close

Enter

Log in using OpenID

5. Deney (14-15) - Maltepe Üniversitesi

embedDownload
T.C.
Maltepe Üniversitesi
Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi
Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü
ELK 201
DEVRE TEORİSİ DERSİ
LABORATUVARI
DENEY 5
GÖZ AKIMI YÖNTEMİ UYGULAMASI
Hazırlayanlar:
B. Demir Öner
Saime Akdemir
Erdoğan Aydın
2014
ELK 201 Devre Teorisi Dersi Laboratuvarı
Deney 5: Göz Akımı Yöntemi Uygulaması
DENEY 5
GÖZ AKIMI YÖNTEMİ UYGULAMASI
1.
AMAÇ



2.
Dal akımlarının ölçülmesi
Dal akımlarından göz akımlarının elde edilmesi
Göz akımlarından dal akımlarının elde edilmesi
KURAM
Göz akımı yöntemi, göz akımları türünden b−(n−1)+Sblk adet bağımsız ve minimum sayıda
eşitlik yazarak bir devreyi tanımlamamızı sağlar. Burada, b devredeki dal sayısını, n
devredeki düğüm sayısını (referans düğüm dahil) ve Sblk ise devredeki bağımlı kaynak
sayısını gösterir. Bir devrede göz (mesh), içerisinde başka döngü (loop) bulundurmayan bir
döngüdür. Göz akımı (mesh current) ise gözün çevresinde aktığı varsayılan bir akımdır. Bu
nedenle, göz akımlarına “çevre akımları” da denilmektedir.
Tanım olarak, göz akımı otomatik olarak Kirchhoff Akım Yasasını sağlar. Göz akımlarını
biliyorsak dal akımlarını hesaplayabiliriz. Dal akımı dala komşu olan göz akımlarının cebirsel
toplamına eşittir.
Göz akımı yöntemi yalnızca düzlemsel devrelere uygulanabilir. Düzlem olmayan devreler için
döngü akımı yöntemi (loop current method) veya düğüm gerilimi yöntemi kullanılabilir.
3.
ÖN ÇALIŞMA
Not: Deney raporunda “Sonuçların İrdelenmesi” bölümünün cevaplandırılmasında
kullanmak ve Devre Teorisi dersinin sınavlarına hazırlanırken çalışmak amacıyla ön
çalışmanın bir nüshasını kendiniz için saklayınız.
3.1
Şekil 1’de gösterilen devre için göz akımı yöntemini uygulayarak i1, i2 ve i3 göz
akımlarını bulunuz. i1, i2 ve i3 göz akımlarını kullanarak is, ia, ib, ic, id ve ie dal akımlarını
hesaplayınız.
ia
470 Ω
i1
ib 2,2 kΩ
ic
is
10 V
id 1 kΩ
+
−
i2
ie
100 Ω
Şekil 1
Sayfa 2/5
i3
4,7 kΩ
ELK 201 Devre Teorisi Dersi Laboratuvarı
3.2
Deney 5: Göz Akımı Yöntemi Uygulaması
Şekil 2’de verilen devre için göz akımı yöntemini kullanarak i1, i2 ve i3 göz akımlarını
bulunuz. Elde ettiğiniz göz akımlarından yararlanarak va, vb ve vc dal gerilimlerini
hesaplayınız.
1A
i1
ia
ib
+
−
2Ω
+ vb−
+ va −
is
10 V
2Ω
i2
2A
i3
ic
+
vc
−
2Ω
Şekil 2
4.
KULLANILACAK CİHAZLAR VE MALZEMELER



5.
Sayısal multimetre (digital multimeter)
Deney tahtası (breadboard)
Dirençler: 100Ω, 470Ω, 1kΩ, 2.2kΩ, 4.7kΩ
DENEY
5.1
Şekil 3’de verilen devreyi deney tahtası üzerine kurunuz.
ia
470 Ω
i1
ib 2,2 kΩ
ic
is
10 V
id 1 kΩ
+
−
i2
ie
100
Ω
i3
4,7 kΩ
Şekil 3
5.2
Gerilim kaynağı vs’nin değerini +10V’a ayarlayınız.
5.3
Devrede verilen referans yönleri göz önünde bulundurarak is, ia ve ie dal
akımlarını ölçünüz ve kaydediniz. (1), (2), (3).
Sayfa 3/5
ELK 201 Devre Teorisi Dersi Laboratuvarı
6.
Deney 5: Göz Akımı Yöntemi Uygulaması
5.4
5.3’de ölçtüğünüz dal akımı değerlerini kullanarak devredeki i1, i2 ve i3 göz
akımlarının değerlerini hesaplayınız ve kaydediniz. (4), (5), (6).
5.5
5.4’de hesapladığınız göz akım değerlerini kullanarak ib, ic ve id dal akımlarını
hesaplayınız ve kaydediniz. (7), (8), (9).
5.6
Akımların referans yönlerini göz önünde bulundurarak ib, ic ve id dal akımlarını
ölçünüz ve kaydediniz. (10), (11), (12).
5.7
5.5’de ölçtüğünüz ve 5.6’da hesapladığınız ib, ic ve id dal akımlarının değerleri
arasında fark var mı? Varsa belirtiniz (13).
ELDE EDİLEN SONUÇLAR
Çizelge 1: Ölçüm ve hesaplama sonuçları.
Ölçülen/Hesaplanan

Ölçüm/Hesaplama Sonucu ve Birimi
Nicelik
1
is (ölçülen)
2
ia (ölçülen)
3
ie (ölçülen)
4
Dal akımı ölçüm
sonuçlarından
yararlanarak
hesaplayınız
i1
ib
9
Hesaplanan göz
akımı değerlerini
kullanılarak
hesaplayınız
10
ib (ölçülen)
11
ic (ölçülen)
12
id (ölçülen)
5
6
7
8
i2
i3
ic
id
ib, ic ve id dal akımlarının (Paragraf 5.5 ve 5.6)’daki değerlerinin karşılaştırılması:
13
7.
SONUÇLARIN İRDELENMESİ
7.1
Paragraf 3.1’de hesaplanan ve Paragraf 5.4’de ölçüm sonuçlarından hesaplanan i1, i2 ve
i3 göz akımlarının değerlerini karşılaştırınız ve yorumlayınız.
7.2
Paragraf 3.1’de hesaplanan ve Paragraf 5.3 ile 5.6’da ölçülen is, ia, ib, ic, id, ve ie dal
akımlarının değerlerini karşılaştırınız ve yorumlayınız.
Sayfa 4/5
ELK 201 Devre Teorisi Dersi Laboratuvarı
Deney 5: Göz Akımı Yöntemi Uygulaması
DENEY SONUÇLARI ÇİZELGESİ
(Deney bitiminde bu çizelgeyi laboratuvar sorumlusuna onaylatılıp teslim ediniz)
Deney 5: Göz Akımı Yöntemi Uygulaması
Lab. Grup No.:
Hazırlayanlar : . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
....................
....................
Çizelge 1: Ölçüm ve hesaplama sonuçları.
Ölçülen/Hesaplanan

Ölçüm/Hesaplama Sonucu ve Birimi
Nicelik
1
is (ölçülen)
2
ia (ölçülen)
3
ie (ölçülen)
4
Dal akımı ölçüm
sonuçlarından
yararlanarak
hesaplayınız
i1
ib
9
Hesaplanan göz
akımı değerlerini
kullanılarak
hesaplayınız
10
ib (ölçülen)
11
ic (ölçülen)
12
id (ölçülen)
5
6
7
8
i2
i3
ic
id
ib, ic ve id dal akımlarının (Paragraf 5.5 ve 5.6)’daki değerlerinin karşılaştırılması:
13
Laboratuvar Sorumlusu Onayı:
Sayfa 5/5
Author
Document
Category
Uncategorized
Views
0
File Size
48 KB
Tags
1/--pages
Report inappropriate content