close

Enter

Log in using OpenID

buradan

embedDownload
Türkiye Bankalar Birliği Sunumu
Erdem Başçı
Başkan, TCMB
27 Mart 2014
Genel Değerlendirme

Sıkı para politikası duruşunun, makroihtiyati önlemlerin ve zayıf
seyreden sermaye akımlarının etkisiyle bireysel kredilerin büyüme
hızlarında yavaşlama gözlenmektedir.

Parasal sıkılaştırmanın enflasyon üzerindeki olumlu etkisinin belirli bir
gecikmeyle gözlenebileceği değerlendirildiğinde, baz etkisinin de
katkısıyla Haziran ayına kadar enflasyondaki yükselişin devam
edebileceği tahmin edilmektedir.

Nihai yurt içi talebin ivme kaybedeceği; ihracatın ise bu yavaşlamanın
etkisini sınırlayacağı öngörülmektedir.

2014 yılında cari işlemler açığında belirgin bir iyileşme
gözlenebileceği tahmin edilmektedir.
2
Sunum Planı
I.
Küresel Gelişmeler ve Para Politikası
II.
Büyüme
III.
Dış Denge
IV.
Enflasyon
V.
Bankacılık Sektörü Gelişmeleri
3
KÜRESEL GELİŞMELER ve
PARA POLİTİKASI
4
ABD işsizlik oranının azalmasıyla FED’in çıkış stratejisi uygulanmaya
ABD işsizlik oranının azalmasıyla FED çıkış stratejisine geçti.
başlandı.
ABD İşsizlik Oranı
(Yüzde)
10
10
9
9
8
8
Bloomberg
Yılsonu
Tahminleri
Varlık Alımlarına Devam Eşiği
7
7
6,7
5,95
6
6
Faiz Artırımına Başlamak İçin Optimal Eşik*
5
5
4
4
2004
2005
Kaynak: Bloomberg
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
Son veri: Şubat 2014
*FED ekonomistlerinin çalışmasına göre
5
Çıkış sinyali uzun dönemli faiz oranlarını yükseltti.
ABD 10 Yıllık ve 2 Yıllık Tahvil Nominal Faizi
(Yüzde)
3.5
0.6
Yüksek Oynaklık Dönemleri
Yellen’in
Konuşması
ABD 10 Yıllık Faiz Oranı
3.0
0.5
ABD 2 Yıllık Faiz Oranı
Bernanke’nin
Konuşması
2.5
0.4
2.0
0.3
1.5
1.0
Kaynak: Bloomberg.
FOMC
Haziran
Toplantısı
FOMC
Eylül
Toplantısı
FOMC
Aralık
Toplantısı
0.2
0.1
Son Veri: 25 Mart 2014
FOMC: Amerikan Merkez Bankası Para Politikası Kurulu
6
ABD tahvil faizi artışı GOÜ faizlerine de yansıdı.
Gelişmekte Olan Ülkeler Tahvil Piyasası*
(Yüzde)
5.5
Bernanke'nin
Konuşması
Polonya
10.0
9.0
Bernanke'nin
Konuşması
Rusya
9,1
4,5
4.5
8.0
3.5
7.0
2.5
6.0
8.0
7.5
Bernanke'nin
Konuşması
10
Macaristan
9
7.0
6.5
Bernanke'nin
Konuşması
Hindistan
8,8
8
6.0
5.5
5,8
7
5.0
4.5
Kaynak: Bloomberg.
6
*10 yıllık yerli para cinsinden tahvilin getirisi alınmıştır.
Son Veri: 25 Mart 2014
7
ABD tahvil faizi artışı GOÜ faizlerine de yansıdı.
Gelişmekte Olan Ülkeler Tahvil Piyasası*
(Yüzde)
11
10
Bernanke'nin
Konuşması
Türkiye
10.0
10,8
9
9.0
Bernanke'nin
Konuşması
Güney Afrika
8,5
8.0
8
7.0
7
6
6.0
5
5.0
15
14
13
Bernanke'nin
Konuşması
12
11
10
9
8
Kaynak: Bloomberg
Brezilya
13,1
9.5
9
8.5
8
7.5
7
6.5
6
5.5
5
Bernanke'nin
Konuşması
Endonezya
8,2
*10 yıllık yerli para cinsinden tahvilin getirisi alınmıştır.
Son Veri: 25 Mart 2014
8
Küresel büyüme öngörüleri aşağı yönde revize edilmiştir.
Dünya Ekonomisi
(Yüzde)
3.4
3,2
3.2
3,0
3
2.8
2.6
2,5
2.4
2.2
Mart 2013
Mart 2014
2
2013
2014
Kaynak: Consensus Forecast
9
Gelişmiş ülkelerin büyüme tahminlerinde sınırlı artışlar
gözlenmektedir.
Gelişmiş Ülkeler
(Yüzde)
ABD
3.0
2.8
2.5
Euro Bölgesi
3.0
Mart 2013
1.9
2.0
2.0
1.5
1,8
1.0
Mart 2014
1,1
1.0
0.0
1,0
-0.3
0.5
Mart 2013
0.0
2013
Mart 2014
2014
İngiltere
3.0
2.7
1.6
2014
Japonya
3.0
1.5
1.0
0,9
1.6
1.4
1.2
1,2
0.5
0.5
0.0
2013
2.0
1.8
1.5
1.0
-0.4
2.5
2.5
2.0
-1.0
Mart 2013
2013
Mart 2014
2014
0.0
Mart 2013
2013
Mart 2014
2014
Kaynak: Consensus Forecast
10
Küresel büyümenin aşağı yönlü revizyonu gelişmekte olan
ülkelerden kaynaklanmaktadır.
Gelişmekte Olan Ülkeler
(Yüzde)
8.5
8.0
7.5
7.0
6.5
6.0
5.5
5.0
4.5
4.0
Çin
8.2
8,0
7,7
7,4
Mart 2013
2013
Mart 2014
2014
Latin Amerika
5.0
3.5
Mart 2014
7.4
6.3
5,4
4,7
2013
3.9
3.5
2014
Doğu Avrupa
4.0
3.7
3.5
3.0
2,6
2,5
2.5
2.0
2.0
1.5
1.5
1.0
Mart 2013
4.5
3.0
2.5
Hindistan
5.0
4.5
4.0
8.5
8.0
7.5
7.0
6.5
6.0
5.5
5.0
4.5
4.0
Mart 2013
2013
Mart 2014
2014
1.0
2.7
2,6
2,0
Mart 2013
2013
Mart 2014
2014
Kaynak: Consensus Forecast
11
GOÜ’lere yönelik portföy akımları zayıf seyretmeye devam
etmektedir.
Gelişmekte Olan Ülkelere Sermaye Akımları
(Milyar ABD Doları)
15
QE3
Fed’in Çıkış
Sinyali
10
5
0
-5
-10
Hisse Senedi Piyasaları
Tahvil Piyasaları
-15
Kaynak: EPFR
QE: Quantitative Easing (FED)
Son Veri: 19 Mart 2014
12
Türkiye’nin risk primi arttı, ancak Euro bölgesi borç krizindeki
seviyesinin altında.
Türkiye 5 Yıllık CDS Fiyatları
900
800
Lehman
Krizi
Euro
Bölgesi
Borç
Krizi
FED’in
Çıkış
Sinyali
700
600
500
400
300
200
100
0
Kaynak: Bloomberg.
Son Veri: 25 Mart 2014
13
Türkiye yakın dönem gelişmelerinden olumsuz etkilendi.
Cari Açık Veren Ülkeler CDS Fiyatları
300
FED’in Çıkış
Sinyali
17 Aralık
Ukrayna’daki
Gelişmeler
300
250
250
200
200
150
150
100
100
Türkiye
GOÜ Ortalaması*
50
0
Kaynak: Bloomberg, TCMB.
Seçilmiş Ülkeler Ortalaması**
50
0
*Brezilya, Çek C., Endonezya, G. Afrika, Kolombiya, Macaristan, Meksika, Polonya, Romanya ve Şili dahil edilmiştir.
** Brezilya, Endonezya ve G.Afrika dahil edilmiştir.
Son Veri: 25 Mart 2014
14
FED’in Çıkış Stratejisinin Ardından GOÜ’lerde Alınan Önlemler
Hindistan
Para politikası sıkılaştırıldı.
Döviz müdahalesi yapıldı.
Likidite politikası sıkılaştırıldı.
Altın ithalatına sınırlama ve vergi getirildi.
Yurtdışında yaşayan Hintlilere yüksek faiz ile swap imkanı sağlandı.
Brezilya
Para politikası sıkılaştırıldı.
Döviz müdahalesi yapıldı.
G. Afrika
Para politikası sıkılaştırıldı.
Rusya
Para politikası sıkılaştırıldı.
Endonezya Para politikası sıkılaştırıldı.
Döviz müdahalesi yapıldı.
Cari açığı azaltmaya yönelik yapısal önlemler alındı.
Para politikası sıkılaştırıldı.
Türkiye
Döviz müdahalesi yapıldı.
Mali disiplin korundu.
İhracatı destekleyici tedbirler alındı.
KOBİ ve ihracat kredileri ile ticari kredilere avantaj sağlandı.
Aşırı borçlanmayı önleyici tedbirler alındı.
15
Önden yüklemeli ve güçlü parasal sıkılaştırma yapıldı.
Para Politikası Faiz Oranları
(Yüzde)
14
12
Gecelik Borç Alma-Verme Faiz Koridoru
TCMB Ortalama Fonlama Faizi (5 günlük HO)
1 Hafta Vadeli Repo Faiz Oranı
Bankalararası Gecelik Repo Faizleri (5 günlük HO)
14
12
10
10
8
8
6
6
4
4
2
2
0
0
Kaynak: TCMB.
Son veri: 25 Mart 2014
16
Fonlama kompozisyonu bir hafta vadeye kaydırıldı.
(İki Haftalık Hareketli Ortalama, Milyar TL)
Milyar TL
55
48.3
50
45
40
35
30
25
20
15
10
5
0
-5
Son Veri: 25 Mart 2014
17
Piyasa faizleriyle TCMB ortalama fonlama faizi arasındaki fark
azaldı.
Politika Faizi ve Fonlama Faizi
(Yüzde)
14
5 Yıl - TCMB Faiz Farkı
3 Aylık Piyasa Faizi
14
12
5 Yıllık Piyasa Faizi
TCMB Ortalama Fonlama Faizi*
12
10
10
8
8
6
6
4
4
2
2
0
0
-2
-2
Kaynak: TCMB.
*20.10.2011 tarihi öncesi TCMB borçlanma faizini, bu tarih sonrası ortalama fonlama faizini ifade etmektedir.
Son veri: 25 Mart 2014
18
Aşırı oynaklığa karşı döviz rezervleri kullanıldı.
(Milyar Dolar)
Döviz
Satımı
(-)
İhracat
Reeskont
Kredileri
(+)
Ağustos 2013
1,95
1,19
Eylül 2013
1,86
1,15
Ekim 2013
0,84
1,07
80
Kasım 2013
1,44
1,70
70
Aralık 2013
4,67
1,02
60
Ocak 2014*
5,75
0,57
Şubat 2014
1,00
0,30
Mart 2014**
0,75
0,38
150
Altın Dahil Brüt Döviz Rezervleri
140
Altın Rezervleri
130
120
128,1
110
100
90
50
40
30
21,2
20
ROM Döviz
35,1
10
YP Zorunlu
Karşılıklar
31,7
Toplam
66,8
0
Kaynak: TCMB.
Son veri: 07 Mart 2014
Brüt Döviz Rezervleri: 128,1 milyar ABD doları
Altın Rezervleri: 21,2 milyar ABD doları
*23 Ocak 2014 tarihindeki doğrudan döviz satışı dahil edilmiştir.
**24 Mart itibarıyla.
19
BÜYÜME
20
İktisadi faaliyet ılımlı bir artış sergilemektedir.
Yıllık GSYİH Büyümesine Katkılar
(Yüzde Puan)
25
20
Nihai Yurt İçi Talep
Net İhracat
Stok Değişimi
GSYİH
15
10
5
0
-5
-10
-15
-20
-25
Kaynak: TÜİK.
Son veri: 2013 3.Çeyrek
21
Öncü göstergeler ılımlı büyümenin sürdüğüne işaret etmektedir.
Sanayi Üretim Endeksi ve PMI
(Mevsimsellikten Arındırılmış)
125
60
55
115
50
105
45
95
SÜE
85
75
Kaynak: Markit, TÜİK.
PMI (Sağ Eksen)
40
35
30
Son Veri(PMI): Şubat 2014
Son Veri (Sanayi Üretimi): Ocak 2014
22
İhracat artışı iç talepteki yavaşlamanın iktisadi faaliyet üzerindeki
etkisini sınırlamaktadır
Beyaz Eşya (Bin Adet)
1700
500
120
110
100
90
80
70
60
50
40
30
2000
600
1500
İhracat
1300
1100
900
700
1800
Üretim
550
1600
500
1400
450
1200
400
1000
350
800
300
Kaynak: BESD, TCMB.
İthalat
İç Satış
*Ocak 2014 verisi
Mevsimsellikten arındırılmış.
23
İç talepteki zayıf seyre bağlı olarak ithalat yavaşlarken, ihracat
artmaktadır.
Altın Hariç İhracat ve İthalat Miktar Endeksleri
(Mevsimsellikten Arındırılmış, 2010=100)
140
Altın hariç ithalat
Altın hariç ihracat
130
120
110
100
90
80
70
1
2
3
2007
Kaynak: TÜİK, TCMB.
4
1
2
3
2008
4
1
2
3
2009
4
1
2
3
2010
4
1
2
3
2011
4
1
2
3
2012
4
1
2
3
2013
4
1*
2014
*Ocak 2014 verisi.
24
İşsizlik istihdam artışı kaynaklı olarak gerilemiştir.
İşsizlik Oranı
İstihdam
(Mevsimsellikten Arındırılmış, Yüzde)
(Mevsimsellikten Arındırılmış, Milyon Kişi)
İşsizlik Oranı (%)
Tarım Dışı istihdam
Tarım Dışı İşsizlik Oranı (%)
20
20
18
18
21
20
Tarım İstihdam (sağ eksen)
7
6
19
16
16
6
18
14
14
17
6
12
12
16
5
10
10
15
5
14
8
8
6
6
Kaynak: TÜİK
Son Veri: Aralık 2013
13
12
Kaynak: TÜİK
5
5
Son Veri: Aralık 2013
25
Öncü göstergeler istihdam piyasasında ılımlı bir seyre işaret
etmektedir.
Kariyer.net Yeni İş İlanları
Kariyer.net İlan Başına Başvuru Oranı
(Mevsimsellikten Arındırılmış, Bin Adet)
(Mevsimsellikten Arındırılmış)
20
230
18
210
20
18
16
190
14
170
16
12
150
14
10
130
8
110
12
6
90
4
70
2
Kariyer.net Toplam İlan Başına Başvuru
10
Tarım Dışı İşsizlik Oranı (sağ eksen)
50
0
Kaynak: Kariyer.net, TCMB.
Son Veri: Şubat 2014
Kaynak: Kariyer.net, TCMB.
8
Son Veri: Şubat 2014
26
Öncü göstergeler iç talepte bir yavaşlamaya işaret etmektedir.
Yatırım ve İstihdam Beklentisi
Reel Kesim ve Tüketici Güven Endeksleri
130
100
RKGE
(Mevsimsellikten Arındırılmış)
35
Yatırım Eğilimi
125
TÜİK-TCMB (Sağ eksen)
120
95
İstihdam Eğilimi
30
90
25
115
85
20
110
80
15
105
75
100
70
95
65
5
90
60
0
Kaynak: CNBC-e, TÜİK, TCMB.
Son Veri (RKGE): Mart 2014
Son Veri (Tüketici Güven Endeksi): Şubat 2014
10
Kaynak: TCMB.
Son Veri: Mart 2014
27
DIŞ DENGE
28
İhracat ithalattan daha hızlı büyümeye devam etmektedir.
İhracat ve İthalat
(Altın Hariç, Nominal, Yıllık Yüzde Değişim, 6 Aylık Hareketli Ortalama)
50
40
İhracat
İthalat
30
20
10
0
-10
-20
-30
-40
-50
Kaynak: TÜİK.
Son Veri: Ocak 2014
29
Karşılama oranlarındaki artış eğiliminin sürmesi beklenmektedir.
Karşılama Oranı*
(12 Aylık Birikimli**, Yüzde)
66
64
62
60
58
Karşılama oranı
Karşılama oranı (altın hariç)
56
54
Kaynak: TÜİK, TCMB.
* Şubat ve Mart için tahmin kullanılmıştır.
** 12 aylık birikimli ihracatın 12 aylık birikimli ithalata bölünmesi ile elde edilmiştir.
30
Cari işlemler açığında iyileşmenin devam etmesi beklenmektedir.
Cari Açık
(12-Aylık Kümülatif, Milyar Dolar)
80
70
60
50
40
30
Cari Açık
20
Cari Açık (Altın hariç)
10
0
Kaynak: TCMB.
Son Veri: Ocak 2014
31
Cari açık ağırlıklı olarak kredi kullanımı ve ihraçlar ile finanse
edilmektedir.
Cari Açığın Temel Finansman Kaynakları
(12-Aylık Birikimli, Milyar Dolar)
100
80
Uzun Vadeli Net Krediler ve İhraçlar
Kısa Vadeli Net Krediler
Doğrudan Yabancı Yatırımlar
Portföy
Diğer
CA
60
40
20
0
-20
-40
Kaynak: TCMB.
Son Veri: Ocak 2014
32
Portföy akımları dalgalı ve zayıf seyrederken uzun vadeli net kredi
kullanımı daha istikrarlı bir seyir izlemektedir.
Cari Açığın Temel Finansman Kaynakları
(Aylık, Milyar Dolar)
15
Uzun Vadeli Net Krediler ve İhraçlar
Kısa Vadeli Net Krediler
13
Doğrudan Yatırımlar
Portföy
11
9
Diğer
CA
7
5
3
1
-1
-3
-5
Kaynak: TCMB
Son Veri: Ocak 2014
33
AB-27’deki toparlanma ihracat pazar payına yansımaktadır.
İhracat Pazar Payı*
(6 Aylık Hareketli Ortalama, Yüzde)
60
AB-27
50
40
Avrupa (AB Hariç)
Kuzey Amerika
Asya
ODA
30
20
10
0
Kaynak: TÜİK.
*Altın hariç.
Son Veri: Ocak 2014
34
Öncü göstergeler, Euro Bölgesi’ndeki toparlanmanın süreceğine
işaret etmektedir.
Euro Bölgesi ve Türkiye PMI Endeksleri
60
60
55
55
50
50
45
45
40
40
35
35
Euro Bölgesi PMI Genel Endeksi
Türkiye PMI İhracat Siparişleri Endeksi
30
30
25
25
Kaynak: Markit.
Son Veri: Şubat 2014
35
Emtia fiyatları yatay bir seyir izlemektedir.
Emtia Fiyat Endeksleri
1000
900
Ana Endeks
Enerji
End. Metal
800
700
600
500
400
300
200
100
0
Kaynak: Bloomberg.
Son Veri: 20 Mart 2014
36
ENFLASYON
37
Enflasyon, hedefin oldukça üzerinde seyretmektedir.
Türkiye ve Diğer Gelişmekte Olan Ülkeler Karşılaştırması
(Yüzde, Ağırlıklı Ortalama)
14.0
Gelişmekte Olan Ülkeler
Türkiye
Hedef
12.0
10.0
8.0
7.9
6.0
4.0
4.7
2.0
0.0
Kaynak: TÜİK, Bloomberg.
Son Veri (Gelişmekte Olan Ülkeler):Ocak 2014.
Son Veri (Türkiye): Şubat 2014.
38
Döviz kuru gelişmeleri enflasyon artışında önemli bir rol oynamıştır.
İthalat Fiyatları
170
İthalat Fiyatları (Dolar Cinsinden,2010=100)
150
İthalat Fiyatları (TL Cinsinden)
130
110
90
70
50
Kaynak: TÜİK.
Son Veri: Ocak 2014
39
Çekirdek enflasyon kur geçişkenliği nedeniyle artış göstermiştir.
TÜFE ve Ana Eğilimi
(Yıllık Değişim, Yüzde)
12
11
TÜFE
H
I
10
9
8
7
6
5
4
Kaynak: TÜİK, TCMB.
Son Veri: Şubat 2014
40
Enflasyon beklentilerindeki bozulma uzun vadelerde daha sınırlı
olmuştur.
12 ve 24-Ay Sonrası TÜFE Beklentileri* ve Gerçekleşmeler
(Yüzde)
14
12 ay
24 ay
Hedef
Gerçekleşmeler
12
10
8
7.89
7.31
6.62
6
4
2
Kaynak: TÜİK, TCMB.
*TCMB Beklenti Anketi.
Son veri (12 Ay ve 24 Ay): Mart 2014
Son veri (Gerçekleşmeler): Şubat 2014
41
Enflasyondaki yükselişin Haziran ayına kadar sürmesi
beklenmektedir.
Enflasyon Raporu Tahmini
(Yüzde)
12
Tahmin Aralığı*
Gerçekleşme
10
8
6
4
2
Kaynak: TCMB
12/14
09/14
06/14
03/14
12/13
09/13
06/13
03/13
12/12
0
*Enflasyonun tahmin aralığı içinde kalma olasılığı yüzde 70’tir.
42
BANKACILIK SEKTÖRÜ
GELİŞMELERİ
43
Kredi büyüme hızı %15’lik referans değere yaklaşmaktadır.
Tüketici Kredileri* ve Ticari Krediler
(Yıllık Değişim, Yüzde)
60
60
Tüketici
Ticari (KEA)
Referans Değer
50
50
40
40
30
30
20
20
10
10
0
0
-10
Kaynak: TCMB.
-10
Toplam bankacılık sektörü (Katılım bankaları dahil, TGA Hariç)
* Kredi kartları dahil.
Son veri: 14 Mart 2014
44
Ticari kredi* büyümesi uzun dönem ortalamasına yakın
seyretmektedir.
13 Haftalık Yıllıklandırılmış Hareketli Ortalama**
(Kur Etkisinden Arındırılmış, Yüzde)
Ticari Krediler (2014)
Ticari Krediler (2007-2013)
0
0
Kaynak: TCMB.
52
5
49
5
46
10
43
10
40
15
37
15
34
20
31
20
28
25
25
25
22
30
19
30
16
35
13
35
10
40
7
40
4
45
1
45
*Toplam bankacılık sektörü (Katılım bankaları dahil, TGA Hariç)
**Kredi stok değerlerinin haftalık artış oranının 13 haftalık hareketli ortalamasının 52. kuvveti alınmaktadır.
Son veri: 14 Mart 2014
45
Tüketici kredilerinde* ise alınan tedbirler neticesinde kayda değer
bir yavaşlama gözlenmektedir.
13 Haftalık Yıllıklandırılmış Hareketli Ortalama**
(Yüzde)
Tüketici Kredileri (2014)
45
Tüketici Kredileri (2007-2013)
45
Kaynak: TCMB.
52
0
49
0
46
5
43
5
40
10
37
10
34
15
31
15
28
20
25
20
22
25
19
25
16
30
13
30
10
35
7
35
4
40
1
40
*Toplam bankacılık sektörü (Katılım bankaları dahil, TGA Hariç)
**Kredi stok değerlerinin haftalık artış oranının 13 haftalık hareketli ortalamasının
52. kuvveti alınmaktadır.
Son veri: 14 Mart 2014
46
Kredilerde kompozisyon ticari krediler lehine değişmektedir.
Ticari Kredilerin Toplam Krediler İçerisindeki Payı*
(Yüzde)
70
69.1
69
69
68
68
67
67
66
66
65
Kaynak: TCMB.
* Ticari Kredilerin toplam TL karşılıkları kullanılmıştır.
47
Kredi faiz oranları kademeli bir artış göstermiştir.
(Yıllık Faizler, Yüzde)
28
26
24
22
Ticari (4 Haftalık HO)
Konut
Nakit
Gösterge Tahvil
TCMB Faizi*
28
26
24
22
20
20
18
18
16
16
14
14
12
12
10
10
8
8
6
6
4
4
2
2
0
0
Kaynak: TCMB.
*20.10.2011 tarihi öncesi TCMB borçlanma faizini, bu tarih sonrası ortalama fonlama faizini ifade etmektedir.
Son veri: 07 Mart 2014
48
Politika araçları dengeleyici yönde kullanılmaya devam edilecektir.
Hızlanan
Enflasyon
Politika Tepkisi
Politika Tepkisi
Politika Faizi
Faiz Dışı Araçlar
Politika Faizi
Faiz Dışı Araçlar
Baz
Senaryo
Mevcut
Durum
Alternatif
Senaryo
Fiyat İstikrarı
Yavaşlayan
Enflasyon
HEDEF
Politika Tepkisi
Politika Tepkisi
Politika Faizi
Faiz Dışı Araçlar
Politika Faizi
Faiz Dışı Araçlar
Yavaşlayan Kredi Büyümesi
Finansal
İstikrar
Hızlanan Kredi Büyümesi
49
Bankacılık sektörü güçlü sermaye yapısını korumaktadır.
Sermaye Yeterlilik Oranı
(Yüzde)
25
20
15.1
15
10
% 12
5
0
Kaynak: BDDK.
Son Veri: Ocak 2014
50
TGA oranları düşük düzeylerde seyretmeye devam etmektedir.
TGA Oranları
TGA Oranları
(Stok veri, %)
(Stok veri, %)
11
9
Konut
KOBİ Kredileri
8
7
10
Firma Kredisi
9
Diğer Firma Kredileri
8
6
Taşıt
İhtiyaç
Kredi Kartları
7
5
6
4
5
4
3
3
2
2
1
1
0
0
Kaynak: TCMB.
Son Veri: Ocak 2014
Kaynak: TCMB.
Son Veri: Ocak 2014
51
Karşılıksız çek oranları azalış eğilimindedir.
Karşılıksız Çek Oranları*
12
12
Karşılıksız Çek Dönüşüm Oranı (Adet)
10
Karşılıksız Çek Dönüşüm Oranı (Tutar)
10
8
8
6
6
4
4
2
2
0
0
Kaynak: TCMB.
*Karşılıksız çek dönüşüm oranları, takas odalarına ibraz edilen ve karşılıksız kalan
çek adet ve tutarının toplam takasa ibraz edilen çek adet ve tutarı içindeki oranı.
Son veri: Şubat 2014
52
Kredi kartı azami faiz oranları kademeli bir düşüş sergilemiştir.
İhtiyaç Kredisi ve KK Azami Faiz Oranları
İhtiyaç Kredisi* ve KK TGA Oranları
(Yüzde)
(Yüzde)
80
70
60
Kredi Kartı
İhtiyaç Kredisi
12
6
10
5
8
4
6
3
4
2
50
40
30
20
2
10
1
İhtiyaç Kredisi (Sağ eksen)
0
0
Kaynak: TCMB.
Kredi Kartı
Son veri:07 Mart 2014
(*) İhtiyaç kredisi, diğer tüketici
kredisini de içermektedir.
0
Son veri:07 Mart 2014
53
Kredi/mevduat oranı önemli ölçüde yükselmiştir.
Brüt Kredi/Mevduat Oranı*
(4 haftalık hareketli ortalama, Yüzde)
130
TP
YP
Toplam
126,1
120
110
112,9
100
92,8
90
80
70
60
Kaynak: TCMB.
* Kur etkisinden arındırılmamış.
Son Veri:07 Mart 2014
54
Politika faizlerindeki artış sonrasında kredi mevduat faiz farkı
artmıştır.
TP Firma Kredi ve TP Mevduat Faiz Oranları*
(4 haftalık hareketli ortalama, %)
16.0
TP Ticari Kredi Faiz Oranı**
TP Ticari Kredi Faiz Oranı
TP Vadeli Mevduat Faiz Oranı
Faiz farkı**
Faiz farkı
15.0
14.8
14.0
13.8
13.0
11.7
7,9
12.0
11.0
10.2
10.2
10.0
9.0
8.0
8.8
7.78
7.5
7.0
6.0
5.0
4.2
4.6
3.6
4.0
3.6
3.0
2.0
1.3
2.4
1.0
0.0
*
Kaynak: TCMB.
**
Katılım bankaları hariç
KMH ve KK hariç kredi tutarı kullanılarak hesaplanmış
Son Veri:14 Mart 2014
55
Bankaların yurtiçi yerleşiklerle yaptıkları para takası işlemleri 2013
yılının ikinci yarısından itibaren yükseliş eğilimine girmiştir.
Gerçek ve Tüzel Kişilerin Para Takası
İşlemleri*
3 Ay Vadeli Faiz Oranları
(Yüzde)
(Milyar TL)
Para Takası
16
14
Gerçek Kişiler
TL Mevduat
DTH (SE)
12
5
10
4
8
3
6
2
4
1
2
0
Tüzel Kişiler
12
10
8
6
4
2
0
Kaynak: TCMB.
*Yurt içi yerleşiklerin TL’de aldıkları
uzun pozisyonu göstermektedir.
Son Veri: 07 Mart 2014
Kaynak: TCMB.
Son Veri: 07 Mart 2014
56
DTH’lardaki artışların büyük bir kısmı para takası işlemlerinden
kaynaklanmaktadır.
TP ve YP Vadeli Ticari Mevduat**
TP ve YP Vadeli Tasarruf Mevduatı**
(Milyar TL)
(Milyar TL)
80
YP
TP (Sağ Eksen)
YP*
TP* (Sağ Eksen)
330
75
320
70
310
65
YP
TP (Sağ Eksen)
60
YP*
TP* (Sağ Eksen)
140
130
55
120
50
65
110
300
45
60
100
290
40
55
280
50
270
Kaynak: TCMB.
Son Veri: 07 Mart 2014
(*) Para takası etkilerini içermeyen,
düzeltilmiş rakamları ifade etmektedir.
(**) Milyar sepet (%60 $, %40€)]
35
30
Kaynak: TCMB.
Son Veri: 07 Mart 2014
90
80
(*) Para takası etkilerini içermeyen,
düzeltilmiş rakamları ifade etmektedir.
(**)Milyar sepet (%60 $, %40€)]
57
Para takası hariç DTH gelişimi daha ılımlı bir artış trendindedir.
25
SWAP
20
2.3
Toplam DTH
Swap Etkisinden Arındırılmış DTH*
15
2.2
USD/TRY Kuru (Sağ)
10
2.1
5
2
0
1.9
-5
1.8
-10
-15
Kaynak: TCMB.
1.7
•
DTH rakamından yurtiçi müşteriler ile yapılan swap rakamlarının çıkartılması ile hesaplanmıştır.
Not 1: Kıymetli maden deposu hariç olup, cari parite kullanılmıştır.
Not 2: Mayıs 2013 başından itibaren kümülatif miktarlar gösterilmektedir (3 Mayıs 2013=0).
Son Veri: 14 Mart.2014
58
Zorunlu Karşılıklar: Sadeleşme ve ROK artışı
ZK’ya Tabi Yükümlülüklerin Kapsamında Değişiklik
 ZK’ya tabi yükümlülüklerin hesaplanmasında daha sade ve anlaşılabilir bir
yapı oluşturulması amacıyla, 17/01/2014 yükümlülük cetvelinden başlamak
üzere ZK’ya tabi yükümlülükler, pasif kalemler toplamı [eksi] indirilecek
kalemler yerine, doğrudan ZK'ya tabi kalemlerin sayılması şeklinde
hesaplanmaya başlanmıştır.
ROK’larda Artış
 Küresel finans piyasalarındaki gelişmeler dikkate alınarak ROM’un otomatik
bir dengeleyici olarak daha etkin çalışması ve finansal istikrarın desteklenmesi
amacıyla 17/01/2014 yükümlülük cetvelinden başlamak üzere, TL ZK’ların
döviz cinsinden tesis edilmesi imkânı uygulamasında ROK’lar son dört dilim
için 0,4 paun yükseltilerek 1,4-3,2 aralığında belirlenmiştir.
59
Döviz rezerv opsiyon katsayıları üst dilimlerde artırılmıştır.
Altın Rezerv Opsiyonu Katsayıları
Döviz Rezerv Opsiyonu Katsayıları
3.5
3
31 Ocak 2014
3
0.4
0.4
2.5
0.4
2.7
0.4
2.5
2.5
2.8
2.5
2
2.0
2.2
2
1.5
1.8
1.5
1.4
1.4
1.5
1.5
1
1
0.5
0.5
0
0
0-30
Kaynak: TCMB.
30-35
35-40
40-45
45-50
50-55
55-60
0-15
15-20
20-25
25-30
Kaynak: TCMB.
60
Rezerv opsiyonları artan oranlarda ve istikrarlı bir şekilde
kullanılmakta ve döviz rezervlerini desteklemektedir.
ROM Altın İmkanı Kullanım Oranı
ROM Döviz İmkanı Kullanım Oranı
70
35
İmkân Üst Limiti
İmkân Üst Limiti
TL ZK için Döviz Tesis İmkânı Kullanımı
60
30
50
25
40
20
30
15
20
10
10
5
0
0
Kaynak: TCMB.
Son Veri: 14 Mart 2014.
Kaynak: TCMB.
TL ZK için Altın Tesis İmkânı Kullanımı
Son Veri: 14 Mart 2014.
61
Mevcut Zorunlu Karşılık Oranları

Vadeye ve yükümlülük cinsine göre farklı oranlar uygulanmaktadır.

Kısa vadeli yükümlülükler için yüksek, uzun vadeli yükümlülükler için
düşük oranlar uygulanmaktadır.
Çekirdek Yükümlülükler
TL
YP
vade < 1 yıl
vade ≥ 1 yıl
11.5-6.5%
5%
13,0%
9%
Çekirdek Olmayan Yük.
vade ≤ 1 yıl
vade > 1 yıl
TL
11,5%
8-5%
YP
vade ≤ 3 yıl
13-11%
vade > 3 yıl
6%
62
Zorunlu Karşılıklara Ödenen Telafi Faizi
Uygulamaya
Başlanan
Tarih
Telafi Faizinin Belirlenmesinde Kullanılan Yöntemler
Türk Lirası
Yabancı Para
8/8/2001
Bankaların mevduata uyguladıkları
ağırlıklı ortalama basit faiz oranının
%80'i
5/24/2002
%51'i
7/9/2002
%60'ı
8/19/2003
%75'i ile %80'i aralığında
1/4/2006
Bankamız gecelik borç alma faiz
oranının % 75'i
Bankaların Bankamızda serbest
olarak bulundurdukları iki gün
ihbarlı DTH'larına ödenen faiz
oranları ile aynı düzeyde
(Bankamızın BIS'e yaptığı
plasmanlara uygulanan faiz
oranının %50'si)
12/5/2008
% 80'i
Faiz ödenmesine son verildi
10/1/2010
Faiz ödenmesine son verildi
63
Zorunlu Karşılıklara Faiz Ödenmesi
 Aralık 2008’de YP, Ekim 2010’da TL ZK’lara faiz ödenmesine son verilmişti.
 2014-I sayılı Enflasyon Raporunda, yaşanan belirsizliklerin ve risk primindeki
artışın uzun süreli olması durumunda ekonomide güven ve bilanço kanalı
üzerinden ciddi bir yavaşlama gözlenme olasılığı bulunduğu, bu riskin
gerçekleşmesi halinde, Bankamızın elindeki araçları bankaların aracılık
maliyetlerini azaltıcı yönde kullanarak dengeleyici bir politika izleyeceği
kamuoyuna açıklanmıştır.
 Resmi Gazete’de 26/03/2014 tarihinde yayımlanan Tebliğe göre zorunlu
karşılıklara Merkez Bankasınca tespit edilen usul ve esaslara göre faiz
ödenebilecektir.
 Gerekli görülmesi halinde zorunlu karşılıkların Türk Lirası olarak tutulan
kısmına faiz ödenmesi ileri bir tarihte gündeme alınabilecektir.
 Zorunlu karşılıklara kısmi faiz ödenmesinin ROM üzerindeki etkileri farklı
açılardan değerlendirildiğinde, zorunlu karşılıklara ödenecek kısmi faizin
ölçülü ve sınırlı tutulmasının uygun bir yaklaşım olabileceği düşünülmektedir.
64
Reel sektörün dış borçlanmasında vadenin uzadığı gözlenmektedir.*
KKDF Kesintisi Oranlarının Vadeye
Göre Farklılaştırılması
Farklılaştırmanın Reel Sektör
Yabancı Kredilerinin Vadesine Etkisi
100
ESKİ ORANLAR
90
80
1 YILA KADAR
1 YILDAN UZUN
70
3%
0%
5+ YIL
60
5 YIL
50
4 YIL
3 YIL
40
YENİ ORANLAR (01 Ocak 2013)
1-2 YIL
30
1 YILA KADAR
1-2 YIL
2-3 YIL
3 YILDAN UZUN
3%
1%
0,5%
0%
20
10
Kaynak: TCMB.
2013
2012
2011
2010
2009
2008
2007
2006
2005
2004
2003
2002
0
*1-2 yıl vade diliminden 3 yıldan uzun vadelere
belirgin bir kayma gözlenmiştir.
65
Reel sektör firmalarının önemli bir kısmı kur riski taşımamaktadır.
Reel Sektörün YP Borcu / İhracat Geliri Oranı*
(31.08.2013 itibarıyla, Farklı Oran Aralıklarında Firma Sayısı Dağılımı)
70
66
Toplam
63
60
KOBİ
50
Büyük Firmalar
43
40
30
24
20
15
13
12
12
12
9
10
6
3
3
6
3
2
5
4
0
YP Borçsuz
Kaynak: TCMB.
0<x≤1
1<x≤2
2<x≤5
5<x
İhracatsız YP Borçlu
* ‘x’ reel sektörün YP borcunun ihracat gelirine oranını ifade etmektedir.
Firma sayısı: 9468
66
Genel Değerlendirme

Sıkı para politikası duruşunun, makroihtiyati önlemlerin ve zayıf
seyreden sermaye akımlarının etkisiyle bireysel kredilerin büyüme
hızlarında yavaşlama gözlenmektedir.

Parasal sıkılaştırmanın enflasyon üzerindeki olumlu etkisinin belirli bir
gecikmeyle gözlenebileceği değerlendirildiğinde, baz etkisinin de
katkısıyla Haziran ayına kadar enflasyondaki yükselişin devam
edebileceği tahmin edilmektedir.

Nihai yurt içi talebin ivme kaybedeceği; ihracatın ise bu yavaşlamanın
etkisini sınırlayacağı öngörülmektedir.

2014 yılında cari işlemler açığında belirgin bir iyileşme
gözlenebileceği tahmin edilmektedir.
67
Türkiye Bankalar Birliği Sunumu
Erdem Başçı
Başkan, TCMB
27 Mart 2014
Author
Document
Category
Uncategorized
Views
0
File Size
3 843 KB
Tags
1/--pages
Report inappropriate content