close

Enter

Log in using OpenID

Çoklu Travma Hastasına Yaklaşım Travma Merkezleri Travma

embedDownload
Çoklu Travma Hastasına
Yaklaşım
Dr.Erkan Göksu
Acil Tıp A.D.
• Çoklu Travma sonrası mortalite üç dönemde
• Hastane öncesi
– Major kafa yada vasküler yaralanma
– Halk sağlığı önlemleri
• Travmadan dakikalar,saatler sonra (Acil
Servis)
– Major kafa,toraks ve karın yaralanması
– Uygun merkeze transfer
– Hızlı resüsitasyon ve cerrahi
• Yoğun Bakım
– Çoklu organ yetmezliği
Travma Merkezleri
• I. Basamak
– 24 saat boyunca tüm cerrahi branşlar
(kardiyak ve by-pass cerrahisi dahil)
– 24 saat nöroradyoloji ve diyaliz imkanı
– Kazaların önlenmesi ve eğitim programı
– Organize travma araştırma programı
Travma Merkezleri
• III. Basamak
– Travma ve acil servis
– 24 saat radyoloji birimi
– Pulse oksimetre, santral venöz ve arteriyel
kateter monitorizasyonu yapılabilir olması
– Kan ve sıvılar için termal kontrol sistemi
– Alt cerrahi branşlar için yayınlanmış icap
listesi
– Travma kayıt sistemi
Travma Merkezleri
• II. Basamak
– Kardiyoloji, oftalmoloji, plastik cerrahi,
jinekoloji bulunacak
– 24 saat açık ameliyathane olacak
– Hastanede beyin cerrahisi bölümü olacak
– Multidisipliner travma kalite değerlendirme
komitesi
Travma Merkezleri
• IV. Basamak
– İlk bakım
– Hızlı transfer için mekanizmaların olması
– Transfer anlaşma ve protokollerini olması
gerekir
1
Primer Bakı
• Genel Bakı Prensibi
– Primer Bakı
– Hızlı resüsitasyon
– İkincil Bakı
– Tanısal Testler
– Karar (Yatış,Taburculuk)
• Hayatı tehdit eden nedenlerin hızlı
tanınması ve tedavi edilmesi
– Havayolu obstrüksiyonu
– Tansiyon pnömotoraks
– Masif kanama
– Açık pnömotoraks
– Yelken göğüs
– Kardiyak Tamponat
Primer Bakı
• A- Havayolu ve servikal omurganın
immobilizasyonu
• B- Solunum ve ventilasyon
• C- Dolaşım ve kanama kontrolü
• D- Nörolojik durum
• E- Kıyafetlerin çıkarılması/hipotermiden
korumak
Primer Bakı
• A- Havayolu ve servikal omurganın
immobilizasyonu
• Yabancı cisim
• Maksillofasial fraktür
–
–
–
–
–
Jaw-thrust
Oral yada azal airway
Aspirasyon
Entübasyon
Cerrahi havayolu
Primer Bakı
Primer Bakı
• A- Havayolu ve servikal omurganın
immobilizasyonu
• B- Solunum ve ventilasyon
• Trakeal deviasyon
• Servikal omurga
• Radyolojik ve klinik olarak değerlendirilir
• Bilinci kapalı ise açılıncaya kadar yada ileri
görüntülemeye kadar boyunluk takılı kalır.
• NEXUS kriterleri
• Sensitivite %99.6 ve NPV %99.9
• Krepitasyon
– Tansiyon pnx
– Pnömotoraks, kot fraktürü
• Paradoksal göğüs kafesi hareketi
– Yelken göğüs
• Açık göğüs yaralanması
• Solunum sesinin alınamaması
– Pnömotoraks
– Tansiyon pnömotoraks
– Masif hemotoraks
2
Primer Bakı
Primer Bakı
• C- Dolaşım ve kanama kontrolü
• Tüm hipotansif hastalarda aksi ispat edilene kadar
hemorajik şok
• Eksternal kanamalarda direkt bası
• Hemodinamik değerlendirme
–
–
–
–
–
–
Bilinç durumu
Deri rengi
Periferik nabızlar
Kalp hızı
Kan basıncı
Nabız basıncı
• Hemodinamik Stabil yanlış kanısı
Primer Bakı
• Hastalara iki adet geniş lümenli damar
yolu
• Hasarlı ekstremite tercih edilmez
• Hipotansyion durumunda 2L kristaloid
(İlerde çok konuşacağız)
• Cevap yoksa O grubu kan
• Çocuk doğurma çağında (O Rh negatif)
Klas I
Klas II
Klas III
Klas IV
Kan kaybı
(mL)
750’e kadar
750-1500
1500-2000
>2000
Kan Kaybı
(%)
%15
%15-30
%30-40
>%40
Nabız
<100
100-120
120-140
>140
Kan basıncı
Normal
Normal
Azalmış
Azalmış
Nabız
Basıncı
(mmHg)
Normal yada
artmış
Azalmış
Azalmış
Azalmış
Primer Bakı
• Hipotansiyon her zaman kanama kaynaklı
değildir
• Bu aşamada akciğer ve kardiyak
oskültasyon
• Kardiyak tamponad
– Boyun venöz dolgunluğu
– Kalp seslerinin derinden gelmesi
– Hipotansiyon
• Tansiyon pnömotoraks
Primer Bakı
• D- Nörolojik durum:
• Bilinç durumu değerlendirmesi
– GKS
– AVPU
• Pupil çapı ve reaktivitesi
• Motor yanıt
Primer Bakı
• E- Kıyafetlerin çıkarılması/hipotermiden
korumak
• Hastalar tamamen soyulmalı
• Spinal immobilizasyon ile sırtına bak
• Hipotermiden koru
3
Spesifik Yaralanmalar
• Travmatik arrest:
• Künt travma, olay yerinde vital bulgu yoksa
mortalite %100
• Göğüs kafesine penetran travma
– Olay yerinde vital bulgu var ( yaşama%23)
– Acil serviste vital bulgu var (moribound) %38
• Penetran göğüs travması
Spesifik Yaralanmalar
• Ciddi kafa travması:
• GKS 3-8 arasında ve komada olan
hastalarda
• Hızla entübasyon ve boyunluk
• AP akciğer pnömotoraksı dışlamak için
• Hızlı görüntüleme
– Olay yerinde
– Transport esnasında
– En azından acil serviste NEA ise torakotomi
İkincil Bakı
• Baş-ayak detaylı muayene
• Vital bulguları sürekli takip etmek gerekir
• Resüsitasyon işlemlerine ara vermeden
devam etmek gerekir.
• İkincil bakı esnasında
– Lateral servikal grafi
– Akciğer grafisi
– AP Pelvis grafisi
4
5
• Hastane öncesi:
– Havayolu
– Nabız ve solunum
– Bilinç durumu
– İmmobilizasyon
– Yaralanma mekanizması ve kan kaybı
– Yaralanma bölgelerinin anatomik tarifi
• Primer Bakı:
• Havayolu
– Havayolunu temizle
– Havayolunu koru
– Cerrahi havayolu
• Solunum
– Akciğer seslerini dinle
– Hemopnömotoraks-tüp torakostomi
• Dolaşım:
– Eksternal kanamaya bası
– İki geniş lümenli damar yolu
– Kristaloid sıvı ver
– Kol uygun değilse katater yada cut-down
• Acil Servis Resüsitasyon Odasında:
• Hasta gelmeden hemen önce
– Görev bölüşümü
– Hayati malzemeleri hazırla ve kontrol et
– Özel durumlarda ilgili bölümü haberdar et
• Solunum
–
–
–
–
–
–
–
–
–
%100 Oksijen ile ventile
Göğüs kafesi ve boyna bak
Trakeal deviasyon
Tansiyon pnx-iğne ile dekompresyon
Açık göğüs yaralanma-kapama
Boyun ve göğüste krepitasyon
Çok sayıda kot fraktürü
Sternum fraktürü
Pnömotoraks
• Dolaşım:
– Kan hacmini tahmin et
– Kan basıcına bak
– Nabızlara bak
• Beck Triadı var mı
– Perikardiyosentez veya ekokardiyografi
• Hipovolemi
– 2 L kristaloid sonrası kan transfüzyonu
– Çocuklarda 20 ml/kg sonra 10 mg/kg
6
• Nörolojik Bakı:
– Pupil çapı ve reaktivitesi
– Ekstremite hareketleri
– GKS
• İkincil Bakı:
• Lateral servikal, akciğer ve AP pelvis
grafisi
– Skalp yaralanması
– Timpan zarları değerlendir
– Yüz stabilitesi
– Epistaksis
– Avülziye diş veya çene kırığı
– Penetran yaralanma var mı?
• Exposure:
– Hastayı soy
– Sırtına bak
– Hipotermiden koru
• Resüsitasyona devam
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Abdominal distansiyon veya hassasiyet
Pelvik stabilite
Perineal laserasyon hematom
Üretral meada kan
Rektal muayene
Bimanuel vajinal muayene
Periferik nabızlar
Deformite ve açık kırıklar
Refleksler ve duyu
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Nazogastrik tüp
Foley sonda
Anstabil kırıkları atele al
Tetanoz profilaksisi yap
Gerekli ise AB profilaksisi
İleri görüntüleme yöntemleri
Beyin BT
FAST
DPL ve vs
7
Author
Document
Category
Uncategorized
Views
0
File Size
200 KB
Tags
1/--pages
Report inappropriate content