëìóø”
âÿçèééÿòäÿ ñàõëàíûëìàñûíà éþíÿëèê úÿùäëÿð
éèðÿì êè, ïîñòñîâåò ìÿêàíûíäàêû áöòöí
ìöíàãèøÿëÿðÿ åéíè ìöíàñèáÿò ýþñòÿðèëìÿëèäèð. Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçè áöòþâëöéö èíäè
ùÿð êÿñèí ùàããûíäà äàíûøäûüû Óêðàéíàíûí
ÿðàçè áöòþâëöéö êèìè åéíè äÿéÿðÿ ìàëèêäèð”.
Áöòöí áóíëàðûí ôîíóíäà îðòàéà ùàãëû áèð
ñóàë ÷ûõûð: áåéíÿëõàëã èúòèìàèééÿò íÿéÿ ýþðÿ
Åðìÿíèñòàíûí ãåéðè-êîíñòðóêòèâ ìþâãåéèíÿ
ýþç éóìóð? Èøüàë÷û Åðìÿíèñòàíà íèéÿ ñàíêñèéàëàð òÿòáèã îëóíìóð? Éàõóä Óêðàéíàäà áàø
âåðÿí ùàäèñÿëÿðëÿ áàüëû úèääè ñàíêñèéàëàð òÿòáèã åäèëäèéè ùàëäà, Åðìÿíèñòàí áàðÿäÿ íèéÿ þë÷ö ýþòöðöëìöð?
Åðìÿíèñòàíûí ãåéðè-êîíñòðóêòèâ ôÿàëèééÿòè
âÿ ñîí àääûìëàðû îíà ãàðøû úèääè ñàíêñèéàëàðûí òÿòáèã îëóíìàñûíà òàì ÿñàñ éàðàäûð. Àçÿðáàéúàí èúòèìàèééÿòè Åðìÿíèñòàíûí úÿçàëàíäûðûëìàñûíû âÿ ÿäàëÿòèí áÿðãÿðàð îëóíìàñûíû òÿëÿá åäèð. Àììà äöíéà èúòèìàèééÿòèíèí èêèëè
ñòàíäàðòàð ñèéàñÿòè áó ìÿñÿëÿäÿ þçöíö àøêàð
øÿêèëäÿ ýþñòÿðèð. Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí
ãåéä åòäèéè êèìè, èêèëè ñòàíäàðòëàð ðåàëëûãäûð:
“...Õöñóñèëÿ ñàíêñèéàëàðûí òÿòáèã îëóíäóüóíó ýþðäöéöìöçäÿ áèç þçöìöçÿ ñóàë
âåðèðèê: Íÿéÿ ýþðÿ áó ñàíêñèéàëàð Åðìÿ-
“...Ôèêðèìúÿ, òÿúàâöçêàðà àäåêâàò òÿçéèã ýþñòÿðìÿê ö÷öí âàñèòÿ÷èëÿðäÿ ñèéàñè
èðàäÿíèí îëìàìàñû áèçèì áó ýöí öçëÿøäèéèìèç ðåàë âÿçèééÿòÿ ýÿòèðèá ÷ûõàðûá. ×öíêè Åðìÿíèñòàí ÿñàñÿí àñûëû îëàí þëêÿäèð. Áó þëêÿ þçöíö òÿìèí åäÿ áèëìèð. Îíëàð èíêèøàô åäÿ áèëìèðëÿð âÿ ùÿòòà îíëàðûí äþâëÿò÷èëèéè áåëÿ ñóàë àëòûíäàäûð. Åðìÿíèñòàíà
õàðèúè äÿñòÿê ýþñòÿðèëìÿäÿí áó þëêÿ éàøàéà áèëìÿç. Îíëàðà äÿñòÿê ÿñàñÿí Ìèíñê
ãðóïóíà ùÿìñÿäðëèê åäÿí þëêÿëÿð òÿðÿôèíäÿí ýþñòÿðèëèð. Áó äà ïàðàäîêñäóð”
ñòðàòåæè áàõûìäàí úèääè ôÿñàäëàðà ñÿáÿá îëà
áèëÿð. Áèðèíúèñè, áó âÿçèééÿò èøüàë îëóíìóø
Àçÿðáàéúàí òîðïàãëàðûíäà ìöòÿøÿêêèë úèíàéÿòêàðëûüûí äàùà èíòåíñèâ õàðàêòåð àëìàñûíà,
íàðêîáàðîíëàðûí áó áþëýÿíè áàøëûúà áàçàðà
÷åâèðìÿñèíÿ, ÷èðêëè ïóëëàðûí ìöòÿìàäè ñóðÿòäÿ
áó ìÿêàíäà éóéóëìàñûíà, áþëýÿíèí ãàíóíñóç ìèãðàñèéà ìÿêàíûíà ÷åâðèëìÿñèíÿ âÿ äèýÿð èëëåãàë ïðîñåñëÿðèí áàø âåðìÿñèíÿ ñÿáÿá
îëóð êè, áó äà ýÿëÿúÿê ö÷öí îëäóãúà úèääè ôÿ-
“...Áèç áóðàäà èêèëè ñòàíäàðòëàðû ýþðöðöê âÿ áó ìÿñÿëÿ áèçè ìÿéóñ åäèð.
Ãåéä åòìÿê èñòÿéèðÿì êè, ïîñòñîâåò ìÿêàíûíäàêû áöòöí ìöíàãèøÿëÿðÿ åéíè
ìöíàñèáÿò ýþñòÿðèëìÿëèäèð. Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçè áöòþâëöéö èíäè ùÿð êÿñèí
ùàããûíäà äàíûøäûüû Óêðàéíàíûí ÿðàçè áöòþâëöéö êèìè åéíè äÿéÿðÿ ìàëèêäèð”
òèíè óçàòìàüà âÿ äàíûøûãëàð ïðîñåñèíè ïîçìàüà ÷àëûøûð. Ìÿùç áóíà ýþðÿ äÿ, ìöàñèð áåéíÿëõàëã ìöíàñèáÿòëÿð ñèñòåìè âÿ äöíéà ñèéàñÿòèíäÿ êèôàéÿò ãÿäÿð äèïëîìàòèê ðåñóðñëàðà ìàëèê
îëàí àïàðûúû áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàð, ÀÒßÒ-èí
Ìèíñê ãðóïó, ùÿì÷èíèí áó ãóðóìëàðäà òÿìñèë
îëóíàí ýöú ìÿðêÿçëÿðè (àïàðûúû ìèëëè äþâëÿòëÿð
íÿçÿðäÿ òóòóëóð- Í.Ã.) ìöíàãèøÿíèí ùÿëëè èëÿ
áàüëû èìïåðàòèâ âÿ îïåðàòèâ ñÿúèééÿëè òÿäáèðëÿð
ýþðìÿëèäèðëÿð. Ìÿñÿëÿí, ÁÌÒ áóíäàí þíúÿ ãÿáóë åòäèéè 4 ãÿòíàìÿíèí èúðàñû èëÿ áàüëû äàùà
åôôåêòèâ èñëàùåäèúè ìåòîäëàðà èñòèíàä åòìÿëè âÿ
ïðèíñèïèàë ìþâãå ñÿðýèëÿìÿëèäèð.
Îíó äà ãåéä åòìÿê ëàçûìäûð êè, Äàüëûã
Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè èëÿ áàüëû áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàð òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë åäèëÿí ãÿòíàìÿëÿðäÿ
ïðîáëåìèí ìàùèééÿòè êîíêðåò îëàðàã ÿêñ îëóíñà äà, èúðà ìåõàíèçìèíèí ôîðìàëàøäûðûëìàìà-
äÿ ùöãóãè íîðìà âÿ ãàéäàëàðëà òÿñáèò åäèëìèø
åôôåêòèâ ìåòîäëàðà áàø âóðìàëûäûð. ßêñ òÿãäèðäÿ, Úÿíóáè Ãàôãàç éåíè ãàðøûäóðìàëàð
ìåéäàíûíà ÷åâðèëÿ áèëÿð. Øöáùÿñèç, ÀÒßÒ-èí
Ìèíñê ãðóïó Åðìÿíèñòàíà ãàðøû õöñóñè òÿçéèã ìåõàíèçìè âÿ âàñèòÿëÿðèíäÿí èñòèôàäÿ åòìÿëèäèð. Ëàêèí èøüàë÷û þëêÿéÿ ãàðøû ìöâàôèã
òÿçéèã ìåõàíèçìè ôîðìàëàøäûðûëìàéûá âÿ áó,
Åðìÿíèñòàíûí ãåéðè-êîíñòðóêòèâ ìþâãåéèíè
äàâàì åòäèðìÿñèíÿ çÿìèí éàðàäûð. Áàøãà
ñþçëÿ, Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí âóðüóëàäûüû
êèìè, Åðìÿíèñòàíûí öçÿðèíäÿ êèôàéÿò ãÿäÿð
áåéíÿëõàëã òÿçéèã éîõäóð: “Áèç áÿçÿí îíó
ýþðöðöê êè, ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíûí
ãÿòíàìÿëÿðè áèð íå÷ÿ ñààò îëìàñà äà, áèð
íå÷ÿ ýöí ÿðçèíäÿ éåðèíÿ éåòèðèëèð. Áèçÿ ýÿëäèêäÿ èñÿ 1990-úû èëëÿðèí ÿââÿëëÿðèíäÿ ÁÌÒ
Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñû òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë åäèëìèø äþðä ãÿòíàìÿ âàð âÿ îíëàðûí ùå÷ áèðè
éåðèíÿ éåòèðèëìÿéèá. Ôèêðèìúÿ, òÿúàâöçêàðà
àäåêâàò òÿçéèã ýþñòÿðìÿê ö÷öí âàñèòÿ÷èëÿðäÿ ñèéàñè èðàäÿíèí îëìàìàñû áèçèì áó
ýöí öçëÿøäèéèìèç ðåàë âÿçèééÿòÿ ýÿòèðèá ÷ûõàðûá. ×öíêè Åðìÿíèñòàí ÿñàñÿí àñûëû îëàí
þëêÿäèð. Áó þëêÿ þçöíö òÿìèí åäÿ áèëìèð.
Îíëàð èíêèøàô åäÿ áèëìèðëÿð âÿ ùÿòòà îíëàðûí
äþâëÿò÷èëèéè áåëÿ ñóàë àëòûíäàäûð. Åðìÿíèñòàíà õàðèúè äÿñòÿê ýþñòÿðèëìÿäÿí áó þëêÿ
éàøàéà áèëìÿç. Îíëàðà äÿñòÿê ÿñàñÿí
Ìèíñê ãðóïóíà ùÿìñÿäðëèê åäÿí þëêÿëÿð
òÿðÿôèíäÿí ýþñòÿðèëèð. Áó äà ïàðàäîêñäóð.
Áèç áóðàäà èêèëè ñòàíäàðòëàðû ýþðöðöê âÿ áó
ìÿñÿëÿ áèçè ìÿéóñ åäèð. Ãåéä åòìÿê èñòÿ-
ñàäëàð âÿä åäèð.
Îíó äà ãåéä åòìÿê ëàçûìäûð êè, ìþâúóä
âÿçèééÿò ðåýèîíàë òÿùëöêÿñèçëèéÿ úèääè òÿùäèä
éàðàòìàãëà áÿðàáÿð, åéíè çàìàíäà, áþëýÿäÿ
éåíè ÿìÿêäàøëûã ïëàòôîðìàëàðûíûí ôîðìàëàøäûðûëìàñûíà ÿíýÿë òþðÿäèð. Áåëÿëèêëÿ, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè íÿ ãÿäÿð êè, ÿäàëÿòëè øÿêèëäÿ ùÿëë åäèëìÿéèá, ðåýèîíäà òàì ìÿíàäà ñöëù
âÿ ñàáèòëèêäÿí áÿùñ åòìÿéÿ äÿéìÿç. ×öíêè
ÿðàçè èääèàëàðûíûí, òÿúàâöç ôàêòûíûí âÿ ñåïàðàòèçìèí ìþâúóä îëäóüó ìÿêàí âÿ øÿðàèòäÿ
ãàðøûëûãëû ìàðàãëàðà ñþéêÿíÿí ÿìÿêäàøëûã
íèééÿòëÿðèíè èñòÿíèëÿí ñÿâèééÿäÿ ðåàëëàøäûðìàã ãåéðè-ìöìêöíäöð. Îíà ýþðÿ äÿ, ìöíàãèøÿíèí ùÿëëè ïðîñåñèíäÿ âàñèòÿ÷èëèê ìèññèéàñûíû ùÿéàòà êå÷èðÿí ÀÒßÒ-èí Ìèíñê ãðóïó äà
ôÿàëèééÿò ìåõàíèçìèíèí ñÿìÿðÿëèëèê ñÿâèééÿñèíè àðòûðìàëû âÿ ïðîáëåìèí ùÿëëè èñòèãàìÿòèí-
íèñòàíà ãàðøû òÿòáèã îëóíìóð? Àõû îíëàð äà
åéíè ÿìÿëè òþðÿäèáëÿð. Íèéÿ îíëàðûí öçÿðèíÿ
ñàíêñèéàëàð ãîéóëìóð? Øöáùÿñèç, úàâàá
áóäóð êè, äöíéàäà Åðìÿíèñòàíû áöòöí ïîòåíñèàë âÿ àäåêâàò ìÿñÿëÿëÿðäÿí ãîðóéàí
÷îõ ýöúëö åðìÿíè äèàñïîðó âàð. Áóíà ýþðÿ
äÿ èêèëè ñòàíäàðòëàð ñèéàñÿòè áåéíÿëõàëã
ýöíäÿëèêäÿí ÷ûõàðûëàí êèìè Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè äÿ òåç áèð çàìàíäà þç
ùÿëëèíè òàïàúàã”.
Àçÿðáàéúàí þç
ÿðàçè áöòþâëöéöíö
áÿðïà åäÿúÿê
Áöòöí ùàëëàðäà, äèïëîìàòèê âàñèòÿëÿðèí ñÿìÿðÿ âåðìÿäèéè ñîí ìÿãàìäà áåéíÿëõàëã ùöãóã íîðìàëàðûíäà òÿñáèò åäèëäèéè êèìè, Àçÿðáàéúàí þç ÿðàçè áöòþâëöéöíö âÿ òÿùëöêÿñèçëèéèíè òÿìèí åòìÿê ö÷öí ùÿðáè ìåòîäà ÿë àòàúàã.
Áó, Àçÿðáàéúàíûí áåéíÿëõàëã ùöãóã íîðìàëàðû èëÿ òÿñáèò åäèëìèø àëè ñèéàñè ùöãóãóäóð. Ãåéä
åòìÿê ëàçûìäûð êè, îðäóíóí äþéöø âÿ ìöäàôèÿ
ãàáèëèééÿòèíèí àðòûðûëìàñû Àçÿðáàéúàíûí þç òîðïàãëàðûíû òåçëèêëÿ èøüàëäàí àçàä åäÿúÿéèíÿ äàèð îïòèìèñò ãÿíàÿò éàðàäûð. Öìóìèééÿòëÿ, ìèëëè
òÿùëöêÿñèçëèê ñòðàòåýèéàñûíûí àéðûëìàç òÿðêèá
ùèññÿñè îëàí ùÿðáè òÿùëöêÿñèçëèéèí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè, èëê íþâáÿäÿ, ìèëëè îðäóíóí ìàääèòåõíèêè âÿ ìÿíÿâè-ïñèõîëîæè ùàçûðëûã ñÿâèééÿñèíèí éöêñÿëäèëìÿñèíäÿí àñûëûäûð. Ìöùàðèáÿ øÿðàèòèíäÿ éàøàéàí þëêÿ êèìè Àçÿðáàéúàíûí ýöúëö îðäóéà, òÿêìèëëÿøìèø ùÿðáè ñèñòåìÿ, èíêèøàô
åòìèø ìöäàôèÿ ñÿíàéåñèíÿ ìàëèê îëìàñû þëêÿíèí âÿ ÿùàëèíèí òÿùëöêÿñèçëèéè áàõûìûíäàí áþéöê þíÿì êÿñá åäèð.
Íóðëàí ÃßËßÍÄßÐËÈ
Ìèñèðäÿ åëåêòðîí ôîðìàòäà ÷ûõàí “Øáàáàëíèë” ãÿçåòèíäÿ
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâèí áó èë ôåâðàëûí 12-äÿ Áàêûäà Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè Ìÿøâÿðÿò Øóðàñû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ íàçèðëÿðèí ýþðöøöíäÿ èøòèðàêûíà ùÿñð åäèëìèø ìÿãàëÿ äÿðú îëóíóá.
Ìÿãàëÿäÿ ãåéä åäèëèð êè, Àçÿðáàéúàí äþâëÿòèíèí áàø÷ûñû
áó ýþðöøöí êå÷èðèëìÿñèíäÿí ìÿìíóí îëäóüóíó áèëäèðèá, ÷öíêè áó èë Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè ëàéèùÿñèíèí ïðàêòèêè îëàðàã ùÿéàòà
êå÷èðèëìÿñè áàøëàíûð.
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè èúëàñ èøòèðàê÷ûëàðûíà Àçÿðáàéúàíûí
ãûñà ìöääÿòäÿ óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðäèéè åíåðæè ëàéèùÿëÿðè âÿ
Àâðîïàíûí åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéèíèí òÿìèí åäèëìÿñèíÿ éþíÿëìèø “Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè” ëàéèùÿñèíèí éàðàíìàñû òàðèõè áàðÿäÿ ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðèá. Ãÿçåò Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòèíèí ÷ûõûøûíäàí áó ñþçëÿðè ñèòàò ýÿòèðèð: “2011-úè èëäÿ ìÿíèìëÿ Àâðîïà Êîìèññèéàñûíûí ñÿäðè úÿíàá Áàððîçó àðàñûíäà Áàêûäà Úÿíóá ãàç äÿùëèçè ùàããûíäà Áèðýÿ Áÿéàííàìÿ èìçàëàíäû. Áó ñÿíÿääÿ Àçÿðáàéúàí Úÿíóá ãàç äÿùëèçèíÿ ÿñàñ
òþùôÿ âåðÿí âÿ ùÿéàòà êå÷èðÿí þëêÿ êèìè ýþñòÿðèëèð”.
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ õöñóñè âóðüóëàéûá êè, ÒÀÍÀÏ
Òðàíñàòëàíòèê ãàç êÿìÿðèíèí âÿ Àâðîïàéà ÿñàñ èõðàú ìàðøðóòó êèìè ñå÷èëìèø ÒÀÏ-Òðàíñàäðèàòèê áîðó êÿìÿðèíèí èíøà åäèëìÿñè èëÿ ÿëàãÿäàð ñàçèøëÿðèí èìçàëàíìàñû Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè ëàéèùÿñèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè éîëóíäà ìöùöì ìÿðùÿëÿ
îëóá. 2014-úö èë ñåíòéàáðûí 20-äÿ èñÿ Áàêûäà Úÿíóá Ãàç
Äÿùëèçèíèí òÿìÿëãîéìà ìÿðàñèìè êå÷èðèëèá.
Ãÿçåòäÿ ãåéä åäèëèð êè, Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè íåôò-ãàç ëàéèùÿëÿðèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè ñàùÿñèíäÿ ãàçàíûëìûø óüóðëàðäà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Äþâëÿò Íåôò Øèðêÿòè èëÿ “áï” øèðêÿòè àðàñûíäà ñûõ ÿìÿêäàøëûüûí ìöùöì ðîëóíó äà âóðüóëàéàðàã
áèëäèðèá êè, “Øàùäÿíèç” éàòàüû Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè ö÷öí ðåñóðñ
áàçàñûäûð. Ïðåçèäåíò ãåéä åäèá êè, Àçÿðáàéúàíäà ãàç åùòèéàòëàðûíûí òÿñäèãëÿíìèø ùÿúìè 2,5 òðèëéîí êóáìåòðäÿí ÷îõäóð. Èëùàì ßëèéåâ äåéèá êè, áó ëàéèùÿíèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè ö÷öí èñòåùñàë÷û, èñòåùëàê÷û âÿ òðàíçèò þëêÿëÿðèí ùàìûñûíûí ñÿéëÿðèíèí
ÿëàãÿëÿíäèðèëìÿñè ÿìÿêäàøëûüûí ìöùöì åëåìåíòèäèð.
Àçÿðáàéúàí äþâëÿòèíèí áàø÷ûñû äåéèá: “Åíåðæè ðåñóðñëàðûíûí øàõÿëÿíäèðèëìÿñè ùàçûðäà áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðûí
ÿñàñ àðåíàñûíäà ìöçàêèðÿ îëóíàí ìÿñÿëÿäèð. Àçÿðáàéúàí øàõÿëÿíäèðìÿäÿ þç ðîëóíó îéíàéûð. Øàõÿëÿíäèðìÿ
ùàããûíäà äàíûøàíäà áèç éàëíûç ìàðøðóòëàðûí äåéèë, ùÿì
äÿ ìÿíáÿëÿðèí øàõÿëÿíäèðèëìÿñèíè íÿçÿðäÿ òóòóðóã. Ìàðøðóòëàðûí äà øàõÿëÿíäèðèëìÿñè âàúèáäèð, ëàêèí ìÿíáÿ åéíè
îëàíäà âÿçèééÿò ÷îõ äÿéèøìèð. Ìÿíáÿëÿðèí øàõÿëÿíäèðèëìÿñè âàúèáäèð. Áó ùàëäà, Õÿçÿð äÿíèçèíäÿ ÷ûõàí ãàç Àçÿðáàéúàí ãàçû íþâáÿòè èëëÿð ÿðçèíäÿ Àâðîïà èñòåùëàê÷ûëàðû ö÷öí éåýàíÿ éåíè ãàç ìÿíáÿéè îëàúàã”.
Ìÿãàëÿäÿ äàùà ñîíðà Àâðîïà Êîìèññèéàñûíûí åíåðæè áèðëèéè öçðÿ ñÿäð ìöàâèíè Ìàðîø Øåâ÷îâè÷èí ÷ûõûøûíäàí ñèòàòëàð
ýÿòèðèëèð. Ì.Øåâ÷îâè÷ Àâðîïà Èòòèôàãûíäà åíåðæè áèðëèéè ãóðóëìàñû èëÿ ìÿøüóë îëäóüóíó âóðüóëàéàðàã ýþñòÿðèá êè, Àâðîïà Èòòèôàãû ãèòÿíèí åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéèíèí òÿìèí åäèëìÿñè ö÷öí
åíåðæè ìÿíáÿëÿðèíèí âÿ ìàðøðóòëàðûí øàõÿëÿíäèðèëìÿñèíäÿ ìàðàãëûäûð âÿ ìöòÿõÿññèñëÿðèí ùåñàáëàìàëàðûíà ýþðÿ, ýÿëÿúÿêäÿ
Àâðîïà Èòòèôàãû òÿðÿôèíäÿí èäõàë åäèëÿúÿê ãàçûí ùÿúìè 84 ôàèçÿ, íåôòèí ùÿúìè èñÿ 94 ôàèçÿ ÷àòàúàã.
Ýöðúöñòàí Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè
ëàéèùÿñèíèí âàõòûíäà áàøà
÷àòäûðûëìàñû ö÷öí öçÿðèíÿ äöøÿí
áöòöí þùäÿëèêëÿðè éåðèíÿ éåòèðÿúÿê
Àçÿðáàéúàíûí òÿøÿááöñö èëÿ ðåàëëàøäûðûëàí Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè ëàéèùÿñè
òÿêúÿ Àçÿðáàéúàí, Ýöðúöñòàí âÿ Òöðêèéÿ ö÷öí
äåéèë áöòöí Àâðîïà þëêÿëÿðèíèí åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéèíèí òÿìèí îëóíìàñû, åëÿúÿ
äÿ ðåýèîíàë ÿìÿêäàøëûüûí
èíêèøàôû áàõûìûíäàí ìöùöì ÿùÿìèééÿò êÿñá åäèð.
Áó ñþçëÿðè Úÿíóá Ãàç Äÿùëèçè ëàéèùÿñèíäÿ èøòèðàê åäÿí
þëêÿëÿðèí åíåðæè íàçèðëÿðèíäÿí èáàðÿò Ìÿøâÿðÿò Øóðàñûíûí
èëê èúëàñûíäà èøòèðàê åòìÿê ö÷öí Áàêûäà ñÿôÿðäÿ îëìóø
Ýöðúöñòàí Áàø íàçèðèíèí ìöàâèíè, åíåðýåòèêà íàçèðè Êàõà
Êàëàäçå ÀçÿðÒÀú-à ìöñàùèáÿñèíäÿ ñþéëÿéèá.
Íàçèð äåéèá: “Áó ëàéèùÿ áèçèì ùàìûìûç ö÷öí âàúèáäèð
âÿ ùåñàá åäèðÿì êè, ùÿð áèð òÿðÿôäàø þëêÿ áó ëàéèùÿéÿ þç
òþùôÿñèíè âåðìÿëèäèð. Ýöðúöñòàí òÿðÿôè ëàéèùÿ öçðÿ èøëÿðèí
òàì âÿ âàõòûíäà áàøà ÷àòäûðûëìàñû ö÷öí áöòöí ëàçûìè
òÿäáèðëÿðè ýþðÿúÿê. Ýöðúöñòàí òÿðÿôè áó ëàéèùÿ ö÷öí 800
ìèëéîí ÀÁØ äîëëàðû ùÿúìèíäÿ âÿñàèò àéûðûá”.
Ê.Êàëàäçå þëêÿñèíèí äèýÿð èðèìèãéàñëû ëàéèùÿëÿðäÿ èøòèðàêûíà äà àéäûíëûã ýÿòèðèá: “Ðÿñìè Òáèëèñè ÀÃÐÈ, ÒÀÏ,
ÒÀÍÀÏ ëàéèùÿëÿðèíèí äÿ ÿùÿìèééÿòèíè áàøà äöøöð âÿ
áó ëàéèùÿëÿðèí ðåàëëàøìàñûíäà ìàðàãëûäûð. Ýöðúöñòàí
ùÿì áó ëàéèùÿëÿðÿ ìàëèééÿ âÿñàèòèíèí àéðûëìàñûíäà,
ùÿì äÿ òÿùëöêÿñèçëèê ìÿñÿëÿëÿðèíäÿ öçÿðèíÿ äöøÿí áöòöí âÿçèôÿëÿðè âÿ þùäÿëèêëÿðè éåðèíÿ éåòèðÿúÿê”.
Íàçèð ãåéä åäèá êè, áåëÿ ëàéèùÿëÿðèí äàùà ñÿìÿðÿëè îëìàñû âÿ âàõòûíäà áàøà ÷àòäûðûëìàñû ö÷öí èëê íþâáÿäÿ ðåýèîíäà òÿùëöêÿñèçëèê îëìàëûäûð. Ðåýèîíäà ñöëùöí âÿ ñàáèòëèéèí
áÿðïà îëóíìàñû ö÷öí ðÿñìè Òáèëèñè ÿëèíäÿí ýÿëÿíè åäèð.
“Ùåñàá åäèðÿì êè, áó áöòöí òÿðÿôëÿð, åëÿúÿ äÿ ðåýèîíóí äèýÿð äþâëÿòëÿðè ö÷öí ÷îõ âàúèáäèð”, - äåéÿ Êàëàäçå âóðüóëàéûá.
3
www.yeniazerbaycan.com
18 ôåâðàë 2015-úè èë, ÷ÿðøÿíáÿ / ¹ 031 (4430)
Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçèíäÿ “Ùåéäÿð ßëèéåâ âÿ
Àçÿðáàéúàí èëÿ Òöðêèéÿ àðàñûíäà ìåäèà
Àçÿðáàéúàí åëìè” ìþâçóñóíäà ñåìèíàð êå÷èðèëèá ñàùÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûã éöêñÿê ñÿâèééÿäÿäèð
Ôåâðàëûí 17-äÿ Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçèíäÿ Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí Öìóììèëëè ëèäåðè Ùåéäÿð ßëèéåâèí èðñèíèí,
äþâëÿò÷èëèê ôÿëñÿôÿñèíèí òÿäãèãè âÿ ýåíèø
òÿáëèüè ìÿãñÿäèëÿ “Ùåéäÿð ßëèéåâ âÿ
Àçÿðáàéúàí åëìè” ìþâçóñóíäà íþâáÿòè åëìè-ïðàêòèê ñåìèíàð êå÷èðèëèá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, òÿäáèðäÿ èúòèìàè-ñèéàñè õàäèìëÿð, àëè òÿùñèë âÿ åëì
ìöÿññèñÿëÿðèíèí, èúòèìàèééÿòèí íöìàéÿíäÿëÿðè èøòèðàê åäèáëÿð.
Òÿäáèðäÿ Ìÿðêÿçèí Ùåéäÿð ßëèéåâ
èðñèíèí òÿäãèãè âÿ åëìè àðàøäûðìàëàð äåïàðòàìåíòèíèí äèðåêòîðó Ìÿùÿááÿò
Ìåùäèéåâà áó ãóðóì òÿðÿôèíäÿí Óëó
þíäÿðèí çÿíýèí èðñèíèí òÿäãèãè âÿ òÿáëèüè ìÿãñÿäèëÿ ñèëñèëÿ åëìè-ïðàêòèê ñåìèíàðëàðûí òÿøêèë åäèëäèéèíè áèëäèðèá.
Ãåéä åäèëèá êè, ôÿàëèééÿòÿ áàøëàäûüû
ýöíäÿí Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçè þëêÿìèçäÿ âÿ îíóí ùöäóäëàðûíäàí êÿíàðäà
íöôóçëó åëì âÿ ìÿäÿíèééÿò îúàüû êèìè
áþéöê øþùðÿò ãàçàíûá. Öìóììèëëè ëèäåðèí ÷îõøàõÿëè ùÿéàòûíû, ñèéàñè ôÿàëèééÿòèíè, çÿíýèí èðñèíè þéðÿíìÿéè, òÿáëèü âÿ
òÿäãèã åòìÿéè, áóíó ýÿëÿúÿê íÿñèëëÿðÿ
÷àòäûðìàüû ãàðøûñûíà ÿñàñ ìÿãñÿä ãîéàí Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçè òÿðÿôèíäÿí
áó èñòèãàìÿòäÿ ìöõòÿëèô åëìè, ìÿäÿíè
òÿäáèðëÿð, êîíôðàíñëàð, áèëèê éàðûøìàëàðû,
ñèìïîçèóìëàð òÿøêèë îëóíóð. Áó áàõûìäàí ìÿðêÿç òÿðÿôèíäÿí ìöõòÿëèô ìþâçóëàðäà êå÷èðèëÿí “Ùåéäÿð ßëèéåâ èðñè”
ñèëñèëÿñèíäÿí åëìè-ïðàêòèê ñåìèíàðëàð
áþéöê ÿùÿìèééÿò êÿñá åäèð.
Ñîíðà Àçÿðáàéúàí Ìèëëè Åëìëÿð
Àêàäåìèéàñûíûí (ÀÌÅÀ) ïðåçèäåíòè,
àêàäåìèê Àêèô ßëèçàäÿ Óëó þíäÿðèí ùÿéàòû, çÿíýèí ôÿàëèééÿòè, äþâëÿòèìèç âÿ
õàëãûìûç ãàðøûñûíäà ìèñèëñèç õèäìÿòëÿðè
áàðÿäÿ ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðèá.
Àêàäåìèê À.ßëèçàäÿ þòÿí ÿñðèí
70-80-úè èëëÿðèíäÿ Àçÿðáàéúàí åëìèíèí
èíêèøàôûíäà, ìèëëè êàäð ïîòåíñèàëûíûí
ôîðìàëàøìàñûíäà, Àçÿðáàéúàí äèëèíèí
èíêèøàôûíäà, åëÿúÿ äÿ ìöñòÿãèëëèê èëëÿðèíäÿ åëìèìèçèí éåíè èíêèøàô ìÿðùÿëÿñèíÿ ãÿäÿì ãîéìàñûíäà Öìóììèëëè
ëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâèí ðîëóíó òÿùëèë
åäèá, Óëó þíäÿðèí àçÿðáàéúàí÷ûëûã
èäåîëîýèéàñûíûí ôîðìàëàøìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ õèäìÿòëÿðèíè, åëì âÿ ìÿäÿíèééÿò õàäèìëÿðèíÿ ãàéüûñûíû äèããÿòÿ
÷àòäûðûá.
ÀÌÅÀ-íûí ïðåçèäåíòè áèëäèðèá êè,
ìöàñèð Àçÿðáàéúàíûí ùÿð áèð ñàùÿñèí-
äÿ Óëó þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâèí ãóðóúóëóã ôÿàëèééÿòèíèí ôóíäàìåíòàë íÿòèúÿëÿðè àéäûí øÿêèëäÿ ýþðöíöð âÿ áó èñòèãàìÿòëÿð ñûðàñûíäà åëì ñàùÿñèíèí õöñóñè
éåðè âàð.
Àêàäåìèê ãåéä åäèá êè, ùÿì ñîâåò
ùàêèìèééÿòè èëëÿðèíäÿ, ùÿì äÿ ìöñòÿãèëëèê äþâðöíäÿ Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð
ßëèéåâèí åëì ñèéàñÿòè ìèëëè ãóðóúóëóã
ñèéàñÿòèíèí ÿñàñ èñòèãàìÿòëÿðèíäÿí áèðèíè òÿøêèë åäèá. Áöòöí ôÿàëèééÿòè õàëãà
õèäìÿò íöìóíÿñè îëàí Óëó þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâ Àçÿðáàéúàí åëìèíèí èíêèøàôûíäà áþéöê õèäìÿòëÿð ýþñòÿðèá. Åëìÿ
áåëÿ ùÿññàñ ìöíàñèáÿòèí áöòöí ðåñïóáëèêà ìèãéàñûíäà éàðàòäûüû èíòåëëåêòóàë àòìîñôåðäÿ åëì âÿ ìÿäÿíèééÿò õàäèìëÿðè åëìè ïîòåíñèàëûí ãîðóíìàñû, èíêèøàô åòäèðèëìÿñè èøèíèí ìèëëè äþâëÿò ãóðóúóëóüóíäàêû ÿùÿìèééÿòèíè äàùà äÿðèíäÿí àíëàéûá, Óëó þíäÿðèí âåðäèéè
ìÿíÿâè ñòèìóë àëèìëÿðèìèçè éåíè-éåíè
åëìè íàèëèééÿòëÿðÿ ðóùëàíäûðûá.
Àêàäåìèê À.ßëèçàäÿ Öìóììèëëè ëèäåðèí ñîâåò ùàêèìèééÿòè èëëÿðèíäÿ ùÿéàòà êå÷èðäèéè åëì ñèéàñÿòèíèí íÿòèúÿñè
îëàðàã ãàçàíûëàí íàèëèééÿòëÿðèí Îíóí
Àçÿðáàéúàíà ðÿùáÿðëèê åòäèéè áöòöí
äþâðëÿðäÿ þëêÿìèçèí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôûíûí ÿñàñ äàéàãëàðû îëäóüóíó âóðüóëàéûá.
Áèëäèðèëèá êè, áó ýöí ÀÌÅÀ-íûí 70 èëëèê òàðèõèíÿ íÿçÿð ñàëàðêÿí áó åëì ìÿáÿäèíèí õàëãûìûçûí òàðèõè òàëåéèíäÿ íåúÿ ìöùöì ðîë îéíàäûüûíûí áèð äàùà øàùèäè îëóðóã. Àêàäåìèéàíûí èíêèøàôûíûí
áþéöê áèð ìÿðùÿëÿñè Öìóììèëëè ëèäåð
Ùåéäÿð ßëèéåâèí àäû èëÿ áèðáàøà áàüëûäûð. Àêàäåìèéàäà Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí
òàðèõèíèí, ìÿäÿíèééÿòèíèí, äèëèíèí, ìèëëè
ìÿíÿâè äÿéÿðëÿðèíèí òÿäãèãè èñòèãàìÿòèíäÿêè àðàøäûðìàëàðûí àïàðûëìàñûíäà
Ùåéäÿð ßëèéåâèí óçàãýþðÿí ñèéàñÿòè
ìöùöì ðîë îéíàéûá. 1969-úó èëäÿ
Öìóììèëëè ëèäåðèí ùàêèìèééÿòÿ ýÿëäèéè
çàìàí Àçÿðáàéúàíûí àãðàð áèð ðåñïóáëèêà îëäóüóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðàí
àêàäåìèê ùÿìèí äþâðäÿ þëêÿìèçäÿ éåíè ìÿðùÿëÿíèí áàøëàíäûüûíû áèëäèðèá.
Íÿçÿðÿ ÷àòäûðûëûá êè, åëìèí ñòðàòåæè ÿùÿìèééÿòèíè äöçýöí ãèéìÿòëÿíäèðÿí Óëó
þíäÿðèí åëì âÿ òåõíîëîýèéà ñàùÿñèíèí
èíêèøàôûíà õöñóñè äèããÿòè íÿòèúÿñèíäÿ
þòÿí ÿñðèí 70-úè èëëÿðèíäÿ Àçÿðáàéúàíäà ðèéàçèééàò åëìè, êèìéà, íåôò åìàëû
âÿ íåôò-êèìéà ñÿíàéåñè ñöðÿòëÿ èíêèøàô
åäèá, àñòðîíîìèéà, êîñìèê òÿäãèãàòëàð
ñàùÿñèíäÿ äÿ áèð ñûðà ìöùöì íàèëèééÿòëÿðÿ èìçà àòûëûá.
Ñåìèíàðäà ÀÌÅÀ-íûí ïðåçèäåíòè,
ùÿì÷èíèí Óëó þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâèí
ìèëëè êàäð ïîòåíñèàëûíûí, î úöìëÿäÿí
íàäèð èõòèñàñëàð öçðÿ ìöòÿõÿññèñ êîíòèíýåíòèíèí éàðàäûëìàñûíäàêû ðîëóíäàí
äà äàíûøûá. Áèëäèðèëèá êè, Óëó þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâ ùÿð èë àçÿðáàéúàíëû ýÿíúëÿðèí òÿùñèë àëìàã ö÷öí áþéöê ãðóïëàðëà
êå÷ìèø ÑÑÐÈ-íèí íöôóçëó àëè ìÿêòÿáëÿðèíÿ ýþíäÿðèëìÿñè ÿíÿíÿñèíèí ÿñàñûíû
ãîéóá. Î äþâðäÿ ÑÑÐÈ-íèí 170 ãàáàãúûë àëè òÿùñèë îúàüûíà 15 ìèíÿ éàõûí
àçÿðáàéúàíëû ýþíäÿðèëèá, ùÿð èë õàðèúÿ
800 òÿëÿáÿ éîëà ñàëûíûá. Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâèí Àçÿðáàéúàí åëìèíèí èíêèøàôûíäàêû õèäìÿòëÿðèíè ìöõòÿëèô
äþâðëÿð öçðÿ èíòåðàêòèâ òÿãäèìàòëàðëà
õàðàêòåðèçÿ åäÿí ÀÌÅÀ ïðåçèäåíòè Óëó
þíäÿðèí ìöñòÿãèëëèê èëëÿðèíäÿ éåíèäÿí
ùàêèìèééÿòÿ ýÿëèøèíäÿí ñîíðà áó ñàùÿäÿ íþâáÿòè èíêèøàô ìÿðùÿëÿñèíèí áàøëàíäûüûíû, ýåíèø èñëàùàòëàðûí àïàðûëäûüûíû äèããÿòÿ ÷àòäûðûá. Àêàäåìèê, ùÿì÷èíèí Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâèí
åëì õàäèìëÿðèíÿ, àëèìëÿðÿ îëàí äèããÿò
âÿ ãàéüûñûíäàí ñþç à÷ûá.
Óëó þíäÿðèí àçÿðáàéúàí÷ûëûã èäåîëîýèéàñûíäàí áÿùñ åäÿí àêàäåìèê
À.ßëèçàäÿ Àçÿðáàéúàí äèëèíèí þëêÿíèí
äþâëÿò äèëè åëàí åäèëìÿñèíäÿ õàëãûìûçûí
Öìóììèëëè ëèäåðè Ùåéäÿð ßëèéåâèí õèäìÿòëÿðèíè õöñóñè âóðüóëàéûá.
Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçèíäÿ êå÷èðèëÿí ñåìèíàðûí äàùà ýåíèø ôîðìàòäà
òÿøêèëè ìÿãñÿäèëÿ ÀÌÅÀ-íûí Ýÿíúÿ âÿ
Íàõ÷ûâàí áþëìÿëÿðè èëÿ âèäåîáàüëàíòûëàð äà éàðàäûëûá. Âèäåîáàüëàíòûëàð çàìàíû Ýÿíúÿ âÿ Íàõ÷ûâàí ñàêèíëÿðè,
åëì àäàìëàðû Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçèíäÿ òÿøêèë îëóíàí ìþâçóíóí ìöçàêèðÿñèíäÿ èøòèðàê åäèáëÿð.
Ãåéä åäÿê êè, Ùåéäÿð ßëèéåâ èðñèíèí þéðÿíèëìÿñè öçðÿ ñåìèíàðëàð Ùåéäÿð ßëèéåâ Ìÿðêÿçèíäÿ ìöòÿìàäè òÿøêèë åäèëèð. Ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ þëêÿíèí
òàíûíìûø åëì àäàìëàðû Óëó þíäÿðèí ùÿéàò âÿ ôÿàëèééÿòè èëÿ áàüëû ìöõòÿëèô ìþâçóëàðäà ìöùàçèðÿëÿð îõóéóð, ÷ûõûøëàð
ÿòðàôûíäà èíòåðàêòèâ ìöçàêèðÿëÿð àïàðûëûð. Èúòèìàèééÿò ö÷öí à÷ûã îëàí áó ñåìèíàðëàðûí ýÿëÿúÿêäÿ ôÿðãëè ìþâçóëàðäà
âÿ ôÿðãëè ôîðìàòäà äàâàì åòäèðèëìÿñè
íÿçÿðäÿ òóòóëóá.
Èãòèäàð-ìöõàëèôÿò äèàëîãó èëÿ ÿëàãÿäàð ùÿð
áèð ñèéàñè ïàðòèéà þç òÿêëèôëÿðèíè âåðÿ áèëÿð
“Ùÿð ïàðòèéàíûí ìöõòÿëèô
òÿêëèôëÿðè îëà áèëÿð. Ñå÷êè Ìÿúÿëëÿñèíèí ìöçàêèðÿéÿ ÷ûõàðûëìàñû èëÿ áàüëû Àçÿðáàéúàí
Õàëã Ïàðòèéàñûíûí ñÿäðè Ïÿíàù
Ùöñåéíèí ñþéëÿäèéè äÿ äèýÿð
ïàðòèéàëàðûí òÿêëèôëÿðèíäÿí áèðèäèð”. Áóíó Ìîäåðí.àç-à Éåíè
Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ)
Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè, ìèëëÿò
âÿêèëè Ñèéàâóø Íîâðóçîâ äåéèá.
Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, ïàðòèéàëàðûí òÿêëèô âåðìÿñè íîðìàëäûð: “Èãòèäàð-ìöõàëèôÿò
äèàëîãó èëÿ ÿëàãÿäàð ùÿð áèð ñèéàñè
ïàðòèéà þç òÿêëèôëÿðèíè âåðÿ áèëÿð.
Òÿêëèôëÿð ùàìûñû éûüûëàðàã ïàðòèéàëàðà ýþíäÿðèëèð. Îíëàðäàí ùàíñû àêòóàëäûðñà, áöòöí ïàðòèéàëàð áèð íå÷ÿ
ìþâçóíó ýþòöðöð âÿ ïàðòèéàäà ìöçàêèðÿ îëóíóð. 10-12 òÿêëèô âàð. Ùÿìèí òÿêëèôëÿðèí áÿçèëÿðè áó ýöí ö÷öí
çÿðóðèäèð. Áÿçèëÿðè ýÿëÿúÿê ö÷öí àêòóàë îëà áèëÿð. Áóðäà ñûðàëàìà ãàéäàñû ãîéóëóð. Áöòöí ïàðòèéàëàð ðàçûëûüà ýÿëäèêäÿí ñîíðà ùÿìèí òÿêëèôëÿð ýöíäÿëèéÿ ÷ûõàðûëûð âÿ ìöçàêèðÿ
îëóíóð”.
Ñèéàâóø Íîâðóçîâ: Ìÿíèì ö÷öí
äîüóì ýöíö åëÿ ñàäÿ ýöí äåìÿêäèð
“Äöíÿí ýåúÿ 12-äÿí ñîíðà òÿáðèêëÿð ýÿëìÿéÿ áàøëàäû. Áèðèíúè àèëÿ
öçâëÿðèì òÿáðèê åòäè. Îüëóì ñÿùÿð
äÿðñÿ ýåäÿíäÿ òÿáðèê åòäè. Áó ýöí
ñÿùÿðäÿí áàøëàéàðàã èñÿ äîñòëàð
áèð-áèð òÿáðèê åäèð”.
Áóíó Ìîäåðí.àç ñàéòûíà à÷ûãëàìàñûíäà Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ) Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè,
ìèëëÿò âÿêèëè Ñèéàâóø Íîâðóçîâ 46
éàøûíûí òàìàì îëìàñû ìöíàñèáÿòè
èëÿ åäèëÿí òÿáðèêëÿð áàðÿäÿ äàíûøàðêÿí äåéèá.
“Ìÿíèì ö÷öí äîüóì ýöíö åëÿ
ñàäÿ ýöí äåìÿêäèð. Àä ýöíëÿðè
êå÷èðìÿéÿ î ãÿäÿð äÿ ùÿâÿñëè äåéèëÿì. Åëÿ èíñàíëàð âàð êè, áöòöí
äîñò-òàíûøû, ãîùóìëàðû áàøûíà éûüûá òÿìòÿðàãëû àä ýöíö êå÷èðèð.
Ìÿí èñÿ áåëÿ ìÿúëèñëÿð êå÷èðìÿéè
ñåâìèðÿì. Óçàãáàøû àèëÿ öçâëÿðèì âÿ äîñòëàðûì éàíûìäà îëà áèëÿð. ßñëèíäÿ, äîüóì ýöíö êå÷èðìÿê èíñàíûí õàðàêòåðèíäÿí àñûëû
îëàí ìÿñÿëÿäèð. Ìÿíèì áåëÿ ùÿâÿñêàð îëìàìàüûì èøèìëÿ áàüëû
äåéèë. ßêñèíÿ, èø àäàìëàðû áþéöê
äîüóì ýöíëÿðè êå÷èðìÿéè äàùà
÷îõ ñåâèð. Ìÿíèì èñÿ ÿââÿëäÿí
ùÿâÿñèì îëìàéûá. Òÿëÿáÿ îëàíäà,
éàòàãõàíàäàêû 3-4 äîñòëà îòóðóá
êè÷èê ìÿúëèñ ãóðìóøóã. Âÿññàëàì”.
“Äîüóì ýöíöíöçäÿ ùÿäèééÿ àëìàüû ñåâèðñèíèçìè” ñóàëûíà äåïóòàò
áåëÿ úàâàá âåðèá.
“Äîüóì ýöíöíäÿ ùÿäèééÿ àëìàüûí òÿðÿôäàðû äåéèëÿì. Àä ýöí-
ëÿðèíè öìóìè ãåéä åäèðèê êè, éàääà
ãàëñûí. Êå÷ìèøäÿ éàäûìäà ùÿäèééÿ îëàðàã ìÿíÿ áèð êèòàá áàüûøëàíìàñû ãàëûá. Áèð äÿôÿ Ùöãîíóí “Ñÿôèëëÿð” ðîìàíûíû ìÿíÿ ùÿäèééÿ åòìèøäèëÿð. Î âàõòëàð ùÿìèí êèòàá 2
ùèññÿäÿí èáàðÿò èäè. Ùÿìèí êèòàá
ìÿíÿ ùÿäèééÿ åäèëÿíäÿ ñåâèíúèìèí ùÿääè-ùöäóäó éîõ èäè. ×öíêè
î êèòàá àñàíëûãëà òàïûëìûðäû. Ìÿíÿ
åëÿ ýÿëèð êè, ãàëàí ìÿñÿëÿëÿð àäè áèð
øåéäèð”.
Áèç äÿ, “Éåíè Àçÿðáàéúàí”÷ûëàð îëàðàã
ÉÀÏ Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè, ìèëëÿò
âÿêèëè Ñèéàâóø Íîâðóçîâó òÿáðèê
åäèð, îíà ìþùêÿì úàíñàüëûüû âÿ
ýÿëÿúÿê ôÿàëèééÿòèíäÿ óüóðëàð àðçó
åäèðèê.
Ï.Ñ.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ïðåçèäåíòè
Àäìèíèñòðàñèéàñûíûí Èúòèìàè-ñèéàñè ìÿñÿëÿëÿð øþáÿñèíèí ìöäèðè ßëè Ùÿñÿíîâ
Òöðêèéÿäÿ ÒÐÒ-íèí áàø äèðåêòîðó Øåíîë
Ýþêà èëÿ ýþðöøöá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, “Áèð ìèëëÿò, èêè
äþâëÿò” êÿëàìûíûí õàòûðëàíäûüû ýþðöøäÿ
þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäàêû äîñòëóã âÿ ãàð-
äàøëûã ìöíàñèáÿòëÿðèíäÿí, õöñóñèëÿ ìåäèà ñàùÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûã ìÿñÿëÿëÿðèíäÿí áÿùñ åäèëèá.
Ïðåçèäåíò Àäìèíèñòðàñèéàñûíûí øþáÿ
ìöäèðè ßëè Ùÿñÿíîâ ÒÐÒ-íèí ôÿàëèééÿòèíè
éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèá.
Ø.Ýþêà õàëãëàðûìûç àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí äàùà äà ìþùêÿìëÿíìÿñèíÿ ÒÐÒ-
íèí äàèì äÿñòÿê âåðäèéèíè äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí èëÿ Òöðêèéÿ àðàñûíäà áöòöí ñàùÿëÿðäÿ, åëÿúÿ äÿ ìåäèà
ñàùÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûüûí éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ îëäóüó áèëäèðèëèá, ùÿéàòà êå÷èðèëÿí
áèðýÿ ëàéèùÿëÿðèí áó ÿìÿêäàøëûüû äàùà
äà ýåíèøëÿíäèðÿúÿéèíÿ ÿìèíëèê èôàäÿ åäèëèá.
Ø.Ýþêà áèëäèðèá êè, ÒÐÒ òÿðÿôèíäÿí
îðòàã úîüðàôè ìÿêàíäà èñòèôàäÿ åäèëÿí
òöðê ñþçëÿðèíèí ö÷ äèëäÿ (òöðê, Àçÿðáàéúàí, Òöðêìÿíèñòàí) òÿëÿôôöçöíöí ÿêñ
îëóíäóüó ñÿñëè ëöüÿòèí ùàçûðëàíìàñû öçÿðèíäÿ èø éåêóíëàøìàãäàäûð. Áó ëàéèùÿ
õàëãëàðûìûçûí äàùà äà éàõûíëàøìàñûíà,
áèð-áèðèëÿðèíè äàùà éàõøû áàøà äöøìÿëÿðèíÿ êþìÿê åäÿúÿê.
Ïðåçèäåíò Àäìèíèñòðàñèéàñûíûí ðÿñìèñè ßëè Ùÿñÿíîâ ëàéèùÿíèí ÷îõ éàõøû òÿøÿááöñ îëäóüóíó âóðüóëàéûá.
Àçÿðáàéúàíûí Òöðêèéÿäÿêè ñÿôèðè Ôàèã Áàüûðîâ ýþðöøäÿ èøòèðàê åäèá.
Àçÿðáàéúàí èëÿ Òöðêìÿíèñòàí àðàñûíäà ìåùðèáàí
ãîíøóëóã âÿ äîñòëóã ìöíàñèáÿòëÿðè âàð
Ôåâðàëûí 17-äÿ ÀÄÀ Óíèâåðñèòåòèíäÿ
Àçÿðáàéúàí-Òöðêìÿíèñòàí ÿëàãÿëÿðèíÿ
ùÿñð îëóíàí “äÿéèðìè ìàñà” êå÷èðèëèá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, ÀÄÀ Óíèâåðñèòåòèíèí ðåêòîðó Ùàôèç Ïàøàéåâ “äÿéèðìè
ìàñà”äà ÷ûõûø åäÿðÿê Àçÿðáàéúàí âÿ
Òöðêìÿíèñòàí àðàñûíäà ìåùðèáàí ãîíøóëóã âÿ äîñòëóã ìöíàñèáÿòëÿðèíèí îëäóüóíó ñþéëÿéèá. Ùàôèç Ïàøàéåâ ùÿð èêè þëêÿíèí ðåýèîíäà âàúèá ìþâãåéÿ ìàëèê îëäóüóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Òöðêìÿíèñòàíûí Ùóìàíèòàð Ìÿñÿëÿëÿð âÿ Èíêèøàô öçðÿ Áåéíÿëõàëã Óíèâåðñèòåòèíèí ðåêòîðó Åñåí Àéäîãäéåâ Àçÿðáàéúàí-Òöðêìÿíèñòàí ÿëàãÿëÿðèíèí éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ îëäóüóíó âóðüóëàéûá. Î,
ýÿëÿúÿêäÿ ìöíàñèáÿòëÿðèìèçèí äàùà èíòåíñèâ øÿêèëäÿ èíêèøàô åäÿúÿéèíÿ öìèäâàð îëäóüóíó ãåéä åäèá.
Òöðêìÿíèñòàíûí Àçÿðáàéúàíäàêû ñÿôèðè Òîéëè Êîìåêîâ ãåéä åäèá êè, ùÿð èêè
þëêÿíèí ïðåçèäåíòëÿðèíèí èñòÿð èêèòÿðÿôëè,
èñòÿðñÿ äÿ áåéíÿëõàëã òÿäáèðëÿð ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ýþðöøëÿðè ìöíàñèáÿòëÿðèí ýÿëÿúÿê-
äÿ äàùà äà ìþùêÿìëÿíìÿñèíÿ áþéöê
òþùôÿëÿð âåðèá.
Èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿðèí ÷îõøàõÿëè
èíêèøàôû ö÷öí ýåíèø èìêàíëàðûí îëäóüóíó ñþéëÿéÿí ÀÄÀ Óíèâåðñèòåòèíèí ïðîðåêòîðó Ôàðèç Èñìàéûëçàäÿ òÿùñèë ñàùÿñèíäÿ ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàô åòäèéèíè, Òöðê-
ìÿíèñòàíëà òÿëÿáÿ ìöáàäèëÿñèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëäèéèíè áèëäèðèá. Ô.Èñìàéûëçàäÿ
Õÿçÿð ðåýèîíóíäà òóðèçìèí èíêèøàôûíà
áèðýÿ òþùôÿ âåðìÿéèí ìöìêöíëöéöíö
ãåéä åäèá, áóíóíëà áàüëû ìöøòÿðÿê ëàéèùÿëÿð ùÿéàòà êå÷èðìÿéèí þíÿìèíè âóðüóëàéûá.
Ýÿíúëÿð Ôîíäóíóí Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí 12-úè èúëàñû êå÷èðèëèá
Ôåâðàëûí 17-äÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí
Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Ýÿíúëÿð
Ôîíäóíóí Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí íþâáÿòè èúëàñû êå÷èðèëèá.
Ôîíääàí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð êè, Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí ñÿäðè, Ïðåçèäåíò Àäìèíèñòðàñèéàñûíûí Èúòèìàèñèéàñè ìÿñÿëÿëÿð øþáÿñè
ìöäèðèíèí ìöàâèíè Òàùèð
Ñöëåéìàíîâ èúëàñû à÷ûã
åëàí åäÿðÿê ýöíäÿëèéèí ëàéèùÿñèíè äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Áèëäèðèá êè, èúëàñäà Ôîíäóí
2014-úö èëäÿêè ôÿàëèééÿòèíÿ
äàèð ùåñàáàòà ðÿé âåðèëìÿñè, “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Ýÿíúëÿð Ôîíäóíà äàõèë îëàí ëàéèùÿëÿðèí ãèéìÿòëÿíäèðèëìÿñè Ìåéàðëàðû”íûí
òÿñäèã åäèëìÿñè âÿ äèýÿð ìÿñÿëÿëÿðèí
ìöçàêèðÿ îëóíìàñû íÿçÿðäÿ òóòóëóá.
Ýöíäÿëèê òÿñäèã åäèëäèêäÿí ñîíðà
Ôîíäóí èúðà÷û äèðåêòîðó Ôÿðùàä Ùàúûéåâ
ãóðóìóí 2014-úö èëäÿ ýþðäöéö èøëÿð áàðÿäÿ ìÿëóìàò âåðèá. Ãåéä åäèëèá êè, þòÿí
èë ÿðçèíäÿ ýÿíúëÿð òÿøêèëàòëàðû âÿ 16-29
éàøëû ôèçèêè øÿõñëÿð ö÷öí 2 ãðàíò ìöñàáèãÿñè òÿøêèë îëóíóá, öìóìèëèêäÿ 844 ëàéèùÿ ìàëèééÿëÿøäèðèëèá. Ùÿìèí ëàéèùÿëÿðÿ 4
ìèëéîí 667 ìèí 700 ìàíàò âÿñàèò àéðûëûá. Ìàëèééÿëÿøäèðèëìèø ëàéèùÿëÿð ñûðàñûíäà éåíèéåòìÿ âÿ ýÿíúëÿðèí âÿòÿíïÿðâÿðëèê ðóùóíäà òÿðáèéÿñè, ðåýèîí ýÿíúëÿðèíèí
èúòèìàè ôÿàëëûüûíûí àðòûðûëìàñû, ÿòðàô ìöùèòèí ãîðóíìàñû, ñàüëàì ùÿéàò òÿðçèíèí
òÿáëèüè, õöñóñè ãàéüûéà åùòèéàúû îëàíëàðûí
äÿñòÿêëÿíìÿñè, “Áàêû-2015” èëê Àâðîïà
Îéóíëàðû èëÿ áàüëû òÿáëèüàò êàìïàíèéàñûíà èúòèìàè äÿñòÿê, Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè áàðÿäÿ ùÿãèãÿòëÿðèí äöíéà èúòèìàèééÿòèíÿ
÷àòäûðûëìàñû, Àçÿðáàéúàíûí ýÿíúëÿð òÿøêèëàòëàðûíûí áåéíÿëõàëã ýÿíúëÿð ïëàòôîðìàëàðû èëÿ ÿìÿêäàøëûüûíûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè, ýÿíúëÿðèí åëìè ôÿàëèééÿòèíèí òÿøâèã
îëóíìàñû, èíúÿñÿíÿò ñàùÿëÿðè öçðÿ ìöñàáèãÿëÿðèí âÿ ñÿðýèëÿðèí òÿøêèëè, èñòåäàäëû ýÿíúëÿðèí èõòèðàëàðûíûí âÿ èííîâàòèâ èäåéàëàðûíûí äÿñòÿêëÿíìÿñè êèìè èñòèãàìÿòëÿð öñòöíëöê òÿøêèë åäèá. Èë ÿðçèíäÿ Ôîíäóí ôÿàëèééÿòèíÿ ìàðàã àðòûá, ìöðàúèÿò
åäÿíëÿðèí ñàéû ÷îõàëûá. Áåëÿ êè, Ôîíäóí
ðÿñìè èíòåðíåò ñÿùèôÿñèíäÿ 105 ìèí äàõèëîëìà, “Ôàúåáîîê” ñîñèàë øÿáÿêÿñèíäÿ
èñÿ 35,5 ìèí èñòèôàäÿ÷è ãåéäÿ àëûíûá.
Òÿãäèì îëóíìóø ùåñàáàòäà 59 ýÿíúèí
äöíéàíûí ìöõòÿëèô þëêÿëÿðèíäÿ êå÷èðèëìèø
ñèìïîçèóì, êîíôðàíñ, ñåìèíàð âÿ äèýÿð
òÿäáèðëÿðäÿ èøòèðàêûíà ìàëèééÿ äÿñòÿéèíèí
âåðèëäèéè äèããÿòÿ ÷àòäûðûëûá, Àçÿðáàéúàí
ùÿãèãÿòëÿðèíèí äàùà ýåíèø àóäèòîðèéàëàðäà òÿáëèüè áàõûìûíäàí ùÿìèí òÿäáèðëÿðäÿ
ýÿíúëÿðèìèçèí òÿìñèë îëóíìàñûíûí ÿùÿìèééÿòè âóðüóëàíûá. Ùåñàáàòäà Ôîíä òÿðÿôèíäÿí ìàëèééÿëÿøäèðèëìèø ëàéèùÿëÿðèí
Àçÿðáàéúàíûí 42 øÿùÿð âÿ ðàéîíóíäà
ðåàëëàøäûðûëìàñû, áåéíÿëõàëã òÿäáèðëÿðäÿ
29 þëêÿíèí íöìàéÿíäÿëÿðèíèí èøòèðàê åòìÿñè âÿ äèýÿð ìÿñÿëÿëÿð áàðÿäÿ ìÿëóìàòëàð ÿêñ îëóíóá. 2014-úö èë ÿðçèíäÿ ëàéèùÿëÿðèí èúðà îëóíäóüó øÿùÿð âÿ ðàéîíëàðäà Ôîíäóí ÿìÿêäàøëàðû òÿðÿôèíäÿí
ìîíèòîðèíãëÿð êå÷èðèëèá, àøêàð åäèëÿí
íþãñàíëàðëà áàüëû ãåéäëÿð àïàðûëûá âÿ ðåñèïèéåíòëÿðèí éåêóí ùåñàáàòëàðû çàìàíû
íÿçÿðÿ àëûíûá.
Ìöøàùèäÿ
Øóðàñûíûí
öçâëÿðè Ôîíäóí 2014-úö èëäÿêè ôÿàëèééÿòèíÿ äàèð ùåñàáàòû èëÿ áàüëû ôèêèð âÿ òÿêëèôëÿðèíè ñÿñëÿíäèðèá, ñÿíÿäÿ
ìöñáÿò ðÿé âåðèëìÿñè èëÿ
áàüëû ãÿðàð ãÿáóë åäèáëÿð.
Òÿêëèôëÿð íÿçÿðÿ àëûíìàãëà ùåñàáàòûí òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè òþâñèéÿ îëóíóá.
Èúëàñäà ãðàíò ìöñàáèãÿëÿðèíÿ òÿãäèì îëóíàí ëàéèùÿëÿðèí ãèéìÿòëÿíäèðèëìÿñè ìåéàðëàðûíûí òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè èëÿ áàüëû ìÿñÿëÿ ìöçàêèðÿéÿ ÷ûõàðûëûá, ìöâàôèã
èø÷è ãðóï òÿðÿôèíäÿí ùàçûðëàíìûø éåíè
ñÿíÿä - “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí
Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Ýÿíúëÿð Ôîíäóíà
äàõèë îëàí ëàéèùÿëÿðèí ãèéìÿòëÿíäèðèëìÿñè Ìåéàðëàðû” òÿñäèã åäèëèá.
Äàùà ñîíðà Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí
öçâëÿðèíäÿí âÿ Ôîíäóí àïàðàòûíûí ÿìÿêäàøëàðûíäàí èáàðÿò òÿðêèáäÿ éàðàäûëìûø
èø÷è ãðóïóí òÿêëèôëÿðè äèíëÿíèëèá, åðìÿíè
äèàñïîðóíà ãàðøû ìöáàðèçÿíèí ñÿìÿðÿëèëèéèíèí àðòûðûëìàñû ìÿãñÿäèëÿ ýÿíú õàðèúè
òÿäãèãàò÷ûëàðûí Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè âÿ àçÿðáàéúàíëûëàðà ãàðøû òþðÿäèëìèø
ñîéãûðûìëàðëà áàüëû àðàøäûðìàëàðûíûí ñòèìóëëàøäûðûëìàñû ö÷öí òÿäáèðëÿðèí ýþðöëìÿñèíèí âàúèáëèéè âóðüóëàíûá.
Ýöíäÿëèêäÿêè ìÿñÿëÿëÿðëÿ áàüëû ìöçàêèðÿëÿðäÿ Ìöøàùèäÿ Øóðàñûíûí öçâëÿðè - òÿùñèë íàçèðèíèí ìöàâèíè Úåéùóí
Áàéðàìîâ, ìÿäÿíèééÿò âÿ òóðèçì íàçèðèíèí ìöàâèíè Íàçèì Ñÿìÿäîâ, “Ýÿíúëÿðèí Èíòåëëåêòóàë Èíêèøàôûíà Éàðäûì” Èúòèìàè Áèðëèéèíèí Èäàðÿ Ùåéÿòèíèí ñÿäðè
Ñåéìóð Îðóúîâ, “Áèçèì Íÿñèë” Ýÿíúëÿðèí Ðåýèîíàë Èíêèøàô Àññîñèàñèéàñûíûí
ñÿäðè Íóðÿääèí Ìåùäèéåâ, Ýÿíúëÿð
Òÿøêèëàòëàðû Ìèëëè Øóðàñûíûí ñÿäðè Øàùèí
Ñåéèäçàäÿ, Ôîíäóí àïàðàò ðÿùáÿðè Ôàèã Ãöðáÿòîâ âÿ áàø ìöùàñèáè Åëìàð
Òàëûáëû èøòèðàê åäèáëÿð.
Àçÿðáàéúàí èëÿ Ñåðáèéà àðàñûíäà ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ
ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôûíà äàèð ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá
Ôåâðàëûí 17-äÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ìöäàôèÿ íàçèðè, ýåíåðàë-ïîëêîâíèê Çàêèð Ùÿñÿíîâ Ñåðáèéà
Ðåñïóáëèêàñûíûí þëêÿìèçäÿêè ñÿôèðè
Íåáîéøà Ðîäè÷ èëÿ ýþðöøöá.
Ìöäàôèÿ Íàçèðëèéèíèí ìÿòáóàò
õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð
êè, Çàêèð Ùÿñÿíîâ ðåýèîíäàêû ùÿðáèñèéàñè âÿçèééÿòÿ òîõóíàðàã Åðìÿíèñòàíûí èøüàë÷ûëûã ñèéàñÿòèíèí áó ýöí
äÿ äàâàì åòäèéèíè, áóíóí íÿòèúÿñèí-
äÿ ñöëù ïðîñåñèíèí éóáàíìàñûíûí âÿ äàíûøûãëàðûí óçàäûëìàñûíûí áþëýÿäÿ ñàáèòëèéèí èíêèøàôûíà ìÿíôè òÿñèð ýþñòÿðäèéèíè äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí èëÿ
Ñåðáèéà àðàñûíäà ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàô åòäèðèëìÿñèíäÿ ãàðøûëûãëû ìàðàüûí
îëìàñû áàðÿäÿ ôèêèð ìöáàäèëÿñè
àïàðûëûá.
4
www.yeniazerbaycan.com
18 ôåâðàë 2015-úè èë, ÷ÿðøÿíáÿ / ¹ 031 (4430)
ÀçÿðÒÀú: Øÿðãëÿ Ãÿðá àðàñûíäà ìåäèà êþðïöñö
ÀçÿðÒÀú-ûí èëê õÿáÿðèíèí éàéûëäûüû âàõòäàí 95 èë þòöð. Áó, 1920-úè èë
ìàðòûí 1-äÿ áàø âåðèá. Þòÿí 95 èëäÿ, íåúÿ äåéÿðëÿð, ÷îõ ñóëàð àõûá: èúòèìàè-èãòèñàäè ôîðìàñèéàëàðëà áèðýÿ äöíéàíûí ñèéàñè õÿðèòÿñè äÿ äÿéèøèá. Áó
äþâðöí 70 èëèíè ÑÑÐÈ àäëû èìïåðèéàíûí òÿðêèáèíäÿ éàøàìàüà ìÿúáóð îëìóøóã. Íÿëÿð ýþðìÿìèøèê?! Êîëëåêòèâëÿøìÿ, ðåïðåññèéà, ìöùàðèáÿ, ñèéàñè-èãòèñàäè êàòàêëèçìëÿð... Íÿùàéÿò, ùÿð áèð õàëãûí ÿçÿëè àðçóñó îëàí ìöñòÿãèëëèê èëëÿðè, ÿñàðÿòäÿí àçàäëûüà, ãàðàíëûãäàí èøûüà, ýåðèëèêäÿí òÿðÿããèéÿ éîë, èíàíûëìàç ñû÷ðàéûøëàð... Äöíéàìûç âÿ þëêÿìèçëÿ éàíàøû, áó àüëûãàðàëû, ñåâèíúëè-êÿäÿðëè ýöíëÿð Àçÿðáàéúàíûí èëê õÿáÿð àýåíòëèéè îëàí
ÀçÿðÒÀú-ûí äà òàëåéèíäÿí êå÷èá.
Àýåíòëèê 95 èëëèê éóáèëåéèíè ãëîáàëëàøàí äöíéàäà äÿéÿð ñèñòåìëÿðèíèí
éåíèëÿíäèéè, ùÿéàòûí áöòöí ñàùÿëÿðèíäÿ ôóíäàìåíòàë òðàíñôîðìàñèéàëàðûí
áàø âåðäèéè, ñòåðåîòèïëÿðèí äÿéèøäèéè, éåíè èíôîðìàñèéà òåõíîëîýèéàëàðûíûí
éàðàíäûüû, ñîñèàë ìåäèà áóìóíóí éàøàíäûüû áèð äþâðäÿ ãåéä åäèð. ÀçÿðÒÀú-ûí êå÷äèéè òàðèõè éîëà, ÿëäÿ åòäèéè óüóðëàðà, äöíéà èíôîðìàñèéà ìÿêàíûíäà éåðèíÿ âÿ ðîëóíà ìÿùç áó ïðîñåñëÿð ôîíóíäà íÿçÿð ñàëìàüà ÷àëûøàúàüàì.
Òåëåãðàô âÿ òåëåòàéïäàí
êîìïéóòåð åðàñûíà
ÀçÿðÒÀú àáðåâèàòóðàñû àýåíòëèéèí
òàðèõè àäûíäàí - Àçÿðáàéúàí Òåëåãðàô
Àæàíñû (ôðàíñûç ñþçö îëàí “àýåíúå”
“àýåíòëèê” ìÿíàñûíû âåðèð) èôàäÿñèíäÿí éàðàíûá.
Àýåíòëèéèí àäûíäàêû “Òåëåãðàô” ñþçö äÿ éÿãèí êè, áèð ÷îõëàðûíûí äèããÿòèíè ÷ÿêèð âÿ áÿçÿí ìöÿééÿí àíëàøûëìàçëûã äîüóðóð. Ìÿñÿëÿ áóðàñûíäàäûð
êè, î äþâðäÿ õÿáÿðëÿðè ÷àòäûðìàã âÿ
éàéìàã ö÷öí éåýàíÿ âàñèòÿ òåëåãðàô
èäè. ÀçÿðÒÀú-ûí õÿáÿðëÿðèíèí òåëåòàéïëà éàéûëäûüû âàõòëàð äà éàøëû íÿñëèí éàäûíäà îëàð. Ùÿìèí èëëÿðäÿ õÿáÿðëÿðè
íÿèíêè õàðèúäÿ, ùÿòòà þëêÿíèí óúãàðëàðûíäà éàéìàã áåëÿ ìöøêöë ìÿñÿëÿ
èäè. Ùàçûðäà èñÿ êîìïéóòåð ÿñðèíäÿ
éàøàéûðûã âÿ õÿáÿðèí àíûíäà àëûíìàñû
âÿ éàéûëìàñû èëÿ àðòûã ùå÷ êÿñè òÿÿúúöáëÿíäèðìÿê îëìàç. Áó ùàãäà áèð
ãÿäÿð ñîíðà äàíûøàúàüûã. Èíäè èñÿ òàðèõÿ ãûñà åêñêóðñà åùòèéàú äóéóðàì.
Àçÿðáàéúàí Õàëã Úöìùóðèééÿòèíèí éàäèýàðû îëàí ÀçÿðÒÀú þòÿí 95
èëäÿ ìöðÿêêÿá, åéíè çàìàíäà, øÿðÿôëè áèð éîë êå÷èá, áöòöí ÷ÿòèíëèêëÿðÿ áàõìàéàðàã, ùÿìèøÿ Àçÿðáàéúàí õàëãûíà õèäìÿò åäèá. Áó õèäìÿòÿ ÿí îáéåêòèâ ãèéìÿòè Öìóììèëëè ëèäåðèìèç Ùåéäÿð ßëèéåâ âåðèá:
“ÀçÿðÒÀú ôÿàëèééÿòÿ áàøëàäûüû ýöíäÿí õàëãûìûçûí àçàäëûã àðçóëàðûíûí
úàð÷ûñûíà ÷åâðèëìèøäèð”.
Àýåíòëèéèí òàðèõèíè ñÿúèééÿëÿíäèðÿðêÿí ñå÷äèéèì “ìöðÿêêÿá âÿ øÿðÿôëè éîë” èôàäÿñè ùå÷ äÿ ðèòîðèêà äåéèë.
Þòÿí 95 èëäÿ àýåíòëèéèí òÿêúÿ àäûíûí
éåääè äÿôÿ äÿéèøäèðèëìÿñèíèí þçö êå÷èëìèø éîëóí, äîüðóäàí äà íÿ äÿðÿúÿäÿ ìöðÿêêÿá îëäóüóíóí òÿñäèãèäèð.
Õàëã Úöìùóðèééÿòè äþâðöíäÿ úÿìè èêè àé ìöñòÿãèë, 70 èë èñÿ ÑÑÐÈ-íèí
òÿðêèáèíäÿ ÑÈÒÀ-íûí ôèëèàëû êèìè ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí ÀçÿðÒÀú êîëëåêòèâëÿøìÿ,
ñÿíàéåëÿøìÿ, Èêèíúè Äöíéà ìöùàðèáÿñè èëëÿðèíäÿ Àçÿðáàéúàíäà ýåäÿí
ïðîñåñëÿðè èøûãëàíäûðûð, äþâðöí ñàëíàìÿñèíè éàðàäûðäû. Ìöùàðèáÿäÿí ñîíðàêû èëëÿðäÿ èñÿ èãòèñàäè, èúòèìàè-ñèéàñè, ìÿäÿíè ùÿéàòäàêû ãóðóúóëóã èøëÿðè
àýåíòëèéèí ìàòåðèàëëàðûíûí ÿñàñ ìþâçóñóíà ÷åâðèëäè. Õöñóñÿí þòÿí ÿñðèí
70-úè èëëÿðèíäÿ Àçÿðáàéúàíäà éåíè èíôîðìàñèéà ìöùèòè ôîðìàëàøìàüà, ìèëëè ìÿòáóàòûìûç éåíè ÿíÿíÿëÿðëÿ çÿíýèíëÿøìÿéÿ áàøëàäû.
Òàì ÿìèíëèêëÿ äåéÿ áèëÿðÿì êè,
ÀçÿðÒÀú-ûí áóýöíêö ñÿâèééÿéÿ
ýÿëèá ÷àòìàñû, äöíéà èíôîðìàñèéà
ìÿêàíûíà ÷ûõìàñû áèëàâàñèòÿ Óëó
þíäÿðèìèç Ùåéäÿð ßëèéåâèí àäû èëÿ
áàüëûäûð. 1969-úó èëäÿ Ùåéäÿð ßëèéåâèí Àçÿðáàéúàíäà ñèéàñè ðÿùáÿðëèéÿ ýÿëìÿñè ðåñïóáëèêàíûí ùÿéàòûíäà äþíöø ìÿðùÿëÿñèíèí áàøëàíüûúû îëìàãëà éàíàøû, ÊÈ ñàùÿñèíäÿ äÿ éåíè ñÿùèôÿ à÷äû. Óëó þíäÿðèí
éöêñÿê äèããÿò âÿ ãàéüûñû íÿòèúÿñèíäÿ
þç äþâðöíöí ìöàñèð òåõíèêàñû èëÿ òÿúùèç îëóíàí ÀçÿðÒÀú êå÷ìèø ñîâåò
ðåñïóáëèêàëàðûíûí èíôîðìàñèéà àýåíòëèêëÿðè àðàñûíäà ùÿì ìàääè-òåõíèêè
áàçàñûíûí çÿíýèíëèéèíÿ, ùÿì äÿ éöêñÿê éàðàäûúû ïîòåíñèàëûíà ýþðÿ þí
ìþâãåéÿ ÷ûõìàüà íàèë îëäó.
Àçÿðáàéúàí éåíèäÿí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéèíÿ ãîâóøàíäàí áèð ìöääÿò
ñîíðà, 1992-úè èë äåêàáðûí 18-äÿ
àýåíòëèéèí òàðèõè àäû áÿðïà îëóíäó âÿ
î, Àçÿðáàéúàí Òåëåãðàô Àýåíòëèéè ÀçÿðÒÀú àäëàíäûðûëäû. Ëàêèí Àçÿðáàéúàíûí î âàõòêû ñÿðèøòÿñèç, èíôîðìàñèéàíûí úÿìèééÿò âÿ äþâëÿò ùÿéàòûíäàêû
ðîëóíó éåòÿðèíúÿ ãèéìÿòëÿíäèðìÿéè
áàúàðìàéàí ðÿùáÿðëèéè àýåíòëèéèí
ôÿàëèééÿòèíèí ìöàñèð òÿëÿáëÿð ñÿâèééÿ-
ñèíäÿ ãóðóëìàñû áàðÿäÿ äöøöíìöðäö. Áöòöí þëêÿ êèìè, ÀçÿðÒÀú äà òàëåéèí öìèäèíÿ áóðàõûëìûøäû. Õîøáÿõòëèêäÿí áó, óçóí ñöðìÿäè, 1993-úö èëèí
èéóíóíäà õàëãûí ÷àüûðûøû èëÿ éåíèäÿí
ñèéàñè ùàêèìèééÿòÿ ãàéûäàí Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâèí ìöäðèêëèéè
âÿ óçàãýþðÿíëèéè, çÿíýèí ñèéàñè âÿ
äþâëÿò÷èëèê òÿúðöáÿñè ñàéÿñèíäÿ Àçÿðáàéúàí ìöñòÿãèëëèéèíè ãîðóéóá ñàõëàäû, áöòöí ÷ÿòèíëèêëÿðè âÿ ìàíåÿëÿðè äÿô
åäÿðÿê èíêèøàô éîëóíà ÷ûõäû, äöíéà
áèðëèéèíäÿ ëàéèãëè éåðèíè òóòäó. Ìÿùç
áó äþâðäÿ ÀçÿðÒÀú-ûí èíêèøàôûíäà
òàì éåíè ìÿðùÿëÿ áàøëàäû. Óëó þíäÿðèìèçèí Ôÿðìàíû èëÿ ÀçÿðÒÀú-à äþâëÿò
àýåíòëèéè ñòàòóñó âåðèëäè, îíóí òàðèõèíäÿ èëê äÿôÿ îëàðàã õàðèúè þëêÿëÿðäÿ
ìöõáèð ìÿíòÿãÿëÿðè à÷ûëäû. Ùàçûðäà
äöíéàíûí 21 þëêÿñèíäÿ õöñóñè ìöõáèðè îëàí ÀçÿðÒÀú-ûí ôÿàëèééÿòèíèí òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè, ìàääè-òåõíèêè áàçàñûíûí ìîäåðíëÿøäèðèëìÿñè ö÷öí 1995úè èëäÿí åòèáàðÿí äþâëÿò áàø÷ûñû ñÿâèééÿñèíäÿ 6 ôÿðìàí âÿ ñÿðÿíúàì èìçàëàíäû. Áåëÿëèêëÿ, àýåíòëèéèí ãàðøûñûíäà
éåíè öôöãëÿð à÷ûëäû. Îíóí äöíéà èíôîðìàñèéà ìÿêàíûíà ÷ûõìàñû ö÷öí
ìöíáèò øÿðàèò éàðàíäû.
ÀçÿðÒÀú ðåýèîíäà
7 äèëäÿ èíôîðìàñèéà âÿ
5 äèëäÿ âèäåîõÿáÿð éàéàí
éåýàíÿ èíôîðìàñèéà
ìÿíáÿéèäèð
Áó ýöí Àçÿðáàéúàí ìöàñèð áåéíÿëõàëã ìöíàñèáÿòëÿð ñèñòåìèíäÿ åòèáàðëû ñòðàòåæè òÿðÿôäàø, ýöúëö âÿ íöôóçëó àêòîð êèìè òàíûíìàãäàäûð. Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí éöðöòäöéö ìöñòÿãèë âÿ áàëàíñëàøäûðûëìûø õàðèúè ñèéàñÿò êóðñó ñàéÿñèíäÿ þëêÿìèç ùÿì èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿð êîíòåêñòèíäÿ,
ùÿì äÿ ÷îõøàõÿëè ÿëàãÿëÿð ôîíóíäà
éåðëÿøäèéè ðåýèîíóí ýåîñèéàñè, ýåîèãòèñàäè âÿ ýåîñòðàòåæè òÿùëöêÿñèçëèéèíÿ
ôóíäàìåíòàë òþùôÿëÿð âåðèð.
Àðòûã ðåýèîíàë àêòîðäàí ãëîáàë
òÿðÿôäàøà ÷åâðèëìÿêäÿ îëàí Àçÿðáàéúàí äöíéà ñèéàñÿòèíèí íöôóç âÿ
ýöú èéåðàðõèéàñûíäà ñöðÿòëÿ èðÿëèëÿéèð. Áó áàõûìäàí, Àçÿðáàéúàí ùÿãèãÿòëÿðèíè äàùà ýåíèø úîüðàôèéàäà
éàéìàã, åéíè çàìàíäà, äöíéàäà
áàø âåðÿí þíÿìëè ùàäèñÿëÿðè îïåðàòèâ ñóðÿòäÿ èøûãëàíäûðìàã ÀçÿðÒÀúûí ôÿàëèééÿòèíèí ïðèîðèòåò èñòèãàìÿòèíè òÿøêèë åäèð.
Áó ýöí ÀçÿðÒÀú ñÿìÿðÿëè ôÿàëèééÿò ö÷öí çÿðóðè îëàí èííîâàòèâ òåõíîëîæè àâàäàíëûüà ìàëèêäèð. Àýåíòëèêäÿ
ãóðóëìóø ÿí ìöàñèð ñåðâåð ñèñòåìè
çÿíýèí èíôîðìàñèéà, ôîòî âÿ âèäåîìàòåðèàëëàðû àðõèâëÿøäèðìÿéÿ, ñöðÿòëÿ àðòàí õÿáÿð àõûíûíû éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ
èäàðÿ åòìÿéÿ èìêàí âåðèð. Ìîäåðíëÿøäèðèëìèø ÓÏÑ ãóðüóñó åëåêòðèê
åíåðæèñè êÿñèëäèéè ùàëäà áåëÿ ëîêàë øÿáÿêÿíèí ôàñèëÿñèç èøëÿìÿñèíè òÿìèí
åäèð. Áèð ìöääÿò ÿââÿë ÀçÿðÒÀú-ûí
ùÿì ôóíêñèîíàëëûüû, ùÿì äÿ äèçàéíû
èëÿ äèããÿòè úÿëá åäÿí âÿ 7 äèëäÿ èíôîðìàñèéà éàéàí éåíè âåá-ñàéòû, ùÿì÷èíèí âèäåîñàéòû, óøàã áèëèê ïîðòàëû èñòèôàäÿéÿ âåðèëèá.
Àýåíòëèéèí ñàéòûíûí ×èí äèëèíäÿ
âåðñèéàñû éóáèëåé ÿðÿôÿñèíäÿ ùÿéàòà
êå÷èðèëÿí ëàéèùÿëÿð àðàñûíäà ìöùöì
éåð òóòóð âÿ ×èí Õàëã Ðåñïóáëèêàñûíäà áþéöê ìàðàã äîüóðóá. Áó ìàðàüûí òÿçàùöðö îëàðàã ×èíèí Õàðèúè Þëêÿëÿðëÿ Äîñòëóã Àññîñèàñèéàñûíûí åâ
ñàùèáëèéè âÿ Àçÿðáàéúàíûí ×èíäÿêè
ñÿôèðëèéèíèí äÿñòÿéè èëÿ Ïåêèíäÿ àýåíòëèéèí ñàéòûíûí ×èí äèëè âåðñèéàñûíûí
òÿãäèìàò ìÿðàñèìè âÿ “Àçÿðáàéúàí×èí ìöíàñèáÿòëÿðèíÿ ÀçÿðÒÀú-ûí ôîòîîáéåêòèâèíäÿí áàõûø” ìþâçóñóíäà
ôîòîñÿðýè òÿøêèë åäèëèá. Ñÿðýèäÿ ÀçÿðÒÀú-ûí àðõèâèíäÿí ýþòöðöëìöø âÿ Óëó
þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâèí, Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ìöõòÿëèô âàõòëàðäà ×èíÿ
ñÿôÿðëÿðèíÿ, Áàêûäà áó þëêÿíèí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòëÿðè èëÿ ýþðöøëÿðèíÿ, ùàáåëÿ èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿðèí ìöõòÿëèô
ñàùÿëÿðèíÿ äàèð 100-ÿ éàõûí ôîòîøÿêèë
íöìàéèø îëóíóá.
Àýåíòëèéèí Àçÿðáàéúàí äèëèíäÿ
Ôàúåáîîê ñÿùèôÿñèíèí äàèìè èñòèôàäÿ÷èëÿðèíèí ñàéû 110 ìèí íÿôÿðÿ éàõûíëàøûð, ÿùàòÿ äàèðÿñè èñÿ îðòà ùåñàáëà 20-50 ìèëéîí íÿôÿð àðàñûíäà
äÿéèøèð. ÉîóÒóáå ïðîôèëèíäÿ èñÿ
ÀçÿðÒÀú-ûí âèäåîìàòåðèàëëàðûíà 1
ìèëéîí 600 ìèíÿ éàõûí áàõûø îëóá.
Ñîñèàë ìåäèàíûí òÿùëèëè èëÿ ìÿøüóë
îëàí ÀÁØ-ûí ÑîúèàëÁàêåðñ àíàëèòèê
øèðêÿòèíèí ñòàòèñòèêàñûíäà ÀçÿðÒÀúûí Àçÿðáàéúàí äèëèíäÿ Ôàúåáîîê
ñÿùèôÿñè þëêÿíèí ÿí ñöðÿòëÿ àðòàí
ïðîôèëëÿðè âÿ ìåäèà ñÿùèôÿëÿðè ñûðàñûíäà èëê áåøëèêäÿ éåð àëûð, èíôîðìàñèéà àýåíòëèêëÿðè àðàñûíäà èñÿ áèðèíúèäèð. ÑîúèàëÁàêåðñ-èí ýþñòÿðèúèëÿðèíäÿ ÀçÿðÒÀú-ûí Òâèòòåð âÿ ÉîóÒóáå
ïðîôèëëÿðè äÿ Àçÿðáàéúàí öçðÿ “Ìåäèà”
êàòåãîðèéàñûíäà äàèì èëê áåøëèêäÿ
éåð òóòóð. Àýåíòëèéèí ðóñ âÿ èíýèëèñ äèëëÿðèíäÿ âèäåîìàòåðèàëëàðû ÉîóÒóáåäà àéðûúà ïðîôèëëÿðäÿ, Àçÿðáàéúàí, èíýèëèñ âÿ ðóñ äèëëÿðèíäÿ èíôîðìàñèéàëàðû
âÿ âèäåîõÿáÿðëÿðè èñÿ Òâèòòåð ñÿùèôÿñèíäÿ éàéûëûð. Èñòèôàäÿ÷èëÿð ÀçÿðÒÀú-ûí
ðóñ, èíýèëèñ, ôðàíñûç, àëìàí, ÿðÿá âÿ
×èí äèëëÿðèíäÿ õÿáÿðëÿðèíè, ùÿì÷èíèí
ôîòî âÿ âèäåîìàòåðèàëëàðûíû Ýîîýëå,
Áèíý, Éàíäåõ, Ìàèë.ðó, Éàùîî êèìè
àõòàðûø ñèñòåìëÿðè âàñèòÿñèëÿ äÿ ÿëäÿ
åäÿ áèëèðëÿð.
Áó íàèëèééÿòëÿð, éöêñÿê àðòûì äèíàìèêàñû íÿéèí ñàéÿñèíäÿ ÿëäÿ îëóíóá? Äåéÿðäèì êè, èëê íþâáÿäÿ, õÿáÿð éàéûìûíà ìöàñèð âÿ èííîâàòèâ éàíàøìà ñàéÿñèíäÿ. Éàøàäûüûìûç äþâðöí þç òÿëÿáè, þç ÷àüûðûøëàðû âàð âÿ áèç
äÿ çàìàíûí íÿáçèíè òóòìàüà, ìöàñèð
èíôîðìàñèéà òåõíîëîýèéàñûíäàí ìàêñèìóì éàðàðëàíìàüà ÷àëûøûðûã. Áó
ìÿãñÿäëÿ àýåíòëèêäÿ éåíè áèð ñòðóêòóð
- ñîñèàë øÿáÿêÿëÿð âÿ èíôîðìàñèéà ðåñóðñëàðû èëÿ èø øþáÿñè éàðàäûëûá. Áèç
íÿòèúÿëÿðè äàèì òÿùëèë åäÿðÿê àóäèòîðèéàíû íåúÿ ýåíèøëÿíäèðìÿê áàðÿäÿ
äöøöíöðöê.
Àýåíòëèéèí èíêèøàô òðåíäèíäÿ
ìóëòèìåäèà âÿ âèäåîõÿáÿð æàíðûíûí
äà õöñóñè éåðè âàð. Áóíó ãåéä åòìÿê õöñóñèëÿ õîøäóð êè, ÀçÿðÒÀú
ðåýèîíäà 7 äèëäÿ èíôîðìàñèéà âÿ 5
äèëäÿ âèäåîìàòåðèàë éàéàí éåýàíÿ
õÿáÿð ìÿíáÿéèäèð. Òÿñàäöôè äåéèë êè,
ùàçûðëàäûüûìûç âèäåîðåïîðòàæëàð àðòûã
þëêÿ òåëåâèçèéàëàðûíäà äà éàéûìëàíûð.
ÀÐÄÍØ-èí òÿøêèëàò÷ûëûüû èëÿ Àìåðèêàäà êå÷èðèëìèø “ÀÁØ-Àçÿðáàéúàí: Ýÿëÿúÿéÿ áàõûø” ôîðóìóíäàí, “Àðøûí
ìàë àëàí” òàìàøàñûíûí òÿãäèìàòûíäàí
áÿùñ åäÿí âèäåîõÿáÿðëÿð ÀçÿðÒÀú-ûí
ëîãîñó èëÿ þëêÿíèí áöòöí òåëåâèçèéàëàðûíäà åôèðÿ âåðèëèá. Àýåíòëèéèìèçèí âÿ
ÀÄÀ Óíèâåðñèòåòèíèí áèðýÿ ëàéèùÿñè
îëàí “Òÿëÿáÿ óüóðó” ùÿð øÿíáÿ ÈÒÂ
êàíàëûíûí “Éåíè ýöí” ïðîãðàìûíäà
éàéûìëàíûð âÿ ãûñà ìöääÿòäÿ þçöíÿ
ýåíèø èçëÿéèúè àóäèòîðèéàñû ãàçàíûá.
“Ýÿçäèì Àçÿðáàéúàíû”, “Ñÿôèð ñààòû”,
“Àçÿðáàéúàí èäìàíû”, “Àáèäÿëÿðèìèç”,
“Ñÿíÿò âÿ ñÿíÿòêàðëàð”, “Ïåðñîíà”,
“Ýöíöí ãàëñòóêñóç ãÿùðÿìàíû”, “Ìîäà”, “Äàäëû” âÿ äèýÿð âèäåîëàéèùÿëÿð
äÿ áþéöê ìàðàüà ñÿáÿá îëóá.
ÀçÿðÒÀú Àçÿðáàéúàíûí ìÿäÿíèééÿòèíè, òàðèõè ðåàëëûãëàðûíû äàùà
ýåíèø òÿáëèü åòìÿê ö÷öí äèàñïîð
òÿøêèëàòëàðû èëÿ áèðýÿ ëàéèùÿëÿð ùÿéàòà êå÷èðèð. Áó ñèëñèëÿäÿí íþâáÿòè ëàéèùÿ Äàíèìàðêàíûí ïàéòàõòû Êîïåíùàýåíäÿ ðåàëëàøäûðûëûá. Áóðàäà
“Âÿòÿí” Úÿìèééÿòè èëÿ áèðýÿ êå÷èðäèéèìèç Àçÿðáàéúàí ìÿäÿíèééÿòè
ýöíö ýåíèø àóäèòîðèéà òîïëàéûá,
“Àçÿðáàéúàí åâè”íäÿ ôÿàëèééÿò
ýþñòÿðÿí óøàã ðÿãñ àíñàìáëûíûí
öçâëÿðèíÿ ÀçÿðÒÀú òÿðÿôèíäÿí ýþíäÿðèëìèø ìèëëè ýåéèìëÿð âÿ äÿðñëèêëÿð òÿãäèì åäèëèá.
ÀçÿðÒÀú äöíéà
èíôîðìàñèéà ìÿêàíûíäà
Óëó þíäÿðèìèç Ùåéäÿð ßëèéåâ èíôîðìàñèéàíûí íåúÿ áþéöê òÿñèð ýöúöíÿ ìàëèê îëäóüóíó éàõøû áèëèðäè. Áóíà
ýþðÿ äÿ äàèì äåéèðäè êè, Àçÿðáàéúàí
ùÿãèãÿòëÿðèíè áöòöí äöíéàéà éàéìàã
ëàçûìäûð. Òþâñèéÿ åäèðäè êè, þçöíöç
äåéèá þçöíöç åøèòìÿéèí, èíôîðìàñèéàëàðûíûçëà äöíéà ìÿêàíûíà ÷ûõûí,
Àçÿðáàéúàíû òàíûäûí, þëêÿìèçäÿ íÿ
áàø âåðäèéèíè, êèì îëäóüóìóçó áåéíÿëõàëã àëÿìÿ ÷àòäûðûí.
ÀçÿðÒÀú þç ôÿàëèééÿòèíäÿ Óëó þíäÿðèìèçèí ãàðøûéà ãîéäóüó áó âÿçèôÿíè, òþâñèéÿ âÿ ïðèíñèïëÿðè ÿñàñ òóòóð.
Áèçÿ óüóð ýÿòèðÿí äÿ åëÿ áóäóð. Áó
ýöí þëêÿìèçäÿ äöíéà ìèãéàñûíäà
éàéûëìàüà ëàéèã îëàí éåòÿðèíúÿ ìàðàãëû õÿáÿð âàð. Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ
äåìîêðàòèê äþâëÿò ãóðóúóëóüó éîëóíäà èíàìëà èðÿëèëÿéèð, ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàô òåìïèíÿ ýþðÿ äöíéà
þëêÿëÿðè àðàñûíäà þí ñûðàäà ýåäèð.
Áó éöêñÿëèøè ÿêñ åòäèðÿí õÿáÿðëÿðè
äöíéà èíôîðìàñèéà ìÿêàíûíà ÷ûõàðìàã òÿáèè êè, ôÿàëèééÿòèìèçèí
ïðèîðèòåòëÿðè ñûðàñûíà äàõèëäèð. Áóíóí éîëó èñÿ áåéíÿëõàëã ÿìÿêäàøëûãäàí, õÿáÿðëÿðè ìöìêöí ãÿäÿð ÷îõ äèëäÿ âÿ äàùà ýåíèø àðåàëäà éàéìàãäàí êå÷èð.
Ùàçûðäà äöíéàíûí 130-à éàõûí
þëêÿñè èëÿ èíôîðìàñèéà ìöáàäèëÿñè
àïàðàí ÀçÿðÒÀú òÿêúÿ ñîí áèð èëäÿ
Àçÿðáàéúàí, ðóñ, èíýèëèñ, àëìàí,
ôðàíñûç, ÿðÿá âÿ ×èí äèëëÿðèíäÿ ìöõòÿëèô ìþâçóëàðäà 103534 èíôîðìàñèéà, 8331 âèäåîõÿáÿð ùàçûðëàéàðàã
þç êàíàëëàðû èëÿ éàéûá.
Ðÿãÿìëÿð éîðóúó îëñà äà, àýåíòëèéèí áó ñàùÿäÿêè èøèíèí íÿòèúÿëÿðèíè
éàëíûç ñòàòèñòèêà äÿãèã ÿêñ åòäèðÿ áèëÿð. Ìÿñÿëÿí, ñîí áèð èëäÿ ÀçÿðÒÀú-ûí
3565 õÿáÿðè, 669 âèäåîñó âÿ 1631 ôîòîñó 35 þëêÿíèí 44 èíôîðìàñèéà àýåíòëèéèíè þçöíäÿ áèðëÿøäèðÿí Àñèéà âÿ Ñàêèò Îêåàí Þëêÿëÿðè Èíôîðìàñèéà Àýåíòëèêëÿðè Òÿøêèëàòû - ÎÀÍÀ-íûí, 413 èíôîðìàñèéàñû Ãàðà äÿíèç Èãòèñàäè ßìÿêäàøëûã Òÿøêèëàòûíûí öçâö îëàí þëêÿëÿðèí
Ìèëëè Èíôîðìàñèéà Àýåíòëèêëÿðè Àññîñèàñèéàñûíûí - ÁÑÀÍÍÀ-íûí, 2706 èíôîðìàñèéàñû âÿ 304 ôîòîñó ÌÄÁ Þëêÿëÿðè Ìèëëè Èíôîðìàñèéà Àýåíòëèêëÿðè Àëéàíñûíûí - ÀÍÈÀ-íûí, ùÿì÷èíèí ùÿð
ýöí îðòà ùåñàáëà 8-10 õÿáÿðè Èñëàì
ßìÿêäàøëûã Òÿøêèëàòûíà (ÈßÒ) öçâ þëêÿëÿðèí 40-äàí ÷îõ õÿáÿð àýåíòëèéèíè
þçöíäÿ áèðëÿøäèðÿí Áåéíÿëõàëã Èñëàì
Õÿáÿðëÿð Àýåíòëèéèíèí - ÈÈÍÀ-íûí âÿ
×èíèí “Ñèíõóà” àýåíòëèéèíèí ñàéòëàðûíäà éåð àëûá. Þòÿí èë áåéíÿëõàëã âÿ ðåýèîíàë ãóðóìëàðûí åëåêòðîí ðåñóðñëàðûíäà ÀçÿðÒÀú-ûí öìóìèëèêäÿ,
7203 õÿáÿðè, 1935 ôîòîñó âÿ 669 âèäåîìàòåðèàëû éåðëÿøäèðèëèá.
Àçÿðáàéúàí ùÿãèãÿòëÿðèíè äöíéà
èíôîðìàñèéà ìÿêàíûíäà éàéìàüûí
äèýÿð åôôåêòèâ âÿ òÿñèðëè âàñèòÿëÿðè äÿ
âàð. Äàùà éàõøû îëìàçìû êè, ÿúíÿáè
æóðíàëèñòëÿð þëêÿìèçÿ ýÿëèá þç ýþçëÿðè èëÿ ýþðäöêëÿðèíè, øÿõñÿí øàùèäè îëäóãëàðûíû éàçñûíëàð? Ìÿí áåëÿ áèð
ôèêðÿ òàì øÿðèêÿì êè, Àçÿðáàéúàíû
ñåâìÿê ö÷öí îíó ýþðìÿê âÿ òàíûìàã ëàçûìäûð. Ïðàêòèêàìûçäà ìöñáÿò íÿòèúÿ âåðÿí áåëÿ ùàëëàð ÷îõ
îëóá. Ëàï òÿçÿ áèð ìèñàë ÷ÿêìÿêëÿ
êèôàéÿòëÿíÿúÿéÿì. ÀçÿðÒÀú áó éàõûíëàðäà Êîðåéà Ðåñïóáëèêàñûíûí
Éîíùàï Õÿáÿð Àýåíòëèéèíèí ìöõáèðè
Ëèì Äîíã Êóíóí Àçÿðáàéúàíà ñÿôÿðèíè òÿøêèë åäÿðÿê þëêÿìèçëÿ òàíûøëûã ö÷öí îíà ùÿð úöð èìêàí âÿ øÿðàèò éàðàòäû. Êîðåéàëû ìöõáèð ýåðèéÿ
çÿíýèí òÿÿññöðàòëà, êèôàéÿò ãÿäÿð
äîëüóí ìàòåðèàëëà äþíäö. Îíóí ñå÷äèéè ñÿðëþâùÿéÿ äèããÿò éåòèðèí:
“Àçÿðáàéúàí - Ïðîìåòåéèí ñå÷äèéè
çÿíýèí òîðïàã”. Þëêÿìèçÿ ñåâýè èëÿ
äîëó îëàí áó ìÿãàëÿ Éîíùàïûí
“Èìàçèíå” æóðíàëûíûí þòÿí èëèí äåêàáð
íþìðÿñèíäÿ ìàðàãëû ôîòîøÿêèëëÿðèí
ìöøàéèÿòè èëÿ ÷àï îëóíóá. Ìöõáèðèí
äåäèéèíÿ ýþðÿ, ìÿãàëÿ èëÿ áàüëû ÷îõëó ðÿéëÿð àëûá.
Áó èñòèãàìÿòäÿ äàùà áèð âàñèòÿ
èñÿ õàðèúäÿêè ìöõáèðëÿðèìèçäèð. Îíëàð
ôÿàëèééÿò ýþñòÿðäèêëÿðè þëêÿëÿðäÿí õÿáÿðëÿð ùàçûðëàìàãëà áÿðàáÿð, éåðëè
ÊÈÂ-äÿ Àçÿðáàéúàí áàðÿäÿ ìöíòÿçÿì ÷ûõûøëàð åäèðëÿð. Òÿêúÿ þòÿí èë
ÀÁØ-ûí, Àâðîïà âÿ Àñèéàíûí íöôóçëó
ìÿòáóàò îðãàíëàðûíäà áèëàâàñèòÿ
ìöõáèðëÿðèìèçèí ãÿëÿìèíèí ìÿùñóëó
îëàí 181 ìàòåðèàëû éàéûëûá, Àçÿðáàéúàíûí óüóðëàðû ýåíèø àóäèòîðèéàéà
÷àòäûðûëûá.
Áóíëàðëà éàíàøû, áó ñÿòèðëÿðèí ìöÿëëèôèíèí “Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí
Ïðàãà ñàììèòèíäÿ íöìàéèø åòäèðäèéè
èíàì âÿ ãÿòèééÿò Àçÿðáàéúàí äþâëÿòèíèí áåéíÿëõàëã àëÿìäÿ àðòàí íöôóçóíóí ýþñòÿðèúèñèäèð”, “Áåéíÿëõàëã ÿëàãÿëÿðèí åòèáàðëû öíâàíû”, “ßíÿíÿâè
ìåäèàäàí äöíéà èíôîðìàñèéà øÿáÿêÿñèíÿ òðàíñôîðìàñèéà ëàáöääöð” ñÿðëþâùÿëè àíàëèòèê ìÿãàëÿëÿðè ÀÁØ-ûí
“Åóðàñèà Ùîé” âÿ “Ôîðåèýí Ïîëèúé
Íåwñ”,
Àëìàíèéàíûí
“Åóðàñèàíåwñ.äå” ñàéòëàðûíäà, Àâñòðèéàíûí
“Ñîúèåòé” æóðíàëûíäà, Òöðêèéÿíèí
“Ýöíäÿì”, “Äåíýå”, “Êàðñ-ùàáåð”,
“Ùàëã” ãÿçåòëÿðèíäÿ äÿðú åäèëèá.
ÀçÿðÒÀú Øÿðã âÿ Ãÿðáèí
ìåäèà äèàëîãóíó éàðàäûð
Àçÿðáàéúàí ìöùöì ýåîñèéàñè
íþãòÿäÿ éåðëÿøèð. Áóíà Øÿðãëÿ Ãÿðá
àðàñûíäà êþðïö äÿ äåìÿê îëàð, èêè ãèòÿíèí áèð-áèðèíÿ à÷ûëàí ãàïûñû äà.
Äîüðóäàí äà, óíèêàë îëàí áó ìÿãàì
ÀçÿðÒÀú-à Øÿðãëÿ Ãÿðáèí ìåäèà ãóðóìëàðû àðàñûíäà êþðïö ðîëóíó îéíàìàã, äèàëîã ãóðìàã èìêàíû éàðàäûð.
Àýåíòëèéèìèçèí áó èìêàíû íåúÿ äÿéÿðëÿíäèðäèéèíè áèð íå÷ÿ êîíêðåò ìèñàëëà äèããÿòÿ ÷àòäûðìàã èñòÿðäèì.
ÀçÿðÒÀú Àñèéà âÿ Ñàêèò Îêåàí
Þëêÿëÿðè Õÿáÿð Àýåíòëèêëÿðè Òÿøêèëàòû (ÎÀÍÀ) èëÿ éàíàøû, Àâðîïà Õÿáÿð
Àýåíòëèêëÿðè Àëéàíñûíûí (ÅÀÍÀ),
Áåéíÿëõàëã Èñëàì Õÿáÿðëÿð Àýåíòëèéèíèí (ÈÈÍÀ) öçâöäöð. Åéíè çàìàíäà, Ìöñòÿãèë Äþâëÿòëÿð Áèðëèéèíèí
öçâö îëàí þëêÿëÿðèí Ìèëëè Èíôîðìàñèéà Àýåíòëèêëÿðè Àññîñèàñèéàñûíûí
(ÀÍÈÀ), Òöðêäèëëè Õÿáÿð Àýåíòëèêëÿðè
Áèðëèéèíèí (ÒÊÀ), Ãàðà äÿíèç Èãòèñàäè ßìÿêäàøëûã Òÿøêèëàòûíûí öçâö
îëàí þëêÿëÿðèí Ìèëëè Õÿáÿð Àýåíòëèêëÿðè Àññîñèàñèéàñûíûí (ÁÑÀÍÍÀ)
òÿñèñ÷èëÿðèíäÿí áèðèäèð. ÎÀÍÀ-íûí
Ìîñêâàäà êå÷èðèëÿí Áàø Àññàìáëåéàñûíäà ÀçÿðÒÀú-ûí Áàø äèðåêòîðó ö÷öíúö äÿôÿ áó ãóðóìóí Áöðî
öçâö âÿ âèòñå-ïðåçèäåíòè ñå÷èëèá.
Áåéíÿëõàëã ìåäèà ãóðóìëàðûíäà
áåëÿ ýåíèø âÿ àêòèâ òÿìñèë÷èëèê Àçÿðáàéúàí ùÿãèãÿòëÿðèíè îëäóãúà ýåíèø
úîüðàôèéàäà éàéìàãëà áÿðàáÿð, áèçÿ
Øÿðã èëÿ Ãÿðáèí èíôîðìàñèéà àýåíòëèêëÿðè àðàñûíäà äèàëîã ïëàòôîðìàñû éàðàòìàüà èìêàí âåðèð. Áó ïëàòôîðìàíûí òÿìÿëè 2008-úè èëèí ñåíòéàáðûíäà ÎÀÍÀ
Èúðàèééÿ Êîìèòÿñèíèí Áàêûäà ÀçÿðÒÀú-ûí åâ ñàùèáëèéè èëÿ “Ãëîáàëëàøàí
äöíéàäà èíôîðìàñèéà ùàìû ö÷öí”
ìþâçóñóíäà êå÷èðèëÿí 30-úó èúëàñûíäà
ãîéóëóá. Ùÿìèí èúëàñ ìöàñèð òàðèõèìèçäÿ èëê äÿôÿ îëàðàã ùÿì Àñèéàäàí,
ùÿì äÿ Àâðîïàäàí äöíéà èíôîðìàñèéà ñèéàñÿòèíè ìöÿééÿíëÿøäèðÿí ÷îõ
íöôóçëó ðÿùáÿð øÿõñëÿðè áèð àðàéà ýÿòèðäè. Ãîíàãëàðûí Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè
Èëùàì ßëèéåâ òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë åäèëìÿñè òÿäáèðèí äÿéÿðèíè äàùà äà àðòûðäû.
ÀçÿðÒÀú áó ÿíÿíÿíè 2016-2019úó èëëÿðäÿ Àñèéà âÿ Ñàêèò Îêåàí Þëêÿëÿðè Èíôîðìàñèéà Àýåíòëèêëÿðè
Òÿøêèëàòûíà âÿ Äöíéà Õÿáÿð Àýåíòëèêëÿðè Êîíãðåñèíÿ ñÿäðëèéè äþâðöíäÿ äàùà äà çÿíýèíëÿøäèðìÿê íèééÿòèíäÿäèð. Áåéíÿëõàëã àëÿìäÿ ÷îõ
íöôóçëó ìåäèà òîïëàíòûëàðû êèìè ãÿáóë åäèëÿí ÎÀÍÀ-íûí ÕÂÛ Áàø Àññàìáëåéàñû âÿ Äöíéà Õÿáÿð
Àýåíòëèêëÿðèíèí Â Êîíãðåñè 2016-úû
èëäÿ åéíè âàõòäà Áàêûäà ÀçÿðÒÀúûí åâ ñàùèáëèéè èëÿ êå÷èðèëÿúÿê.
Ñþçöí à÷ûüû, áó íöôóçëó ãóðóìëàðà ñÿäðëèê ÷îõëàðûíûí öðÿéèíäÿí êå÷èðäè. Îäóð êè, ãÿðàðëàðûí íåúÿ úèääè ñå÷èì âÿ ðÿãàáÿò øÿðàèòèíäÿ ãÿáóë îëóíäóüóíó óçóí-óçàäû èçàù åòìÿéÿ,
çÿííèìúÿ, åùòèéàú éîõäóð. Éàëíûç
îíó äåìÿêëÿ êèôàéÿòëÿíìÿê èñòÿéèðÿì êè, äèýÿð áåéíÿëõàëã ìåäèà ãóðóìëàðûíäàí ôÿðãëè îëàðàã, ÎÀÍÀ-éà
âÿ Äöíéà Õÿáÿð Àýåíòëèêëÿðè Êîíãðåñèíÿ ñÿäðëèê ðîòàñèéà ãàéäàñûíäà äåéèë, ýèçëè ñÿñâåðìÿ éîëó èëÿ ìöÿééÿíëÿøäèðèëèð âÿ áÿçÿí àç ãàëà ùÿð ñÿñ
ùÿëëåäèúè ÿùÿìèééÿò äàøûéûð. Áó äà òÿñàäöôè äåéèë. ×öíêè ùÿìèí ãóðóìëàð
þç ñûðàëàðûíäà 150-äÿê íöôóçëó êöòëÿâè èíôîðìàñèéà âàñèòÿñèíè áèðëÿøäèðèð.
Þòÿí èë Áàêûäà ÀçÿðÒÀú-ûí òÿøêèëàò÷ûëûüû èëÿ Äöíéà Õÿáÿð Àýåíòëèêëÿðè
Êîíãðåñè Øóðàñûíûí èúëàñû îëäó. Èúëàñäà 2016-úû èëäÿ ÀçÿðÒÀú-ûí åâ ñàùèáëèéè èëÿ êå÷èðèëÿúÿê Äöíéà Õÿáÿð
Àýåíòëèêëÿðèíèí Â Êîíãðåñèíÿ ùàçûðëûã
ìÿñÿëÿëÿðè ìöçàêèðÿ åäèëäè. Èøòèðàê÷ûëàðûí òÿðêèáè þçö ùÿð øåéè äåéèð: Äöíéà Õÿáÿð Àýåíòëèêëÿðè Êîíãðåñèíèí
ñÿäðè âÿ Ñÿóäèééÿ ßðÿáèñòàíû Êðàëëûüûíûí Ñÿóäèééÿ Ïðåññ Àýåíòëèéèíèí
ïðåçèäåíòè, ÎÀÍÀ-íûí ïðåçèäåíòè, Ðóñèéàíûí ÒÀÑÑ Àýåíòëèéèíèí áàø äèðåêòîðó, Àâñòðèéà Õÿáÿð Àýåíòëèéèíèí áàø
èúðà÷û äèðåêòîðó, Äöíéà Õÿáÿð Àýåíòëèêëÿðè Êîíãðåñèíèí áàø êàòèáè, ßðÿá
Õÿáÿð Àýåíòëèêëÿðè Ôåäåðàñèéàñûíûí
áàø êàòèáè, ÅÀÍÀ-íûí ïðåçèäåíòè, Áþéöê Áðèòàíèéàíûí Ïðåññ Àññîúèàòèîí
Àýåíòëèéèíèí áàø èúðà÷û äèðåêòîðó, Òöðêèéÿíèí Àíàäîëó Àýåíòëèéèíèí áàø äèðåêòîðó, Ëàòûí Àìåðèêàñû Þëêÿëÿðè Èíôîðìàñèéà Àýåíòëèêëÿðè Áèðëèéèíèí ñÿäðè
âÿ áàøãàëàðû. Ìÿëóìàò ö÷öí îíó äà
äåéèì êè, Êîíãðåñ Øóðàñûíûí íþâáÿòè
èúëàñû ìàðòûí 1-2-äÿ ÀçÿðÒÀú-ûí 95 èëëèê éóáèëåé òÿäáèðëÿðè èëÿ åéíè âàõòäà
êå÷èðèëÿúÿê.
Äàùà áèð äèàëîã ïëàòôîðìàñû
ÿíÿíÿâè Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíè-
Àñëàí ÀÑËÀÍÎÂ
ÀçÿðÒÀú-ûí Áàø äèðåêòîðó
òàð ôîðóìëàðûäûð âÿ áèç áó íàäèð èìêàíäàí äà éåòÿðèíúÿ éàðàðëàíìàüà
÷àëûøûðûã. Áó ôîðóìëàð äöíéàíûí
ìÿøùóð ñèéàñè õàäèìëÿðèíè, àëèìëÿðè, ñàáèã äþâëÿò áàø÷ûëàðûíû, åëÿúÿ
äÿ íöôóçëó ìåäèà ðÿùáÿðëÿðèíè áèð
àðàéà ýÿòèðèð. ÀçÿðÒÀú Áàêû ôîðóìëàðû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ìàññ-ìåäèàíûí
àêòóàë ïðîáëåìëÿðèíÿ ùÿñð îëóíìóø “äÿéèðìè ìàñà”ëàð òÿøêèë åäèð.
Áó, ùÿì äÿ áèçèì Øÿðã-Ãÿðá ìåäèà
äèàëîãóíóí èíêèøàôûíà òþùôÿìèçäèð.
Ìöõòÿëèô ãèòÿëÿðäÿí îëàí àïàðûúû
ÊÈÂ ìöòÿõÿññèñëÿðè “äÿéèðìè ìàñà” àðõàñûíäà ÿéëÿøèá ìåäèàíûí
ìöàñèð èíêèøàô ìåéèëëÿðèíÿ âÿ
áðåíäëÿðèíÿ äàèð ôèêèð ìöáàäèëÿñè
àïàðûð, áàõûøëàðûíû òóòóøäóðóðëàð.
Àõûðûíúû ôîðóìäà ìöçàêèðÿéÿ ÷ûõàðûëàí ìþâçóíó ìèñàë ÷ÿêìÿê èñòÿðäèì:
“Ðÿãÿìñàë äþâðäÿ ìåäèàíûí òðàíñôîðìàñèéàñû: èíêèøàôûí éåíè ìåéèëëÿðè”.
“Äÿéèðìè ìàñà” èøòèðàê÷ûëàðû îëäóãúà
ýåíèø úîüðàôèéàíû ÿùàòÿ åäèðäè. Áåëÿ
êè, ïàíåë èúëàñëàðûíäà ÅÀÍÀ-íûí ñàáèã ïðåçèäåíòè, Ðóñèéàíûí “ÒÀÑÑ”,
Àâñòðèéàíûí “ÀÏÀ”, Ìàëàéçèéàíûí
“ÁÅÐÍÀÌÀ”, Âéåòíàìûí “ÂÍÀ”, Ôÿëÿñòèíèí “WÀÔÀ”, Áèðëÿøìèø ßðÿá
ßìèðëèêëÿðèíèí “WÀÌ”, Ãàçàõûñòàíûí
“Êàçèíôîðì”, Èòàëèéàíûí “ÀÝÛ”, Ñåðáèéàíûí “Òàíéóã” àýåíòëèêëÿðèíèí âÿ äèýÿð ìÿòáóàò ãóðóìëàðûíûí ðÿùáÿðëÿðè,
ìöòÿõÿññèñ âÿ åêñïåðòëÿð ÷ûõûø åäÿðÿê ãëîáàëëàøàí äöíéàäà ìåäèàíûí
àêòóàë ìÿñÿëÿëÿðè áàðÿäÿ ôèêèðëÿðèíè
áþëöøäöëÿð.
Äàùà áèð ôàêòëà áó ìþâçóäà ãåéäëÿðèìè òàìàìëàìàã ôèêðèíäÿéÿì.
ÀçÿðÒÀú-ûí õàðèúè þëêÿëÿðèí ìèëëè èíôîðìàñèéà àýåíòëèêëÿðè âÿ íöôóçëó ìåäèà
ãóðóìëàðû èëÿ èìçàëàäûüû ìöãàâèëÿëÿðèí ñàéû àðòûã 35-ÿ ÷àòûá. Áó äà ñîí
ùÿää äåéèë âÿ éàõûí ýöíëÿðäÿ éåíè
ÿìÿêäàøëûã ìöãàâèëÿëÿðèíèí øàùèäè
îëàúàãñûíûç.
Éîëóìóç ùàéàíàäûð
Ìåäèàíûí ýÿëÿúÿéè êèìÿ ìÿõñóñäóð? Êèì ýöíäÿí-ýöíÿ ýöúëÿíÿí ðÿãàáÿòÿ äàâàì ýÿòèðÿúÿê? Áó ñóàëëàð
êëàññèê ìåäèà íöìàéÿíäÿëÿðèíè òÿáèè
îëàðàã äàùà ÷îõ äöøöíäöðöð. Áÿçè
ùÿìêàðëàðûì, õöñóñÿí éàøëû íÿñëèí
íöìàéÿíäÿëÿðè àç ãàëà äöíéàíû áàøûíà ýþòöðÿí ñîñèàë ìåäèàíû ãÿáóë åòìÿê, éàõûíà áóðàõìàã èñòÿìèðëÿð.
Àììà áèçèì èñòÿéèìèçäÿí àñûëû îëìàéàðàã, çàìàíûí þç ÷àüûðûøëàðû âàð âÿ
ýÿëÿúÿê áó ÷àüûðûøû äóéàí, îíà úàâàá
âåðÿíëÿðèíäèð.
ÀçÿðÒÀú áó ýöí Àçÿðáàéúàí ìåäèà úÿìèééÿòèíèí ÿí éàøëû öçâöäöð: 95
éàø ùå÷ äÿ àç äåéèë. Èëëÿðëÿ ôîðìàëàøìûø ñòåðåîòèïëÿðè ãûðìàã, ðÿãÿìñàë
äöíéàìûçûí òÿëÿáèíÿ óéüóíëàøìàã
÷ÿòèí îëñà äà, ãà÷ûëìàçäûð.
Çàìàíëà àéàãëàøìàã ö÷öí éöéöðìÿê, áÿçÿí ùÿòòà íÿôÿñèí êÿñèëÿíÿäÿê ãà÷ìàã ëàçûì ýÿëèð. ÀçÿðÒÀú áó
ìàðàôîíà ùàçûðäûð: çàìàíûí éöêöíö
þç ÷èéèíëÿðèíäÿ äàøûìàüà ãàäèð,
ìöàñèð õÿáÿð òåõíîëîýèéàëàðûíûí äèëèíè
áèëÿí ýÿíú ùåéÿòè èëÿ, èíôîðìàñèéà
éàéìàüûí ìÿñóëèééÿòèíè äÿðê åäÿí
âÿ áó èøèí óñòàñû îëàí ïåøÿêàðëàðëà.
Áèçèì ö÷öí äöíÿí äÿ, áó ýöí
äÿ äÿéèøìÿéÿí áèð ìåéàð âàð: õÿáÿðèí äîüðó âÿ äöðöñòëöéö, äÿãèãëèéè. Áÿçÿí îéóí ãàéäàëàðûíûí ïîçóëäóüó, áÿçÿí îáéåêòèâëèêäÿí óçàã,
øîó âÿ ïèàð õàðàêòåðëè èíôîðìàñèéàëàðûí õÿáÿð ìÿêàíûíû äîëäóðäóüó
áèð âàõòäà, èíòåðíåò ÿñðèíèí éàðàòäûüû èíãèëàáè äÿéèøèêëèêëÿð äàëüàñû ôîíóíäà áó ÿíÿíÿëÿðè ãîðóéóá ñàõëàìàã áÿëêÿ äÿ ÷ÿòèíäèð. Àììà ÀçÿðÒÀú îëàðàã áèç áóíó åòìÿëèéèê.
Çÿííèìúÿ, éåýàíÿ éîëóìóç, ýÿëÿúÿê óüóðóí à÷àðû éåíèëèêëÿ ÿíÿíÿëÿðèí
óçëàøäûðûëìàñû, îðòàã ìÿõðÿúèí òàïûëìàñûäûð.
5
www.yeniazerbaycan.com
18 ôåâðàë 2015-úè èë, ÷ÿðøÿíáÿ / ¹ 031 (4430)
Øÿðóð ðàéîíóíóí Êöðêÿíä êÿíäèíäÿ
êîìïëåêñ ãóðóúóëóã èøëÿðè àïàðûëûá
Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí óüóðëó èúðàñû
ìóõòàð ðåñïóáëèêàäà äà ñîñèàë-èãòèñàäè
èíêèøàôû òÿìèí åäèá, ãóðóúóëóã èøëÿðè ýåíèø âöñÿò àëûá, êÿíä éàøàéûø ìÿíòÿãÿëÿðèíäÿ äÿ øÿùÿð ðàùàòëûüû éàðàäûëûá. Èñòèôàäÿéÿ âåðèëÿí éåíè ñîñèàë îáéåêòëÿð êÿíäëÿðèí èíêèøàôûíäà éåíè ìÿðùÿëÿíèí ÿñàñûíû ãîéóá. Êÿíä èíôðàñòðóêòóðóíóí ìöàñèðëÿøäèðèëìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí òÿäáèðëÿð Øÿðóð ðàéîíóíó äà ÿùàòÿ åäèá, Êöðêÿíääÿ éåíè ñîñèàë îáéåêòëÿð èíøà îëóíóá.
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû Àëè Ìÿúëèñèíèí ìÿòáóàò
õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèëèá êè, ôåâðàëûí 16-äà Øÿðóð øÿùÿð - Êöðêÿíä àâòîìîáèë éîëóíóí à÷ûëûøû îëóá.
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû Àëè Ìÿúëèñèíèí ñÿäðè
Âàñèô Òàëûáîâ éîëóí éåíèäÿí
ãóðóëìàñû ìöíàñèáÿòèëÿ ñàêèíëÿðè òÿáðèê åäèá, à÷ûëûøû áèëäèðÿí ëåíòè
êÿñèá.
Äàùà ñîíðà Êöðêÿíä òàì îðòà ìÿêòÿáèíèí éåíè áèíàñû èñòèôàäÿéÿ âåðèëèá.
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû Àëè
Ìÿúëèñèíèí ñÿäðè Âàñèô Òàëûáîâ à÷ûëûø òÿäáèðèíäÿ èøòèðàê åäèá.
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû Àëè
Ìÿúëèñèíèí ñÿäðè Âàñèô Òàëûáîâ Êöðêÿíä
òàì îðòà ìÿêòÿáèíèí èñòèôàäÿéÿ âåðèëìÿñè
ìöíàñèáÿòèëÿ òÿäáèð èøòèðàê÷ûëàðûíû âÿ êîëëåêòèâè òÿáðèê åäèá: “Ìöÿëëèìëÿð áèëìÿëèäèðëÿð êè, îíëàð þëêÿíèí ýÿëÿúÿéèíè ùàçûðëàéûðëàð. Ýÿíúëÿðèìèç äÿ áèëìÿëèäèðëÿð êè, îíëàð áó ýÿëÿúÿéèí òÿìèíàò÷ûñû
êèìè éåòèøìÿëèäèðëÿð. Îíà ýþðÿ äÿ ùÿð
áèð ýÿíú þçöíö áó ýÿëÿúÿéÿ ùàçûðëàìàëû, éàõøû òÿùñèë àëìàëû, âÿòÿíïÿðâÿð
áþéöìÿëèäèð. Êöðêÿíä òàì îðòà ìÿêòÿáèíäÿ éàðàäûëàí øÿðàèò, ïåäàãîæè êîëëåêòèâäÿ áöòöí ôÿíëÿð öçðÿ ìöÿëëèìëÿðèí ôÿàëèééÿò ýþñòÿðìÿñè ýÿíúëÿðèí
éöêñÿê òÿùñèë àëìàñûíà âÿ îíëàðûí ùÿðòÿðÿôëè ùàçûðëàíìàñûíà èìêàí âåðÿúÿê-
äèð. Ìÿêòÿáèí þòÿí äþâðäÿêè ôÿàëèééÿòè,
ãàçàíäûüû óüóðëó íàèëèééÿòëÿð îíó äåìÿéÿ ÿñàñ âåðèð êè, ìÿêòÿáäÿ òÿäðèñ
äöçýöí ãóðóëìóøäóð. Áóðàäà íèçàìèíòèçàì, ìöÿëëèì òÿëÿáêàðëûüû âÿ øàýèðä
÷àëûøãàíëûüû âàðäûð”.
Àëè Ìÿúëèñèí ñÿäðè áèðèíúè ñèíèô øàýèðäëÿðèíèí äÿðñ ïðîñåñè èëÿ äÿ ìàðàãëàíûá.
Áèëäèðèëèá êè, 2014-2015-úè òÿäðèñ èëèíäÿ
Êöðêÿíä òàì îðòà ìÿêòÿáèíèí áèðèíúè ñèíôèíÿ 12 øàýèðä ãÿáóë îëóíóá. Ñàüëàì âÿ
âÿòÿíïÿðâÿð ýÿíú íÿñëèí áþéöäöëìÿñè
ìöÿëëèìëÿðèí ãàðøûñûíäà äóðàí ÿí ìöùöì
âÿçèôÿäèð. Ìÿêòÿáèí ùÿðáè êàáèíåòè èìêàí
âåðÿúÿêäèð êè, èëêèí ùÿðáè ùàçûðëûã äÿðñëÿðè
ñÿìÿðÿëè òÿäðèñ îëóíñóí. Èäìàí çàëûíäà
äà øàýèðäëÿðèí ôèçèêè ùàçûðëûãëàðûíûí àðòûðûëìàñû ö÷öí ùÿð úöð øÿðàèò éàðàäûëûá.
Ìöÿëëèìëÿðëÿ ýþðöøÿí Àëè Ìÿúëèñèí
ñÿäðè äåéèá êè, ìÿêòÿáäÿ ìöÿëëèì-øàýèðä
íèñáÿòèíèí óéüóí îëìàñû òÿäðèñèí êåéôèééÿòèíÿ ìöñáÿò òÿñèð ýþñòÿðèá, àëè ìÿêòÿáëÿðÿ ãÿáóë èìòàùàíëàðûíäà íàèëèééÿòëÿð
ãàçàíûëûá. Ëàêèí êîëëåêòèâ áó íàèëèééÿòëÿðëÿ êèôàéÿòëÿíìÿìÿëè, êÿìèééÿòëÿ áÿðàáÿð
êåéôèééÿòÿ äÿ äèããÿò éåòèðèëìÿëèäèð. Áó
ýöí þëêÿìèçäÿ òÿùñèëÿ ýþñòÿðèëÿí ãàéüû,
éàðàäûëàí øÿðàèò èìêàí âåðèð êè, ýÿíúëÿð
äöíéàíûí èñòÿíèëÿí óíèâåðñèòåòèíäÿ àëè
òÿùñèëëÿðèíè äàâàì åòäèðñèíëÿð. Àðòûã ìóõòàð ðåñïóáëèêàäàí õàðèúè þëêÿëÿðäÿ òÿùñèë àëàí ýÿíúëÿðèí ñàéû èëáÿèë àðòûð.
Êöðêÿíä òàì îðòà ìÿêòÿáèíèí
êîëëåêòèâè äÿ áó èìêàíëàðäàí
ñÿìÿðÿëè èñòèôàäÿ åòìÿëè, òÿùñèëëè âÿ âÿòÿíïÿðâÿð ýÿíúëÿð
éåòèøäèðèëìÿëèäèð.
Ñàêèíëÿðèí ðàùàòëûüûíà âÿ
äþâëÿò ãóðóìëàðûíûí ñÿìÿðÿëè ôÿàëèééÿòèíÿ òÿìèíàò âåðÿí
íþâáÿòè êÿíä ìÿðêÿçè Êöðêÿíääÿ èíøà îëóíóá. Ôåâðàëûí
16-äà êÿíä ìÿðêÿçèíèí âÿ éåíè
õèäìÿò ìÿðêÿçèíèí à÷ûëûøû îëóá.
* * *
Êöðêÿíääÿ ýåíèø àáàäëûã èøëÿðè äÿ
àïàðûëûá. Áåëÿ êè, êÿíäèí ðàáèòÿ, åëåêòðèê
âÿ ãàç òÿúùèçàòû éàõøûëàøäûðûëûá, 2980
ìåòð ôèáåð-îïòèê, 8850 ìåòð éåðöñòö,
1300 ìåòð éåðàëòû ðàáèòÿ âÿ 1300 ìåòð
ãàç õÿòòè ÷ÿêèëèá, 2,5 êèëîìåòðëèê åëåêòðèê
õÿòòè éåíèëÿíèá.
Õîúàëû ñîéãûðûìû ÿí äÿùøÿòëè âÿ ôàúèÿëè
ñÿùèôÿëÿðäÿí áèðè êèìè äàèì éàääàøëàðäà ãàëàúàã
Õîúàëû ñîéãûðûìû Àçÿðáàéúàí òàðèõèíÿ
ÿí äÿùøÿòëè âÿ ôàúèÿëè ñÿùèôÿëÿðäÿí áèðè êèìè äàõèë îëóá. 1992-úè èë ôåâðàëûí 25-äÿí
26-íà êå÷ÿí ýåúÿ Åðìÿíèñòàí ñèëàùëû áèðëÿøìÿëÿðè êå÷ìèø
Ñîâåò Îðäóñóíóí Õàíêÿíäèäÿêè 366-úû ìîòîàòûúû àëàéûíûí
éàðäûìû èëÿ Àçÿðáàéúàíûí Õîúàëû øÿùÿðèíè ñàêèíëÿðè èëÿ áèðëèêäÿ áöñáöòöí ìÿùâ åäÿðÿê
ñîéãûðûìû àêòû òþðÿòäèëÿð. Áó,
èíñàíëûüà, áÿøÿðèééÿòÿ ãàðøû
òþðÿäèëìèø úèíàéÿòäèð.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, áó
ôèêèðëÿð Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñûíûí Áàáÿê ðàéîí Ìÿðêÿçè Õÿñòÿõàíàñûíäà “Õîúàëû ñîéãûðûìû - ÕÕ ÿñðèí ôàúèÿñè”
ìþâçóñóíäà êå÷èðèëÿí åëìè-ïðàêòèê êîíô-
ðàíñäà ñÿñëÿíäèðèëèá.
Òÿäáèðäÿ ÿââÿëúÿ Õîúàëû
ñîéãûðûìû ãóðáàíëàðûíûí õàòèðÿñè áèð äÿãèãÿëèê ñöêóòëà
éàä åäèëèá.
Ìÿðêÿçè õÿñòÿõàíàíûí
áàø ùÿêèìè Õÿëèë Úÿôÿðÿëèéåâ
÷ûõûø åäÿðÿê áèëäèðèá êè, Õîúàëûäà 613 íÿôÿð äèíú àçÿðáàéúàíëû, î úöìëÿäÿí 63
óøàã, 106 ãàäûí, 70 ãîúà
éàëíûç àçÿðáàéúàíëû îëäóüóíà ýþðÿ ãÿääàðúàñûíà, äþçöëìÿç èøýÿíúÿ âåðèëìÿêëÿ þëäöðöëöá.
487 íÿôÿðÿ àüûð õÿñàðÿò éåòèðèëèá, 1275
ñàêèí - êþìÿêñèç ãîúàëàð, óøàãëàð, ãà-
äûíëàð ýèðîâ ýþòöðöëÿðÿê àüëàñûüìàç çöëìÿ âÿ òÿùãèðëÿðÿ ìÿðóç ãàëûáëàð.
“Þëêÿìèçèí áó àüûð ýöíëÿðèíäÿ
Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâ ðåñïóáëè-
êà ðÿùáÿðëèéèíäÿ îëñàéäû, íÿèíêè Õîúàëû
ñîéãûðûìûíûí, åëÿúÿ äÿ 20 Éàíâàð ôàúèÿñèíèí, òîðïàãëàðûìûçûí 20 ôàèçèíèí èòèðèëìÿñèíèí, õàëãûìûçûí áàøûíà ýÿòèðèëìèø äèýÿð
ìöñèáÿòëÿðèí äÿ ãàðøûñû àëûíìûø îëàðäû”, äåéÿí Õÿëèë Úÿôÿðÿëèéåâ ãåéä åäèá êè,
Àçÿðáàéúàí õàëãû ðåñïóáëèêàìûçûí ÿðàçè
áöòþâëöéö óüðóíäà úàíëàðûíäàí êå÷ÿí
ãÿùðÿìàíëàðûí, Õîúàëûäà ãÿòëÿ éåòèðèëìèø
éöçëÿðëÿ ùÿìâÿòÿíèìèçèí õàòèðÿñèíè äàèì
ÿçèç òóòóð, îíëàðû åùòèðàìëà éàä åäèð.
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû Áàáÿê
ðàéîí Ìÿðêÿçè Õÿñòÿõàíàñû èëê òÿøêèëàòûíûí ñÿäðè Ùöñåéí Èñìàéûëîâ áèëäèðèá êè,
Õîúàëû ôàúèÿñè òàðèõäÿ áèçÿ ìÿëóì îëàí
Áàáèéàð, Õàòûí, Ëèäèòñå, Ñîíãìû ôàúèÿëÿðè
èëÿ åéíè ñÿâèééÿäÿ äóðóð.
Àìàíñûç ãÿòëëÿðëÿ äöíéà òàðèõèíäÿ ñèëèíìÿç èçëÿð áóðàõàí
áó ñîéãûðûìû, ÿñëèíäÿ, åðìÿíè
òÿúàâöçêàðëàðûíûí éàëíûç Àçÿðáàéúàí õàëãûíà äåéèë, áöòöí
èíñàíëûüà ãàðøû éþíÿëìèø úèíàéÿòèäèð.
Äàùà ñîíðà Áàáÿê ðàéîí
Ìÿðêÿçè Õÿñòÿõàíàñûíûí ùÿêèìëÿðè - Ëåéëàí Ùÿñÿíîâà,
Àðàç Ìóñàéåâ ÷ûõûø åäÿðÿê Õîúàëû ôàúèÿñè áàðÿäÿ ùÿãèãÿòëÿðèí äöíéà èúòèìàèééÿòèíÿ ÷àòäûðûëìàñûíûí ÿùÿìèééÿòèíäÿí
äàíûøûáëàð.
Ãàðàäàüëû ôàúèÿñè ãóðáàíëàðûíûí õàòèðÿñè àíûëûá
Åðìÿíèñòàí ñèëàùëû ãöââÿëÿðè òÿðÿôèíäÿí Õîúàâÿíä
ðàéîíóíóí Ãàðàäàüëû êÿíäèíèí ìÿùâ åäèëìÿñè èëÿ íÿòèúÿëÿíÿí ñîéãûðûìû úèíàéÿòèíäÿí 23 èë êå÷èð.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè,
Ãàðàäàüëû ôàúèÿñèíèí èëäþíöìö èëÿ ÿëàãÿäàð Áåéëÿãàí
ðàéîíó ÿðàçèñèíäÿ ìÿñêóíëàøàí õîúàâÿíäëè ìÿúáóðè
êþ÷êöíëÿð “Éåíè Ãàðàäàüëû”
ãÿñÿáÿñèíäÿ øÿùèäëÿðèí õàòèðÿñèíÿ óúàëäûëìûø àáèäÿ
êîìïëåêñèíè çèéàðÿò åäèáëÿð.
Ãàðàäàüëû êÿíäèíèí ñàêèíëÿðè, ðàéîí èúòèìàèééÿòèíèí íöìàéÿíäÿëÿðè, øÿùèäëÿðèí àèëÿ
öçâëÿðè, êå÷ìèø äþéöø÷öëÿð àáèäÿ þíöíÿ
ýöë-÷è÷ÿê äÿñòÿëÿðè äöçöá, ôàúèÿ ãóðáàíëàðûíûí ðóùóíà åùòèðàìëàðûíû áèëäèðèáëÿð.
Ìÿðàñèìäÿ ÷ûõûø åäÿíëÿð 1990-úû èëëÿðèí ÿââÿëëÿðèíäÿ áàø âåðÿí ùàäèñÿëÿðäÿí, Åðìÿíèñòàíûí Àçÿðáàéúàíà ãàðøû
àïàðäûüû èøüàë÷ûëûã ñèéàñÿòèíäÿí, Ãàðàáàüëû êÿíäèíäÿ òþðÿäèëÿí ôàúèÿäÿí âÿ
îíóí àúû íÿòèúÿëÿðèíäÿí äàíûøûáëàð. Áèë-
äèðèëèá êè, 23 èë ÿââÿë Ãàðàäàüëû êÿíäèíèí
äèíú ÿùàëèñèíÿ ãàðøû ñîéãûðûìû àêòû ùÿéàòà êå÷èðèëèá. Áó ãÿäèì Àçÿðáàéúàí êÿíäèíèí 800 íÿôÿðäÿí ÷îõ ñàêèíèíèí 118-è
ÿñèð ýþòöðöëöá, 33-ö ýöëëÿëÿíèá. Åðìÿíèëÿð éàðàëûëàðû òÿñÿððöôàò ãóéóñóíà äîëäóðàðàã, äèðè-äèðè áàñäûðûáëàð. Öìóìèëèêäÿ
ÿñèð ýþòöðöëÿíëÿðäÿí 68 íÿôÿðè þëäöðöëöá,
50 íÿôÿðè ÿñèðëèêäÿí áþéöê ÷ÿòèíëèêëÿðëÿ
àçàä åäèëèá. ßñèðëèêäÿ
ñàõëàíûëàíëàðëà âÿùøèúÿñèíÿ äàâðàíûëìàñû, èíñàíëàðûí áàøëàðûíûí êÿñèëìÿñè, äèðè-äèðè òîðïàüà
áàñäûðûëìàñû, àú-ñóñóç
ñàõëàíìàñû, äþéöëÿðÿê
þëäöðöëìÿñè áÿøÿðèééÿòÿ
ãàðøû òþðÿäèëìèø úèíàéÿò
ùàäèñÿñèäèð. Ôàúèÿ íÿòèúÿñèíäÿ 43 àèëÿ áàøñûç,
146 óøàã éåòèì ãàëûá.
Êÿíä ñàêèíëÿðèíèí ùÿð 10
íÿôÿðèíäÿí áèðè ãÿòëÿ éåòèðèëèá. Þëäöðöëÿí 91 íÿôÿðèí 21-è àùûë âÿ ãîúàëàð, 10-ó ãàäûí, 8-è óøàã
îëóá. Èøüàë íÿòèúÿñèíäÿ
êÿíääÿ 200 éàøàéûø åâè, 320 éåðëèê îðòà
ìÿêòÿá, 25 ÷àðïàéûëûã õÿñòÿõàíà áèíàñû,
ùàáåëÿ ìÿäÿíèééÿò åâè âÿ äèýÿð ñîñèàë
îáéåêòëÿð äàüûäûëûá.
Äàùà ñîíðà Õîúàâÿíä ãÿñÿáÿñèíäÿêè ìÿäÿíèééÿò åâèíäÿ Ãàðàäàüëû ôàúèÿñè
ãóðáàíëàðûíûí õàòèðÿñèíÿ ùÿñð îëóíìóø
“Øÿùèäëÿð þëìöð” àäëû ÿäÿáè-áÿäèè êîìïîçèñèéà íöìàéèø îëóíóá.
Èø÷èëÿðèí ùÿéàò âÿ ñàüëàìëûüû ìöÿññèñÿíèí
èãòèñàäè ìÿíàôåéèíäÿí éöêñÿê òóòóëìàëûäûð
Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñûíûí
ßìÿê âÿ ßùàëèíèí Ñîñèàë Ìöäàôèÿñè
Íàçèðëèéè éàíûíäà Äþâëÿò ßìÿê Ìöôÿòòèøëèéè Õèäìÿòèíèí ðÿèñè Ôóàä ßëèçàäÿ
www.yaï.org.az ñàéòûíà ìöñàùèáÿ âåðèá:
- Ôóàä ìöÿëëèì, áó ýöí Àçÿðáàéúàíäà ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè ñàùÿñèíäÿ ìèëëè ãàíóíâåðèúèëèéè íåúÿ
õàðàêòåðèçÿ åäÿðäèíèç?
- ßìèíëèêëÿ ãåéä åòìÿê îëàð êè, áó
ýöí Àçÿðáàéúàí ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè, èø
éåðëÿðèíäÿ ñàüëàì âÿ òÿùëöêÿñèç ÿìÿê
øÿðàèòèíèí éàðàäûëìàñû èëÿ áàüëû äîëüóí
ãàíóíâåðèúèëèê áàçàñûíà ìàëèêäèð. Áèëäèéèíèç êèìè, Öìóììèëëè ëèäåðèìèç Ùåéäÿð
ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ ùàçûðëàíàí âÿ
1995-úè èëäÿ ðåôåðåíäóì éîëó èëÿ ãÿáóë
åäèëÿí Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Êîíñòèòóñèéàñûíäà ùÿð êÿñèí òÿùëöêÿñèç âÿ ñàüëàì øÿðàèòäÿ èøëÿìÿê ùöãóãó òÿñáèò îëóíóá. Ùÿì÷èíèí þëêÿíèí áó ßñàñ Ãàíóíóíäà èø÷èëÿðèí ÿìÿê âÿ èñòèðàùÿò ùöãóãëàðûíûí ÿñàñëàðû ÿêñèíè òàïûá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ßìÿê
Ìÿúÿëëÿñèíäÿ ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè ìÿñÿëÿëÿðèíÿ ýåíèø éåð âåðèëèá âÿ áó Ìÿúÿëëÿ
þòÿí äþâðäÿ Áåéíÿëõàëã ßìÿê Òÿøêèëàòûíûí ìöâàôèã Êîíâåíñèéàëàðû ÿñàñûíäà
äàùà äà òÿêìèëëÿøäèðèëèá. Äèýÿð òÿðÿôäÿí,
èëáÿèë òÿêìèëëÿøÿí þëêÿ ãàíóíâåðèúèëèéèíäÿ èø÷è èíñàíëàðûí ùÿéàò âÿ ñàüëàìëûüû
ö÷öí òÿùëöêÿëè ÿìÿê øÿðàèòèíÿ ýþðÿ àèäèééÿòè øÿõñëÿðèí ìÿñóëèééÿòÿ úÿëá îëóíìàñû ìöÿééÿí åäèëèá. ßìÿéèí òÿùëöêÿñèçëèéè âÿ ñàüëàìëàøäûðûëìàñû èñòåùñàëàòäà èø÷èëÿðÿ ñàüëàì âÿ íîðìàë ÿìÿê øÿðàèòèíèí éàðàäûëìàñûíà, ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñèíèí âÿ òåõíèêè òÿùëöêÿñèçëèéèí òÿìèí
åäèëìÿñèíÿ, èñòåùñàëàòäà áàø âåðÿí ãÿçà
ùàëëàðûíûí, ÿìÿê õÿñàðÿòèíèí âÿ ïåøÿ
õÿñòÿëèêëÿðèíèí ãàðøûñûíûí àëûíìàñûíà, èø÷èëÿðèí âàõòëû-âàõòûíäà ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè öçðÿ òÿëèìàòëàíäûðûëìàñûíà âÿ áèëèêëÿðèíèí éîõëàíûëìàñûíà éþíÿëäèëìèø ñîñèàëèãòèñàäè âÿ ùöãóãè òÿäáèðëÿð ñèñòåìèíäÿí
èáàðÿòäèð. Èø éåðëÿðèíäÿ ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñèíèí ìþâúóä íîðìà âÿ ãàéäàëàðà,
äþâëÿò ñòàíäàðòëàðûíà óéüóí òÿøêèëè ÿìÿê
ïðîñåñèíäÿ ïåøÿ ðèñêëÿðèíèí ìèíèìóì
ñÿâèééÿéÿ åíäèðèëìÿñèíÿ ñÿáÿá îëàúàã
ÿñàñ èñòåùñàë àìèëè êèìè ãèéìÿòëÿíäèðèëèð.
- Þëêÿìèçäÿ èø÷èëÿðèí èúáàðè ñûüîðòàñû ñàùÿñèíäÿ âÿçèééÿò íåúÿäèð?
- Þëêÿìèçäÿ èñòåùñàëàòäà áÿäáÿõò
ùàäèñÿëÿð âÿ ïåøÿ õÿñòÿëèêëÿðè íÿòèúÿñèíäÿ ïåøÿ ÿìÿê ãàáèëèééÿòèíèí èòèðèëìÿñè
ùàëëàðûíäàí èúáàðè ñûüîðòà ñàùÿñèíäÿ ìöíàñèáÿòëÿð “Èñòåùñàëàòäà áÿäáÿõò ùàäèñÿëÿð âÿ ïåøÿ õÿñòÿëèêëÿðè íÿòèúÿñèíäÿ ïåøÿ
ÿìÿê ãàáèëèééÿòèíèí èòèðèëìÿñè ùàëëàðûíäàí èúáàðè ñûüîðòà ùàããûíäà” 11 ìàé
2010-úó èë òàðèõëè Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ãàíóíó èëÿ òÿíçèìëÿíèð. Áó Ãàíóíà ÿñàñÿí, ìöëêèééÿò âÿ òÿøêèëàòè-ùöãóãè ôîðìàñûíäàí àñûëû îëìàéàðàã áöòöí
èøÿýþòöðÿíëÿð ãàíóíâåðèúèëèêëÿ ìöÿééÿí
îëóíìóø ãàéäàäà ùÿð áèð èø÷èíèí èñòåùñàëàòäà áÿäáÿõò ùàäèñÿ âÿ ïåøÿ õÿñòÿëèêëÿðè íÿòèúÿñèíäÿ ïåøÿ ÿìÿê ãàáèëèééÿòèíèí èòèðèëìÿñè ùàëëàðûíäàí èúáàðè ñûüîðòàëàíìàñûíû òÿìèí åòìÿëèäèð. Äþâëÿò ßìÿê
Ìöôÿòòèøëèéè Õèäìÿòè òÿðÿôèíäÿí ÿìÿê ãàíóíâåðèúèëèéèíèí äèýÿð òÿëÿáëÿðè êèìè, áó
Ãàíóíóí èúðàñûíà äà úèääè øÿêèëäÿ äþâëÿò íÿçàðÿòè ùÿéàòà êå÷èðèëèð.
Áóíóíëà éàíàøû, ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè
âÿ èñòåùñàëàòäà áÿäáÿõò ùàäèñÿ âÿ ïåøÿ
õÿñòÿëèêëÿðè íÿòèúÿñèíäÿ ïåøÿ ÿìÿê ãàáèëèééÿòèíèí èòèðèëìÿñè ùàëëàðûíäàí èúáàðè ñûüîðòàíûí òÿìèí îëóíìàñû ìÿãñÿäè èëÿ ñûüîðòà øèðêÿòëÿðè èëÿ áèçèì ôÿàë ÿìÿêäàøëûüûìûç ìþâúóääóð. Áåëÿ êè, 2013-úö èëèí
äåêàáðûíäà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ßìÿê âÿ ßùàëèíèí Ñîñèàë Ìöäàôèÿñè
Íàçèðëèéè éàíûíäà Äþâëÿò ßìÿê Ìöôÿòòèøëèéè Õèäìÿòè èëÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû
ãàíóíâåðèúèëèéèíÿ óéüóí îëàðàã ôÿàëèééÿò
ýþñòÿðÿí, éÿíè ùÿéàò ñûüîðòàñû ôÿàëèééÿòè
èëÿ áàüëû ìöâàôèã ëèñåíçèéàñû îëàí “Ïàøà
Ùÿéàò”, “Àòÿøýàù Ùÿéàò” âÿ “Ãàëà Ùÿéàò”
ñûüîðòà øèðêÿòëÿðè àðàñûíäà Òÿðÿôäàøëûã âÿ
ßìÿêäàøëûã ñàçèøè èìçàëàíûá. Èìçàëàíàí ñàçèøÿ ÿñàñÿí, òÿðÿôëÿð ñûüîðòàëûëàð
òÿðÿôèíäÿí áÿäáÿõò ùàäèñÿ âÿ ïåøÿ õÿñòÿëèêëÿðèíèí àçàëäûëìàñû öçðÿ ãàáàãëàéûúû
òÿäáèðëÿðèí ýþðöëìÿñè âÿ ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè öçðÿ âÿçèôÿëÿðèí éåðèíÿ éåòèðèëìÿñè
öçÿðèíäÿ äþâëÿò íÿçàðÿòèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñèíäÿ ãàðøûëûãëû ÿìÿêäàøëûüûí ýöúëÿíäèðèëìÿñèíè âÿ èíêèøàôûíû òÿìèí åäèðëÿð.
- ßìÿê ìöãàâèëÿñè áèëäèðèøè öçðÿ
åëåêòðîí èíôîðìàñèéà ñèñòåìèíèí
òÿòáèãè þëêÿäÿ ÿìÿê ìöíàñèáÿòëÿðè
ñèñòåìèíÿ ùàíñû éåíèëèêëÿðè ýÿòèðäè?
- Áèëäèéèíèç êèìè, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Íàçèðëÿð Êàáèíåòèíèí 2012-úè
èëèí áèðèíúè éàðûñûíûí ñîñèàë èãòèñàäè éåêóíëàðûíà âÿ ãàðøûäà äóðàí âÿçèôÿëÿðÿ
ùÿñð îëóíìóø èúëàñûíäà ìþùòÿðÿì Ïðåçèäåíòèìèç úÿíàá Èëùàì ßëèéåâ èãòèñàäèééàòûí áèð ñûðà ñàùÿëÿðèíäÿ ìþâúóä îëàí
ãåéðè-ðÿñìè ìÿøüóëëóüóí àðàäàí ãàëäûðûëìàñû, ÿìÿê ìöíàñèáÿòëÿðèíèí ëåãàëëàøäûðûëìàñû âÿ ÿìÿê áàçàðûíà íÿçàðÿòèí
ýöúëÿíäèðèëìÿñè áàðÿäÿ ìöâàôèã ýþñòÿðèøëÿð âåðèá. Áóíóíëà áàüëû îëàðàã, “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ßìÿê Ìÿúÿëëÿñèíäÿ äÿéèøèêëèêëÿð åäèëìÿñè ùàããûíäà”
2013-úö èë 27 äåêàáð òàðèõëè Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñû Ãàíóíó èëÿ Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñûíûí ßìÿê Ìÿúÿëëÿñèíäÿ
ìöâàôèã äÿéèøèêëèêëÿð åäèëèá âÿ äþâëÿò
áàø÷ûñû ãåéä îëóíàí Ãàíóíóí òÿòáèãè
áàðÿäÿ 2014-úö èë 3 ôåâðàë òàðèõëè Ôÿðìàí
èìçàëàéûá.
Ãåéä åäèì êè, ßìÿê Ìÿúÿëëÿñèíäÿ
åäèëìèø ùÿìèí äÿéèøèêëèêëÿðÿ ÿñàñÿí,
ÿìÿê ãàíóíâåðèúèëèéèíÿ ÿìÿê ìöãàâèëÿñè áèëäèðèøè àíëàéûøû äàõèë åäèëèá. ßìÿê
Ìÿúÿëëÿñèíèí 49-úó ìàääÿñèíÿ åäèëìèø
äÿéèøèêëèéÿ ÿñàñÿí èñÿ ÿìÿê ìöãàâèëÿñèíèí áàüëàíûëìàñû, îíà äÿéèøèêëèê åäèëìÿñè âÿ éà õèòàì âåðèëìÿñè áóíóíëà áàüëû
åëåêòðîí èíôîðìàñèéà ñèñòåìèíÿ äàõèë
åäèëìèø ÿìÿê ìöãàâèëÿñè áèëäèðèøèíèí ùÿìèí åëåêòðîí èíôîðìàñèéà ñèñòåìèíäÿ
ãåéäèééàòà àëûíìàñûíäàí âÿ áó áàðÿäÿ
èøÿýþòöðÿíÿ åëåêòðîí ãàéäàäà ìÿëóìàò
ýþíäÿðèëìÿñèíäÿí ñîíðà ùöãóãè ãöââÿéÿ ìèíèð. Áåëÿëèêëÿ, òÿøêèëàòè-ùöãóãè ôîðìàñûíäàí âÿ ìöëêèééÿò íþâöíäÿí àñûëû
îëìàéàðàã, áöòöí èøÿýþòöðÿíëÿð ÿìÿê
ìöãàâèëÿñèíèí áàüëàíûëìàñû, îíà äÿéèøèêëèê åäèëìÿñè âÿ éà õèòàì âåðèëìÿñè èëÿ
áàüëû åëåêòðîí èíôîðìàñèéà ñèñòåìèíäÿ
ÿìÿê ìöãàâèëÿñè áèëäèðèøèíè ãåéäèééàòäàí êå÷èðìÿëèäèðëÿð.
Áó èñëàùàò òÿäáèðè ìÿøüóë ÿùàëèíèí
ÿìÿê ùöãóãëàðûíûí ìöäàôèÿñèíèí òÿìèí
åäèëìÿñèíÿ âÿ ãåéðè-ëåãàë ÿìÿê ôÿàëèééÿòèíèí ãàðøûñûíûí àëûíìàñûíà, èøÿýþòöðÿíèø÷è ìöíàñèáÿòëÿðèíèí ðÿñìèëÿøäèðèëìÿñèíäÿ âÿ ÿìÿéèí þäÿíèøèíèí òÿøêèëèíäÿ
ìþâúóä îëàí ïðîáëåìëÿðèí àðàäàí ãàëäûðûëìàñûíà ùÿäÿôëÿíèá. Àðòûã áöòöí èøÿýþòöðÿíëÿð, åëÿúÿ äÿ èø÷èëÿð îíëàð òÿðÿôèíäÿí
áàüëàíìûø ÿìÿê ìöãàâèëÿëÿðè áàðÿäÿ
ìÿëóìàòëàðû ÿìÿê ìöãàâèëÿñè áèëäèðèøëÿðè
âàñèòÿñè èëÿ ðåàë âàõò ðåæèìèíäÿ ßìÿê âÿ
ßùàëèíèí Ñîñèàë Ìöäàôèÿñè Íàçèðëèéèíèí
åëåêòðîí èíôîðìàñèéà ñèñòåìèíäÿí ÿëäÿ
åòìÿê èìêàíëàðûíà ìàëèêäèðëÿð. Áóíóíëà
äà òÿðÿôëÿð ÿìÿê ìöãàâèëÿëÿðè èëÿ öçÿðëÿðèíÿ ýþòöðäöêëÿðè þùäÿëèêëÿðè éåðèíÿ éåòèðìÿëè îëóðëàð. ßìÿê ìöãàâèëÿñè áèëäèðèøëÿðè èø÷èëÿð ö÷öí èëê íþâáÿäÿ, ÿìÿê ùöãóãëàðûíûí âÿ áó ùöãóãëàðäàí èðÿëè ýÿëÿí äèýÿð, î úöìëÿäÿí ñîñèàë òÿìèíàò ùöãóãëàðûíûí ìöäàôèÿñèíèí òÿìèíàò ôîðìàñûäûð.
Áó ñÿíÿä âàñèòÿñè èëÿ èø÷èëÿð þç ÿìÿê ùöãóãëàðûíûí èúðàñûíû èøÿýþòöðÿíäÿí òÿëÿá
åòìÿê èìêàíûíà ìàëèê îëóðëàð.
- Ôóàä ìöÿëëèì, þòÿí èë ùÿéàòà êå÷èðèëìèø äþâëÿò íÿçàðÿòè òÿäáèðëÿðèíèí íÿòèúÿëÿðè áàðÿäÿ ìÿëóìàò âåðÿðäèíèç.
- 2014-úö èëäÿ Äþâëÿò ßìÿê Ìöôÿòòèøëèéè Õèäìÿòè òÿðÿôèíäÿí ìöëêèééÿò âÿ òÿøêèëàòè-ùöãóãè ôîðìàñûíäàí àñûëû îëìàéàðàã, 11527 ìöÿññèñÿäÿ ÿìÿê ãàíóíâåðèúèëèéèíèí òÿëÿáëÿðèíÿ ÿìÿë îëóíìàñûíà
äþâëÿò íÿçàðÿòè ùÿéàòà êå÷èðèëèá. Áó ìöääÿò ÿðçèíäÿ âÿòÿíäàøëàðäàí äàõèë îëìóø
4586 øèêàéÿò ìÿçìóíëó ÿðèçÿ âÿ ìöðàúèÿò, ìöÿññèñÿ, èäàðÿ âÿ òÿøêèëàòëàð òÿðÿôèíäÿí ýþíäÿðèëìèø 1609 ÿäÿä ìöõòÿëèô
õàðàêòåðëè ñîðüó àðàøäûðûëàðàã úàâàáëàíäûðûëûá êè, áó äà þòÿí èëëÿ ìöãàéèñÿäÿ ìöâàôèã îëàðàã 20,4% âÿ 48,8% ÷îõäóð.
Äþâëÿò íÿçàðÿòè òÿäáèðëÿðè âÿ âÿòÿíäàøëàðûí ìöðàúèÿòëÿðèíèí àðàøäûðûëìàñû çàìàíû
20417 ùàëäà èøÿýþòöðÿíëÿð òÿðÿôèíäÿí
ÿìÿê ãàíóíâåðèúèëèéèíèí òÿëÿáëÿðèíèí ïîçóëäóüó àøêàð åäèëèá. Ùÿìèí ùöãóã ïîçóíòóëàðûíûí áþéöê ÿêñÿðèééÿòèíèí àðàäàí ãàëäûðûëìàñû òÿìèí åäèëèá. Àðàäàí
ãàëäûðûëìàñû âàõò òÿëÿá åäÿí ïîçóíòóëàðûí
ëÿüâè ö÷öí èñÿ èøÿýþòöðÿíëÿðÿ èúðàñû
ìÿúáóðè îëàí ýþñòÿðèøëÿð âåðèëèá âÿ èúðàñû
íÿçàðÿòÿ ýþòöðöëöá.
- Ñîí âàõòëàð ìÿòáóàòäà ýåäÿí ìÿëóìàòëàðäàí áÿëëè îëóð êè, àðòûã èø÷èëÿð èø éåðëÿðèíÿ ýåòìÿäÿí èø éåðëÿðè
âÿ ÿìÿêùàãëàðû áàðÿäÿ åëåêòðîí
ãàéäàäà àðàéûøëàð àëà áèëÿðëÿð. Áó
áàðÿäÿ íÿ äåéÿ áèëÿðñèíèç?
- Áÿëè, áó, áåëÿäèð. ßìÿê ìöãàâèëÿñè
áèëäèðèøëÿðèíèí åëåêòðîí èíôîðìàñèéà ñèñòåìèíÿ äàõèë åäèëìÿñè èø÷èëÿð ö÷öí áó èìêàíû éàðàäûá. Èø÷è àðòûã áèëàâàñèòÿ èäàðÿéÿ ýåòìÿäÿí, ÿëàâÿ âàõò ñÿðô åòìÿäÿí
øÿõñèééÿò âÿñèãÿñèíäÿ îëàí ìöÿééÿí
êîäëàðû åëåêòðîí èíôîðìàñèéà ñèñòåìèíÿ
äàõèë åòìÿêëÿ òÿùñèë ìöÿññèñÿëÿðèíÿ,
áàíêëàðà âÿ äèýÿð éåðëÿðÿ òÿãäèì åòìÿê
ö÷öí åëåêòðîí ãàéäàäà ìöâàôèã àðàéûøëàð ÿëäÿ åòìÿê èìêàíûíà ìàëèêäèðëÿð.
Òþðÿäèëìèø èíçèáàòè õÿòàëàðà ýþðÿ
3113 âÿçèôÿëè âÿ ùöãóãè øÿõñ áàðÿäÿ èíçèáàòè ãÿðàð ãÿáóë åäèëÿðÿê îíëàðà öìóìèëèêäÿ 4292600 ìàíàò ìÿáëÿüèíäÿ èíçèáàòè úÿðèìÿ òÿòáèã îëóíóá êè, áó äà
2013-úö èëÿ íèñáÿòÿí 6,8 äÿôÿ ÷îõäóð.
Òÿòáèã åäèëìèø úÿðèìÿëÿðèí 44,6%-è äþâëÿò áöäúÿñèíÿ þäÿíèëèá êè, áó äà 2013-úö
èëëÿ ìöãàéèñÿäÿ 24 äÿôÿ ÷îõäóð. Áóíóí-
ëà éàíàøû, Õèäìÿò òÿðÿôèíäÿí ýþðöëìöø
òÿäáèðëÿð íÿòèúÿñèíäÿ âÿòÿíäàøëàðà þäÿíèëìÿñè òÿìèí åäèëìèø ýåúèêäèðèëìèø þäÿìÿëÿðèí öìóìè ìÿáëÿüè 527574 ìàíàò
îëóá. Áó ìÿáëÿüèí 88,8%-è (468434 ìàíàò) ÿìÿêùàãëàðûíäàí, 6,4%-è (33932
ìàíàò) - çÿðÿð ÿâÿçè þäÿíúëÿðäÿí, 4,8%è (25208 ìàíàò) ñîñèàë ìöàâèíÿòëÿð âÿ
êîìïåíñàñèéàëàðäàí èáàðÿò îëóá. Åéíè
çàìàíäà, þòÿí èë ÿìÿê ìöãàâèëÿëÿðèíÿ
ãàíóíâåðèúèëèéèí òÿëÿáëÿðè ïîçóëìàãëà õèòàì âåðèëìèø 13 íÿôÿð þç ÿââÿëêè èøëÿðèíÿ
áÿðïà åäèëèá âÿ èø÷èëÿð áàðÿñèíäÿ éîë âåðèëìèø ÷îõëó ñàéäà ãàíóí ïîçóíòóëàðûíûí
àðàäàí ãàëäûðûëìàñû òÿìèí îëóíóá.
- ßìÿê ãàíóíâåðèúèëèéèíèí ïîçóëìàñû ùàëëàðû ÿñàñÿí ùàíñû ìÿñÿëÿëÿðè ÿùàòÿ åäèð âÿ èãòèñàäèééàòûí
ùàíñû ñàùÿëÿðèíäÿ þçöíö ýþñòÿðèð?
- Þòÿí èë ÿìÿê ãàíóíâåðèúèëèéèíÿ
ÿìÿë îëóíìàìàñû èëÿ áàüëû àøêàð åäèëÿí
ùöãóã ïîçóíòóëàðûíûí òÿùëèëè ýþñòÿðèá êè,
îíëàðûí 35,8%-íè ÿìÿê ìöãàâèëÿëÿðèíèí
áàüëàíìàìàñû âÿ éà îíëàðûí øÿðòëÿðèíèí
éåðèíÿ éåòèðèëìÿìÿñè, 6,3%-íè ÿìÿéèí
ìöùàôèçÿñèíèí òèááè-ñîñèàë ìÿñÿëÿëÿðè,
6,1%-íè ÿìÿêùàããûíûí ùåñàáëàíìàñû âÿ
éà þäÿíèëìÿñèíäÿêè íþãñàíëàð, 4%-íè
òåõíèêè òÿùëöêÿñèçëèê ãàéäàëàðûíà ÿìÿë
åäèëìÿìÿñè âÿ ñ. òÿøêèë åäèá.
Èãòèñàäèééàòûí ñàùÿëÿðè öçðÿ áó ïîçóíòóëàð äàùà ÷îõ òîïäàí âÿ ïÿðàêÿíäÿ
òèúàðÿò, àâòîìîáèëëÿðèí òÿìèðè ñåêòîðóíäà
(áöòöí íþãñàíëàðûí 30,4%-è), éàøàéûøûí
òÿøêèëè âÿ èúòèìàè èàøÿ (10,0%), åìàë ñÿíàéåñèíäÿ (6,7%), ñÿùèééÿ âÿ ñîñèàë õèäìÿò ñàùÿñèíäÿ (7,2%), òèêèíòèäÿ (15,8%)
âÿ ñ. àøêàð åäèëèá. Èøÿýþòöðÿíëÿð òÿðÿôèíäÿí ÿìÿê ãàíóíâåðèúèëèéèíèí òÿëÿáëÿðèíèí
ïîçóëìàñû ùàëëàðûíûí 91%-è ñàùèáêàðëûã
ñóáéåêòëÿðèíäÿ áàø âåðèá. Åéíè çàìàíäà, ýåúèêäèðèëìèø ñîñèàë õàðàêòåðëè þäÿíèøëÿðèí òÿõìèíÿí 81%-è ñàùèáêàðëûã ñóáéåêòëÿðèíèí ïàéûíà äöøöá. Èãòèñàäèééàò
ñàùÿëÿðè öçðÿ èø÷èëÿðÿ þäÿíèëìÿñè òÿìèí
åäèëìèø þäÿíúëÿðèí ÿêñÿðèééÿòè åìàë ñÿíàéåñèíÿ (18,6%) âÿ òèêèíòèéÿ (22,6%)
àèä ìöÿññèñÿëÿðäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëèá.
- Ìöìêöíñÿ èñòåùñàëàòëà ÿëàãÿëè
áÿäáÿõò ùàäèñÿëÿðèí ñòàòèñòèêàñû
ùàããûíäà ñþç à÷àðäûíûç. Òÿùëèëëÿðÿ
ÿñàñÿí, áåëÿ ùàäèñÿëÿð äàùà ÷îõ
ùàíñû ñàùÿëÿðäÿ áàø âåðèð?
- Õèäìÿòèí éöêñÿê ìÿñóëèééÿò âÿ ïåøÿêàðëûã òÿëÿá åäÿí ôÿàëèééÿò ñàùÿëÿðèíäÿí áèðè äÿ èñòåùñàëàòäà áàø âåðìèø
áÿäáÿõò ùàäèñÿëÿðèí òÿùãèãàòûíûí âÿ ó÷îòóíóí àïàðûëìàñûäûð. Äèããÿòèíèçÿ ÷àòäûðûì êè, 2014-úö èëäÿ Õèäìÿò èñòåùñàëàòëà
ÿëàãÿëè ñàéûëìûø 225 áÿäáÿõò ùàäèñÿíèí,
î úöìëÿäÿí ãðóï ùàëûíäà áàø âåðìèø 28
áåëÿ ùàäèñÿíèí òÿùãèãàòûíû àïàðûá. Áó
ùàäèñÿëÿð íÿòèúÿñèíäÿ 90 íÿôÿð ùÿéàòûíû
èòèðèá, 183 íÿôÿð èñÿ ìöõòÿëèô äÿðÿúÿëè áÿäÿí õÿñàðÿòè àëûá. Èãòèñàäè ôÿàëèééÿò ñàùÿëÿðè öçðÿ èñòåùñàëàòëà áàüëû áÿäáÿõò ùàäèñÿëÿðèí äàùà ÷îõ òèêèíòè ñåêòîðóíäà (áöòöí ùàäèñÿëÿðèí 28,9%-è), åìàë ñÿíàéåñèíäÿ (15,1%), åíåðýåòèêà ñàùÿñèíäÿ
(10,7%), ìÿäÿí÷ûõàðìà ñÿíàéåñèíäÿ
(10,2%) âÿ íÿãëèééàò ñåêòîðóíäà (8,9%)
áàø âåðäèéè ìöÿééÿí åäèëèá.
Òèêèíòè ñåêòîðóíäà 7-è ãðóï ùàëûíäà
îëìàãëà 65 áÿäáÿõò ùàäèñÿ áàø âåðèá êè,
áó ùàäèñÿëÿð çàìàíû þëÿíëÿðèí ñàéû 28
íÿôÿð, õÿñàðÿò àëàíëàðûí ñàéû èñÿ 43 íÿôÿð
îëóá. Èø ãÿçàñû íÿòèúÿñèíäÿ çÿðÿð÷ÿêÿíëÿðèí 26%-íèí, þëÿíëÿðèí èñÿ 31,1%-íèí òèêèíòè ñåêòîðóíà àèä îëìàñû ôàêòû áèð äàùà
òÿñäèã åäèð êè, òèêèíòè ñåêòîðóíäà ùÿëÿ äÿ
ÿìÿê ãàíóíâåðèúèëèéèíÿ, áó ñàùÿäÿ îëàí
äèýÿð íîðìàòèâ-ùöãóãè ñÿíÿäëÿðèí òÿëÿáëÿðèíÿ, ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè âÿ òåõíèêè
òÿùëöêÿñèçëèê íîðìàëàðûíà âÿ ãàéäàëàðûíà
ðèàéÿò îëóíìàñûíäà ïðîáëåìëÿð ìþâúóääóð. Òèêèíòè ìöÿññèñÿëÿðèíäÿ àïàðûëìûø
äþâëÿò íÿçàðÿòè âÿ áÿäáÿõò ùàäèñÿëÿðèí
òÿùãèãàòû çàìàíû àøêàð îëóíóá êè, áèð ÷îõ
ùàëëàðäà áó ìöÿññèñÿëÿðäÿ ñàüëàì âÿ
òÿùëöêÿñèç ÿìÿê øÿðàèòè éàðàäûëìûð, ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè âÿ òåõíèêè òÿùëöêÿñèçëèê
ãàéäàëàðûíà òàì ðèàéÿò îëóíìóð. Ùÿì÷èíèí èø÷èëÿðèí õöñóñè ýåéèì âÿ ôÿðäè ìöùàôèçÿ âàñèòÿëÿðè èëÿ òÿìèí åäèëìÿñèíäÿ âÿ
îíëàðäàí ñÿìÿðÿëè èñòèôàäÿ îëóíìàñûíäà
úèääè íþãñàíëàð ãàëìàãäàäûð.
- Ñÿùâ åòìèðÿìñÿ, þòÿí èëäÿí
ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè ñàùÿñèíäÿ
êóðñëàðûí äà òÿøêèëèíÿ áàøëàìûñûíûç. Áó ñàùÿäÿ âÿçèééÿò íåúÿäèð?
- Òàìàìèëÿ äîüðóäóð. Äþâëÿò íÿçàðÿòè âÿ ìààðèôëÿíäèðìÿ òÿäáèðëÿðè èëÿ éàíàøû,
þëêÿäÿ ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè öçðÿ ìöòÿõÿññèñëÿðèí ïåøÿêàðëûüûíûí àðòûðûëìàñû
ìÿãñÿäèëÿ þòÿí èëèí íîéàáð àéûíäàí
ßìÿê âÿ ßùàëèíèí Ñîñèàë Ìöäàôèÿñè Íàçèðëèéè òÿðÿôèíäÿí þëêÿäÿ èëê äÿôÿ îëàðàã
ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè öçðÿ òÿäðèñ êóðñëàðûíûí òÿøêèëèíÿ áàøëàíûëûá. Þòÿí ìöääÿòäÿ
àðòûã 155 íÿôÿð ùÿìèí êóðñëàðäà ÿìÿê
ãàíóíâåðèúèëèéèíÿ, î úöìëÿäÿí ÿìÿéèí
ìöùàôèçÿñèíÿ äàèð òÿëèì êå÷ÿðÿê ìöâàôèã ñåðòèôèêàòëàðëà òÿìèí åäèëèá. Îíëàðûí áó
êóðñëàðäà ãàçàíäûãëàðû áèëèê âÿ òÿúðöáÿ
îíëàðûí ÷àëûøäûãëàðû ìöÿññèñÿëÿðäÿ ÿìÿéèí ìöùàôèçÿñè èøèíèí ñÿìÿðÿëè òÿøêèëèíÿ
ìöñáÿò òÿñèð åäÿúÿê.
Ãàðøûäàêû äþâðäÿ äÿ þëêÿìèçäÿ
ÿìÿê ãàíóíâåðèúèëèéèíÿ ÿìÿë îëóíìàñûíà äþâëÿò íÿçàðÿòèíèí ýöúëÿíäèðèëìÿñè,
èø÷è ùöãóãëàðûíûí òÿìèíàòû èñòèãàìÿòèíäÿ
òÿäáèðëÿð óüóðëà äàâàì åòäèðèëÿúÿê.
6
www.yeniazerbaycan.com
18 ôåâðàë 2015-úè èë, ÷ÿðøÿíáÿ / ¹ 031 (4430)
Ìàíàòûí äîëëàðäàí àñûëûëûüû àçàëàúàã,
èíôëéàñèéà èñÿ 5-7 ôàèçäÿí ÷îõ îëìàéàúàã
Ìÿðêÿçè Áàíêûí éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíÿ êå÷èäëÿ áàüëû ãÿðàðû äàõèëè áàçàðûí ãîðóíìàñû, þëêÿ èãòèñàäèééàòûíûí ðÿãàáÿò ãàáèëèééÿòèíèí
àðòûðûëìàñû, èõðàúäàí àñûëûëûüà éîë âåðèëìÿìÿñè âÿ ÿùàëèíèí ñîñèàë ìöäàôèÿñèíèí òÿìèí îëóíìàñû ìÿãñÿäèëÿ àòûëàí çÿðóðè àääûìäûð
Õÿáÿð âåðèëäèéè êèìè, Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñû Ìÿðêÿçè Áàíêûíûí Èäàðÿ
Ùåéÿòè 16 ôåâðàë 2015-úè èë òàðèõèíäÿí åòèáàðÿí þëêÿìèçäÿ éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíÿ êå÷èäëÿ áàüëû ìöâàôèã ãÿðàð ãÿáóë
åäèá. Ãÿðàðà ÿñàñÿí, ðåñïóáëèêàìûçäà
ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíäÿ èêèòÿðÿôëè ìÿçÿííÿíèí ùÿäÿôëÿíìÿñèíäÿí âàëéóòà ñÿáÿòè
äÿéÿðèíèí ùÿäÿôëÿíìÿñèíÿ êå÷èëèá.
Éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíèí
ìàùèééÿòè íÿäÿí èáàðÿòäèð?
Ìÿëóì îëäóüó êèìè, èíäèéÿäÿê þëêÿìèçäÿ ìèëëè âàëéóòàíûí ìÿçÿííÿñè ÀÁØ
äîëëàðûíà íèñáÿòäÿ ìöÿééÿíëÿøäèðèëèðäè.
Éÿíè ìàíàòûí ìÿçÿííÿñèíèí äöøìÿñè âÿ
éàõóä ãàëõìàñû éàëíûç äîëëàðäàí àñûëû èäè.
Áóíäàí ñîíðà èñÿ, ìàíàòûí ìÿçÿííÿñè
ìöÿééÿíëÿøäèðèëÿðêÿí èêè âàëéóòàíûí ùÿì äîëëàðûí, ùÿì äÿ àâðîíóí ìöâàôèã
ìÿçÿííÿñè íÿçÿðÿ àëûíàúàã. Ìÿðêÿçè
Áàíêäàí âåðèëÿí ìÿëóìàòäà áèëäèðèëèð êè,
éåíè ãÿðàðëà ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíèí ÀÁØ
äîëëàðû âÿ àâðîíóí äàõèë îëäóüó èêè âàëéóòàëû ñÿáÿò ìåõàíèçìè ÿñàñûíäà ùÿéàòà
êå÷èðèëìÿñè ìÿãñÿäÿóéüóí ùåñàá åäèëèá.
Áó çàìàí ìöÿééÿí îëóíìóø äÿùëèç ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ âàëéóòà áàçàðûíäà Ìÿðêÿçè
Áàíêûí èøòèðàêû äàâàì åäÿúÿê. Òÿòáèã
åäèëÿí éåíè ÿìÿëèééàò ÷ÿð÷èâÿñè èãòèñàäè
ñóáéåêòëÿðèí òÿäðèúÿí àäàïòàñèéàñûíà
øÿðàèò éàðàòìàãëà, åéíè çàìàíäà, ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíèí ÷åâèêëèéèíè âÿ ìàêðîèãòèñàäè åôôåêòèâëèéèíè òÿìèí åäÿúÿê.
Ìÿðêÿçè Áàíêûí Èäàðÿ Ùåéÿòèíèí ñÿäðè Åëìàí Ðöñòÿìîâ “Ôèíàíúèàë Òèìåñ”
ãÿçåòèíÿ ìöñàùèáÿñèíäÿ éåíè ìÿçÿííÿ
ñèéàñÿòèíÿ àéäûíëûã ýÿòèðèá. Ìÿðêÿçè Áàíêûí ñÿäðè âóðüóëàéûá êè, éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòè èëÿ ìàíàòûí äîëëàðäàí àñûëûëûüû
àçàëäûëàúàã. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, áöäúÿ
âÿ ïóë-êðåäèò ñèéàñÿòèíÿ äöçÿëèøëÿð åòìÿê
ùÿääÿí àðòûã âàúèáäèð: “Áèç ùåñàá åäèðèê êè, äàùà äà ÷åâèê ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíÿ êå÷ìÿëèéèê”.
Áåëÿëèêëÿ, éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíÿ
ÿñàñÿí, ìàíàòûí ÀÁØ äîëëàðûíà áàüëûëûüû
àçàëäûëûá, åéíè çàìàíäà, ìèëëè âàëéóòàìûçûí àâðîéà ÷àðïàç áàüëûëûüûíà ñîí ãîéóëóá. Áåëÿ êè, áóíäàí ñîíðà âàëéóòà áàçàðûíäà ìàíàòûí ìÿçÿííÿñèíäÿ äîëëàðëà éàíàøû, àâðîíóí äà ìÿçÿííÿñè íÿçÿðÿ àëûíàúàã. Áóíóíëà äà âàëéóòà áàçàðûíäà òåçòåç ìöøàùèäÿ åäèëÿí ãåéðè-ìöÿééÿíëèéÿ
ñîí ãîéóëàúàã. Ìÿñÿëÿí, ÿââÿëëÿð àâðîíóí äîëëàðà íèñáÿòäÿ ìÿçÿííÿñèíèí åíèáãàëõìàñû ÷àøãûíëûã éàðàäûðäû. Äîëëàðà íÿçÿðÿí áàùàëàøàí àâðî ìàíàòëà ìöãàéèñÿäÿ äÿ áàùàëàøûðäû âÿ ÿêñèíÿ. Éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòè èëÿ áåëÿ ãåéðè-ìöÿééÿíëèê àðàäàí ãàëõàúàã âÿ ìèëëè âàëéóòàìûçûí äîëëàðà îëäóüó êèìè, Àçÿðáàéúàí áàçàðûíäà
÷îõ èøëÿíÿí àâðîéà äà íèñáÿòäÿ ìÿçÿí-
íÿñè êîíêðåòëÿøÿúÿê. Áó,
åéíè çàìàíäà þëêÿìèçäÿ àâðîçîíàäà
áàø âåðÿí èãòèñàäè-ìàëèééÿ äÿéèøèêëèêëÿðèíÿ ÷åâèê
âÿ àäåêâàò òÿäáèðëÿð ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñèíÿ èìêàí éàðàäàúàã.
ðèí ùå÷ áèð ÿñàñû éîõäóð.
Éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíèí òÿòáèãè çàìàíû
ìàíàòûí
ìÿçÿííÿñè, íåúÿ äåéÿðëÿð, òàëåéèí öìèäèíÿ áóðàõûëìàéàúàã, éåíÿ äÿ Ìÿðêÿçè Áàíê
òÿðÿôèíäÿí òÿíçèìëÿíÿúÿê. Äèýÿð òÿðÿôäÿí, Àçÿðáàéúàí ýöúëö èãòèñàäè ðåñóðñëàðà ìàëèê îëàí
þëêÿäèð. ßùàëèíèí ìÿíàôåéè áàõûìûíäàí
åùòèéàú éàðàíàúàüû òÿãäèðäÿ áó ðåñóðñëàðäàí äàõèëè âàëéóòà áàçàðûíûí òÿíçèìëÿíìÿñèíäÿ èñòèôàäÿ åäèëÿúÿê.
Ãëîáàë ìàëèééÿ-èãòèñàäè
ìÿêàíûíäà áàø âåðÿí
ïðîñåñëÿð Àçÿðáàéúàíäà
äà ÷åâèê âÿ àäåêâàò
ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíèí ùÿéàòà
êå÷èðèëìÿñèíè çÿðóðè åäèð
Ñîí èëëÿðäÿ Àçÿðáàéúàíäà ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ìÿãñÿäéþíëö ñèéàñÿò ñàéÿñèíäÿ äèíàìèê èãòèñàäè èíêèøàôà íàèë îëóíìàñû ïàðàëåë ñóðÿòäÿ þëêÿìèçèí áåéíÿëõàëã ìàëèééÿ-èãòèñàäè ñèñòåìèíÿ èíòåãðàñèéàñûíû äà
ñöðÿòëÿíäèðèá. Éÿíè, áó ýöí ýöúëö èãòèñàäè
ïîòåíñèàëà ìàëèê îëàí Àçÿðáàéúàí ãàïàëû
þëêÿ äåéèë, ÿêñèíÿ ðåñïóáëèêàìûç ìèëëè ìàðàãëàðäàí ÷ûõûø åäÿðÿê áåéíÿëõàëã áèðëèéèí
ñóáéåêòëÿðè èëÿ ñèéàñè ÿëàãÿëÿðèíè óüóðëà
ýåíèøëÿíäèðäèéè êèìè, èãòèñàäè-ìàëèééÿ ìöíàñèáÿòëÿðèíè äÿ äàùà ýåíèø ÷ÿð÷èâÿäÿ
ãóðìàãäà ìàðàãëûäûð. Àðòûã ðåñïóáëèêàìûçûí äöíéàíûí ìöõòÿëèô èãòèñàäè-ìàëèééÿ çîíàëàðû, åëÿúÿ äÿ, àéðû-àéðû þëêÿëÿðè èëÿ ñûõ
Àéäûí Ùöñåéíîâ:
Àçÿðáàéúàí
èãòèñàäè-ìàëèééÿ
áàõûìûíäàí þç äàõèëè
áàçàðûíû ãëîáàë
ðèñêëÿðäÿí ãîðóìàüà
ãàäèð îëàí þëêÿäèð
ãàðøûëûãëû-ôàéäàëû èãòèñàäè ìöíàñèáÿòëÿðè ãóðóëóá. Áåëÿëèêëÿ äÿ, Àçÿðáàéúàíäà ãëîáàë
ìàëèééÿ-èãòèñàäè ìÿêàíûíäà ìöøàùèäÿ
åäèëÿí ïðîñåñëÿðÿ óéüóí àäåêâàò àääûìëàðûí àòûëìàñû þëêÿìèçèí ìèëëè ìàðàãëàðûíûí
ãîðóíìàñû öøöí ÷îõ âàúèáäèð.
Ìÿëóìäóð êè, ùàçûðäà ãëîáàë ìàëèééÿèãòèñàäè ìÿêàíûíäà ùå÷ äÿ àðçóîëóíìàç
ïðîñåñëÿð ìöøàùèäÿ åäèëèð. Ùÿëÿ áèð íå÷ÿ
èë áóíäàí ÿââÿë áàøëàìûø ìàëèééÿ-èãòèñàäè
áþùðàíûí ôÿñàäëàðû òàì àðàäàí ãàëäûðûëìàìûø äöíéà éåíè êàòàêëèçìëÿðëÿ öçëÿøèá.
Áåëÿ êè, ñîí âàõòëàðäà äöíéà áèðæàëàðûíäà
íåôòèí ãèéìÿòèíèí ÿùÿìèééÿòëè äÿðÿúÿäÿ
àøàüû äöøìÿñè àéðû-àéðû þëêÿëÿðè úèääè ñûíàã ãàðøûñûíäà ãîéóá-èãòèñàäè äàéàíûãëûëûã çÿèôëÿéèá, ìàë âÿ õèäìÿòëÿðÿ èñòåùëàê
àøàüû äöøöá êè, áöòöí áó êèìè àìèëëÿð
ùÿì äÿ ìèëëè âàëéóòàëàðûí áó âÿ éà äèýÿð
äÿðÿúÿäÿ äÿéÿðèíè èòèðìÿñè èëÿ íÿòèúÿëÿíèá.
Äöíéàäà ìöøàùèäÿ åäèëÿí áó êèìè
ìÿíôè òåíäåíñèéàëàðûí ìöãàáèëèíäÿ
Àçÿðáàéúàí èãòèñàäèééàòûíûí þç éöêñÿê
äàéàíûãëûëûüûíû ñàõëàìàñû ùÿð øåéäÿí ÿââÿë þëêÿìèçäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ìÿãñÿäéþíëö ñèéàñÿòèí, çàìàíûíäà ðåàëëàøäûðûëàí ïðåâàíòèâ òÿäáèðëÿðèí íÿòèúÿñèäèð. Åéíè çàìàíäà, ñîí âàõòëàð äöíéà áèðæàëàðûíäà íåôòèí óúóçëàøìàñûíûí ìöãàáèëèíäÿ áèð ñûðà ìèëëè âàëéóòàëàðûí äÿéÿðäÿí
äöøìÿñè þëêÿìèçäÿ äÿ ÷åâèê âÿ àäåêâàò
ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòè òÿòáèã îëóíìàñûíûí çÿðóðèëèéèíè ýöíäÿìÿ ýÿòèðèá. Ðåñïóáëèêàìûçäà ðåàëëàøäûðûëàí ñÿìÿðÿëè èãòèñàäè
ñèéàñÿòèí íÿòèúÿñè îëàðàã ìàíàòûí ìþùêÿìëÿíìÿñè þçëöéöíäÿ ìöñáÿò ùàë îëñà äà, Àçÿðáàéúàíûí äà ñûõ èãòèñàäè
ÿëàãÿëÿðäÿ îëäóüó þëêÿëÿðèí ìèëëè âàëéóòàëàðûíûí äÿéÿðèíè áó âÿ éà äèýÿð ôîðìàäà èòèðìÿñèíèí ôîíóíäà þëêÿìèçèí èõðàú
èìêàíëàðûíà ìÿíôè òÿñèð ýþñòÿðèð. Áó èñÿ
þç íþâáÿñèíäÿ ðåñïóáëèêàìûçäà èñòåùñàë ñóáéåêòëÿðèíèí àêòèâëèéèíèí àçàëìàñû
èëÿ íÿòèúÿëÿíÿ áèëÿð.
Áåëÿëèêëÿ, Àçÿðáàéúàíûí äà ñûõ ÿëàãÿäÿ îëäóüó ãëîáàë ìàëèééÿ-èãòèñàäè ìÿêàíäà áàø âåðÿí ïðîñåñëÿð þëêÿìèçäÿ
ãàáàãëàéûúû òÿäáèðëÿð ýþðöëìÿñèíè, î
úöìëÿäÿí äÿ, ÷åâèê ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòè
ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñèíè çÿðóðè åäèð. Áó áàõûìäàí Àçÿðáàéúàí Ìÿðêÿçè Áàíêûíûí
16 ôåâðàë 2015-úè èë òàðèõäÿí åòèáàðÿí þëêÿäÿ ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíè äÿéèøÿðÿê èêèòÿðÿôëè ìÿçÿííÿíèí ùÿäÿôëÿíìÿñèíäÿí
âàëéóòà ñÿáÿòè äÿéÿðèíèí ùÿäÿôëÿíìÿñèíÿ êå÷èä áàðÿäÿ ãÿðàð ãÿáóë åòìÿñè ÷îõ
àêòóàëäûð. Ìÿðêÿçè Áàíêûí ùàããûíäà
áÿùñ îëóíàí ãÿðàðû ùàçûðäà ãëîáàë ìèãéàñäà áàø âåðÿí ìàëèééÿ-èãòèñàäè êàòàêëèçìëÿðäÿí äàõèëè áàçàðûí ãîðóíìàñû, þëêÿ èãòèñàäèééàòûíûí ðÿãàáÿòãàáèëèééÿòëèëèéèíèí àøàüû äöøìÿñèíèí ãàðøûñûíûí àëûí-
ìàñû, èõðàúäàí àñûëûëûüà éîë âåðèëìÿìÿñè
âÿ áöòöí áóíëàðûí ìÿúìóñó êèìè, ÿùàëèíèí ñîñèàë ìöäàôèÿñèíèí òÿìèí îëóíìàñû
ìÿãñÿäèëÿ àòûëàí çÿðóðè àääûìäûð.
Ìöÿééÿí ìàðàãëû
äàèðÿëÿðèí éóìøàã
ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòè èëÿ
áàüëû àæèîòàæ éàðàòìàã
úÿùäëÿðè ÿáÿñäèð
Ãåéä åäÿê êè, ìöÿééÿí ìàðàãëû ãöââÿëÿð Ìÿðêÿçè Áàíêûí éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíÿ êå÷èäëÿ áàüëû ãÿðàðû ÿòðàôûíäà ñöíè
àæèîòàæ éàðàòìàüà ÷àëûøûðëàð. Ùÿìèí ãöââÿëÿð äåçèíôîðìàñèéà õàðàêòåðëè øàéèÿëÿð éàéàðàã, ýóéà, ìàíàòûí êÿñêèí äåâàëâàñèéàéà óüðàéàúàüûíû, éàõûí ïåðñïåêòèâäÿ èíôëéàñèéàíûí èêèðÿãÿìëè ñÿâèééÿéÿ ãàëõàúàüûíû áèëäèðèðëÿð. Ìÿðêÿçè Áàíêûí ìÿëóìàòûíäàí äà ýþðöíäöéö êèìè, áó ãÿáèëäÿí îëàí
øàéèÿëÿðèí ùå÷ áèð èãòèñàäè ÿñàñëàíäûðìàñû
éîõäóð. Ìÿðêÿçè Áàíêûí ãÿðàðûíäà ñþùáÿò
ìàíàòûí äåâàëâàñèéàñûíäàí éîõ, îíóí
Àçÿðáàéúàíûí èãòèñàäè áàõûìäàí ñûõ áàüëû
îëäóüó ìÿêàíäà àêòèâ èøëÿäèëÿí äîëëàðà âÿ
àâðîéà íèñáÿòäÿ ìÿçÿííÿñèíèí ìöÿééÿíëÿøäèðèëìÿñèíäÿí âÿ éóìøàã âàëéóòà ñèéàñÿòèíÿ êå÷èëìÿñèíäÿí ýåäèð. Ìÿðêÿçè Áàíêûí Èäàðÿ Ùåéÿòèíèí ñÿäðè Åëìàí Ðöñòÿìîâ éóõàðûäà ùàããûíäà áÿùñ îëóíàí ìöñàùèáÿñèíäÿ éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíäÿ
ÿùàëèíèí ìàðàãëàðûíûí ìöòëÿã íÿçÿðÿ àëûíàúàüûíû áèëäèðèá. “Ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíèí
äîëëàð âÿ àâðîíóí äàõèë îëäóüó èêè âàëéóòàëû ñÿáÿò ìåõàíèçìè ÿñàñûíäà ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè ìÿãñÿäÿóéüóí ùåñàá
åäèëèá. Áóðàäà àâðîíóí ïàéû 20-30 ôàèç,
èíôëéàñèéà èëÿ áàüëû îðèéåíòèð èñÿ 5-7 ôàèç
òÿøêèë åäÿúÿê”.
Ýþðöíäöéö êèìè, þëêÿìèçäÿ éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíèí òÿòáèãèíèí ñöðÿòëè èíôëéàñèéàéà éîë à÷àúàüû èëÿ áàüëû äåéèëÿíëÿ-
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû Ãàðàäàü ðàéîí
òÿøêèëàòû Øóðàñûíûí éûüûíúàüû êå÷èðèëèá
Äöíÿí Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
(ÉÀÏ) Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòû Øóðàñûíûí éûüûíúàüû êå÷èðèëèá. Òÿäáèðäÿ ðàéîí
òÿøêèëàòûíûí 2014-úö èëäÿ ôÿàëèééÿòèíèí
éåêóíëàðûíà äàèð ìÿëóìàò, 2015-úè èëäÿ êå÷èðèëÿúÿê ïàðëàìåíò ñå÷êèëÿðè èëÿ
ÿëàãÿäàð ÉÀÏ Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòûíûí ãàðøûñûíäà äóðàí âÿçèôÿëÿð, ÉÀÏ
Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòûíûí éàðàíìàñûíûí 22-úè èëäþíöìö èëÿ ÿëàãÿäàð íÿçÿðäÿ òóòóëàí òÿäáèðëÿð, ðàéîí òÿøêèëàòû
Ýÿíúëÿð Áèðëèéèíèí Û ùåñàáàò ñå÷êè
êîíôðàíñûíà ùàçûðëûãëà ÿëàãÿäàð ýþðöëÿúÿê òÿäáèðëÿð âÿ äèýÿð ìÿñÿëÿëÿð ìöçàêèðÿ îëóíóá.
Òÿäáèðäÿ ÉÀÏ Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòûíûí ñÿäðè, ïàðòèéàíûí Ñèéàñè Øóðàñûíûí öçâö Àéäûí Ùöñåéíîâ ÷ûõûø åäÿðÿê áèëäèðèá êè, ðàéîí òÿøêèëàòû 2014-úö
èëäÿ äÿ þç ôÿàëèééÿòèíè Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí íèçàìíàìÿñè âÿ
ïðîãðàìû ÿñàñûíäà, Èúðà Êàòèáëèéèíèí
òÿëèìàò âÿ òþâñèéÿëÿðèíÿ óéüóí ãóðóá.
Ãåéä îëóíóá êè, ùàçûðäà ÉÀÏ Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòûíûí 122 ÿðàçè èëê
ïàðòèéà òÿøêèëàòûíäà 11327 íÿôÿð ïàðòè-
éà öçâö áèðëÿøèá. Îíëàðäàí 4355 íÿôÿðè ýÿíúëÿð, 3314 íÿôÿðè ãàäûíëàð, 4016
íÿôÿðè èñÿ àëè òÿùñèëëèäèð. 2014-úö èë ÿðçèíäÿ ïàðòèéà ñûðàëàðûíà 277 íÿôÿð öçâ
ãÿáóë îëóíóá êè, îíëàðäàí äà 186 íÿôÿðèíè ýÿíúëÿð, 61 íÿôÿðèíè èñÿ ãàäûíëàð
òÿøêèë åäèð.
Þòÿí èë 23 äåêàáðäà Àçÿðáàéúàíäà áÿëÿäèééÿ ñå÷êèëÿðèíèí êå÷èðèëäèéèíè
õàòûðëàäàí Àéäûí Ùöñåéíîâ äåéèá êè,
ÉÀÏ-ûí øÿùÿð âÿ ðàéîí òÿøêèëàòëàðûíäà
îëäóüó êèìè, Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòûíäà äà Ìÿðêÿçè Àïàðàò òÿðÿôèíäÿí ìöÿééÿí îëóíìóø ïðîãðàìà ÿñàñÿí ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèëèá. Ðàéîíäà 11 áÿëÿäèééÿ öçðÿ 121 áÿëÿäèééÿ öçâö éåðèíèí
ùÿð áèðèíÿ ðàéîí òÿøêèëàòû òÿðÿôèíäÿí
íàìèçÿä èðÿëè ñöðöëöá êè, áó íàìèçÿäëÿðäÿí äÿ 86 íÿôÿðè áÿëÿäèééÿëÿðÿ ñå÷èëèá. Îíëàðäàí 35 íÿôÿðè ãàäûí, 47 íÿôÿðè èñÿ ýÿíúäèð.
Àéäûí Ùöñåéíîâ äåéèá êè, þòÿí èë
ðàéîí òÿøêèëàòûíûí òÿäáèðëÿð ïëàíûíà óéüóí îëàðàã, Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð
ßëèéåâèí ñèéàñè èðñèíèí äàùà äÿðèíäÿí
þéðÿíèëìÿñè âÿ òÿáëèüè èñòèãàìÿòèíäÿ
áèð ñûðà àääûìëàð àòûëûá. Ùÿì÷èíèí, ðàéîí òÿøêèëàòû òÿðÿôèíäÿí “Õîúàëûéà ÿäàëÿò!” êàìïàíèéàñûíà äÿñòÿê òÿäáèðè,
àêàäåìèê Çÿðèôÿ õàíûì ßëèéåâàíûí
àíàäàí îëìàñûíûí 91-úè èëäþíöìö èëÿ
ÿëàãÿäàð, Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâèí àíàäàí îëìàñûíûí 91-úè èëäþíöìö èëÿ ÿëàãÿäàð òÿäáèðëÿð, Ãóðòóëóø
Ýöíöíÿ ùÿñð îëóíìóø åëìè ïðàêòèêè
êîíôðàíñ, Óëó þíäÿðèí Àçÿðáàéúàíà
ðÿùáÿð ñå÷èëìÿñèíèí 45-úè èëäþíöìöíÿ
ùÿñð îëóíìóø “äÿéèðìè ìàñà”, Ñèëàùëû
Ãöââÿëÿð Ýöíö èëÿ ÿëàãÿäàð Ýöçäÿê
âÿ Ñÿíýÿ÷àë ãÿñÿáÿëÿðèíäÿ éåðëÿøÿí
ùÿðáè ùèññÿäÿ ÿñýÿðëÿðëÿ ýþðöø, Éåíè
Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí éàðàíìàñûíûí 22 èëëèéèíÿ ùÿñð îëóíìóø òÿäáèð âÿ
äèýÿð öìóìðàéîí òÿäáèðëÿðè êå÷èðèëèá.
Áó èë þëêÿìèçäÿ íþâáÿòè ïàðëàìåíò
ñå÷êèëÿðèíèí êå÷èðèëÿúÿéèíè õàòûðëàäàí
Ñèéàñè Øóðàíûí öçâö âóðüóëàéûá êè,
þòÿí èëëÿðäÿ êå÷èðèëÿí ñå÷êèëÿðäÿ îëäóüó êèìè, áó ñå÷êèëÿðäÿ äÿ ïàðòèéàìûçûí
ãÿëÿáÿñèíè òÿìèí åòìÿê ö÷öí ÉÀÏ
Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòû öçÿðèíÿ äöøÿí
âÿçèôÿíè ëàéèãëè øÿêèëäÿ éåðèíÿ éåòèðÿ-
úÿê, ïàðòèéàíûí Èäàðÿ Ùåéÿòè âÿ Èúðà Êàòèáëèéè òÿðÿôèíäÿí ìöÿééÿí îëóíàúàã âÿçèôÿëÿðè óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðÿúÿê.
ÉÀÏ-ûí Àçÿðáàéúàíûí
âÿ ðåýèîíóí ÿí ýöúëö ñèéàñè
òÿøêèëàòû îëäóüóíó âóðüóëàéàí Àéäûí Ùöñåéíîâ äåéèá
êè, Óëó þíäÿðèìèç, Éåíè
Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí
ãóðóúóñó âÿ éàðàäûúûñû
Ùåéäÿð ßëèéåâèí ìöÿééÿíëÿøäèðäèéè ñèéàñÿòèí áó ýöí
ïàðòèéàìûçûí Ñÿäðè, Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ óüóðëà ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè äþâëÿòèìèçèí èíêèøàôûíäà âÿ õàëãûìûçûí ðèôàùûíûí àðòìàñûíäà áþéöê íàèëèééÿòëÿðèí ÿëäÿ
îëóíìàñûíû øÿðòëÿíäèðèá: “Áó äà íÿòèúÿ åòèáàðèëÿ õàëãûìûçûí ÉÀÏ-à îëàí
åòèìàäûíû äàùà äà ìþùêÿìëÿíäèðìÿêëÿ éàíàøû, ïàðòèéàìûçà îëàí èúòèìàè äÿñòÿéè äÿ àðòûðûð. Ãàðøûäàêû
äþâðëÿðäÿ äÿ áó åòèìàäûí äàùà äà
àðòàúàüûíà øöáùÿ éîõäóð. ×öíêè
ÉÀÏ ùÿìèøÿ õàëãûìûçûí ìàðàãëàðûíäàí ÷ûõûø åäÿí, äþâëÿòèìèçèí èíêèøàôûíäà ìöñòÿñíà õèäìÿòëÿð ýþñòÿðìèø ýöúëö ñèéàñè òÿøêèëàòäûð”.
Äàùà ñîíðà ìÿðóçÿ ÿòðàôûíäà ÷ûõûø åäÿí ÉÀÏ Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòû Ñÿäÿðÿê òèúàðÿò ìÿðêÿçè èëê ïàðòèéà
òÿøêèëàòûíûí ñÿäð ìöàâèíè Ñàáèð ßëÿêáÿðîâ, Ãàç Àíáàðëàðû èëê ïàðòèéà òÿøêèëàòûíûí ñÿäð ìöàâèíè Ùöñåéí Âÿëèéåâ
âÿ äèýÿðëÿðè ÉÀÏ Ãàðàäàü ðàéîí òÿøêèëàòûíûí 2014-úö èëäÿêè ôÿàëèééÿòèíè
éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèá, ãàðøûäà äóðàí
âÿçèôÿëÿðèí èúðàñû èëÿ áàüëû ôèêèðëÿðèíè
áèëäèðèáëÿð.
äÿ ìÿãñÿäéþíëö òÿäáèðëÿð ðåàëëàøäûðûëìàãäàäûð. Àðòûã õàðèúè þëêÿëÿðäÿ Àçÿðáàéúàíûí èõðàú èíôðàñòðóêòóðóíóí ãóðóëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ äÿ áèð ñûðà ëàéèùÿëÿðèí éåðèíÿ éåòèðèëìÿñèíÿ áàøëàíûëûá.
Þëêÿìèçäÿ ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòè äÿ äþâëÿò
áàø÷ûñûíûí ðåñïóáëèêàíûí èõðàú ïîòåíñèàëûíûí àðòûðûëìàñû èëÿ áàüëû ùÿéàòà êå÷èðäèéè ñèéàñÿòÿ óéüóí ãóðóëìàëûäûð.
Éÿíè, åëÿ øÿðàèò éàðàäûëìàëûäûð êè, ìèëëè
âàëéóòàìûçûí ìÿçÿííÿñè èãòèñàäèééàòûìûçûí ðÿãàáÿòãàáèëèééÿòëèëèéèíèí àðòìàñûíà, Àçÿðáàéúàí ìàëëàðûíûí õàðèúè áàçàðëàðà äàùà áþéöê ùÿúìëÿðäÿ ÷ûõàðûëìàñûíà õèäìÿò åòñèí. Çÿííèìúÿ, Ìÿðêÿçè Áàíêûí éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíäÿ
áöòöí áó àìèëëÿð íÿçÿðÿ àëûíûá. Î êè
Åêñïåðòëÿð éåíè ìÿçÿííÿ
ãàëäû ìàíàòûí éàõûí âàõòëàðäà êÿñêèí
äåâàëâàñèéàéà óüðàìàñûíà, áó áàðÿäÿ
ñèéàñÿòèíè òÿãäèð åäèðëÿð
äåéèëÿíëÿðèí ùå÷ áèð ÿñàñû éîõäóð.
Ãÿçåòèìèç ö÷öí ìöñàùèáÿ àëäûüûìûç
Àçÿðáàéúàí èãòèñàäè-ìàëèééÿ áàõûìûíåêñïåðòëÿð äÿ Àçÿðáàéúàíäà òÿòáèãèíÿ
äàí þç äàõèëè áàçàðûíû ãëîáàë ðèñêëÿðáàøëàíûëàí éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíè òÿãäÿí ãîðóìàüà ãàäèð îëàí þëêÿäèð”.
äèð åòäèêëÿðèíè áèëäèðäèëÿð. Éåíè ÀçÿðáàéÈãòèñàäè åêñïåðò, Àçÿðáàéúàí Òóðèçì
úàí Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ) Ãàðàäàü ðàéîí òÿøÈíñòèòóòóíóí “Ìàðêåòèíã” êàôåäðàñûíûí
êèëàòûíûí ñÿäðè, ïàðòèéàíûí Ñèéàñè Øóðàñûìöäèðè Àíàð Åìèíîâ èñÿ áèçèìëÿ ñþùáÿíûí öçâö Àéäûí Ùöñåéíîâ äèããÿòè éåíè
òèíäÿ, èëê íþâáÿäÿ, äèããÿòè Ìÿðêÿçè Áàíìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíèí ýöíäÿìÿ ýÿëìÿñèêûí àêòèâ ÿìÿëèééàòëàðûíûí þëêÿäÿ ýåäÿí
íèí çÿðóðèëèéèíÿ ÷ÿêÿðÿê äåéèá: “Ìÿëóìèãòèñàäè ïðîñåñëÿðäÿ ìöñáÿò ðîëóíà ÷ÿäóð êè, Àçÿðáàéúàí ìàíàòû èíäèéÿäÿê
êèá. Èãòèñàä÷û åêñïåðò âóðüóëàéûá êè, Ìÿðäöíéàíûí ÿí ñàáèò âàëéóòàëàðûíäàí áèðè
êÿçè Áàíêûí òÿòáèãèíÿ áàøëàäûüû éåíè
êèìè þç äÿéÿðèíè ãîðóéóá ñàõëàìàãäàìÿçÿííÿ ñèéàñÿòè þëêÿäÿ èãòèñàäè ñóáäûð. Ëàêèí ñîí âàõòëàð ãëîáàë ìèãéàñäà
éåêòëÿðèí òÿäðèúÿí àäàïòàñèéàñûíà øÿðàèò
áàø âåðÿí ìÿëóì ìàëèééÿ-èãòèñàäè êàéàðàòìàãëà, åéíè çàìàíäà, ìÿçÿííÿ
ñèéàñÿòèíèí ÷åâèêëèéèíè âÿ ìàêðîèãÀíàð Åìèíîâ:
òèñàäè åôôåêòèâëèéèíè òÿìèí åäÿúÿê.
Éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòè
À.Åìèíîâ ôèêèðëÿðèíÿ äàâàì åäÿþëêÿäÿ èãòèñàäè ñóáéåêòëÿðèí ðÿê âóðüóëàéûá: “Þëêÿäÿ éåíè ìÿçÿííÿ ñèéàñÿòèíÿ êå÷èä ýþçëÿíèòÿäðèúÿí àäàïòàñèéàñûíà
øÿðàèò éàðàäàúàã, ìÿçÿííÿ ëÿí èäè. ×öíêè äöíéà èãòèñàäèééàòûíäà áàø âåðÿí ïðîñåñëÿð ìàíàñèéàñÿòèíèí ÷åâèêëèéèíè
òû úèääè òÿçéèã àëòûíäà ñàõëàéûðäû.
âÿ ìàêðîèãòèñàäè
Ìàíàòûí äèýÿð âàëéóòàëàðà íèñáÿåôôåêòèâëèéèíè òÿìèí åäÿúÿê òÿí áàùàëàøìàñû þëêÿíèí èãòèñàäè
ìàðàãëàðû áàõûìûíäàí ìÿãáóë
òàêëèçìëÿð, íåôòèí ãèéìÿòèíèí àøàüû
äåéèëäè. Äþâëÿò áàø÷ûñû Èëùàì ßëèéåâ
ìàíàòûí ùÿääèíäÿí àðòûã áàùàëàøìàäöøìÿñè ãîíøó þëêÿëÿðÿ, ùÿòòà àâðîçîñûíûí éîëâåðèëìÿç îëäóüóíó áèð ãÿäÿð
íàéà òÿñèðñèç þòöøìÿéèá, ìèëëè âàëéóòàáóíäàí ÿââÿë êå÷èðèëÿí ðåýèîíëàðûí
ëàðûí äÿéÿðè àøàüû äöøöá. Áèçèì äÿ èã2014-2018-úè èëëÿðäÿ ñîñèàë-èãòèñàäè èíòèñàäèééàòûìûç ùÿìèí þëêÿëÿðëÿ ñûõ áàüêèøàôû Äþâëÿò Ïðîãðàìûíûí èúðàñûíûí
ëûäûð. Áåëÿ áèð âÿçèééÿòäÿ Àçÿðáàéúàí
áèðèíúè èëèíèí éåêóíëàðûíà ùÿñð îëóíàí
ìàíàòûíûí áàùàëàøìàñû âÿ éàõóä ìÿêîíôðàíñäàêû ÷ûõûøûíäà ýöíäÿìÿ ýÿçÿííÿñèíèí äÿéèøìÿç ãàëìàñû èãòèñàäè
òèðèá. Ìÿðêÿçè Áàíêûí éåíè ìÿçÿííÿ
íþãòåéè-íÿçÿðäÿí ìÿãáóë ñàéûëà áèëñèéàñÿòè äþâëÿò áàø÷ûñûíûí þëêÿíèí èãìÿç. Èíäèêè øÿðàèòäÿ ìàíàòûí ìÿçÿíòèñàäè ìàðàãëàðûíûí ãîðóíìàñû èëÿ
íÿñèíèí òÿíçèìëÿíÿí áèð øÿêèëäÿ éóìáàüëû âåðäèéè òàïøûðûãëàðûí éåðèíÿ éåòèøàëäûëìàñû þëêÿíèí èãòèñàäè ìàðàãëàðû,
ðèëìÿñèíÿ õèäìÿò åäèð. Áàíêäàí âåðèðåñïóáëèêàìûçûí èäõàë-èõðàú ÿìÿëèééàòëÿí ìÿëóìàòäà éàõûí ïåðñïåêòèâäÿ
ëàðûíäà ìöñáÿò ñàëäîéà íàèë îëóíìàñû
Àçÿðáàéúàíäà èíôëéàñèéàíûí 7 ôàèçäÿí
áàõûìûíäàí çÿðóðèäèð. Éåðè ýÿëìèøêÿí,
àðòûã îëìàéàúàüû áèëäèðèëèð êè, áó äà
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ
ãëîáàë ìèãéàñäà ýåäÿí ïðîñåñëÿðèí
þëêÿìèçäÿ èõðàúéþíöìëö èãòèñàäèééàò
ôîíóíäà îïòèìàë ùÿääèð”.
ãóðóëìàñûíû ñòðàòåæè ùÿäÿô êèìè ãàðøûéà ãîéóá âÿ ñîí èëëÿðäÿ áó èñòèãàìÿòÌöáàðèç ÀÁÄÓËËÀÉÅÂ
“Õîúàëû ñîéãûðûìû ÕÕ ÿñðèí ÿí áþéöê
ôàúèÿñèäèð” ìþâçóñóíäà òÿäáèð êå÷èðèëèá
Äöíÿí “ßñýÿð Àèëÿëÿðèíÿ Äÿñòÿê”
âÿ “Äåìîêðàòèê Úÿìèééÿò âÿ Ãàäûí
Ùöãóãëàðûíûí ìöäàôèÿñè” Èúòèìàè áèðëèêëÿðèíèí áèðýÿ òÿøêèëàò÷ûëûüû èëÿ “Õîúàëû
ñîéãûðûìû ÕÕ ÿñðèí ÿí áþéöê ôàúèÿñèäèð” ìþâçóñóíäà òÿäáèð êå÷èðèëèá. Ìÿðàñèìè ýèðèø ñþçö èëÿ à÷àí “Äåìîêðàòèê
Úÿìèééÿò âÿ Ãàäûí Ùöãóãëàðûíûí ìöäàôèÿñè” Èúòèìàè Áèðëèéèíèí ñÿäðè Ìåùðèáàí Àáäóëëàéåâà áèëäèðèá êè, Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí òàðèõèíÿ ôåâðàëûí 26-ñû Õîúàëû ñîéãûðûìû êèìè äàõèë îëóá: “1992-úè
èë ôåâðàëûí 25-äÿí 26-à êå÷ÿí äÿùøÿòëè
ýåúÿäÿ Åðìÿíèñòàí ãóëäóð áèðëÿøìÿëÿðè êå÷ìèø Ñîâåò îðäóñóíóí Õàíêÿíäè øÿùÿðèíäÿ éåðëÿøÿí 366-úû ìîòîàòûúû àëàéûíûí øÿõñè
ùåéÿòèíèí èøòèðàêû èëÿ øÿùÿðÿ ùöúóì åäÿðÿê
àçÿðáàéúàíëûëàðà ãàðøû ñîéãûðûìû àêòûíû òþðÿäèáëÿð. Áó ùÿðáè òÿúàâöç íÿòèúÿñèíäÿ Õîúàëû
äàðìàäàüûí åäèëèá, äèíú ñàêèíëÿðÿ àìàíñûç äèâàí òóòóëóá. Áèð íå÷ÿ ñààò ÿðçèíäÿ 613 ñîéäàøûìûç, î úöìëÿäÿí, 106 ãàäûí, 63 óøàã âÿ 70
ãîúà õöñóñè ãÿääàðëûãëà ãÿòëÿ éåòèðèëèá, ìåéèòëÿð
öçÿðèíäÿ òÿùãèðåäèúè ùÿðÿêÿòëÿðÿ éîë âåðèëèá. ÕÕ
ÿñðèí ñîíóíäà äöíéàíûí ýþçö ãàðøûñûíäà áàø
âåðìèø áó êöòëÿâè ãûðüûí òÿêúÿ Àçÿðáàéúàí õàëãûíà ãàðøû äåéèë, áöòþâëöêäÿ áÿøÿðèééÿòÿ âÿ èíñàíëûüà ãàðøû òþðÿäèëìèø úèíàéÿòäèð”.
Òÿäáèðäÿ ÷ûõûø åäÿí “ßñýÿð Àèëÿëÿðèíÿ Äÿñòÿê” Èúòèìàè Áèðëèéèíèí ñÿäðè Ìÿòàíÿò ßñýÿðãûçû
áèëäèðèá êè, Õîúàëû ôàúèÿñè áèð õàëãà, ìèëëÿòÿ åäèëìèø ñîéãûðûìû îëìàãëà, öìóìÿí èíñàíëûüà âóðóëìóø ÿí áþéöê çÿðáÿäèð: “Áèç èíàíûðûã êè,
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí éöðöòäöéö ñèéàñÿò
íÿòèúÿñèíäÿ òåç áèð çàìàíäà áöòöí äöíéà éöçëÿðëÿ ãÿòëèàìûí ñÿáÿáêàðû îëàí ãÿääàð, âÿùøè
åðìÿíèëÿðèí ÿñë ñèôÿòèíè òàíûéàúàãäûð”.
Ìèëëè Ìÿúëèñèí äåïóòàòû Ôëîðà Ãàñûìîâà ÷ûõûøû çàìàíû Õîúàëû ôàúèÿñèíÿ ñèéàñè-ùöãóãè
ãèéìÿòèí èëê îëàðàã Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð
ßëèéåâ òÿðÿôèíäÿí âåðèëäèéèíè õöñóñè âóðüóëàéûá
âÿ ýÿíúëÿðè áó ãàíëû òàðèõè óíóòìàìàüà ÷àüûðûá: “Áèç áó èñòèãàìÿòäÿ Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäó-
íóí õèäìÿòëÿðèíè éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðìÿëèéèê.
Ìÿùç Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí ïðåçèäåíòè,
ÓÍÅÑÚÎ-íóí âÿ ÈÑÅÑÚÎ-íóí õîøìÿðàìëû
ñÿôèðè, ìèëëÿò âÿêèëè Ìåùðèáàí õàíûì ßëèéåâàíûí
òÿøÿááöñö èëÿ áèð ñûðà þëêÿëÿðäÿ Õîúàëû ñîéãûðûìû èëÿ áàüëû òÿäáèðëÿð êå÷èðèëèð. Áóíóíëà éàíàøû,
Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí âèòñå-ïðåçèäåíòè Ëåéëà ßëèéåâàíûí ôÿàëèééÿòè õöñóñè ãåéä åäèëìÿëèäèð. Áèëèðñèíèç êè, ùàçûðäà äöíéàíûí áèð ÷îõ þëêÿëÿðèíäÿ Õîúàëû ôàúèÿñèíèí 23-úè èëäþíöìö èëÿ
áàüëû òÿäáèðëÿð êå÷èðèëèð. Àçÿðáàéúàí äþâëÿòè áó
èñòèãàìÿòäÿ þç àääûìëàðûíû äàâàì åòäèðèð âÿ
Õîúàëû ñîéãûðûìûíûí äöíéà áèðëèéè òÿðÿôèíäÿí òàíûíìàñû éþíöíäÿ àïàðûëàí ôÿàëèééÿò ìöñáÿò
íÿòèúÿëÿðèíè âåðìÿêäÿäèð”.
Õîúàëû ðàéîí Èúðà Ùàêèìèééÿòèíèí íöìàéÿíäÿñè Õÿëèë Âÿëèéåâ þëêÿ Ïðåçèäåíòè Èëùàì
ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ Àçÿðáàéúàí äþâëÿòèíèí
àïàðäûüû ùàãã èøèíèí ãàëèá ýÿëÿúÿéèíÿ, áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðûí, äöíéà äþâëÿòëÿðèíèí åðìÿíèëÿðèí âÿùøèëèéèíÿ ñèéàñè ãèéìÿò âåðÿúÿéèíÿ, åðìÿíè ôàøèñòëÿðèíèí áåéíÿëõàëã ìÿùêÿìÿ ãàðøûñûíäà úàâàá âåðÿúÿéèíÿ ÿìèí îëäóüóíó áèëäèðèá. Î, ôàúèÿíèí úàíëû øàùèäè êèìè òÿäáèð èøòèðàê÷ûëàðû èëÿ þç õàòèðÿëÿðèíè áþëöøöá.
Òÿäáèðèí ñîíóíäà Áàêû øÿùÿðè Éàñàìàë ðàéîíó 31 ñàéëû ìÿêòÿáèí øàýèðäëÿðè Õîúàëû ôàúèÿñèíÿ ùÿñð îëóíìóø ÿäÿáè-áÿäèè êîìïîçèñèéà
íöìàéèø åòäèðèáëÿð.
7
www.yeniazerbaycan.com
18 ôåâðàë 2015-úè èë, ÷ÿðøÿíáÿ / ¹ 031 (4430)
“Àçÿðñó” ÀÑÚ èëÿ ÀçÌÈÓ àðàñûíäà “Ìöùàðèáÿ úèíàéÿòèíèí Õîúàëû øàùèäè. Åðìÿíèñòàí ìöòòÿùèì
êöðñöñöíäÿ” àäëû êèòàá ðóñ âÿ òöðê äèëëÿðèíäÿ íÿøð åäèëèá
ÿìÿêäàøëûã óüóðëà äàâàì åäèð
Ìåìàðëûã âÿ Èíøààò Óíèâåðñèòåòèíäÿ ñó òÿúùèçàòû ïðîáëåìëÿðè öçðÿ åëìè-òÿäãèãàò âÿ òÿäðèñ ëàáîðàòîðèéàñûíûí à÷ûëûøû îëóá
Ôåâðàëûí 17-äÿ Àçÿðáàéúàí Ìåìàðëûã âÿ Èíøààò Óíèâåðñèòåòèíäÿ
(ÀçÌÈÓ) “Àçÿðñó” À÷ûã Ñÿùìäàð
Úÿìèééÿòèíèí (ÀÑÚ) äÿñòÿéè èëÿ éàðàäûëìûø Ñó òÿúùèçàòû ïðîáëåìëÿðè öçðÿ åëìè-òÿäãèãàò âÿ òÿäðèñ ëàáîðàòîðèéàñûíûí à÷ûëûøû îëóá. À÷ûëûø ìÿðàñèìèíäÿ ÷ûõûø åäÿí ÀçÌÈÓ-íóí ðåêòîðó, ïðîôåññîð, ìèëëÿò âÿêèëè Ýöë÷þùðÿ
Ìÿììÿäîâà ìöàñèð ëàáîðàòîðèéàíûí
éàðàäûëìàñûíû óíèâåðñèòåòèí òàðèõèíäÿ
ÿëàìÿòäàð ùàäèñÿ êèìè ãèéìÿòëÿíäèðÿðÿê áóíó “Àçÿðñó” ÀÑÚ èëÿ óüóðëó
ÿìÿêäàøëûüûí áàðèç íöìóíÿñè îëäóüóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíäà òÿùñèëèí èíêèøàôû öçðÿ Äþâëÿò Ñòðàòåýèéàñûíûí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè èëÿ áàüëû Ôÿàëèééÿò Ïëàíûíäà òÿùñèë ìöÿññèñÿëÿðèíèí
ìàääè-òåõíèêè áàçàñûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñûíûí áàøëûúà âÿçèôÿ îëäóüóíó õàòûðëàäàí ðåêòîð éåíè éàðàäûëìûø ëàáîðàòîðèéàíûí òÿùñèëèí èíêèøàôûíà òþùôÿ âåðÿúÿéèíè äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
“Àçÿðñó” ÀÑÚ-íèí Åëì, òåõíèêà âÿ
õàðèúè ÿëàãÿëÿð øþáÿñèíèí ðÿèñè ×èíýèç
Àáäóëëàéåâ 2012-úè èëäÿ ÀçÌÈÓ èëÿ
“Àçÿðñó” ÀÑÚ àðàñûíäà èìçàëàíìûø
ìöãàâèëÿäÿí èðÿëè ýÿëÿí ìÿñÿëÿëÿðèí
óüóðëà èúðà åäèëäèéèíè õàòûðëàäûá. Ãåéä
îëóíóá êè, þòÿí äþâðäÿ “Àçÿðñó” ÀÑÚ
âÿ ÀçÌÈÓ-íóí òÿøêèëàò÷ûëûüû èëÿ áèðýÿ
òÿäáèðëÿð êå÷èðèëèá, óíèâåðñèòåòèí òÿëÿáÿëÿðè “Éàé ìÿêòÿáè”, èñòåùñàëàò òÿúðöáÿëÿðèíÿ úÿëá îëóíóá, “Òÿãàöä Ïðîãðàìû”íûí èìêàíëàðûíäàí ôàéäàëàíûáëàð.
Ñîíðà Ñó òÿúùèçàòû ïðîáëåìëÿðè öçðÿ
åëìè-òÿäãèãàò âÿ òÿäðèñ ëàáîðàòîðèéàñûíûí
à÷ûëûøûíû áèëäèðÿí ðÿìçè ëåíò êÿñèëèá.
“Àçÿðñó” ÀÑÚ-íèí Ìÿðêÿçè Ëàáîðàòîðèéàñûíûí ìöäèðè Åëøÿí Íÿçÿðîâ éåíè éàðàäûëìûø ëàáîðàòîðèéà áàðÿäÿ ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðÿðÿê áèëäèðèá êè, áó ñàùÿäÿ
“Àçÿðñó” ÀÑÚ-íèí Ìÿðêÿçè Ëàáîðàòîðèéàñûíûí òÿúðöáÿñè ÿñàñ ýþòöðöëöá. Ëàáîðàòîðèéàäà Àëìàíèéà, ÀÁØ âÿ äèýÿð þë-
êÿëÿðèí áåéíÿëõàëã ñÿâèééÿäÿ òàíûíìûø øèðêÿòëÿðèíèí àâàäàíëûãëàðû âÿ úèùàçëàðû ãóðàøäûðûëûá. Áó úèùàç âÿ àâàäàíëûãëàðûí êþìÿéè èëÿ è÷ìÿëè ñó âÿ òóëëàíòû ñóëàðûíûí ôèçèêè-êèìéÿâè ýþñòÿðèúèëÿðèíè òÿéèí åòìÿê, îïåðàòèâ, äÿãèã âÿ
åòèáàðëû àíàëèçëÿð àïàðìàã ìöìêöí
îëàúàã. Ùàçûðäà ëàáîðàòîðèéàäà ãóðàøäûðûëìûø úèùàç âÿ àâàäàíëûãëàð è÷ìÿëè
ñó âÿ òóëëàíòû ñóëàðûíûí 40-äÿê ýþñòÿðèúèñèíè òÿéèí åòìÿéÿ èìêàí âåðèð. “Àçÿðñó” ÀÑÚ-íèí Ìÿðêÿçè Ëàáîðàòîðèéàñû
òÿðÿôèíäÿí êàäð ùàçûðëûüû ñàùÿñèíäÿ
ìöâàôèã òÿäáèðëÿð äÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿúÿê.
Òÿäáèðäÿ ÷ûõûø åäÿí ÀçÌÈÓ-íóí
ÿìÿêäàøëàðû ïðîôåññîð Ôÿãàí ßëèéåâ,
äîñåíò Àñèô Êÿíýÿðëè éåíè éàðàäûëàí ëàáîðàòîðèéàíûí èìêàíëàðûíäàí áÿùñ
åäÿðÿê áèëäèðèáëÿð êè, áóðàäà ìöÿëëèìëÿðèí åëìè òÿäãèãàò èøëÿðè àïàðìàñû, òÿëÿáÿëÿðèí èñÿ òÿäãèãàò ïðîñåñëÿðè èëÿ
ÿéàíè òàíûø îëìàñû ö÷öí ùÿð úöð øÿðàèò
âàð. Óíèâåðñèòåòèí ðÿùáÿðëèéè âÿ ìöÿëëèìëÿð Ñó òÿúùèçàòû ïðîáëåìëÿðè öçðÿ åëìè-òÿäãèãàò âÿ òÿäðèñ ëàáîðàòîðèéàñûíûí
éàðàäûëìàñûíäà ýþñòÿðèëÿí äÿñòÿéÿ ýþðÿ “Àçÿðñó” ÀÑÚ-íèí ðÿùáÿðëèéèíÿ ìèííÿòäàðëûãëàðûíû áèëäèðèáëÿð.
ÍÀÄÈÐ
Íàõ÷ûâàí Óíèâåðñèòåòèíèí 102 òÿëÿáÿñè ìóõòàð ðåñïóáëèêàíûí
îðòà ìÿêòÿáëÿðèíäÿ ïåäàãîæè òÿúðöáÿ êå÷ÿúÿê
Íàõ÷ûâàí Óíèâåðñèòåòèíäÿ
ïåäàãîæè âÿ õàðèúè äèëëÿð ôàêöëòÿëÿðèíèí ÿéàíè øþáÿñèíäÿ
òÿùñèë àëàí ÛÛÛ êóðñ òÿëÿáÿëÿðèíèí èøòèðàêû èëÿ ïåäàãîæè òÿúðöáÿéÿ ùÿñð îëóíìóø êîíôðàíñ êå÷èðèëèá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè,
êîíôðàíñäà ÷ûõûø åäÿí àëè
ìÿêòÿáèí òÿäðèñ èøëÿðè öçðÿ
ïðîðåêòîðó, òàðèõ öçðÿ ôÿëñÿôÿ
äîêòîðó, äîñåíò Èáðàùèì Êàçûìáÿéëè áó èë Íàõ÷ûâàí Óíèâåðñèòåòèíèí 102 òÿëÿáÿñèíèí
ìóõòàð ðåñïóáëèêàíûí 3 òàì îðòà
ìÿêòÿáèíäÿ ïåäàãîæè òÿúðöáÿ êå÷ÿúÿéèíè áèëäèðèá.
Òÿäáèðäÿ ÷ûõûø åäÿí ïåäàãîýèêà
âÿ ïñèõîëîýèéà êàôåäðàñûíûí ìöäèðè
Íÿçàêÿò Éóñèôîâà, ïåäàãîæè ôàêöëòÿíèí äåêàí ìöàâèíè Íàçèì Ìàùìóäîâ ïåäàãîæè òÿúðöáÿíèí ÿùÿìèééÿòèíäÿí äàíûøûáëàð.
Êîíôðàíñ èøòèðàê÷ûëàðûíà ïåäàãîæè
òÿúðöáÿíèí ñîíóíäà àëàúàãëàðû ñÿíÿäëÿð, ãèéìÿòëÿíäèðìÿ ìåéàðû, à÷ûã
äÿðñëÿðèí òÿøêèëè áàðÿäÿ ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðèëèá.
Àðèô Ùàúûëû Èñà Ãÿìáÿðèí ÿìðè èëÿ “íàðàçûëàð”
ãðóïëàøìàñûíû éåíèäÿí ùÿäÿôÿ àëäû
Ïàðòèéà ðÿùáÿðëèéè Ãóáàä Èáàäîüëóíóí éàíûíäà éåð àëàúàã “ìöñàâàò”÷ûëàðû ùÿäÿëÿäè
Ìöñàâàò Ïàðòèéàñûíûí êå÷ìèø ñÿäðè
Èñà Ãÿìáÿðèí äèêòÿñè èëÿ ïàðòèéàäàí
ãîâóëàí Ãóáàä Èáàäîüëó äåéÿñÿí
“åêñ áàøãàíûíûí” ùÿäÿôèíäÿí ÷ûõà
áèëìèð. Áåëÿ êè, “íàðàçûëàð” ãðóïëàøìàñûíûí ðÿùáÿðèíèí “Ìöñàâàò”äàí êÿíàðëàøäûðûëìàñû èëÿ
ïðîñåñèí ñîíà éåòÿúÿéèíè äöøöíÿíëÿðèí ïðîãíîçëàðû ñÿùâ
÷ûõûá. Àðèô Ùàúûëû êîìàíäàñû
àðòûã ïàðòèéàäàí êÿíàðëàøäûðäûãëàðû øÿõñëÿðèí éàðàòäûãëàðû òÿøêèëàòëàðûí äà
“óüóðñóçëóãëàðà äö÷àð
îëàúàüû” èëÿ áàüëû òÿáëèüàò àïàðìàãäàäûð. Áó
èñÿ îíó äåìÿéÿ ÿñàñ
âåðèð êè, ùàçûðêè ïàðòèéàäàõèëè èãòèäàðà éèéÿëÿíìèø êîìàíäà
“íàðàçûëàð” ãðóïóíóí
“Ìöñàâàò” äàõèëèíäÿ äåìàðø åòìÿ òÿùëöêÿñèíè ýþçàðäû åòìèð.
Åëÿ Ãóáàä Èáàäîüëó “úÿáùÿñèíäÿí”
éàéûëàí õÿáÿðëÿð äÿ ãàðøûäóðìàíûí áåëÿ
àñàí øÿêèëäÿ áèòìÿéÿúÿéèíè ýþñòÿðìÿêäÿäèð. “Ìöñàâàò”ûí ñîíóíúó ãóðóëòàéûíäàêû ñå÷êè ñàõòàêàðëûãëàðûíà åòèðàç åäÿí
Ã.Èáàäîüëó ïàðòèéà äàõèëèíäÿ îíó äÿñòÿêëÿéÿíëÿðëÿ áèðýÿ éàðàòäûüû “Äåìîêðàòèéà âÿ Ðèôàù Ùÿðÿêàòû”íû ñöðÿòëÿ òÿøêèëàòëàíäûðìàüà áàøëàéûá. Áåëÿ äåìÿê ìöìêöíäöðñÿ, éåíè áèð “Ìöñàâàò” ïàðòèéàñûíû
ôîðìàëàøäûðûá îðòàéà ÷ûõàðìàüà íèééÿòëÿíÿí Ã.Èáàäîüëó àðòûã “ùÿðÿêàò”ûí òÿñèñ
êîíôðàíñûíûí âàõòûíû âÿ éåðèíè ìöÿééÿíëÿøäèðèá. Òÿäáèð ôåâðàëûí 21-äÿ Áåéíÿëõàëã Ìÿòáóàò Ìÿðêÿçèíèí áþéöê êîíôðàíñ
çàëûíäà êå÷èðèëÿúÿê.
Ìöñàâàò Ïàðòèéàñû èñÿ “ùÿðÿêàò”äà
òÿìñèë îëóíàí “íàðàçûëàðû” éåíèäÿí òÿùäèä åòìÿéÿ áàøëàéûá. Áåëÿ êè, ïàðòèéà
ðÿùáÿðëèéè “ùÿðÿêàò”äà òÿìñèë îëóíàí
ïàðòèéà öçâëÿðèíè “Ìöñàâàò”äàí ãîâàúàãëàðû èëÿ ùÿäÿëÿéèá. Àðèô Ùàúûëû
êîìàíäàñûíûí “ïàðëàã ñèìàëàðûíäàí” ñàéûëàí, “íàðàçûëàðà” ãàðøû
ÿí ñÿðò ôèêèðëÿðè ñÿñëÿíäèðÿí Ñÿõàâÿò Ñîëòàíëû “Ìöñàâàò” öçâëÿðèíèí “ùÿðÿêàò”à ãîøóëìàñûíà
éîë âåðìÿéÿúÿêëÿðèíè äèëÿ ýÿòèðèá. Àðèô Ùàúûëûíûí áàøãà áèð
êîìàíäà öçâö Ýöëàüà Àñëàíëû èñÿ “ùÿðÿêàò”à öçâ îëàúàã ïàðòèéàäàøëàðûíû úÿçàëàíäûðàúàãëàðûíû ýèçëÿòìÿéèá.
Àììà
äåéÿñÿí,
“íàðàçûëàð” ãðóïóíäà
òÿìñèë îëóíàí, “Ìöñàâàò” öçâëöéöíäÿí ÷ûõàðûëìàéàí øÿõñëÿð äÿ
ýþðöëÿúÿê “ñÿðò òÿäáèðëÿðÿ” ùàçûðëûãëûäûðëàð. Þòÿí èëèí ñåíòéàáðûíäàí ùàçûðêè ïàðòèéà ðÿùáÿðëèéèíè âÿ ñå÷êèëè ãóðóìëàðû ëåýèòèì ñàéìàéàí áó øÿõñëÿð
Ã.Èáàäîüëóíóí “Ìöñàâàò”äàí ÷ûõàðûëìàñûíûí àðäûíäàí Àðèô Ùàúûëû êîìàíäàñûíûí
ùÿð øåéÿ “ùàçûð îëäóüóíó” ýþðìöøäöëÿð.
Áó ìÿíàäà, ùàçûðäà ÿñàñ ùÿäÿô ïàðòèéàíûí Ãàäûíëàð Áèðëèéèíèí ñÿäðè Åëëàäà
Ìÿììÿäëèäèð. Å.Ìÿììÿäëè ÊÈÂ-ÿ à÷ûãëàìàñûíäà Àðèô Ùàúûëûíûí Ãàäûíëàð Áèðëèéèíè áóðàõìàã ö÷öí çÿìèí ùàçûðëàäûüûíû
äåéèá. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, áó áàðÿäÿ
àðòûã Ùàúûëû òÿðÿôäàðëàðû ñîñèàë øÿáÿêÿëÿðäÿ òÿáëèüàò àïàðûðëàð: “Ãóáàä Èáàäîüëóíóí ïàðòèéàäàí õàðèú åäèëìÿñè íèçàìíàìÿ ïîçóíòóñó èäè. Áóíäàí ñîíðà
ìÿí áóíëàðäàí ùÿð øåé ýþçëÿéèðÿì.
Ïàðòèéà ðÿùáÿðëèéè èäàðÿ÷èëèêäÿ ãöñóðà
éîë âåðèð, ôÿðãëè ôèêèðëè èíñàíëàðû ïàðòèéàäàí ÷ûõàðûð. Êèìèí êèìäÿí õîøó ýÿëìèðñÿ, îíó êÿíàðëàøäûðìàüà ÷àëûøûð-
ëàð”.
“Íàðàçûëàð” ãðóïëàøìàñûíûí ïàðòèéàäàí ÷ûõàðûëìûø áàøãà áèð öçâö Ñÿõàâÿò
ßëèñîé èñÿ “Ìöñàâàò” ðÿùáÿðëèéèíèí óëòèìàòóìóíó “ñÿðñÿì ôèêèð” àäëàíäëûðûá:
“Îíëàðûí éàëíûç áèð äèëè âàð - úÿçàëàíäûðìàã âÿ ïàðòèéàäàí ãîâìàã. Äèàëîã
äèëëÿðè éîõäóð. Áó, ñàõòàêàðëàðà õàñ
îëàí äàíûøûã òÿðçèäèð. Àäàìà ñóàë âåðÿðëÿð, ñÿí êèìñÿí? Äåìîêðàòèê ïàðòèéàñàí, éîõñà úÿçà äÿñòÿñèíèí, òåððîð
ãðóïëàøìàñûíûí öçâöñÿí, ýåñòàïîñàíìû úÿçàëàíäûðìàãäàí äàíûøûðñàí?
Äåìîêðàòèéàäà ôèêðÿ ýþðÿ úÿçàëàíäûðìàãìû âàð? Áèð àäàì “ùÿðÿêàò”û äÿñòÿêëÿéèðñÿ, îíà úÿçàìû äöøöð? Ñàäÿúÿ
îëàðàã, “Ìöñàâàò” ðÿùáÿðëèéè ÿíäèøÿ
è÷èíäÿäèð. Îíà ýþðÿ äÿ, îíëàðûí áèð äàíûøûã äèëè ãàëûá - éàëíûç úÿçà”.
ßëáÿòäÿ, ãóðóëòàéäàí ñîíðàêû ïðîñåñëÿðèí “Ìöñàâàò”û ùàðà àïàðàúàüû, ïàðòèéàäàõèëè ãðóïëàøìàëàðûí àïàðäûüû ñàâàøûí ìîòèâëÿðè îðòàäàéäû. Áó ýöí àðòûã èêè
ôÿðãëè òÿðÿôÿ ÷åâðèëÿí ãðóïëàðûí ãåéðè-ñàüëàì ìöùèòäÿ áó úöð à÷ûã íöôóç ñàâàøû
àïàðìàñûíûí òÿìÿëèíäÿ èñÿ áèðìÿíàëû øÿêèëäÿ ïàðòèéàäàõèëè ãåéðè-ñàüëàì ìöíàñèáÿò äàéàíûð. Ïàðòèéàäà ñå÷êèëÿðèí ñàõòàëàøäûðûëìàñû, øèêàéÿòëÿðèí íÿçÿðÿ àëûíìàìàñû, àâòîðèòàð èäàðÿ÷èëèéèí ñå÷èëìÿñè,
ôÿðãëè ôèêèðäÿ îëàíëàðû ïàðòèéàäàí ãîâìàã
âÿ éà ùÿäÿëÿìÿê íÿòèúÿ åòèáàðû èëÿ áó ýöíöí ðåàëëûüûíû îðòàéà ÷ûõàðäû. Ôåâðàëûí 21äÿ êå÷èðèëÿúÿê òÿñèñ òîïëàíòûñû ðàäèêàë äöøÿðýÿäÿ èëëÿðäÿí áÿðè þçöíö ìîíîïîëèñò
êèìè àïàðàí áèð ïàðòèéàíûí ÿñë ñèìàñûíû
öçÿ ÷ûõàðàúàã. Éÿíè, áó ïàðòèéà “äåìîêðàòèéà ïÿðäÿñè” àëòûíäà ýèçëÿíÿí àâòîðèòàð
âÿ øÿõñè ìàðàãëàðà êþêëÿíìèø èäàðÿ÷èëèéè
àðòûã “÷óâàëäà” áåëÿ ýèçëÿäÿ áèëìÿéÿúÿê...
Ïÿðâèç ÑÀÄÀÉÎÜËÓ
Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí âèòñåïðåçèäåíòè Ëåéëà ßëèéåâàíûí ðÿùáÿðëèéè
èëÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí “Õîúàëûéà ÿäàëÿò!”
áåéíÿëõàëã òÿáëèüàò-òÿøâèãàò êàìïàíèéàñû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ “Ìöùàðèáÿ úèíàéÿòèíèí Õîúàëû øàùèäè. Åðìÿíèñòàí ìöòòÿùèì êöðñöñöíäÿ” àäëû êèòàá Àâðîïà
Àçÿðáàéúàí Úÿìèééÿòè òÿðÿôèíäÿí
Ñàíêò-Ïåòåðáóðãäà âÿ Èñòàíáóëäà ðóñ
âÿ òöðê äèëëÿðèíäÿ íÿøð åäèëèá.
Àâðîïà Àçÿðáàéúàí Úÿìèééÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèëèá êè, èëê äÿôÿ
èíýèëèñ äèëèíäÿ íÿøð îëóíàí áó òîïëó
þòÿí èë Ëîíäîíóí “ÈÒÙÀÚÀ Ïðåññ”
íÿøðèééàòûíäà ÷àï åäèëèá.
Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí âèòñåïðåçèäåíòè Ëåéëà ßëèéåâà êèòàáà þí
ñþç éàçûá. Þí ñþçäÿ äåéèëèð:
“...1992-úè èë ôåâðàëûí 25-äÿí 26-íà
êå÷ÿí ýåúÿ ìöàñèð òàðèõèí ÿí ôàúèÿëè ãÿòëèàìëàðûíäàí áèðè áàø âåðìèøäèð. Åðìÿíèñòàí ñèëàùëû ãöââÿëÿðè êå÷ìèø ñîâåò ãîøóíëàðûíûí
áþëýÿíèí ìÿðêÿçè Õàíêÿíäèíäÿ
äèñëîêàñèéà åäèëìèø ùÿðáè ùèññÿñèíèí êþìÿéè èëÿ Õîúàëû øÿùÿðèíèí
äèíú àçÿðáàéúàíëû ÿùàëèñèíÿ ãàðøû
åòíèê òÿìèçëÿìÿ ñèéàñÿòè ùÿéàòà
êå÷èðìèøäèð. Áó ùàäèñÿ äöíéà
ìåäèàñûíûí î çàìàí áþëýÿäÿ
îëàí áöòöí íöìàéÿíäÿëÿðè âÿ
ùàäèñÿäÿí õÿáÿð òóòàí èíôîðìàñèéà àýåíòëèêëÿðè òÿðÿôèíäÿí
êöòëÿâè ãÿòëèàì êèìè ãèéìÿòëÿíäèðèëìèøäèð. Àçÿðáàéúàí õàëãû
áàø âåðÿíëÿðè äÿðèí êÿäÿð ùèññè
èëÿ ãàðøûëàìûø, ãÿòëèàì ãóðáàíëàðûíû øÿðÿôëÿ äÿôí åòìèø, áó
àìàíñûç ôàúèÿäÿí õèëàñ îëàíëàðûí éåíèäÿí ùÿéàòà áàüëàíìàñû
ö÷öí âàð ãöââÿñèíè ñÿôÿðáÿð åòìèøäèð”.
“Ìöùàðèáÿ úèíàéÿòèíèí Õîúàëû
øàùèäè. Åðìÿíèñòàí ìöòòÿùèì
êöðñöñöíäÿ” (“Êùîæàëé Wèòíåññ îô
à wàð úðèìå. Àðìåíèà èí òùå
äîúê”) êèòàáû Õîúàëû ñîéãûðûìû
ùàããûíäà Ãÿðáäÿ èíýèëèñ äèëèíäÿ
÷àï åäèëÿí èëê ìöñòÿãèë íÿøðäèð.
Êèòàáäà Õîúàëû ùàäèñÿëÿðèíèí øàùèäëÿðèíèí ìöñàùèáÿëÿðè, ôàúèÿ áàðÿäÿ áåéíÿëõàëã äþâðè ìÿòáóàòûí ìàòåðèàëëàðû, õàðèúè òÿäãèãàò÷ûëàðûí ìþâãåéè, áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðûí ùåñàáàòëàðû âÿ õàðèúè ôîòîãðàôëàð òÿðÿôèíäÿí ÷ÿêèëìèø íàäèð ôîòîëàð éåð àëûá.
Áó êèòàáûí íÿøðè “Õîúàëûéà ÿäàëÿò!” êàìïàíèéàñûíûí ìèññèéàñûíûí
ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè èøèíÿ áåéíÿëõàëã
äÿñòÿê îëóá. Áóíó íÿçÿðÿ àëàðàã, êèòàáûí áèð ñûðà äèëëÿðÿ òÿðúöìÿ åäèëìÿñè ìÿãñÿäÿóéüóí ùåñàá åäèëèá.
ÀÁØ þòÿí èëëÿð ÿðçèíäÿ Àçÿðáàéúàíëà ãóðóëìóø
ýöúëö ÿëàãÿëÿðè äàâàì åòäèðìÿê èñòÿéèð
ÀÁØ Àçÿðáàéúàíëà 20 èëäÿí àðòûã
òàðèõÿ ìàëèê ÿìÿêäàøëûüû éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèð. Ðÿñìè Âàøèíãòîí þòÿí èëëÿð ÿðçèíäÿ ãóðóëìóø ýöúëö ÿëàãÿëÿðè
äàâàì åòäèðìÿê èñòÿéèð.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, áó ôèêèðëÿðè
ÀÁØ äþâëÿò êàòèáèíèí Àâðîïà âÿ Àâðàñèéà ìÿñÿëÿëÿðè öçðÿ ìöàâèíè õàíûì
Âèêòîðèéà Íóëàíä ôåâðàëûí 17-äÿ Áàêûäà êå÷èðäèéè ìÿòáóàò êîíôðàíñûíäà
äåéèá.
Âèêòîðèéà Íóëàíä áèëäèðèá êè, þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà òÿùëöêÿñèçëèê, èãòèñàäèééàò-åíåðæè âÿ äåìîêðàòèéà ñàùÿëÿðè
öçðÿ ÿìÿêäàøëûã ìþâúóääóð. Òÿùëöêÿñèçëèê ñàùÿñèíäÿ, òåððîðèçìÿ âÿ åêñòðåìèçìÿ ãàðøû ìöáàðèçÿäÿ ßôãàíûñòàíäà âÿ Êîñîâîäà ÷èéèí-÷èéèíÿ ìöáàðèçÿ àïàðìûøûã. Áóíóíëà éàíàøû,
ÀÁØ Ìöäàôèÿ Íàçèðëèéèíèí, Àâðîïà Êîìàíäàíëûüûíûí íöìàéÿíäÿëÿðè, Ìöäàôèÿ Íàçèðëèéèíèí áþëýÿ öçðÿ òÿìñèë÷èëÿðè
äÿ Àçÿðáàéúàíà ýÿëèá. Áèðýÿ òÿëèìëÿð,
Àçÿðáàéúàíäà ñöëùéàðàòìà ãöââÿëÿðèíèí ýöúëÿíäèðèëìÿñè ñàùÿñèíäÿ ìöçàêèðÿëÿð àïàðûëûð.
Äþâëÿò êàòèáèíèí ìöàâèíè ãåéä
åäèá êè, þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà åíåðæè
ñàùÿñèíäÿ ýþðöëÿí èøëÿð ÷îõ éàõøû ñÿâèééÿäÿäèð. Áèç ÿëàâÿ èøëÿð ýþðìÿéÿ,
ëàéèùÿëÿð ùÿéàòà êå÷èðìÿéÿ ÷àëûøûðûã.
Þëêÿëÿðèìèçèí áèðýÿ ùÿéàòà êå÷èðäèéè
èëê ëàéèùÿ Áàêû-Òáèëèñè-Úåéùàí ëàéèùÿñè
îëóá. Ùàçûðäà “Úÿíóá” ãàç äÿùëèçè ëàéèùÿñèíèí ðåàëëàøìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ
áèðýÿ ÷àëûøûðûã. Áó, éàëíûç Àçÿðáàéúàí
äåéèë, åéíè çàìàíäà, Àâðîïàäà èíäèéÿ
ãÿäÿð éàëíûç áèð ìÿíáÿäÿí àñûëû îëàí
áöòöí þëêÿëÿð ö÷öí ÿùÿìèééÿò êÿñá
åäèð. Áó, ÀÁØ, Àâðîïà âÿ Àçÿðáàéúàí
ö÷öí ìöøòÿðÿê áèð ëàéèùÿäèð.
Ùþêóìÿòëÿ âÿòÿíäàø úÿìèééÿòè
àðàñûíäàêû äèàëîãóí ÿùÿìèééÿòèíè
âóðüóëàéàí Â.Íóëàíä áèëäèðèá êè, áåëÿ
òÿìàñëàðûí ãóðóëìàñû ýÿëÿúÿê áàõûìûíäàí ÷îõ âàúèáäèð. ÀÁØ Àçÿðáàéúàíäà ùþêóìÿòëÿ âÿòÿíäàø úÿìèééÿòè àðàñûíäà áó úöð òÿøÿááöñëÿðè âÿ
äèàëîãëàðû 20 èëäÿí àðòûãäûð êè, äÿñòÿêëÿéèð.
Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíÿ òîõóíàí äþâëÿò êàòèáèíèí ìöàâèíè ñîí
âàõòëàð ãîøóíëàðûí òÿìàñ õÿòòèíäÿ ýÿðýèíëèéèí àðòìàñûíûí íàðàùàòëûã äîüóðäóüóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Åðìÿíèñòàí ñèëàùëû ãöââÿëÿðèíèí
ýèðîâ ýþòöðäöêëÿðè Äèëãÿì ßñýÿðîâ
âÿ Øàùáàç Ãóëèéåâëÿ áàüëû ñóàëà úàâàáûíäà Äþâëÿò Äåïàðòàìåíòèíèí íöìàéÿíäÿñè ãåéä åäèá êè, Åðìÿíèñòàí
ùóìàíèòàð æåñò îëàðàã ýèðîâëàðû ýåðè
ãàéòàðìàëûäûð. Â.Íóëàíä ýèðîâëàðûí
àçàä åäèëìÿñè ìÿñÿëÿñèíè Åðìÿíèñòàíà ñÿôÿðè çàìàíû äà ãàëäûðàúàüûíû
áèëäèðèá.
Ìöõàëèôÿò éåíèäÿí Ñåðæ Ñàðêèñéàí
ðåæèìèíè “ñèëêÿëÿìÿéÿ” ùàçûðëàøûð
Åðìÿíèñòàíäà úöìÿ ýöíöíÿ òÿéèí åäèëÿí èúàçÿñèç ìèòèíãäÿ ãàí òþêöëÿúÿéè èñòèñíà îëóíìóð
Ñåðæ Ñàðêèñéàí ùàêèìèééÿòèíèí
éöðöòäöéö éàðûòìàç äàõèëè âÿ õàðèúè
ñèéàñÿò Åðìÿíèñòàíû ó÷óðóìà ñöðöêëÿìÿêäÿäèð. Áåëÿ êè, èãòèñàäè òÿíÿççöë, èøñèçëèê ñÿâèééÿñèíèí äóðìàäàí àðòìàñû èøüàë÷û þëêÿ âÿòÿíäàøëàðûíûí ýöçÿðàíûíûí ùÿð êå÷ÿí
ýöí äàùà äà ïèñëÿøìÿñèíÿ ñÿáÿá
îëóð. Ùÿëÿ áó àçìûø êèìè, àèëÿñèíè
äîëàíäûðìàã ö÷öí Ðóñèéàéà öç òóòàí 50 ìèí åðìÿíè ìèãðàíòûí àäûíûí “ãàðà ñèéàùû”éà äàõèë åäèëÿðÿê
áó þëêÿéÿ ýèðèøèíèí ãàäàüàí åäèëìÿñè, Åðìÿíèñòàíäàêû äàõèëè ýÿðýèíëèéè äàùà äà àðòûðûá. Îäóð êè, ìöõàëèôÿòèí ôåâðàëûí 20-íÿ òÿéèí åòäèéè ìèòèíã
Ñàðêèñéàí ðåæèìè ö÷öí éàõøû ùå÷ íÿ âÿä
åòìèð.
ßñëèíäÿ, ùàêèìèééÿòäÿ òÿìñèë îëóíìàéàí “ö÷ëöê” (“×è÷ÿêëÿíÿí Åðìÿíèñòàí”, “Åðìÿíè Ìèëëè Êîíãðåñè” âÿ “Èðñ”)
ðÿùáÿðëÿðèíèí - Ãàãèê ×àðóêéàí, Ëåâîí
Òåð-Ïåðòîñéàí âÿ Ðàôôè Îâàíåñéàíûí
úöìÿ ýöíö éåíèäÿí Èðÿâàíûí ìÿðêÿçèíäÿêè “Àçàäëûã” ìåéäàíûíäà áèð àðàéà
ýÿëìÿê ãÿðàðûíûí âåðèëìÿñèíèí ñÿáÿáêàðû äà åëÿ Ñåðæ Ñàðêèñéàíäûð. Áåëÿ êè,
www.news.am ñàéòûíûí éàçäûüûíà ýþðÿ,
ôåâðàëûí 12-äÿ ùàêèì Ðåñïóáëèêà Ïàðòèéàñûíûí Øóðà èúëàñûíäà ÷ûõûø åäÿí Ñåðæ
Ñàðêèñéàí ìöõàëèôÿòèí öíâàíûíà êÿñêèí
ôèêèðëÿð ñþéëÿéèá, îíëàðû õàðèúè ùèìàéÿäàðëàðûí êþìÿéè èëÿ þëêÿäÿ ãåéðè-ñàáèòëèê
éàðàòìàãäà ýöíàùëàíäûðûá. Ñàðêèñéàí
ùÿìèí ÷ûõûøûíäà ìöõàëèôÿò ëèäåðè, ×è÷ÿêëÿíÿí Åðìÿíèñòàí Ïàðòèéàñûíûí ñÿäðè
Ãàãèê ×àðóêéàíû “þëêÿ ö÷öí áÿäáÿõòëèê” àäëàíäûðûá. Ùÿëÿ áó àçìûø êèìè, î,
ñÿëÿôè Ðîáåðò Êþ÷àðéàíûí ÿí éàõûí áèçíåñ îðòàãëàðûíäàí îëàí, ïàðëàìåíòèí öçâö, Ìèëëè Îëèìïèéà Êîìèòÿñèíèí ïðåçèäåíòè Ã.×àðóêéàíû þëêÿíèí Ìèëëè Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíäàí äà õàðèú åäèá. Áó
èñÿ ìöõàëèôÿòèí ãÿçÿáè èëÿ ãàðøûëàíûá âÿ
èêè ýöí ÿââÿë áèð àðàéà ýÿëÿí ìöõàëèôÿò
ëèäåðëÿðè Ñ.Ñàðêèñéàíà ýöú íöìàéèø åòäèðìÿê ö÷öí íþâáÿòè ìèòèíãèí âàõòûíû
à÷ûãëàéûáëàð.
Ùÿìèøÿ îëäóüó êèìè, ìåðèéà ìöõàëèôÿò ëèäåðëÿðèíÿ “éîõ” úàâàáûíû âåðèá. Ñàéòûí éàçäûüûíà ýþðÿ, ìåðèéàíûí úàâàáûíäà áèëäèðèëèá êè, ìöõàëèôÿòèí ìèòèíã êå÷èðìÿê áàðÿäÿ õÿáÿðäàðëûüû “Òîïëàøìàã
ùàããûíäà” ãàíóíëà çèääèééÿò òÿøêèë åäèð.
×öíêè ìþâúóä ãàíóíâåðèúèëèéÿ ýþðÿ,
ìèòèíã êå÷èðìÿê ö÷öí ÿí àçû 8 ýöí ÿââÿë ìåðèéàéà õÿáÿðäàðëûã åäèëìÿëèäèð.
“Éàëíûç ÷îõ ìöùöì ìèòèíãëÿð ö÷öí
ãàíóíâåðèúèëèéèí òÿëÿáèíäÿ ýöçÿøòëÿð
íÿçÿðäÿ òóòóëóð. Àììà ìöõàëèôÿòèí
áó àêñèéàñèéàñû ñûðàäàí áèð òÿäáèðäèð”, - äåéÿ ìåðèéàíûí úàâàáûíäà áèëäèðèëèá. Ìöõàëèôÿò òÿìñèë÷èëÿðè èñÿ Èðÿâàíûí
ìÿðêÿçèíäÿ èçäèùàìëû ìèòèíã êå÷èðìÿêäÿ èñðàðëûäûðëàð. Îäóð êè, ñèéàñè òÿùëèë÷èëÿð
èíäèäÿí 20 ôåâðàë òàðèõèíè “ãàíëû úöìÿ”
êèìè øÿðù åòìÿêäÿäèðëÿð. Áåëÿ êè, Ñàðêèñéàíûí ùÿìèí ýöí þç îïïîíåíòëÿðèíÿ
ãàðøû îäëó ñèëàùäàí âÿ ýöúäÿí èñòèôàäÿ
åäÿúÿéè èñòèñíà îëóíìóð.
Ñàéòûí éàçäûüûíà ýþðÿ, úöìÿ ýöíöíÿ òÿéèí îëóíìóø ìèòèíãè èçäèùàìëû åäÿúÿê àìèëëÿðäÿí áèðè äÿ ìöõàëèôÿò ëèäåðëÿðèíèí ìèãðàíò “êàðòû”íäàí ùàêèìèééÿòÿ
ãàðøû óüóðëà èñòèôàäÿ åäÿ áèëìÿñèäèð. Áåëÿ êè, Åðìÿíèñòàí äþâëÿò ìèãðàñèéà õèäìÿòèíèí
ðÿèñè
Ãàãèê
Éåãàíéàí
www.news.am ñàéòûíà ìöñàùèáÿñèíäÿ
ùÿð ýöí òÿãðèáÿí 100 íÿôÿðÿäÿê èíñàíûí
Ðóñèéàäà èøëÿìÿê ìÿãñÿäèëÿ îíëàðà
ìöðàúèÿò åòäèéèíè áèëäèðèá. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, áó ìöðàúèÿòëÿðèí éàëíûç 5-10
ôàèçèíÿ ãàðøû òÿðÿôäÿí ìöñáÿò úàâàá âåðèëèð. Áóíà ñÿáÿá èñÿ òÿãðèáÿí 50 ìèí åðìÿíèíèí Ðóñèéàéà
ýèðèøèíèí ãàäàüàí åäèëìÿñèäèð. Áåëÿ êè, åðìÿíèëÿð Ðóñèéà ãàíóíâåðèúèëèéèíèí òÿëÿáëÿðèíè ìöòÿìàäè îëàðàã ïîçäóãëàðûíà ýþðÿ, áó þëêÿíèí
“ãàðà ñèéàùûñû”íà äàõèë åäèëèáëÿð.
“Äîüðóäóð, Àâðàñèéà Èãòèñàäè Èòòèôàãû öçâ þëêÿëÿðäÿí îëàí ÿìÿê
ìèãðàíòëàðû ö÷öí ýåíèø èìêàíëàð
éàðàäûð. Àììà áó, äèýÿð þëêÿíèí
ãàíóíëàðûíû ïîçàí øÿõñëÿðÿ øàìèë îëóíìóð”, - äåéÿ Ãàãèê Éåãàíéàí áèëäèðèá.
Áåëÿëèêëÿ, éöðöòäöéö èøüàë÷ûëûã ñèéàñÿòè íÿòèúÿñèíäÿ Àçÿðáàéúàí âÿ Òöðêèéÿ
êèìè ìöùöì ãîíøóëàðû èëÿ ÿìÿêäàøëûãäàí ìÿùðóì îëàí Ñåðæ Ñàðêèñéàí ðåæèìè
Åðìÿíèñòàíû íÿèíêè ðåýèîíäà ùÿéàòà êå÷èðèëÿí íÿùÿíý áåéíÿëõàëã ëàéèùÿëÿðäÿí
êÿíàðäà ãîéóá, äþâëÿò áöäúÿñèíè ÿëàâÿ
äèâèäåíäëÿðäÿí ìÿùðóì åäèá, ùÿì÷èíèí, þëêÿ âÿòÿíäàøëàðûíû ñÿôàëÿò è÷èíäÿ
éàøàìàüà ìÿùêóì åäèá. Åëÿ úöìÿ ýöíöíÿ òÿéèí îëóíàí ìèòèíãèí äÿ ÿñë ìÿãñÿäè Ñåðæ Ñàðêèñéàíäàí áóíóí ùåñàáûíû
ñîðìàãäûð.
Íÿçÿðÿ àëñàã êè, ñþçöýåäÿí ìèòèíã
ÀÁØ Äþâëÿò êàòèáèíèí Àâðîïà âÿ Àâðàñèéà ìÿñÿëÿëÿðè öçðÿ êþìÿê÷èñè Âèêòîðèéà
Íóëàíäûí ôåâðàëûí 18-íÿ Èðÿâàíà ïëàíëàøäûðûëàí ñÿôÿðèíäÿí ñîíðà òÿøêèë îëóíàúàã, î çàìàí þëêÿäàõèëè âÿçèééÿòèí Ñåðæ
Ñàðêèñéàí ö÷öí ùå÷ äÿ öðÿêà÷àí îëìàäûüûíû áàøà äöøìÿê ÷ÿòèí äåéèë. Ñàéòûí
éàçäûüûíà ýþðÿ, Åðìÿíèñòàíäà îëäóüó
ìöääÿòäÿ Àü Åâ ðÿñìèñè ùàêèìèééÿò
íöìàéÿíäÿëÿðè èëÿ éàíàøû, ìöõàëèôÿò
òÿìñèë÷èëÿðè, âÿòÿíäàø úÿìèééÿòè âÿ
ýÿíúëÿð áèðëèêëÿðèíèí íöìàéÿíäÿëÿðè èëÿ
äÿ ýþðöøëÿð êå÷èðÿúÿê. Áàøãà ñþçëÿ,
ìöõàëèôÿòèí ìèòèíãèíèí ìþùòÿøÿìëèéèíäÿ, äîëàéûñû èëÿ, îêåàíûí î òàéûíäàí ýÿëìèø “ãîíàã”ûí äà ðîëó àç îëìàéàúàã. Áó
ïðîãíîçëàðûí þçöíö íÿ äÿðÿúÿäÿ äîüðóëäàúàüûíû èñÿ çàìàí ýþñòÿðÿúÿê.
Ñÿëèì ËÎÜÌÀÍÎÜËÓ
http://www.yeniazerbaycan.com
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéè Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìèëëè ñÿðâÿòèäèð
Ìÿãàëÿ ÊÈÂÄÔ-íèí ìàëèééÿ äÿñòÿéè èëÿ “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí äöíéà áèðëèéèíÿ èíòåãðàñèéàñû, ðåýèîí þëêÿëÿðè âÿ äèýÿð äþâëÿòëÿðëÿ,
áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðëà ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè” èñòèãàìÿòè öçðÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ùàçûðëàíìûøäûð
Àçÿðáàéúàí èëÿ Ëàòâèéà àðàñûíäà ñÿìÿðÿëè ìöíàñèáÿòëÿð ìþâúóääóð
Õÿáÿð âåðèëäèéè êèìè, Àçÿðáàéúàí
âÿ Ëàòâèéà Õàðèúè Èøëÿð íàçèðëèêëÿðè àðàñûíäà ñèéàñè ìÿñëÿùÿòëÿøìÿëÿðèí íþâáÿòè ìÿðùÿëÿñè êå÷èðèëèá. Ìÿñëÿùÿòëÿøìÿëÿðäÿ Àçÿðáàéúàíû õàðèúè èøëÿð íàçèðèíèí ìöàâèíè Õÿëÿô Õÿëÿôîâ, Ëàòâèéàíû
èñÿ Õàðèúè Èøëÿð Íàçèðëèéèíèí äþâëÿò êàòèáè Àíäðåñ Ïèëäåãîâè÷ òÿìñèë åäèá.
Õÿëÿô Õÿëÿôîâ Àçÿðáàéúàí èëÿ Ëàòâèéà àðàñûíäà èêèòÿðÿôëè ÿñàñäà âÿ áèð ñûðà áåéíÿëõàëã âÿ ðåýèîíàë òÿøêèëàòëàð,
õöñóñèëÿ Àâðîïà Èòòèôàãû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ
ñÿìÿðÿëè ÿìÿêäàøëûüûí îëäóüóíó ãåéä
åäèá. Î, þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà ñèéàñè,
èãòèñàäè, òÿùñèë, êÿíä òÿñÿððöôàòû âÿ äèýÿð ñàùÿëÿðäÿ èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿðèí
äàùà äà èíêèøàô åòäèðèëìÿñè ö÷öí ÿëâåðèøëè èìêàíëàðûí ìþâúóäëóüóíó äèããÿòÿ
÷àòäûðûá.
Àçÿðáàéúàí-Ëàòâèéà ìöíàñèáÿòëÿðèíèí èíêèøàô ñÿâèééÿñèíäÿí ðàçûëûüûíû èôàäÿ åäÿí À.Ïèëäåãîâè÷ ùàçûðäà Àâðîïà
Èòòèôàãû Øóðàñûíà ñÿäðëèê åäÿí Ëàòâèéàíûí áèð ñûðà òÿäáèðëÿð êå÷èðìÿéè ïëàíëàøäûðäûüûíû âÿ Àçÿðáàéúàíûí ùÿìèí òÿäáèðëÿðäÿ èøòèðàêûíäàí ìÿìíóí îëàúàãëàðûíû ñþéëÿéèá. Éöêñÿê ñÿâèééÿëè äþâëÿò
ðÿñìèëÿðèíèí ñÿôÿð ìöáàäèëÿñèíèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñèíèí èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàôûíäà þíÿìèíè âóðüóëàéàí
À.Ïèëäåãîâè÷ úàðè èëäÿ áèð ñûðà ñÿôÿðëÿðèí ïëàíëàøäûðûëäûüûíû äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã
Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè ùàããûíäà ìÿëóìàò âåðÿí Õ.Õÿëÿôîâ Àçÿðáàéúàí òîðïàãëàðûíûí Åðìÿíèñòàí ñèëàùëû ãöââÿëÿðè
òÿðÿôèíäÿí èøüàëûíû, òÿúàâöç âÿ åòíèê òÿìèçëÿìÿ ñèéàñÿòè íÿòèúÿñèíäÿ áèð ìèëéîíäàí ÷îõ àçÿðáàéúàíëûíûí ôóíäàìåíòàë ùöãóãëàðûíûí ïîçóëäóüóíó, Àâðîïà Èòòèôàãûíäà áó ìÿñÿëÿéÿ ìöíàñèáÿòäÿ èêèëè ñòàíäàðòëàðà éîë âåðèëäèéèíè,
ñþçöýåäÿí ìöíàãèøÿíèí ðåýèîíäà ñöëùÿ âÿ òÿùëöêÿñèçëèéÿ úèääè òÿùäèä éàðàòäûüûíû áèëäèðèá. Î, Àâðîïà Èòòèôàãûíûí áöòöí ìþâúóä ìöíàãèøÿëÿðÿ ìöíàñèáÿòäÿ âàùèä éàíàøìà ýþñòÿðìÿñèíèí çÿðóðèëèéèíè ãåéä åäèá.
À.Ïèëäåãîâè÷ äþâëÿòëÿðèí ÿðàçè áöòþâëöéö âÿ ñóâåðåíëèéèíèí Ëàòâèéà ö÷öí
ôóíäàìåíòàë ïðèíñèï îëäóüóíó âóðüóëàéûá. Ýþðöøäÿ ãàðøûëûãëû ìàðàã êÿñá
åäÿí ðåýèîíàë âÿ ãëîáàë ìÿñÿëÿëÿð ÿò-
ðàôûíäà ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Áó ìÿãàìäà ãåéä åäÿê êè, áó ýöí
Àçÿðáàéúàíëà Ëàòâèéà áèð-áèðèíè ùÿðòÿðÿôëè äÿñòÿêëÿéÿí ñèéàñè, èãòèñàäè, åëìèòåõíèêè âÿ äèýÿð ñàùÿëÿðäÿ òÿðÿôäàø þëêÿëÿðäèð. Áó èêè þëêÿ àðàñûíäà ìöíàñèáÿòëÿð áàøëûúà îëàðàã ãàðøûëûãëû ùþðìÿò,
áÿðàáÿðùöãóãëó ÿìÿêäàøëûã, ìöõòÿëèô
ñàùÿëÿð öçðÿ òÿúðöáÿ ìöáàäèëÿñè âÿ áèð
ñûðà äèýÿð ìöòÿðÿããè ïðèíñèïëÿðÿ ñþéêÿíèð. Áåëÿ êè, Ëàòâèéà Àçÿðáàéúàíûí
ìöñòÿãèëëèêäÿí ÿââÿë äÿ ÿëàãÿëÿðèíèí
îëäóüó àç ñàéäà Àâðîïà þëêÿëÿðèíäÿí
áèðèäèð. Àçÿðáàéúàíëà Ëàòâèéà êå÷ìèø
ÑÑÐÈ-íèí òÿðêèáèíäÿ ìöòòÿôèã ðåñïóáëèêàëàð îëóáëàð âÿ èêè þëêÿ àðàñûíäà èãòèñàäè, ìÿäÿíè ÿëàãÿëÿðèí ÿñàñû äà ìÿùç
ùÿìèí äþâðäÿ ãîéóëóá. Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñûíûí ìöñòÿãèëëèê ÿëäÿ åòìÿñèíäÿí ñîíðà èñÿ Ëàòâèéà èëÿ ÿëàãÿëÿðèí ñèéàñè ìöñòÿâèäÿ ãóðóëìàñû âÿ èíêèøàô åòäèðèëìÿñè ö÷öí èìêàíëàð éàðàíûá. Èëê íþâáÿäÿ, îíó ãåéä åäÿê êè,
Ëàòâèéà ðåñïóáëèêàìûçûí ìöñòÿãèëëèéèíè
1992-úè èë éàíâàðûí 8-äÿ òàíûéûá. Èêè þëêÿ àðàñûíäà äèïëîìàòèê ÿëàãÿëÿð èñÿ
áóíäàí 2 èë ñîíðà éàðàäûëûá. 2005-úè èëäÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí áó þëêÿäÿ, 2006-úû èëäÿ èñÿ Ëàòâèéà Ðåñïóáëèêàñûíûí þëêÿìèçäÿ ñÿôèðëèéè ôÿàëèééÿòÿ
áàøëàéûá. Îíó äà õöñóñè îëàðàã ãåéä
åäÿê êè, Áàëòèêéàíû þëêÿëÿð è÷ÿðèñèíäÿ
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ñÿôèðëèéè
èëê îëàðàã ìÿùç Ëàòâèéàäà à÷ûëûá.
Èêè þëêÿ àðàñûíäà äþâëÿò áàø÷ûëàðû
ñÿâèééÿñèíäÿ èëê ýþðöø èñÿ 1997-úè èë
èéóëóí 8-äÿ ÍÀÒÎ-íóí Ìàäðèääÿ êå÷èðèëÿí Çèðâÿ òîïëàíòûñû çàìàíû áàø òóòóá.
Ùÿìèí âàõò Óëó þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâëÿ
Ëàòâèéàíûí î çàìàíêû Ïðåçèäåíòè Ýóíòèñ Óëìàíèñ àðàñûíäà êå÷èðèëÿí ýþðöøäÿ
èêè þëêÿ àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàô
ïåðñïåêòèâëÿðè ìöçàêèðÿ îëóíóá. Àçÿðáàéúàíûí âÿ Ëàòâèéàíûí äþâëÿò áàø÷ûëàðû àðàñûíäà íþâáÿòè ýþðöø 1999-úó èë
ñåíòéàáð àéûíûí 10-äà Éàëòàäà “ÁàëòèêÃàðà äÿíèç ÿìÿêäàøëûüû: ÕÕÛ ÿñð Àâðîïà èíòåãðàñèéàñûíà äîüðó àéûðûúû õÿòëÿðñèç” ìþâçóñóíäà êå÷èðèëÿí áåéíÿëõàëã
òîïëàíòûäà ýåð÷ÿêëÿøèá. Óëó þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâëÿ ùÿìèí âàõò Ëàòâèéàíûí éåíè ñå÷èëìèø Ïðåçèäåíòè Âàéðà ÂèêåÔðåéáåðãà àðàñûíäà êå÷èðèëÿí ýþðöøäÿ
Þëêÿëÿð ñèéàñè, èãòèñàäè, åëìè-òåõíèêè âÿ
äèýÿð ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûã åäèðëÿð
èêè þëêÿ àðàñûíäà ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàô ñÿâèééÿñè âÿ ìþâúóä èìêàíëàð ÿòðàôûíäà ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Ëàòâèéàäàí Àçÿðáàéúàíà èëê ðÿñìè
ñÿôÿðè èñÿ, 2001-úè èë 9-12 èéóë òàðèõëÿðèíäÿ áó þëêÿíèí õàðèúè èøëÿð íàçèðè Èíäóëèñ Áåðçèíø ýåð÷ÿêëÿøäèðèá. Ëàòâèéà
ðÿñìèñèíè ãÿáóë åäÿí Öìóììèëëè ëèäåð
Ùåéäÿð ßëèéåâ Àçÿðáàéúàíûí Àâðîïà
Øóðàñûíà öçâ îëìàñû äþâðöíöí Ëàòâèéàíûí òÿøêèëàòà ñÿäðëèéè ÿðÿôÿñèíÿ òÿñàäöô åòäèéèíè âóðüóëàéûá âÿ áó ìÿñÿëÿäÿ
ýþñòÿðäèéè äÿñòÿéÿ ýþðÿ òÿøÿêêöðöíö
áèëäèðèá: “Àçÿðáàéúàíûí Àâðîïà Øóðàñûíà ãÿáóë îëìàñû ïðîñåñèíäÿ áèçè
ùÿìèøÿ äÿñòÿêëÿäèéèíèçÿ ýþðÿ ñèçÿ
âÿ Ëàòâèéà ùþêóìÿòèíÿ áèð äàùà òÿøÿêêöð åòìÿê èñòÿéèðÿì”.
Åéíè çàìàíäà, èøýöçàð õàðàêòåð
äàøûéàí ùÿìèí ýþðöøäÿ èêè þëêÿíèí õàðèúè èøëÿð íàçèðëÿðè òÿðÿôèíäÿí ÿìÿêäàøëûã ùàããûíäà âÿ àâòîìîáèë äàøûìàëàðû
áàðÿäÿ ìöãàâèëÿ èìçàëàíûá.
2011-úè èë 18-21 àïðåë òàðèõèíäÿ Ëàòâèéà Ðåñïóáëèêàñûíûí äàõèëè èøëÿð íàçèðè
Ëèíäà Ìóðíèåòñèí áàø÷ûëûã åòäèéè íöìà-
éÿíäÿ ùåéÿòèíèí Àçÿðáàéúàíà ñÿôÿðè
äÿ èêè þëêÿ àðàñûíäàêû äîñòëóã ÿëàãÿëÿðèíèí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè áàõûìûíäàí
ìöñáÿò äÿéÿðëÿíäèðèëÿ áèëÿð. Ìÿëóìàò
ö÷öí áèëäèðÿê êè, õàíûì Ìóðíèåòñ èëÿ ýþðöøäÿ Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ Ðèãàéà
ñÿôÿðèíäÿí ñîíðà Ëàòâèéàäàí Àçÿðáàéúàíà èëê äÿôÿ áåëÿ éöêñÿê ñÿâèééÿëè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí ýÿëìÿñèíèí þíÿìèíè ãåéä åäÿðÿê, ñÿôÿðèí èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàôû áàõûìûíäàí óüóðëó
îëàúàüûíû áèëäèðèá. Þç íþâáÿñèíäÿ, Ëàòâèéà ðÿñìèñè þëêÿñèíèí Àçÿðáàéúàíëà
ÿëàãÿëÿðÿ õöñóñè þíÿì âåðäèéèíè, áó
íþãòåéè-íÿçÿðäÿí ñÿôÿðèí áþéöê ÿùÿìèééÿò äàøûäûüûíû áÿéàí åäèá.
Îíó âóðüóëàìàã éåðèíÿ äöøÿð êè,
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè
äþâðöíäÿ Ëàòâèéà-Àçÿðáàéúàí ÿëàãÿëÿðè èíêèøàôûí éåíè ìÿðùÿëÿñèíÿ ãÿäÿì
ãîéóá. Àçÿðáàéúàíûí ñèéàñè-ñòðàòåæè
ÿùÿìèééÿòèíÿ áþéöê þíÿì âåðÿí Ëàòâèéàíûí ðÿñìè äàèðÿëÿðè ñîí èëëÿðäÿ þëêÿìèçÿ ñÿôÿðëÿðèíè èíòåíñèâëÿøäèðèá.
Ìÿñÿëÿí, Àçÿðáàéúàíëà ÿëàãÿëÿðÿ
ýþñòÿðèëÿí ìàðàüûí òÿñäèãè îëàðàã
2004-úö èëèí ìàðòûíäà áó þëêÿíèí äþâëÿò êàòèáèíèí ìöàâèíè Àíäðèñ Òåéêìàíèñèí, ùÿìèí èëèí èéóëóíäà èñÿ äþâëÿò
êàòèáè Åäãàðñ Ðèíêåâè÷óñóí ðåñïóáëèêàìûçà ñÿôÿðèíè ãåéä åòìÿê îëàð. Ëàòâèéà ïðåçèäåíòëÿðèíèí þëêÿìèçÿ ñÿôÿðëÿðè 2005-úè âÿ 2009-úó èëëÿðäÿ áàø òóòóá. Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâèí Ëàòâèéàéà ñîíóíúó ðÿñìè ñÿôÿðè
èñÿ þòÿí èëèí éàíâàðûíäà ýåð÷ÿêëÿøèá.
Èêè þëêÿíèí éöêñÿê ðÿñìè øÿõñëÿðè àðàñûíäà ãàðøûëûãëû ñÿôÿðëÿð ÿñàñûíäà êå÷èðèëÿí ÷îõñàéëû ýþðöøëÿð âÿ ÿëäÿ îëóíàí
ðàçûëàøìàëàð Àçÿðáàéúàí-Ëàòâèéà ÿëàãÿëÿðèíèí éöêñÿê èíêèøàô äèíàìèêàñûíäàí õÿáÿð âåðèð.
Áöòþâëöêäÿ, Ëàòâèéàíûí ðåñïóáëèêàìûçëà ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûüà
áþéöê ìàðàã ýþñòÿðìÿñè ùå÷ äÿ òÿñàäöôè õàðàêòåð äàøûìûð. Áèëäèéèìèç êèìè,
Àçÿðáàéúàíûí ÿëâåðèøëè úîüðàôè ìþâãåéè, Àâðîïà èëÿ Àñèéàíû áèðëÿøäèðÿí ìöùöì ñèéàñè, èãòèñàäè äÿùëèç ðîëóíó îéíàìàñû áèð ÷îõ þëêÿëÿð êèìè Ëàòâèéàíûí
äà äèããÿòèíè úÿëá åäèð. Áóíäàí ÿëàâÿ,
Àçÿðáàéúàíûí þçöíöí ñîí èëëÿðäÿ íàèë
îëäóüó èíêèøàô ýþñòÿðèúèëÿðè, ðåñïóáëèêàìûçûí ðåýèîíäà ëèäåð äþâëÿòÿ ÷åâðèëìÿñè, ùàáåëÿ þëêÿìèçèí ùÿð áèð ñàùÿäÿ
ìöñòÿãèë ñèéàñÿò éåðèòìÿñè âÿ åíåðæè
ñèéàñÿòèíäÿ Àâðîïà ìÿêàíû èëÿ ÿìÿêäàøëûüà õöñóñè þíÿì âåðìÿñè äÿ þëêÿìèçèí òÿðÿôäàøëûã ãèñìèíäÿ ìöñáÿò
áåéíÿëõàëã èìèúèíè ôîðìàëàøäûðàí ìöùöì ôàêòîðëàðäàíäûð. Ìàëèê îëäóüó
çÿíýèí êàðáîùèäðîýåí åùòèéàòëàðû ñàéÿñèíäÿ Àâðîïàíûí åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéèíèí òÿìèíèíäÿ ìöùöì ðîëà ìàëèê
îëàí Àçÿðáàéúàíäà éàðàäûëàí ÿëâåðèøëè
áèçíåñ ìöùèòè âÿ ýåíèø èãòèñàäè èíêèøàô
ïîòåíñèàëû äà ðåñïóáëèêàìûçûí òÿðÿôäàø
þëêÿëÿðëÿ äàùà ñûõ ÿìÿêäàøëûüûíà èìêàí âåðèð. Þç íþâáÿñèíäÿ, Àâðîàòëàíòèê
ìÿêàíà èíòåíñèâ ñóðÿòäÿ èíòåãðàñèéà
åäÿí Àçÿðáàéúàí äà Ëàòâèéà èëÿ ÿìÿêäàøëûãäà ìàðàãëûäûð. Ãàðøûëûãëû èêèòÿðÿôëè âÿ áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàð ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ãóðóëàí ÿëàãÿëÿð ùÿð èêè þëêÿíèí ñèéàñè, èãòèñàäè âÿ òÿùëöêÿñèçëèê ìàðàãëàðûíà úàâàá âåðèð. Ëàòâèéà ÅðìÿíèñòàíÀçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçè áöòþâëöéö
÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ñöëù éîëó èëÿ ùÿëëèíäÿ ìà-
Áþéöê Áðèòàíèéàäà Àçÿðáàéúàíëà áàüëû õöñóñè íÿøð äÿðú åäèëèá Êèëñÿëÿðäÿ Àçÿðáàéúàí äèëè òÿäðèñ îëóíàúàã
Àçÿðáàéúàíûí äèýÿð áþëýÿëÿðèíäÿ Ýÿíúÿäÿ, Õà÷ìàçäà, Ñóìãàéûòäà
ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí êèëñÿëÿðäÿ äÿ à÷ûëìàñûíû òÿêëèô åäèá. Áó ëàéèùÿíèí “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíäà äþâëÿò äèëè
ùàããûíäà” Ãàíóíäàí èðÿëè ýÿëäèéèíè
âóðüóëàéàí Áèëèê Ôîíäóíóí èúðà÷û äèðåêòîðó Î.Ñÿìÿäîâ òÿêëèôèí ýÿëÿúÿêäÿ ìöñáÿò äÿéÿðëÿíäèðèëÿúÿéèíè äåéèá.
Êîíñòèòóñèéàñûíûí 21-úè ìàääÿñèíäÿ “Äþâëÿò äèëèíè áèëìÿê ùÿð áèð
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû âÿòÿíäàøûíûí áîðúóäóð” ìöääÿàñûíû õàòûðëàäàí
Áþéöê Áðèòàíèéàíûí “Áóñèíåññ Îóòëîîê” ìöñòÿãèë ìåäèà øèðêÿòè òÿðÿôèíäÿí “Ëåàäèíý åäýåÀçåðáàèæàí 2015” àäëû õöñóñè íÿøð äÿðú åäèëèá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Äþâëÿò Íåôò Øèðêÿòè (ÀÐÄÍØ) âÿ Áþéöê Áðèòàíèéàäàêû ñÿôèðëèéèìèçèí áèðýÿ äÿñòÿéè èëÿ äÿðú åäèëìèø æóðíàë
Àçÿðáàéúàíûí ãåéðè-åíåðæè þëêÿñè, õöñóñèëÿ äÿ
èäìàí âÿ ìÿäÿíèééÿò þëêÿñè êèìè òàíûäûëìàñû
ìÿãñÿäèëÿ ùàçûðëàíûá.
Òÿñèñ÷è
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Áàø ðåäàêòîð:
Ùèêìÿò ÁÀÁÀÎÜËÓ
Íÿøð Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ, ìÿäÿíèééÿò âÿ òóðèçì íàçèðè
ßáöëôÿñ Ãàðàéåâ, ýÿíúëÿð
âÿ èäìàí íàçèðè Àçàä Ðÿùèìîâ, Àçÿðáàéúàí Ìèëëè
Îëèìïèéà Êîìèòÿñèíèí âèòñåïðåçèäåíòè ×èíýèç Ùöñåéíçàäÿ, ÀÐÄÍØ-èí ïðåçèäåíòè
Ðþâíÿã Àáäóëëàéåâ, “Áàêû2015” èëê Àâðîïà Îéóíëàðûíûí áàø ÿìÿëèééàò äèðåêòîðó
Ñàéìîí Êëåãã, Àçÿðáàéúàíûí Áþéöê Áðèòàíèéàäàêû ñÿôèðè Òàùèð Òàüûçàäÿ âÿ þëêÿìèçäÿ ãåéðè-åíåðæè ñàùÿñèíäÿ ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí àïàðûúû øèðêÿòëÿðèí ðÿùáÿðëÿðèíäÿí
ýþòöðöëìöø ìöñàùèáÿëÿð ÿñàñûíäà ùàçûðëàíûá.
Æóðíàëäà èëê äÿôÿ èéóí àéûíäà Áàêûäà êå÷èðèëÿúÿê áèðèíúè Àâðîïà Îéóíëàðûíà õöñóñè éåð
àéðûëûá, áó ìöùöì èäìàí ùàäèñÿñèíèí óüóðëó
òÿøêèëè èñòèãàìÿòèíäÿ ýþðöëÿí èøëÿð ÿòðàôëû èøûãëàíäûðûëûá. Õöñóñè íÿøðÿ, ùÿì÷èíèí áèðèíúè Àâðîïà Îéóíëàðûíû èçëÿìÿê ìÿãñÿäèëÿ þëêÿìèçÿ
ñÿôÿð åäÿúÿê àâðîïàëû òóðèñòëÿð ö÷öí ïàéòàõò
Áàêûéà äàèð òóðèñò áÿëÿä÷èñè äàõèë åäèëèá.
www.yeniazerbaycan.com
ìàèë@yeniazerbaycan.úîì
Öíâàí: Áàêû - AZ-1000, Öçåéèð Ùàúûáÿéîâ - 66
Òåëåôîíëàð:
498-78-03, 498-82-21
498-81-24, 498-19-84
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Áèëèê Ôîíäó Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ìèëëÿòëÿðàðàñû,
ìóëòèêóëòóðàëèçì âÿ äèíè ìÿñÿëÿëÿð öçðÿ Äþâëÿò Ìöøàâèðëèéèíèí òÿøÿááöñö
èëÿ Ðóñ Ïðàâîñëàâ êèëñÿëÿðèíäÿ “Àçÿðáàéúàí äèëèíè þéðÿíèðèê” ëàéèùÿñèíÿ
áàøëàéûá.
“Æåí Ìèðîíîñèñò” Ïðàâîñëàâ êàôåäðàë êèëñÿñèíäÿ ìöõòÿëèô ìèëëÿòëÿðäÿí îëàí ðóñäèëëè âÿòÿíäàøëàðûìûç
ö÷öí Àçÿðáàéúàí äèëè êóðñëàðûíûí à÷ûëûø ìÿðàñèìè îëóá. Ìÿðàñèìäÿ Ðóñ
Ïðàâîñëàâ êèëñÿñèíèí Áàêû-Àçÿðáàéúàí Éåïàðõèéàñûíûí áàø÷ûñû Àëåêñàíäð, Áèëèê Ôîíäóíóí èúðà÷û äèðåêòîðó Îêòàé Ñÿìÿäîâ, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ìèëëÿòëÿðàðàñû, ìóëòèêóëòóðàëèçì âÿ äèíè ìÿñÿëÿëÿð
öçðÿ Äþâëÿò Ìöøàâèðëèéè Õèäìÿòèíèí ÿìÿêäàøû Ñÿððàô Ùöñåéíîâ, Áàêû Éåïàðõèéà Èäàðÿñèíèí êàòèáè Ïðîòîèéåðåé Ìåôîäèé, Áàêû
Áåéíÿëõàëã Ìóëòèêóëòóðàëèçì Ìÿðêÿçèíèí
Àïàðàò ðÿùáÿðè Àéíóð Áÿøèðëè, êóðñóí ìöÿëëèìëÿðè, äèíëÿéèúèëÿð âÿ ÊÈÂ íöìàéÿíäÿëÿðè
èøòèðàê åäèáëÿð.
Ðóñ Ïðàâîñëàâ êèëñÿñèíèí Áàêû-Àçÿðáàéúàí Éåïàðõèéàñûíûí áàø÷ûñû Àëåêñàíäð Áèëèê
Ôîíäóíóí ùÿéàòà êå÷èðäèéè áó ëàéèùÿíèí
Àçÿðáàéúàíäà éàøàéàí ðóñäèëëè ÿùàëè àðàñûíäà ýåíèø éàéûëàúàüûíà âÿ ðÿüáÿòëÿ ãàðøûëàíàúàüûíà ÿìèíëèéèíè áèëäèðèá. “Ðóñäèëëè ÿùàëèéÿ
Àçÿðáàéúàí äèëèíè òÿäðèñ åòìÿêëÿ áó þëêÿíèí ìóëòèêóëòóðàë äÿéÿðëÿðèíè, òàðèõèíè, ìÿäÿíèééÿòèíè äÿ òÿáëèü åòìèø îëóðóã”.
Éåïàðõèéàíûí áàø÷ûñû áåëÿ êóðñëàðûí
Èndeks: 67100
Lisenziya: N-B-317
Òèðàæ:
6074
“Êàïèòàë Áàíê”ûí Íÿðèìàíîâ ðàéîí ôèëèàëû
ù/ù - 33080019443900419109
êîä - 200093
ÂÞÅÍ - 1500486601
èúðà÷û äèðåêòîð ðóñäèëëè âÿòÿíäàøëàðûí Àçÿðáàéúàí äèëèíè þéðÿíìÿê ùÿâÿñèíè âÿ èñòÿéèíè
éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèá.
Ëàéèùÿéÿ ÿñàñÿí, Áàêû øÿùÿðèíèí áèð íå÷ÿ êèëñÿñèíäÿ ùÿôòÿäÿ èêè äÿôÿ Àçÿðáàéúàí
äèëè äÿðñè êå÷èëÿúÿê. Êèëñÿ ÿìÿêäàøëàðûíûí
äà ãàòûëäûüû áèð íå÷ÿ áþëìÿäÿ ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿúÿê þäÿíèøñèç êóðñëàðà èëêèí ìÿðùÿëÿäÿ
60-äàí ÷îõ äèíëÿéèúè éàçûëûá. Õöñóñè ìöñàáèãÿ éîëó èëÿ àëè âÿ îðòà ìÿêòÿáëÿðèí ðóñ áþëìÿëÿðèíäÿí ñå÷èëÿí ìöÿëëèìëÿðèí ÿìÿêùàãëàðû Áèëèê Ôîíäó òÿðÿôèíäÿí þäÿíèëÿúÿê.
Ìóëòèêóëòóðàë ùÿéàò òÿðçè èëÿ òàíûíàí Àçÿðáàéúàíäà äàèìè, éàõóä ìöâÿããÿòè éàøàéàí, Àçÿðáàéúàí äèëèíè þéðÿíìÿê àðçóñóíäà îëàíëàðûí áó ñàùÿäÿ áèëèê, áàúàðûãëàðûíûí
àðòûðûëìàñûíà êþìÿê ýþñòÿðìÿê, îíëàðà
àçÿðáàéúàí÷ûëûã ìÿôêóðÿñèíè, äþâëÿò÷èëèê ðóùóíó òÿëãèí åòìÿê, òîëåðàíòëûã ïðèíñèïëÿðè
àøûëàìàã “Àçÿðáàéúàí äèëèíè þéðÿíèðèê” ëàéèùÿñèíèí ÿñàñ ãàéÿñèíè òÿøêèë åäèð.
ðàãëûäûð. Ðÿñìè Ðèãà, ùÿì÷èíèí, þëêÿìèçèí Àâðîïà ìÿêàíûíà èíòåãðàñèéàñûíà äà ìöñáÿò éàíàøûð. Åéíè çàìàíäà,
ùÿð èêè þëêÿ áåéíÿëõàëã âÿ ðåýèîíàë
òÿùëöêÿñèçëèéèí, ñöëù âÿ ñàáèòëèéèí áÿðãÿðàð îëìàñûíäà ìàðàãëû äþâëÿòëÿð êèìè ÷ûõûø åäèð.
Àçÿðáàéúàíëà Ëàòâèéà àðàñûíäà
ìöõòÿëèô ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûã ÿëàãÿëÿðèíèí èíêèøàô åòäèðèëìÿñèíäÿ áèð ñûðà
ñàùÿëÿð öçðÿ èìçàëàíàí ñÿíÿäëÿð ìöùöì ùöãóãè áàçà ðîëóíó îéíàéûð. Ìÿñÿëÿí, òåððîð÷óëóã, ìöòÿøÿêêèë úèíàéÿòêàðëûã ñàùÿñèíäÿ èêè þëêÿ àðàñûíäà
ÿìÿêäàøëûüûí ÿñàñ ïðèíñèïëÿðè 2005-úè
èëèí îêòéàáðûíäà èìçàëàíàí “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ùþêóìÿòè èëÿ Ëàòâèéà
Ðåñïóáëèêàñû Ùþêóìÿòè àðàñûíäà òåððîð÷óëóã, íàðêîòèê âàñèòÿëÿðèí, ïñèõîòðîï ìàääÿëÿðèí âÿ ïðåêóðñîðëàðûí ãåéðè-ãàíóíè äþâðèééÿñè âÿ ìöòÿøÿêêèë úèíàéÿòêàðëûãëà ìöáàðèçÿ ñàùÿñèíäÿ
ÿìÿêäàøëûã ùàããûíäà Ñàçèø”ëÿ ìöÿééÿíëÿøäèðèëèá.
Àçÿðáàéúàíëà Ëàòâèéà àðàñûíäà èãòèñàäè ÿëàãÿëÿð äÿ ÷îõøàõÿëè èñòèãàìÿòäÿ èíêèøàô åäèð. Àçÿðáàéúàí Ùþêóìÿòè
èëÿ Ëàòâèéà Ùþêóìÿòè àðàñûíäà òèúàðÿòèãòèñàäè ÿìÿêäàøëûã ïðèíñèïëÿðè ùàããûíäà Ñàçèø, ùàáåëÿ ýÿëèðëÿðÿ âÿ ÿìëàêà
ýþðÿ âåðýèëÿðÿ ìöíàñèáÿòäÿ èêèãàò âåðýèòóòìàíûí àðàäàí ãàëäûðûëìàñû âÿ âåðýèäÿí éàéûíìàíûí ãàðøûñûíûí àëûíìàñû
ùàããûíäà Êîíâåíñèéà áó ñàùÿäÿ
ÿìÿêäàøëûüû ýåíèøëÿíäèðìÿê ö÷öí ìöíàñèá ùöãóãè áàçà êèìè ÷ûõûø åäèð. Õöñóñè ãåéä åòìÿê ëàçûìäûð êè, 2006-úû
âÿ 2009-úó èëëÿðäÿ êå÷èðèëÿí, ùÿð èêè òÿðÿôäÿí 100-ÿ ãÿäÿð èø àäàìûíûí ãàòûëäûüû Àçÿðáàéúàí-Ëàòâèéà áèçíåñ ôîðóìëàðû þëêÿëÿðèí áèð-áèðèíèí èãòèñàäè ïîòåíñèàëû, áèçíåñ ìöùèòè èëÿ òàíûø îëìàñû áàõûìûíäàí ÿùÿìèééÿòëè èäè. Ùàçûðäà Ëàòâèéàäà 30-à éàõûí Àçÿðáàéúàí-Ëàòâèéà
áèðýÿ ìöÿññèñÿñè ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèð.
ßëàâÿ åäÿê êè, Àçÿðáàéúàíëà Ëàòâèéà àðàñûíäà òÿùñèë, ýÿíúëÿð âÿ èäìàí
ñàùÿëÿðèíäÿ, ùàâà ÿëàãÿëÿðè, èíôîðìàñèéà âÿ êîììóíèêàñèéà òåõíîëîýèéàëàðû,
ðàáèòÿ, ìàëèééÿ âÿ ñÿùèééÿ íàçèðëèêëÿðè
àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûã ñàùÿñèíäÿ ñàçèøëÿð âÿ Áèðýÿ Áÿéàííàìÿ èìçàëàíûá.
Ïÿðâèç ÑÀÄÀÉÎÜËÓ
Ñîñèàë Ìöäàôèÿ Ôîíäóíóí ôÿðäè
ó÷îò ñèñòåìèíäÿ ãåéäèééàòà
àëûíàí ÿúíÿáèëÿðèí ñàéû àðòûá
2015-úè èë ôåâðàëûí 1-è òàðèõèíÿ îëàí ñòàòèñòèêàéà ÿñàñÿí,
úàðè èëèí ÿââÿëè èëÿ ìöãàéèñÿäÿ Äþâëÿò Ñîñèàë Ìöäàôèÿ Ôîíäóíóí (ÄÑÌÔ) ôÿðäè ó÷îò ñèñòåìèíäÿ ãåéäèééàòà àëûíàí
ÿúíÿáèëÿðèí ñàéû 0,66 ôàèç àðòûá. Éàíâàð àéû ÿðçèíäÿ ÿëàâÿ
îëàðàã 150 íÿôÿð ÿúíÿáè âÿòÿíäàø ãåéäèééàòà àëûíûá âÿ íÿòèúÿäÿ ôÿðäè ó÷îò ñèñòåìèíäÿêè ÿúíÿáèëÿðèí ñàéû 22 663 íÿôÿðÿ éöêñÿëèá. Äþâëÿò ñîñèàë ñûüîðòà ñèñòåìèíäÿ ôÿðäè øÿõñè
ùåñàáû îëàí ÿúíÿáèëÿðèí 89,06 ôàèçèíè (20 188 íÿôÿð) êèøèëÿð, 10,94 ôàèçèíè (2 475 íÿôÿð) èñÿ ãàäûíëàð òÿøêèë åäèð.
Öìóìèëèêäÿ 104 þëêÿíèí âÿòÿíäàøëàðûíû ÿùàòÿ åäÿí
ÿúíÿáèëÿð àðàñûíäà ÿí éöêñÿê ñàé ýþñòÿðèúèñè Òöðêèéÿ âÿòÿíäàøëàðû (12083 íÿôÿð) öçðÿ ìöøàùèäÿ îëóíóð. Ôÿðäè
ó÷îò ñèñòåìèíäÿ ãåéäèééàòà àëûíàí ÿúíÿáèëÿðèí ñàéûíà ýþðÿ èêèíúè éåðäÿ ýÿëÿí Ýöðúöñòàí âÿòÿíäàøëàðûíûí ñàéû
2553 íÿôÿðÿ, ö÷öíúö éåðäÿ ýÿëÿí Ðóñèéà Ôåäåðàñèéàñûíûí âÿòÿíäàøëàðûíûí ñàéû èñÿ 1311 íÿôÿðÿ ÷àòûá.
Ñîíðàêû éåðëÿðäÿ Èðàí Èñëàì Ðåñïóáëèêàñû (875), ×èí
Õàëã Ðåñïóáëèêàñû (757), Ùèíäèñòàí (624), Ïàêèñòàí Èñëàì
Ðåñïóáëèêàñû (467), Áþéöê Áðèòàíèéà âÿ Øèìàëè Èðëàíäèéà
Êðàëëûüû (354), Óêðàéíà (257), Þçáÿêèñòàí (238) Áàíãëàäåø Õàëã Ðåñïóáëèêàñû (206), Àëìàíèéà Ôåäåðàòèâ Ðåñïóáëèêàñû (195), Ôèëèïïèí Ðåñïóáëèêàñû (193), Òöðêìÿíèñòàí Ðåñïóáëèêàñû (184), ÀÁØ (171), Ãàçàõûñòàí Ðåñïóáëèêàñû (163), Èòàëèéà Ðåñïóáëèêàñû (153), Êîðåéà (143) âÿ
ñ. þëêÿëÿð ãÿðàðëàøûá.
2006-úû èë éàíâàðûí 1-äÿí Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû
ìÿíáÿëÿðèíäÿí ÿìÿê þäÿíèøè âÿ ìÿúáóðè äþâëÿò ñîñèàë ñûüîðòà ùàããûíà úÿëá îëóíàí äèýÿð ýÿëèðëÿðè ÿëäÿ åäÿí ÿúíÿáèëÿðèí ìÿúáóðè äþâëÿò ñîñèàë ñûüîðòàñû èëÿ ÿùàòÿ îëóíìàñû
ïðîñåñè ùÿéàòà êå÷èðèëìÿêäÿäèð.
Èíôîðìàñèéà ìÿíáÿëÿðèìèç:
“ÀçÿðÒÀú”, “ÀÏÀ”,
“Àçàäèíôîðì”, “ÀññÀ-Èðàäÿ”, “ÑÈÀ”
Ãÿçåò “Éåíè Àçÿðáàécàí”ûí áèëýèñàéàð ìÿðêÿçèíäÿ éûüûëûá,
ñÿùèôÿëÿíèá âÿ “Àçÿðáàéúàí” íÿøðèééàòûíäà îôñåò öñóëó èëÿ ÷àï åäèëèá.
Ãÿçåò 1993-úö èëèí àïðåë àéûíäàí
íÿøð îëóíóð
Áóðàõûëûøà ìÿñóë:
Çàùèä ÈËÙÀÌÎÜËÓ
Author
Document
Category
Uncategorized
Views
0
File Size
1 957 KB
Tags
1/--pages
Report inappropriate content