close

Enter

Log in using OpenID

caravansarıes - Buro.org.tr

embedDownload
CARAVANSARIES
KAPALI ÇARŞI ve HANLAR BÖLGESİ
T.C.
BURSA VALİLİĞİ
Kapalı Çarşı ve Hanlar Bölgesi
Grand Bazaars and Caravansaries Area
Tarih boyunca ticaret yollarının üzerinde bulunan Bursa,
yüzyıllardır önemli bir ticaret merkezi olmuş ve bu ayrıcalıklı
durumunu günümüze kadar sürdürmüştür. Günümüzdeki
alışveriş merkezlerinin ilk modeli sayılan ve tüm canlılığı ile
bugün de ayakta olan Kapalı Çarşı ve onu sarmalayan
hanlar bölgesi, bunun en güzel göstergesidir.
Bursa, which has been on the commercial ways throughout
the history, is still an important commercial centre, and
this exclusive situation is still affective. The Grand Bazaar
and the Caravansaries around the Grand Bazaar are the
best indicators, which still stand up and are considered as
important models for today’s shopping centres.
Bedesten (Kapalıçarşı)
Bursa Kapalıçarşı, bu tür çarşı tipinin ilk örneklerinden biridir.
Koza Han, Geyve Han, Fidan Han, Emir Han, Bedesten,
Tuz Hanı, Galle (Tahıl) Hanı, Hacı İvazpaşa Çarşısı gibi
ticaret merkezlerine ulaşmak için açılan yoldan ve bu yolun
iki kenarına yapılmış olan dükkânlardan oluşan bir üretim
ve ticaret merkezi meydana gelmiştir. Bu çarşılar bütününe
Osmanlı döneminde “Uzun Çarşı” deniliyordu.
Grand Bazaar and Covered Bazaar
Bursa Grand Bazaar is one of the first samples of this kind of
bazaars. It consists of the ways to reach the commercial centres
such as Koza (Cocoon) Caravansary, Geyve Caravansary,
Covered Bazaar and Hacı İvazpaşa Bazaar and it consists of the
shops, which were built at the two sides of this way. Those bazaars
were called as “Uzunçarşı” (the Long Bazaar) at Ottoman Time.
This area gained a central qualification with Covered Bazaar
and Ulu Mosque that Sultan Yıldırım Beyazıt got them built, at the
two sides of Emir Caravansary that Orhangazi got it built, as a
part of Orhan Social Complex and they are one of the samples of
Ottoman Caravansary. The Covered Bazaar, which was covered
by the same size domes and done business for the cloth, valued
goods and jewels, was very important in terms of being the first
Covered Bazaar of Ottoman Esquire.
The inside sizes of the bazaar are 15 meters and 56, 6
meters and it is covered with fourteen domes, which stand
on six feet. There are fifty-six ranged shops and thirty-two
vaults in the Bazaar.
Bursa Grand Bazaar has been improving for ages but it had
many fires and earthquakes in the past years as well. The Bazaar
was damaged on the fire in 1958 and was fixed according to
its original structure, in 1960. The goldsmiths use the inside of the
Bazaar and the outside of the bazaar is used as shoes bazaar.
The Grand Bazaar has developed with Sipahi (Cavalryman),
Bakırcılar (Coppersmith), Yorgancılar (Quilt Makers), Sandıkçılar
(Chest Makers), İplikçiler (Yarn Makers) Bazaars and Mirrored
Bazaar day by day.
Orhan Gazi’nin yaptırdığı Orhan Külliyesi’nin bir parçası ve
Osmanlı hanlarının ilk örneği olan Emir Han’ın iki tarafına,
Sultan Yıldırım Bayezid tarafından yaptırılan Bedesten ve
Ulu Cami ile bu bölge merkezi bir nitelik kazanmıştır. Kumaş,
mücevher ve çeşitli kıymetli eşyaların alım satımının yapıldığı,
eşit büyüklükte kubbelerle örtülü, bir çeşit kapalı çarşı olan
Bedesten, Osmanlı Devleti’nin ilk bedesteni olması açısından
önem taşır.15 metreye 56,6 metre iç ölçülerinde olan çarşının
üzeri altı ayağa oturan ondört kubbe ile örtülüdür. Çarşıda
karşılıklı sıralanmış ellialtı dükkan ve otuziki mahzen vardır.
Bursa Kapalıçarşısı yüzyıllar boyunca bir yandan gelişirken,
bir yandan da geçirdiği yangınların, depremlerin yıkımına
uğramıştır. 1958 yılındaki yangında büyük oranda hasar gören
çarşı 1960 yılında aslına uygun olarak onarılmıştır. Günümüzde
iç bölümleri kuyumcular, dış tarafı ise ayakkabıcılar çarşısı
olarak kullanılmaktadır. Kapalıçarşı zaman içinde Sipahi,
Gelincik, Bakırcılar, Yorgancılar, Sandıkçılar, İplikçiler Çarşıları
ve Aynalı Çarşı ile genişlemiştir.
Emir Hanı
Ulucami’nin kuzeydoğusunda bulunan Emir Hanı, Orhan Bey
tarafından, 14. yüzyılın ikinci yarısında yaptırılmıştır. 1522
yılına kadar eski Bezazistan olarak bilinen han daha sonra
Emir (Bey) Han’ı ismini almıştır. İç avlu çevresine sıralanan
iki katlı revak ve buraya açılan odalardan oluşan Emir Han
Osmanlı hanlarının ilk örneğidir. Dört köşedeki kubbeler
dışında yapının diğer kısımları tonozla örtülüdür. Duvarlar iki
sıra tuğla bir sıra taştan örülmüştür. Handa; alt katta eşya
depoları olarak penceresiz 36 mahzen bulunurken, üst katta
37 odası vardır. Bursa çarşısının çekirdeğini oluşturan hanın
ortasında bir şadırvan ile tarihi çınarlar bulunur. Emir Han
birçok yangın ve deprem görmüş, 1963 yılında aslına uygun
onarımlar sayesinde özgün şekliyle yenilenmiştir. Günümüzde
önemli alışveriş merkezlerinden biri olan Emir Han aynı
zamanda huzurlu bir dinlenme yeridir.
Emir Caravansary
Orhan Bey got Emir Caravansary built at the second half
of XIV. Century. It is in the northeast of Ulu Mosque and was
known as old Bezazistan until 1522, and then it took name
of Emir (Bey) Caravansary. Emir Caravansary, which consists
of two-storied cloister and rooms, which opens to this
cloister, is the first sample of Ottoman Caravansaries. Apart
from the foursquare domes, the other parts are covered by
vault. The walls are donated with double lined bricks and
single lined stones. There are 36 vaults, which are used as
warehouse for the stuff, at the ground floor and there are 37
rooms at the top floor. The Caravansary, which is the centre
of Bursa Bazaar, has got a water-tank with a fountain and
historical plane trees in the middle of the Caravansary. Emir
Caravansary had many fires and earthquakes and was fixed
and restored according to its original structure in 1963. Emir
Caravansary is one of the important shopping centres today
and it is also a calm resting place.
İpek Hanı (Arabacılar Hanı)
İvaz Paşa Camii’nin yanında yer alan İpek Han, Çelebi
Sultan Mehmed tarafından Yeşil Külliyesi’ne gelir getirmesi
amacıyla yaptırılmıştır. Arabacılar Hanı olarak da bilinen
yapı, Bursa’daki en büyük hanlardandır. Hanın zemin
katında otuz dokuz, üst katında kırk iki oda bulunmaktadır.
Klasik Osmanlı hanları tarzında yapılan bu handa odaların
önünde bulunan revakların üzeri kubbe ve tonozla
örtülmüştür. Son yıllarda yapılan restorasyonlar sonucunda
han orijinalinden oldukça uzaklaşmış, yalnızca batı bölümü
özgün haliyle kalabilmiştir. Günümüzde tekstil esnafının
faaliyet gösterdiği bir merkezdir.
Silk Caravansary
(Carters Caravansary)
Çelebi Sultan Mehmed got Silk Caravansary built to
provide income for Green Social Complex; it is next to İvaz
Paşa Mosque. The Caravansary, which is known as “Carters
Caravansary”, is one of the biggest Caravansaries of Bursa.
There are thirty-nine rooms at the ground floor of the
Caravansary and forty-two rooms at the top floors of the
Caravansary. This Caravansary was made as classical
Ottoman style and it has got cloisters, which are covered
with domes and vaults, in the front of its rooms. The
Caravansary has lost its original appearance due to the
restoration works, made recently, and only the west side of
the Caravansary still keeps its original appearance today.
Textile traders are active in the Silk Caravansary today.
Geyve Hanı
(Lonca Hanı)
Hacı İvaz Paşa tarafından 15. yüzyılda Yeşil Cami’ne gelir
sağlamak amacıyla yaptırılıp, Çelebi Sultan Mehmed’e hediye
edilmiştir. Önceleri Lonca Hanı olarak da anılan Geyve
Hanı, 2007 yılında Osmangazi Belediyesi tarafından restore
Geyve Caravansary
(Lonca Caravansary)
Hacı İvaz Paşa got it built at 15th Century to provide
income for Green Mosque and then it was given to
Çelebi Sultan Mehmed.
In 2007, Osmangazi Municipality restored Geyve
Caravansary, which was called as Lonca (Guild)
Caravansary earlier. There are cloisters, which are lined
around atrium, and rooms, which are opened to those
cloisters, in the structure. There are twenty-six rooms at the
ground floor and thirty rooms at the top floor. There is a
water-tank with a fountain in the middle of the Caravansary
that commercial activities still continue today.
ettirilmiştir. Yapıda, kare planlı avlunun çevresine sıralanan
revaklar ile bunlara açılan odalar bulunur. Alt katta yirmi altı, üst
katta ise otuz oda bulunmaktadır. Bugün de ticari faaliyetlerin
sürdüğü hanın ortasında bir de şadırvan yer almaktadır.
Balibey Hanı
Bursa’da üç katlı olarak inşa edilmiş tek han olan Balibey
Hanı, önemli ticaret yapılarından biridir. Hisar Kapı’nın
hemen alt tarafında yer alır. İstanbul’un fethine katılan
kumandanlardan biri olan Hamza Bey’in oğlu Bali Bey
tarafından Yenişehir’deki külliyesine gelir sağlamak
amacıyla yaptırılmıştır. Restore ettirilerek 2008 yılında
açılan han, günümüzde geleneksel el sanatlarının
üretilerek sergilendiği bir merkez olarak hizmet vermektedir.
Balibey Caravansary
Balibey Caravansary, which is the only Caravansary built as
three floors, is one of the important commercial centres. It is
located underside of the Hisar Door. Bali Bey, who was a
commander, attended conquest of İstanbul, to provide income
for Yenişehir Social Complex, got it built. The Caravansary was
restored in 2008 and was opened as a commercial centre that
handcraft products are produced and presented.
Koza Hanı
Ulu Cami ile Orhan Camii arasında yer alan Koza
Hanı, Sultan II. Bayezid’in İstanbul’da inşa ettirdiği
Bayezid Külliyesine gelir sağlamak amacıyla 1490
yılında yaptırmıştır. Bursa’nın en güzel ve günümüzde en
yoğun olarak kullanılan hanıdır. Duvarları tuğla ve taşla
örülmüş olan bu han, dikdörtgen bir avlunun çevresinde
yer alan iki katlı bir yapıdır. Bu hanın doğusunda ahır
ve depoların bulunduğu ikinci bir avlulu bölüm vardır.
Yapıya, Kapalı Çarşı tarafından taş kabartma bezeli
abidevi görünümde bir taç kapıyla girilmektedir. Üst
kattan güneye, avluda depolara ve Orhan Camii yönüne
açılan üç kapısı daha bulunmaktadır. Alt katında kırk
beş, üst katında ise elli odası olan hanın avlusunun
ortasında taştan yapılmış, sekiz ayak üzerine oturtulmuş
bir köşk mescit bulunur. Alt kısmında bir şadırvan vardır.
Günümüzde ulu çınarların altında şadırvan sesinin
dinlenebildiği keyifli bir alışveriş merkezidir.
Koza (Cocoon) Caravansary
II. Bayazid got Koza (Cocoon) Caravansary
built in 1490 to provide income for Bayazid
Social Complex. It is located between Ulu
Mosque and Orhan Mosque. It is Bursa’s
nicest and busiest Caravansary. This
Caravansary is a double floor structure and
its walls are donated with bricks and stones.
There is an atrium part in the east of this
Caravansary that barns and warehouses
are located. A crown door, which is located
at the side of Grand Bazaar with caroche,
and has a monumental appearance, is
used as entrance of the Caravansary. It
has got three more doors, which open to
the south from the top floor, to warehouses
in the atrium and to Orhan Mosque. The
Caravansary has got forty-five rooms at the
ground floor and fifty rooms at the top floor
and it has a manor prayer room, which sits
on eight feet. There is a water-tank with a
fountain underside of the caravansary. It is a
nice shopping centre that you can listen to
sound of water-tank with a fountain.
Kapan Hanı
Hanlar Bölgesi’nde Ulucami ile Çakır han arasında yer
alan Kapan Hanı 14.yüzyılın ikinci yarısında Sultan Murat
Hüdavendigar tarafından yaptırılmıştır. Kapan hanı Osmanlı
kentlerinde şehre kırsal kesimden gelen yağ, un, sebze, meyve
gibi ürünlerin pazarlandığı bir yerdi. Bu han da dikdörtgen
büyük bir avlunun çevresinde iki katlı revaklar ve bunların
arkasındaki odalardan meydana gelmiştir. Atatürk Caddesinin
genişletilme çalışmaları sırasında Hanın kapısından güneye
uzanan büyük duvar yıkılmıştır. Günümüze tonoz örtülü birkaç
odası gelebilmiştir..
Kapan Caravansary
Sultan Murat Hüdavendigar got Kapan Caravansary built in the
second half of 14. Century. It is located between Ulu Mosque
and Çakır Caravansary. Some foods, such as oil, flour, vegetables
and fruits were brought from rural areas and were sold at Kapan
Caravansary at Ottoman Time. This Caravansary consists of a
rectangle atrium, which contains cloisters and rooms around. The big
wall of the Caravansary, which was lain from the Caravansary Door
towards the south, was ruined during the enlargement work of Atatürk
Street. Today it could keep only some vault-covered rooms…
Fidan Hanı
(Mahmut Paşa Hanı)
Uzunçarşı’da yer alan Fidan Han, 15. yüzyılda Fatih Sultan
Mehmet’in sadrazamlarından Mahmut Paşa tarafından
yaptırılmıştır. Avlusundaki mescidi ve ıhlamur ağaçları ile
Bursalıların dinlenmek için tercih ettikleri bir mekândır.
Mahmut Paşa Hanı olarak da bilinen Han, eskiden fidan
satışı yapıldığı için Fidan Hanı ismini almıştır. Bursa’nın
en güzel hanlarından biri olan Fidan Hanı iki avluludur.
Ahırlar ve diğer yan bölümlerin bulunduğu kısım bugünkü
dükkanların olduğu yerdedir. Hana güneydeki çarşıdan
girilmektedir. İç avlu kareye yakın dikdörtgen planlı olup,
iki katlı revakların ayakları ve kemer yüzleri tuğla ve moloz
taşla işlenmiştir. Ortasında bir havuz ve mescidi vardır.
Birinci avlu üzerindeki hanın altta 48, üstte 50 olmak üzere
98 odası bulunmaktadır.
Fidan (Sapling) Caravansary
Mahmut Paşa, who was Grand Vizier of Fatih Sultan Mehmet
got Fidan Caravansary built in 15. Century. It is in the
Long Bazaar. It is a preferred place by Bursa’s people
with its prayer room in the atrium and its lime trees. The
Caravansary is knows as Mahmut Paşa Caravansary, but
due to the sapling sale in the Caravansary, it was named
Fidan (Sapling) Caravansary. Fidan (Spling) Caravansary is
one of the nicest Caravansaries of Bursa and has got two
atriums. The barns and other parts are at where the shops
are located today. The entrance is at the south side of
the bazaar. Inside of atrium is planned as rectangle and it
has double lined cloisters, which donated with bricks and
stones. It has got a pool and praying room in the middle.
The Caravansary has 98 rooms in total, 48 rooms are at the
ground floor and 50 rooms are at the top floor.
Tuz Hanı
Kara Timurtaş Paşa’nın oğlu Umur Bey tarafından 1454 yılında
kendi adıyla anılan camiye gelir getirmek amacıyla yaptırılmıştır.
Tamamı özel mülkiyette olan Tuz Hanı, Osmangazi Belediyesi
tarafından 2007 yılında restore ettirilmiştir. Duvarları kesme taş
ve tuğla ile örülüdür. Klasik Osmanlı hanlarında olduğu gibi
dikdörtgen bir avlu etrafına iki katlı olarak sıralanan odalardan
oluşur. Üst katta 18, alt katta 17 odası vardır.
Tuz (Salt) Caravansary
Umur Bey, who was the son of Kara Timurtaş Paşa, got Tuz
(Salt) Caravansary built in 1454, to provide income for the
mosque called with his own name. Tuz (Salt) Caravansary,
which was restored by Osmangazi Municipality in 2007,
is completely private property. Its walls are donated with
cutting stones and bricks. This Caravansary had double floors
and was consisted of cloisters and rooms around an atrium
as classical Ottoman Caravansaries. It has 18 rooms at the
ground floor and seventeen rooms at the top floor.
Pirinç Hanı
Bursa Ulu Cami’den
aşağıya inen yolun
sonunda, İvaz Paşa
Camii’nin karşısında yer
alan Pirinç Hanı, Sultan II.
Bayezid tarafından 1508
yılında Koza Hanı’nda
olduğu gibi İstanbul’daki
cami ve imaretine gelir
getirmesi amacıyla
yaptırılmıştır. Büyük bir
avlunun çevresinde, iki
katlı olarak sıralanmış
revaklar ve onların
arkasında odalardan
oluşur. Üst katta otuz
sekiz, alt katta ise kırk oda
bulunur. Hanın önünde
bulunan iki sıra dükkanlar,
1519 yılında yanmış ve
sonradan onarılmıştır.
Hanın doğu yönünde
taş kabartma motifleriyle
bezeli muhteşem bir
kapısı vardır. Ancak
depremlerde büyük hasara
uğramıştır. 2000’li yılların
başında tepeden tırnağa
onarımdan geçen Pirinç
Hanı’nda günümüzde
çay bahçeleri ve küçük
dükkanlar yer almaktadır.
Çukur Han
(Kütahya Hanı)
Tuzpazarı Caddesi’nde binalar arasında çukurda kaldığı
için Çukur Han olarak bilinen Kütahya Hanı, Sultan II. Murat
döneminde inşa edilerek Yıldırım Bayezid’ın damadı Buharalı
Emir Sultan Vakfiyesi’ne katılmıştır. Kesme taş ve tuğladan
yapılan bu han da diğer hanlar gibi bir avlu çevresinde,
iki katlı olup revak ve odalardan meydana gelmekteydi.
Günümüze bu handan yalnızca güney tarafındaki zemin kat
odalarından üçü ile batıdaki kapı kemeri, merdivenleri ve
birkaç odası gelebilmiştir.
Pirinç (Brass)
Caravansary
II.Bayezid got Prinç
Caravansary built in 1508,
to provide income for the
mosque and almshouse in
Istanbul as Koza (Cocoon)
Caravansary. It is located
on the down way of Bursa
Ulu Mosque and opposite
of İvazpaşa Mosque and
consists of an atrium, which
is donated double lined
cloisters and the rooms,
which are behind those
cloisters. There are thirtyeight rooms at the ground
floor and forty rooms at
the top floor. The double
lined shops, which are
located in the front of the
Caravansary, were on fire
in 1519 and then they were
fixed. The Caravansary
has got a fantastic door,
which donated with
cartouche designs, in
the east side. But it got
damaged due to the
earthquakes. Pirinç (Brass)
Caravansary was restored
completely in 2000s; the
tea gardens and small
shops are located in the
Caravansary today.
Çukur (Burrow) Caravansary
It is known as Çukur (Burrow) Caravansary due to being
in the burrow, between the buildings at Tuzpazarı Street.
The Caravansary was built at the time of Kütahya Khan
Sultan II. Murat and then it joint the Emir Sultan Endowment.
This Caravansary had double floors and was consisted of
cloisters and rooms around an atrium. It could keep only
its three rooms at the ground floor, its west door cove, the
stairs and some rooms.
www.kiraziletisim.com
w w w . b u r s a . g o v. t r
Author
Document
Category
Uncategorized
Views
0
File Size
1 283 KB
Tags
1/--pages
Report inappropriate content