ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá
(ôïõ ÔÜãìáôïò ôïõ Ñáìáêñßóíá)
ÔÁ ÓÔÁÄÉÁ ÔÇÓ
ÐÍÅÕÌÁÔÉÊÇÓ
ÅÊÔÕËÉÎÇÓ
(ÊÅÖÁËÁÉÏ 30 ôïõ M&SPL—ÐáñÜñôçìá)
¸íáò Ðßíáêáò
Ìáæß ìå ôï åñìçíåõôéêü ó÷üëéï
ôïõ
ÓïõÜìé Ìð÷áôæáíÜíáíôá
(ôïõ ÔÜãìáôïò ôïõ Ñáìáêñßóíá)
Ðåñéå÷üìåíá
ÓÇÌÅÉÙÌÁ ÔÏÕ ÅÐÉÌÅËÇÔÇ.....................................................3
Ðßíáêáò ...................................................................................4, 16
Ôá áñ÷éêÜ óôÜäéá ôçò ðíåõìáôéêÞò ðïñåßáò .............................5
Ç åìðåéñßá ôçò ìç äõáäéêüôçôáò................................................7
ÂéãêíéÜíá—ç ðëÞñçò åìðåéñßá ...................................................9
Õóôåñüãñáöï .............................................................................15
ÌåôÜöñáóç
ÃéÜííç ÌáíÝôôá
Êýêëïò ÌåëÝôçò ôçò ÂåäÜíôá
ÁèÞíá 2003 - 2012
ÐçãÞ:
MEDITATION & SPIRITUAL LIFE
by Swami Yatiswarananda
1st Edition 1979
Chapter 30, Editor’s Note
(pp.551–561)
Sri Ramakrishna Math
Bull Temple Road
Bangalore 560019, India
ÓõëëïãÞ ãñáðôþí, ïìéëéþí êáé óçìåéþóåùí áðü
ìáèÞìáôá ôïõ ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá
ðïõ åðéìåëÞèçêå ï ÓïõÜìé Ìð÷áôæáíÜíáíôá,
Ýíáò óçìáíôéêüôáôïò ìáèçôÞò ôïõ
Ôïýôç ç åêôýðùóç 3 Éïõíßïõ 2003
Óçìåßùóç ôïõ ÌåôáöñáóôÞ
Óôïí ðåñéåêôéêü ðßíáêá ôçò óåëßäáò 4, ðáñáôÜîáìå ôá
äéáãñÜììáôá ôïõ ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá áêïëïõèþíôáò
ìéá êáìðáíïåéäÞ êáìðýëç — áíôß ïñéæïíôßùò — êáé ðáñáèÝóáìå ôéò âñá÷åßåò êáôáôïðéóôéêÝò ðåñéãñáöÝò ôïõ (1 Ýùò
11) óôï êÜôù ìÝñïò ôïõ ðßíáêá. Ïé ðñüóèåôåò, åêôüò ôùí
ôåëåõôáßùí, äéêÝò ìáò óçìåéþóåéò äßðëá óôá äéáãñÜììáôá,
âáóßæïíôáé óôéò äéåõêñéíÞóåéò ðïõ êÜíåé ç Ýêèåóç ôïõ ÓïõÜìé
Ìð÷áôæáíÜíáíôá.
Äåßôå åðßóçò ôéò óåëßäåò 24–26 ôçò ìåôáöñÜóåþò ìáò ôïõ
29ïõ êåöáëáßïõ ôïõ MEDITATION & SPIRITUAL LIFE ìå ôßôëï
Ç ÁËÇÈÉÍÇ ÐÍÅÕÌÁÔÉÊH ÅÌÐÅÉÑÉÁ, üðïõ ï ßäéïò ï ÓïõÜìé
ÃéáôéóâáñÜíáíôá áíáöÝñåôáé ìå óõíôïìßá óôá åðßðåäá ôïõ
ðßíáêá.
ÃéÜííçò ÌáíÝôôáò
ÐñïóöïñÜ ôïõ:
ÃéÜííç ÌáíÝôôá
ÌðÝëåò 28 (ÊïõêÜêé)
117 41 ÁèÞíá
[+30] 210 923 4682
email: [email protected]
éóôï÷þñïò: www.vedanta.gr
ÓÇÌÅÉÙÌÁ ÔÏÕ ÅÐÉÌÅËÇÔÇ1
Ôá äéáãñÜììáôá ìáæß ìå ôéò ðåñéãñáöÝò ôïõò [ðïõ ï áíáãíþóôçò èá âñåé óôçí åðüìåíç óåëßäá — êáé óôçí áñ÷éêÞ ôïõò
äéÜôáîç óôçí ôåëåõôáßá ôïõ ðáñüíôïò óåëßäá] êõêëïöüñçóáí ãéá
ðñþôç öïñÜ áðü ôïí ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá êáôÜ ôçí áñ÷éêÞ
ôïõ äéáìïíÞ óôçí Åõñþðç [1933-40], ìÜëëïí ôï 1934. Óå áõôÜ ï
ÓïõÜìé åðé÷åéñåß íá áðåéêïíßóåé ôá åßäç ðíåõìáôéêþí åìðåéñéþí
ðïõ âéþíåé ï ðíåõìáôéêüò áíáæçôçôÞò êáèþò ðïñåýåôáé ìÝóá
áðü ôá äéÜöïñá óôÜäéá ôçò ðíåõìáôéêÞò åîÝëéîçò—áðü ôçí
áðëÞ åõóÝâåéá ìÝ÷ñé ôçí êïñõöáßá ìç äõáäéêÞ åìðåéñßá êáé áðü
áõôÞí óôçí ðáíðåñéåêôéêÞ ïéêïõìåíéêÞ áðïêÜëõøç üëùí ôùí üøåùí ôçò Ðñáãìáôéêüôçôáò. Ç ðïñåßá áõôÞ ìðïñåß íá èåùñçèåß
ùò ìéá êáìðáíïåéäÞò êáìðýëç: ðñþôá õðÜñ÷åé ç Üíïäïò áðü ôá
÷áìçëüôåñá óôá áíþôåñá óõíåéäçóéáêÜ åðßðåäá êáé ìåôÜ ôçí Üöéîç óôï áíþôáôï åðßðåäï áêïëïõèåß ç êÜèïäïò óå ÷áìçëüôåñá
åðßðåäá ãéá íá âéùèïýí äéáöïñåôéêÝò êáé ðëáôýôåñåò äéáóôÜóåéò
ôçò Ðñáãìáôéêüôçôáò. Ï Óñé Ñáìáêñßóíá áðïêáëïýóå áõôÞí ôçí
«Üíïäï» êáé ôçí «êÜèïäï»: ÃêíéÜíá êáé Âé-ãêíéÜíá, áíôßóôïé÷á.
ÐñÜãìáôé, ï ðßíáêáò áðïôåëåß ìéá äéáãñáììáôéêÞ áðåéêüíéóç ôùí
âáóéêþí ðëçñïöïñéþí ãéá ôçí ðíåõìáôéêÞ æùÞ ðïõ áðïêÜëõøå ï
Óñé Ñáìáêñßóíá.
ÄáêôõëïãñáöçìÝíá êáé ðïëõãñáöçìÝíá áíôßôõðá ôïõ ðßíáêá
äüèçêáí áðü ôïí ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá óôïõò ìáèçôÝò ôïõ
óôçí Éíäßá êáé óôç Äýóç.2 ¼ìùò, ðïëëïß äõóêïëåýôçêáí íá êáôáíïÞóïõí ôïí ðßíáêá ÷ùñßò âïÞèåéá êáé æÞôçóáí íá óõíôá÷ôïýí
ëåðôïìåñÞ åðåîçãçìáôéêÜ ó÷üëéá. Áíôáðïêñéíüìåíïé ó' áõôü ôï
áßôçìá, ðáñáèÝôïõìå êáôùôÝñù óå ôñßá êåöÜëáéá ìéá óýíôïìç
ðåñéãñáöÞ ôïõ ðßíáêá.
ÓïõÜìé Ìð÷áôæáíÜíáíôá
1. ÐáñÜñôçìá óôï êåöÜëáéï 30 ìå ôßôëï "Spiritual Unfoldment" ôïõ Ýñãïõ
MEDITATION & SPIRITUAL LIFE, ôï ïðïßï ìåôáöñÜóáìå ùò ÔÏ ÐÍÅÕÌÁÔÉÊÏ
ÎÅÄÉÐËÙÌÁ.
2. Ï ìåôáöñáóôÞò ôïõ ðáñüíôïò, Ýëáâå Ýíá äáêôõëïãñáöçìÝíï áíôßôõðï
ôïõ ðßíáêá óôéí Éíäßá, ôï 1953.
Chart
Åñìçíåßá ôïõ Ðßíáêá ôïõ ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá
5
ÅÍÁ ÅÑÌÇÍÅÕÔÉÊÏ Ó×ÏËÉÏ ÐÁÍÙ ÓÔÏÍ ÐÉÍÁÊÁ
ÔÏÕ ÓÏÕÁÌÉ ÃÉÁÔÉÓÂÁÑÁÍÁÍÔÁ
Ôá áñ÷éêÜ óôÜäéá ôçò ðíåõìáôéêÞò ðïñåßáò
Ç ÂåäÜíôá ðñïôåßíåé äýï ëåùöüñïõò ðïõ ïäçãïýí óôçí
ðíåõìáôéêÞ åìðåéñßá: ôï ìïíïðÜôé ôçò ãíþóçò (ãêíéÜíá-ìÜñãêá)
êáé ôï ìïíïðÜôé ôçò åõóÝâåéáò (ìð÷Üêôé-ìÜñãêá). ¢ëëåò ðñïóåããßóåéò üðùò ç êÜñìá [ç áíéäéïôåëÞò äñáóôçñéüôçôá] êáé ç
ãéüãêá [ìå óêïðü ôçí êáëëéÝñãåéá ôçò íïçôéêÞò óõãêÝíôñùóçò]
óõíÞèùò èåùñïýíôáé ùò âïçèçôéêÜ ôùí êýñéùí ìïíïðáôéþí. Ç
ÃêíéÜíá-ìÜñãêá äßäåé ðåñéóóüôåñç Ýìöáóç óôçí áôïìéêÞ ðñïóðÜèåéá êáé åðéäéþêåé ôç ìç äõáäéêÞ åìðåéñßá» ôïõ ¼ëïõ. Ç
Ìð÷Üêôé-ìÜñãêá äßäåé Ýìöáóç óôç èåßá ÷Üñç êáé åðéäéþêåé ôçí
åìðåéñßá ôïõ Ðñïóùðéêïý Èåïý. ¼ìùò áõôÜ ôá äýï ìïíïðÜôéá
äåí åßíáé åíôåëþò áíüìïéá^ äåí Ý÷ïõí ìüíï ðáñÜëëçëåò ôñï÷éÝò
áëëÜ óõíáíôéïýíôáé êáé äéáóôáõñþíïíôáé óå äéÜöïñá óçìåßá.
Óôá áíþôåñÜ ôïõò óôÜäéá åßíáé äýóêïëï íá îå÷ùñéóôïýí. Ç
ðñïóðÜèåéá íá áêïëïõèÞóåéò ìüíï Ýíá ìïíïðÜôé åßíáé êÜðùò
äýóêïëç êáé ìðïñåß íá åßíáé áêüìá êáé âëáâåñÞ. Ãéá ôç ìåãÜëç
ðëåéïíüôçôá ôùí áíáæçôçôþí, åßíáé ðñïôéìüôåñïò ï óõíäõáóìüò ôùí äýï ìïíïðáôéþí — ôùí ÃêíéÜíá êáé Ìð÷Üêôé ìáæß. Êáé
áõôü üíôùò êÜíïõí ïé ðåñéóóüôåñïé.
Ï áíáæçôçôÞò ðïõ áêïëïõèåß ôï ìïíïðÜôé ôçò óýíèåóçò óõíÞèùò áñ÷ßæåé ôçí ðíåõìáôéêÞ ôïõ ðïñåßá ëáôñåýïíôáò ìéá éåñÞ
Ðñïóùðéêüôçôá. Ôïí ãïçôåýåé ìéá ïñéóìÝíç Èåüôçôá, üðùò ï
Âßóíïõ, ï Óßâá Þ ï ÃêáíÝóá. ¹ ìðïñåß íá ãïçôåõôåß áðü ìéá èåßá
ÅíóÜñêùóç üðùò ï Óñé ÑÜìá, ï Óñé Êñßóíá, ï ÃêùïõñÜíãêá, ï
Óñé Ñáìáêñßóíá Þ ï Éçóïýò ×ñéóôüò. ÄÝ÷åôáé Ýíáí áðü áõôïýò
ùò ºóôá ÍôÝâáôÜ, ùò «ðñïôéìçìÝíç èåüôçôÜ» ôïõ. Óôéò ðåñéóóüôåñåò ðåñéðôþóåéò áõôÞ ç Ýëîç ðñïò ìéá ïñéóìÝíç üøç ôïõ
Èåßïõ åßíáé áõèüñìçôç^ ï áíáæçôçôÞò ßóùò äåí ìðïñåß íá åîçãÞóåé ãéáôß Ýëêåôáé ôüóï ðïëý. Áõôü ìðïñåß íá áðïäïèåß óôçí
åðéññïÞ ôùí ïéêïãåíåéáêþí ðáñáäüóåùí êáôÜ ôçí ðáéäéêÞ çëéêßá. Ôá ðáéäéÜ ðïõ ãåííéïýíôáé óå âáúóíáâéêÝò ïéêïãÝíåéåò ìáèáßíïõí áðü ôïõò ãåñïíôüôåñïõò íá áãáðÜíå êáé íá ëáôñåýïõí
ôïí ÍáñÜãéáíá Þ ôïí Âßóíïõ. ÓôáäéáêÜ, ôïýôï ÷ñùìáôßæåé ïëüêëçñï ôï íïõ ôïõò êáé áõôïß áñãüôåñá áíáêáëýðôïõí üôé íéþèïõí ìéá éó÷õñÞ Ýëîç ðñïò ôïí ßäéï ôïí Âßóíïõ Þ ãéá êÜðïéá
ÅíóÜñêùóÞ Ôïõ. Ðáñüìïéá, ôá ðáéäéÜ ðïõ ãåííéïýíôáé óå ïéêïãÝíåéåò ìå Üëëåò èñçóêåõôéêÝò ðáñáäüóåéò ìáèáßíïõí íá áãá-
6
ÓïõÜìé Ìð÷áôæáíÜíáíôá
ðÜíå ôéò èåúêÝò Ðñïóùðéêüôçôåò ðïõ ó÷åôßæïíôáé ìå áõôÝò ôéò
ðáñáäüóåéò.
Åíþ ôïýôï áðïôåëåß ãåíéêü êáíüíá, õðÜñ÷ïõí åîáéñÝóåéò.
Óôç óýã÷ñïíç åðï÷Þ, ï Óñé Ñáìáêñßóíá Ý÷åé ãßíåé ôï åðßêåíôñï
ëáôñåßáò óôç æùÞ åêáôïììõñßùí áíèñþðùí óôçí Éíäßá êáé óôç
Äýóç. Áõôü äåß÷íåé ðùò ç Ýëîç ðïõ íéþèåé Ýíáò Üíèñùðïò ðñïò
ìéá ïñéóìÝíç üøç ôïõ Èåßïõ åîáñôÜôáé áðü ôç íïçôéêÞ ôïõ äïìÞ, ç ïðïßá ìå ôç óåéñÜ ôçò êáèïñßæåôáé áðü ôéò óáìóêÜñáò [ôéò
Ýìöõôåò ñïðÝò] áõôïý ôïõ áíèñþðïõ. ÅëÜ÷éóôïé áíáæçôçôÝò
Ý÷ïõí åðßãíùóç áõôþí ôùí ãåãïíüôùí. Ôï ìüíï ðïõ îÝñåé ï áíáæçôçôÞò åßíáé üôé íéþèåé ìéá áóõãêñÜôçôç Ýëîç ðñïò ìéá éåñÞ
Ðñïóùðéêüôçôá êáé íéþèåé ìéá åðßìïíç áíÜãêç íá Ôç ëáôñÝøåé.
[Äåßôå: ÄéÜãñáììá 1].
Áñ÷éêÜ, ï áíáæçôçôÞò óõíÞèùò äåí Ý÷åé ìéá îåêáèáñéóìÝíç
éäÝá ãéá ôç èåúêÞ öýóç ôïõ ÐñïôéìçìÝíïõ Éäáíéêïý êáé, ðáñÜ ôç
èÝëçóç ôïõ, Ôïõ áðïäßäåé Ýíá óùñü áíèñþðéíåò éäéüôçôåò. Ï
ºìðí ÁñÜìðé, ï óðïõäáßïò ìõóôéêéóôÞò Óïýöé, êÜðïôå åßðå ðùò
áõôü ðïõ ç ðëåéïíüôçôá ôùí áíèñþðùí áðïêáëåß Èåü äåí åßíáé
ðáñÜ ìéá ðñïÝêôáóç ôïõ åãþ ôïõ êÜèå áíèñþðïõ. Ôï âáèýôåñï
íüçìá áõôÞò ôçò ñÞóçò åßíáé üôé ç áíôßëçøç ðïõ Ý÷åé ï êÜèå Üíèñùðïò ãéá ôçí Ðñáãìáôéêüôçôá óôçñßæåôáé óôçí áíôßëçøç ðïõ
Ý÷åé ãéá ôïí åáõôü ôïõ. Êáèþò ï Üíèñùðïò áíáðôýóóåôáé, ç áíôßëçøÞ ôïõ ãéá ôïí åáõôü ôïõ áëëÜæåé êáé áíÜëïãá áëëÜæåé ç áíôßëçøÞ ôïõ ãéá ôï Èåü. Ïé Üíèñùðïé ðïõ äéáêáôÝ÷ïíôáé áðü
ðÜèç üðùò ç áðëçóôßá, ôï ìßóïò êáé ôï öüâï öáíôÜæïíôáé ôï
Èåü ùò Ýíá Ïí ðñïéêéóìÝíï ìå ìåñéêÝò ôÝôïéåò éäéüôçôåò. Áðü
åêåß ðñïÝñ÷åôáé ç áíôßëçøç ðåñß åíüò æçëéÜñç Èåïý ðïõ õðÜñ÷åé óôéò óçìéôéêÝò èñçóêåßåò. ¼ìùò, ïé éíäïõúóôéêÝò áíôéëÞøåéò
ðåñß ÊÜëé êáé Íôïýñãêá Ý÷ïõí Üëëç ðñïÝëåõóç. Óôçñßæïíôáé óå
ìéá ñåáëéóôéêÞ ðáñáôÞñçóç ôùí äéåñãáóéþí ôùí ðáãêüóìéùí
öáéíïìÝíùí. ÐÜíôùò, Üó÷åôá ìå ôï áðü ðïý ðçãÜæåé ç áñ÷éêÞ
ìáò áíôßëçøç ãéá ôï ÐñïôéìçìÝíï ìáò Éäáíéêü, áíáêáëýðôïõìå
üôé áõôÞ ç áíôßëçøç óôáäéáêÜ áëëÜæåé êáèþò ðñï÷ùñÜìå óôçí
ðíåõìáôéêÞ æùÞ. ÌÝóá áðü ôçí ðñüïäï ôçò íïçôéêÞò êÜèáñóçò,
ôï çóý÷áóìá ôïõ íïõ áðïêáëýðôåé óôïí áíáæçôçôÞ üôé ç Èåüôçôá ðïõ ìÝ÷ñé ôþñá ëÜôñåõå áíôéêåéìåíéêÜ áðïôåëåßôáé áðü åõãåíéêÝò éäéüôçôåò üðùò ç Üðåéñç áãÜðç, áðÝñáíôç óõìðüíéá êáé
èåúêÞ äüîá. [Äåßôå: ÄéÜãñáììá 2]. Ôþñá ðéá áñÝóêåôáé íá óêÝöôåôáé êõñßùò áõôÝò ôéò éäéüôçôåò êáé áõôü ìå ôç óåéñÜ ôïõ, áíå-
Åñìçíåßá ôïõ Ðßíáêá ôïõ ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá
7
ðáßóèçôá ìåôáó÷çìáôßæåé ôï íïõ ôïõ. Áðü åäþ êáé ðÝñá, ç
ðñïóÞëùóç óôç ÌïñöÞ [ñïýðá íô÷éÜíá] óõíïäåýåôáé áðü ðñïóÞëùóç óôéò Éäéüôçôåò [ãêïýíá íô÷ãéÜíá] êáé ü÷é ìüíï, ìðïñåß áêüìá êáé íá ðáñáìåñéóôåß ç ðñþôç.
Óå áõôÞ ôç äåýôåñç öÜóç, ï áíáæçôçôÞò áñ÷ßæåé íá ÷Üíåé ôï
åíäéáöÝñïí ôïõ ãéá ôéò åãêüóìéåò áðïëáýóåéò. ÅíôõðùóéÜæåôáé
áðü ôçí Üâõóóï ðïõ ÷ùñßæåé ôï ÐñïôéìçìÝíï ôïõ Éäáíéêü áðü
ôïõò Üíôñåò êáé ôéò ãõíáßêåò ðïõ âëÝðåé ãýñù ôïõ. ÂëÝðåé ôá
üñéá êáé ôéò áäõíáìßåò ôùí êïéíþí áíèñþðùí êáé åíþ íéþèåé óõìðüíéá ãé' áõôïýò, ç áãÜðç êáé ç Ýëîç ðïõ íéþèåé ðñïò ôï Èåßï
üëï êáé áõîÜíåé. ÊñáôéÝôáé üëï êáé ðéï óôåñåÜ óôï ÐñïôéìçìÝíï
ôïõ Éäáíéêü [ºóôá ÍôÝâáôá] êáé åðéêåíôñþíåé ïëüêëçñï ôï íïõ
ôïõ, ôç èÝëçóÞ ôïõ, ôç äéÜíïéá êáé ôï óõíáßóèçìÜ ôïõ ó' Áõôü.
Ðñïóåý÷åôáé êáé ðñïóçëþíåé ôï íïõ ôïõ ó' Áõôü ìå èåñìÞ ëá÷ôÜñá êáé áõôü äåí ìðïñåß ðáñÜ êÜðïôå íá óõãêéíÞóåé ôï Èåßï.
Ç èåúêÞ áíôáðüêñéóç ðñþôá åìöáíßæåôáé ìå ìéá áöýðíéóç
ôïõ êáñäéáêïý êÝíôñïõ.3 Ìéá áêôßíá èåúêïý öùôüò áããßæåé ôçí
êáñäéÜ ôïõ ëÜôñç êáé ï «ëùôüò ôçò êáñäéÜò», ôñüðïò ôïõ ëÝãåéí, îáöíéêÜ «áíèßæåé». Ôï Üíïéãìá ôïõ êáñäéáêïý êÝíôñïõ åßíáé
ç ðñþôç åíôåëþò áðïöáóéóôéêÞ êáé ðåéóôéêÞ ðíåõìáôéêÞ åìðåéñßá êáé åßíáé óçìÜäé ôçò áöýðíéóçò ôçò áôïìéêÞò øõ÷Þò
[ôæéâ-Üôìá] áðü ôïí ðñïáéþíéï ôçò ýðíï. Ï áíáæçôçôÞò âëÝðåé
ôç æùíôáíÞ êáé ëáìðåñÞ ìïñöÞ ôçò ÐñïôéìçìÝíçò ôïõ Èåüôçôáò [ºóôá ÍôÝâáôá] ìÝóá óôï êáñäéáêü êÝíôñï êáé íéþèåé üôé ç
øõ÷Þ ôïõ äéáðïôßæåôáé áðü áõôü ôï èåúêü Öùò. Ôüôå ãíùñßæåé
Üìåóá üôé ìÝóá ôïõ Ý÷åé Ýíá èåúêü óôïé÷åßï. Ó' áõôÞ ôç öÜóç, ï
áíáæçôçôÞò áíáêáëýðôåé ôçí øõ÷Þ ôïõ. Áíáêáëýðôåé üôé ôï
Èåßï åßíáé ç ðçãÞ ôïõ Öùôüò, ìÝñç ôïõ ïðïßïõ åßíáé êáé ç ÐñïôéìçìÝíç Èåüôçôá êáé ç øõ÷Þ ôïõ. Ç ëÝîç «Öùò» äåí õðïíïåß
êÜôé üðùò ôï åîùôåñéêü öùò, áëëÜ ôï öùò ôçò óõíåßäçóçò, ôï
‘Üêôéóôï Öùò’ ðïõ áíáöÝñïõí ïé ÷ñéóôéáíïß ìõóôéêéóôÝò. [Äåßôå:
ÄéÜãñáììá 3].
Ç åìðåéñßá ôçò ìç äõáäéêüôçôáò
Óôçí åðüìåíç öÜóç, ï áíáæçôçôÞò áíáêáëýðôåé üôé ç ìïñöÞ
ôçò ÐñïôéìçìÝíçò Èåüôçôáò Ý÷åé äéáëõèåß óôï ¢ìïñöï. Áò ìçí
îå÷íÜìå üôé ôïýôï áðïôåëåß ìéá áíùôÝñïõ åßäïõò ðñáãìáôéêÞ
3. Äåßôå êáé ôï åéäéêü öõëëÜäéï ìå ôßôëï ÓÕÃÊÅÍÔÑÙÓÇ & ÄÉÁËÏÃÉÓÌÏÓ (Ç
óçìáóßá ôïõ êÝíôñïõ ôçò êáñäéÜò). MSPL 19. [ÓôÌ]
8
ÓïõÜìé Ìð÷áôæáíÜíáíôá
åìðåéñßá êáé ü÷é ðëÜóìá öáíôáóßáò. Ôþñá, ïëüãõñá êáé åíôüò,
õðÜñ÷åé Ýíáò áðÝñáíôïò ùêåáíüò Öùôüò. ÌÝóá ó' áõôÞí ôçí
ðëçììõñßäá èåúêïý Öùôüò, ç åðßãíùóç ôçò õðÜñîåùò ôïõ óþìáôïò Ý÷åé åîáöáíéóôåß, áëëÜ ôï áßóèçìá «Åãþ» õößóôáôáé. Ï
áíáæçôçôÞò áíáêáëýðôåé üôé åíþ ï Èåüò åßíáé óáí Ýíáò áðÝñáíôïò ùêåáíüò êáèáñÞò ÓõíåéäÞóåùò, ï ßäéïò [ï áíáæçôçôÞò]
âñßóêåôáé óôï åðßêåíôñü Ôçò. ¼,ôé ôþñá õößóôáôáé åßíáé ç øõ÷Þ
êáé ôï Èåßï, óáí Ýíá óçìåßï êáé Ýíáò êýêëïò, áíôßóôïé÷á. Ôï
óçìåßï, ôï åãþ, åßíáé ôï êÝíôñï êáé ôï Èåßï áðëþíåôáé ðáíôïý
ïëüãõñÜ ôïõ ùò áðÝñáíôï Öùò. ÁëëÜ ôï óçìåßï ìïéÜæåé áëçèéíüôåñï áðü ôïí êýêëï. Áîßæåé åäþ íá èõìçèïýìå ôïí ïñéóìü ðïõ
äéáôýðùóå ï ÓïõÜìé ÂéâåêÜíáíôá ãéá ôï Èåü êáé ôïí Üíèñùðï:
«Ï Üíèñùðïò åßíáé Ýíáò Üðåéñïò êýêëïò ôïõ ïðïßïõ ç ðåñéöÝñåéá äåí åßíáé ðïõèåíÜ, áëëÜ ôïõ ïðïßïõ ôï êÝíôñï åßíáé óå Ýíá
óçìåßï^ åíþ ï Èåüò åßíáé Ýíáò Üðåéñïò êýêëïò ôïõ ïðïßïõ ç ðåñéöÝñåéá äåí åßíáé ðïõèåíÜ, áëëÜ ôïõ ïðïßïõ ôï êÝíôñï åßíáé ðáíôïý».4 [Äåßôå: ÄéÜãñáììá 4].
Êáèþò åðéìÝíåé óôïí áãþíá ôïõ, ï áíáæçôçôÞò áíáêáëýðôåé
üôé ç áíôßëçøÞ ôïõ ãéá ôçí Ðñáãìáôéêüôçôá ìåôáâÜëëåôáé. Ï
ßäéïò ôïõ ï åáõôüò ìïéÜæåé íá ãßíåôáé üëï êáé ëéãüôåñï áëçèéíüò
êáé ôï Èåßï ìïéÜæåé íá ãßíåôáé üëï êáé ðéï áëçèéíü. Ôï áßóèçìáôïõ åãþ óôáäéáêÜ åëáôôþíåôáé. [Äåßôå: ÄéÜãñáììá 5].
Áêïëïýèùò, ìðñïóôÜ óôç ëáìðñüôçôá ôïõ èåúêïý Öùôüò, ôï
åãþ ìïéÜæåé ÷ëùìü êáé áóÞìáíôï. Ìüíï ôï Èåßï ìïéÜæåé ðéá
ðñáãìáôéêü. [Äåßôå: ÄéÜãñáììá 6].
ÔÝëïò, óáí ôï Üóôñï ðïõ ÷Üíåôáé óôï öùò ôçò áõãÞò, ôï
áßóèçìá ôïõ åãþ åîáöáíßæåôáé åíôåëþò ìÝóá óôï Èåßï. ÁðïìÝíåé ìïíÜ÷á ç ìßá áäéáßñåôç, áðÝñáíôç Óõíåßäçóç^ áõôÞ åßíáé ç
êáôÜóôáóç ôçò Á-íôâÜéôá, ôçò ìç äõáäéêüôçôáò [Äåßôå: ÄéÜãñáììá 7]. ÁõôÞ, êáôÜ ôïõò ïðáäïýò ôçò ìç äõáäéêÞò ó÷ïëÞò,
åßíáé ç ýøéóôç êáôÜóôáóç ðíåõìáôéêÞò åìðåéñßáò. ÁõôÞ ðåñéãñÜöåôáé óôï ôñßôï êåöÜëáéï ôùí Ìáíôïýêãéá ÊÜñéêáò ùò åîÞò:
¼ðùò üôáí óðáò Ýíá áããåßï, ï áéèÝñáò ðïõ ðåñéêëåßåé ôï
áããåßï óõã÷ùíåýåôáé óôïí ÁéèÝñá (ôïí áðåñéüñéóôï áéèÝñá), Ýôóé êáé ïé ôæßâáò [åíóþìáôåò øõ÷Ýò] óõã÷ùíåýïíôáé
óôïí ¢ôìáí [ôïí Áëçèéíü Åáõôü]. (3.4)
4. Complete Works of Swami Vivek;ananda, Vol 2, p.496.
Åñìçíåßá ôïõ Ðßíáêá ôïõ ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá
9
(Ôïýôïò ï ¢ôìáí åßíáé) ðÜíù áðü ïðïéáäÞðïôå ðåñéãñáöÞ
ìå ôï ëüãï, ðÜíù áðü ôçí ïðïéáäÞðïôå óêÝøç. (Áõôüò åßíáé)
üëïò åéñÞíç, áéþíéá ëáìðñüôçôá, áðáëëáãìÝíïò áðü äñáóôçñéüôçôá êáé öüâï êáé åðéôõã÷Üíåôáé ìÝóá áðü ôç óõãêåíôñùìÝíç äéÜíïéá (ôïõ ôæßâá). (3.34)
Ç ýøéóôç åõäáéìïíßá ðïõ áêïëïõèåß ôçí Üìåóç áðïêÜëõøç
ôïõ Åáõôïý, åßíáé åéñÞíç, éóïäýíáìç ìå ôçí áðåëåõèÝñùóç,
áðåñßãñáðôç êáé áãÝííçôç. Åðßóçò ðåñéãñÜöåôáé ùò ôï ðÜíóïöï ÌðñÜ÷ìáí, åðåéäÞ åßíáé Ýíá ìå ôïí áãÝííçôï Åáõôü, ï
ïðïßïò åßíáé ôï áíôéêåßìåíï ðïõ åðéäéþêåé ç Ãíþóç». (3.47)
Ï ÓïõÜìé ÂéâåêÜíáíôá ðåñéãñÜöåé áõôÞí ôçí åìðåéñßá óôï
ðïßçìá ôïõ ìå ôßôëï «Ï ¾ìíïò ôïõ ÓáìÜíô÷é»:
Éäïý! Ï Þëéïò äåí õðÜñ÷åé, ìÞôå ôï üìïñöï öåããÜñé,
ÊÜèå öùò Ý÷åé óâÞóåé^ óôï ìåãÜëï êåíü ôïõ ÷þñïõ
Óêéùäþò ðëÝåé ôï åéêïíï-óýìðáí.
ÌÝóá óôïí åóùóôñáììÝíï íïõ, ðëÝåé
Ôïýôï ôï öåõãáëÝï óýìðáí^ áíáôÝëëåé êáé ðëÝåé,
Âõèßæåôáé îáíÜ, áôÝëåéùôá, óôï ñåýìá ôïõ «Åãþ».
ÓéãÜ, óéãÜ, ôï óêéþäåò ðëÞèïò
Ìðáßíåé óôçí ðñùôáñ÷éêÞ ìÞôñá, êé áôÝëåéùôá ñÝåé
Ôï ìüíï ñåýìá, ôï «Åãþ åßìáé», «Åãþ åßìáé».
Éäïý! óôáìÜôçóå, áêüìá êé áõôü ôï ñåýìá^ äå ñÝåé ðéá,
Ôï êåíü óõã÷ùíåýôçêå óôï êåíü — ðÜíù áðü ëüãï êáé íïõ!
¼ðïéïõ ç êáñäéÜ êáôáíïåß, áõôüò üíôùò êáôáíïåß.5
ÂéãêíéÜíá—ç ðëÞñçò åìðåéñßá
Åßíáé Üñáãå ç ÁíôâÜéôá ç ýøéóôç ðíåõìáôéêÞ åìðåéñßá; Ôï
éó÷õñßæåôáé ç éíäïõéóôéêÞ ðáñÜäïóç. Åðß ôïõ èÝìáôïò, ï ÓïõÜìé
ÂéâåêÜíáíôá åßðå ôá åîÞò:
«Óå üëåò ôéò èñçóêåßåò ôïõ êüóìïõ èá âñåßôå ôïí éó÷õñéóìü üôé Ý÷ïõìå ìéá åíüôçôá ìÝóá ìáò. ¼ôáí ãßíåéò Ýíá ìå ôï
Èåßï áõôü óçìáßíåé ïëïêëÞñùóç ôçò åöéêôÞò ðñïüäïõ ó'
áõôüí ôïí ôïìÝá. Ãíþóç óçìáßíåé áíáêÜëõøç áõôÞò ôçò åíüôçôáò. Óáò âëÝðù åóÜò ùò Üíôñåò êáé ãõíáßêåò — áõôü áðïôåëåß ðïëõìïñößá. Ôïýôï ãßíåôáé åðéóôçìïíéêÞ ãíþóç üôáí
óáò ïìáäïðïéÞóù êáé óáò áðïêáëÝóù áíèñþðéíá üíôá. ÐÜñôå ãéá ðáñÜäåéãìá ôçí åðéóôÞìç ôçò ÷çìåßáò. Ïé ÷çìéêïß åðéäéþêïõí íá ðñïóäéïñßóïõí ôá ðñùôáñ÷éêÜ óôïé÷åßá ðïõ
áðïôåëïýí ôéò äéÜöïñåò ïõóßåò êáé åé äõíáôüí íá áíáêáëý5. Complete Works of Swami Vivek;ananda, Vol.4 p.496.
10
ÓïõÜìé Ìð÷áôæáíÜíáíôá
øïõí ôï Ýíá óôïé÷åßï áðü ôï ïðïßï ðçãÜæïõí üëá ôá Üëëá
óôïé÷åßá. ÊÜðïôå ßóùò âñïõí áõôü ôï Ýíá óôïé÷åßï áðü ôï
ïðïßï ðçãÜæïõí üëá ôá Üëëá óôïé÷åßá. ¼ôáí üìùò öôÜóïõí
åêåß, äå èá ìðïñÝóïõí íá ðÜíå ðéï ðÝñá^ ç åðéóôÞìç ôçò ÷çìåßáò èá Ý÷åé ãßíåé ôÝëåéá. Ôï ßäéï óõìâáßíåé êáé óôçí åðéóôÞìç
ôçò èñçóêåßáò. Áí ìðïñÝóïõìå íá âñïýìå áõôÞí ôçí ôÝëåéá
6
åíüôçôá, äå èá ìðïñÝóåé íá õðÜñîåé ðåñáéôÝñù ðñüïäïò».
ÅðïìÝíùò, ç åìðåéñßá ôçò ìç äõáäéêüôçôáò åßíáé ç ýøéóôç
êáôÜóôáóç óôçí ïðïßá ìðïñïýìå íá öôÜóïõìå. ÁëëÜ ìðïñïýìå
íá áíáñùôçèïýìå: åßíáé Üñáãå áõôÞ ôåëåõôáßá åìðåéñßá; Ìå
ôçí ÁíôâáúôéêÞ [Ìç ÄõáäéêÞ] åìðåéñßá åîáíôëåßôáé Üñáãå ïëüêëçñï ôï öÜóìá ôùí ðíåõìáôéêþí åìðåéñéþí; Ï Óñé Ñáìáêñßóíá ìÜò ðëçñïöïñåß ðùò áõôÞ åßíáé üíôùò ç ôåëåõôáßá ãéá üóïõò
åðéôõã÷Üíïõí ôçí ðëÞñç áõèåíôéêÞ ìç äõáäéêÞ åìðåéñßá (ü÷é êÜðïéá ìåñéêÞ èÝáóÞ ôçò Þ êÜðïéï êñõöïêïßôáãìá). Áõôïß äåí åðéóôñÝöïõí óôï öáéíïìåíéêü êüóìï. ÕðÜñ÷åé üìùò Ýíáò ðïëý
ìéêñüò áñéèìüò óïöþí ïé ïðïßïé åðéóôñÝöïõí. Ãéá áõôïýò, ç
åìðåéñßá ôçò ÁíôâÜéôá, ðáñ' üôé åßíáé ç õøßóôç, äåí åßíáé ç ôåëéêÞ.
Óôçí êÜèåôç êëßìáêá ôçò åìðåéñßáò, ç ÁíâÜéôá åßíáé áíáìößâïëá
ç õøßóôç. ÁëëÜ óôçí ïñéæüíôéá êëßìáêá ôçò åìðåéñßáò, ðáñáìÝíïõí Üëëåò, ìç áíáêáëõöèåßóåò äéáóôÜóåéò ôçò Ðñáãìáôéêüôçôáò. ÌåñéêÝò öùôéóìÝíåò øõ÷Ýò ìå åîáéñåôéêÜ ðñïóüíôá, ïé áðïêáëïýìåíïé ºóâáñá-êüôéò, áíôáðïêñßíïíôáé óôçí ðñüêëçóç
êáé åñåõíïýí áõôÝò ôéò óöáßñåò ôçò Ðñáãìáôéêüôçôáò. Áöïý
åðéôý÷ïõí ôçí ýøéóôç åíùôéêÞ åìðåéñßá êáé åðéóôñÝøïõí óôï
öáéíïìåíéêü êüóìï, ïé óïöïß áõôïß ôïí âëÝðïõí êÜôù áðü Ýíá åíôåëþò äéáöïñåôéêü ðñßóìá. ÊáôÜ ôçí Üíïäü, ï êüóìïò ìáæß ìå
ôéò ìõñéÜäåò ôùí üíôùí ôïõ, ðñïïäåõôéêÜ ÷Üíåé ôçí ðñáãìáôéêüôçôÜ ôïõ êáé ôåëéêÜ åîáöáíßæåôáé, åíþ êáôÜ ôçí êÜèïäï, ïé
óïöïß âëÝðïõí üëá áõôÜ ôá ðñÜãìáôá ðÝñá ãéá ðÝñá äéáðïôéóìÝíá áðü ôï ýøéóôï Ðíåýìá. Ç åðßãíùóç üôé ôï ÌðñÜ÷ìáí áðïôåëåß ôï öüíôï Þ ôï õðüâáèñï üëùí ôùí öáéíïìÝíùí äåí
åîáöáíßæåôáé, áëëÜ åìðëïõôßæåôáé áðü ôç ãíþóç üôé üëá äéáðïôßæïíôáé áðü ôï Ðíåýìá. Ï Óñé Ñáìáêñßóíá ïíüìáóå áõôÞ ôç ìïíéóôéêÞ ìåôáìüñöùóç ôïõ êüóìïõ ìå Ýíáí íÝï ôå÷íéêü üñï:
âéãêíéÜíá.
ÐåñéãñÜöïíôáò ôçí åìðåéñßá åíüò âéãêíéÜíé, äçë. êÜðïéïõ
6. Complete Works of Swami Vivek;ananda Vol 3, p.4–5..
Åñìçíåßá ôïõ Ðßíáêá ôïõ ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá 11
ðïõ ðÝôõ÷å ôç âéãêíéÜíá, ï Óñé Ñáìáêñßóíá ëÝåé:
«Ï ÃêíéÜíé ðáñáéôåßôáé áðü ôçí ôáýôéóÞ ôïõ ìå ôá åãêüóìéá ðñÜãìáôá áóêþíôáò ôç äéÜêñéóç: “¼÷é ôïýôï, ü÷é åêåß7
íï”. ÌÝóá áðü áõôÞí, ôåëéêÜ ôïõ áðïêáëýðôåôáé ôï ÌðñÜ÷ìáí. Åßíáé óáí íá áíÝâáéíåò óôçí ôáñÜôóá åíüò óðéôéïý áöÞíïíôáò ðßóù óïõ Ýíá-Ýíá ôá óêáëïðÜôéá ôïõ êëéìáêïóôáóßïõ.
ÁëëÜ ï ÂéãêíéÜíé ðïõ Ý÷åé óôåíüôåñåò ó÷Ýóåéò ìå ôï ÌðñÜ÷ìáí, ãíùñßæåé êÜôé ðáñáðÜíù. ÂëÝðåé üôé ôá óêáëïðÜôéá åßíáé
öôéáãìÝíá áðü ôá ßäéá õëéêÜ ðïõ áðïôåëïýí ôçí ôáñÜôóá:
ôïýâëá, áóâÝóôç êáé ôïõâëüóêïíç. Áõôü ðïõ áðïêáëýðôåôáé
äéáéóèáíôéêÜ ùò ÌðñÜ÷ìáí ìÝóá áðü ôçí áöáéñåôéêÞ äéáäéêáóßá ôïõ “¼÷é ôïýôï, ü÷é åêåßíï”, ôüôå áðïêáëýðôåôáé ùò ôï óýìðáí êáé üëá ôá Ýìâéá ðëÜóìáôÜ ôïõ. Ï ÂéãêíéÜíé âëÝðåé üôé ç
Ðñáãìáôéêüôçôá ðïõ åßíáé Íßñ-ãêïõíá, ÷ùñßò êáôçãïñÞìáôá,
8
åßíáé åðßóçò ÓÜ-ãêïõíá, ìå êáôçãïñÞìáôá.
»¸íáò Üíèñùðïò äåí ìðïñåß íá ðáñáìåßíåé ìïíßìùò óôçí
ôáñÜôóá. Êáôåâáßíåé ðïý êáé ðïý. Åêåßíïé ðïõ äÝ÷ïíôáé ôçí
áðïêÜëõøç ôïõ ÌðñÜ÷ìáí óå ÓáìÜíô÷é åðßóçò êáôÝñ÷ïíôáé
êáé áíáêáëýðôïõí üôé åßíáé ôï ÌðñÜ÷ìáí ðïõ Ý÷åé ãßíåé ôï óýìðáí êáé ôá Ýìâéá ðëÜóìáôÜ ôïõ. Óôç ìïõóéêÞ êëßìáêá õðÜñ÷ïõí ïé íüôåò óá, ñå, ãêá, ìá, ðá, íô÷á, íé^ äåí åßíáé üìùò
äõíáôü íá êñáôÞóåéò ôç öùíÞ óïõ óôï ‘íé’ ãéá ðïëëÞ þñá. Ôï
åãþ äåí åîáöáíßæåôáé åíôåëþò. Ï Üíèñùðïò ðïõ êáôÝñ÷åôáé
áðü ôï ÓáìÜíô÷é áíôéëáìâÜíåôáé üôé åßíáé ôï ÌðñÜ÷ìáí ðïõ
Ý÷åé ãßíåé ôï åãþ, ôï óýìðáí êáé üëá ôá Ýìâéá ðëÜóìáôá. ÁõôÞ
åßíáé ç ëåãüìåíç ÂéãêíéÜíá.
». . .Ï ÂéãêíéÜíé âëÝðåé üôé ôï ÌðñÜ÷ìáí åßíáé áìåôáêßíçôï
êáé áíåíåñãü üðùò ôï üñïò Sumeru. Ôïýôï ôï óýìðáí áðïôåëåßôáé áðü ôéò ôñåéò ãêïýíáò — ôéò óÜôôâá, ñÜôæáò êáé ôÜìáò.
ÁõôÝò åßíáé ìÝóá óôï ÌðñÜ÷ìáí. ÁëëÜ ôï ÌðñÜ÷ìáí åßíáé
áðñïóêüëëçôï.
»Ï ÂéãêíéÜíé åðßóçò âëÝðåé ðùò ôï ÌðñÜ÷ìáí åßíáé êáé ï
Ìð÷áãêáâÜí, ï Ðñïóùðéêüò Èåüò. Åêåßíïò ðïõ åßíáé ðÜíù
áðü ôéò ôñåéò ãêïýíáò åßíáé ï Ìð÷áãêáâÜí, ï êÜôï÷ïò ôùí Ýîé
õðåñöõóéêþí èåúêþí éäéïôÞôùí. Ôá Ýìâéá ðëÜóìáôá, ôï óý7. Ìðñé÷áíô-Üñáíãéáêá ÏõðÜíéóáíô . . . Ï áíáæçôçôÞò åñåõíÜ ôá ðÜíôá ãéá íá
åíôïðßóåé ôçí áìåôÜâëçôç Ðñáãìáôéêüôçôá êáé áðïññßðôåé ü,ôé äåí áíôáðïêñßíåôáé ó' áõôü ôï êñéôÞñéï. [ÓôÌ]
8. Ôï ÅõáããÝëéï ôïõ Óñé Ñáìáêñßóíá (ÁèÞíá, Åêäüóåéò ÊïíéäÜñç.) óåë. 71ð1,
461ð2.
12
ÓïõÜìé Ìð÷áôæáíÜíáíôá
ìðáí, ï íïõò, ç äéÜíïéá, ç áãÜðç, ç áðÜñíçóç, ç ãíþóç — üëá áõôÜ åßíáé ïé åêäçëþóåéò ôçò äõíÜìåþò ôïõ».
Ðïéá åßíáé ôá åðßðåäá ìÝóá óôá ïðïßá êéíåßôáé ï ðëÞñùò öùôéóìÝíïò ÂéãêíéÜíé;
¼ôáí ç óõíåßäçóÞ ôïõ êáôÝñ÷åôáé áðü ôï åðßðåäï ôïõ Áðüëõôïõ [ÄéÜãñáììá 7], áõôüò ðñþôá-ðñþôá âëÝðåé ôï ÌðñÜ÷ìáí åêäçëùìÝíï ùò ðïëëÝò øõ÷Ýò. [Äåßôå: ÄéÜãñáììá 8].
Êáôåñ÷üìåíïò áêüìá ðéï êÜôù ìÝ÷ñé ôï öõóéêü åðßðåäï, áõôüò âëÝðåé üôé ôï ºäéï ôï ÌðñÜ÷ìáí Ý÷åé ãßíåé ïëüêëçñï ôï óýìðáí. ÂëÝðåé äçëáäÞ üôé üëá ôá ðëÜóìáôá åßíáé åêäçëþóåéò ôïõ
åíüò õðÝñôáôïõ ðíåýìáôïò êé üôé ïé äéáöïñÝò áíÜìåóá óå Üíèñùðï êáé Üíèñùðï ïöåßëïíôáé óôï âáèìü êáé óôç öýóç áõôÞò
ôçò åêäÞëùóçò. Åßíáé óå áõôü ôï óçìåßï ðïõ ï óïöüò êáôáíïåß
ôï ìõóôÞñéï ôçò èåúêÞò Åíóáñêþóåùò. [Äåßôå: ÄéÜãñáììá 9].
Óôá áñ÷éêÜ óôÜäéá ôçò ðíåõìáôéêÞò ôïõ ðïñåßáò ï áíáæçôçôÞò áíáãêÜóôçêå íá õðåñâåß áêüìá êáé ôéò èåúêÝò ÌïñöÝò^ ôüôå
áíáêÜëõøå üôé ç éåñÞ Ðñïóùðéêüôçôá — åßôå êÜðïéá èåßá ÅíóÜñêùóç [ÁâáôÜñá] åßôå êÜðïéá Èåüôçôá [Óßâá, Âßóíïõ ê.ëð.]
— äåí Þôáí ðáñÜ óêéÝò ôïõ Áðñüóùðïõ Áðüëõôïõ. ÁëëÜ ôþñá,
Ý÷ïíôáò åðéôý÷åé ôçí ðëÝïí þñéìç ðíåõìáôéêÞ åìðåéñßá ôïõ
ÂéãêíéÜíé, ï óïöüò âëÝðåé ôçí éåñÞ Ðñïóùðéêüôçôá ìÝóá óå Ýíá
íÝï öùò. Áñ÷ßæåé íá êáôáëáâáßíåé ôé åííïïýóå ï Óñé Ñáìáêñßóíá
üôáí äÞëùíå: «Ï Èåüò ìå ìïñöÞ åßíáé åîßóïõ áëçèéíüò üóï ï
Èåüò ÷ùñßò ìïñöÞ». ÁíáöïñéêÜ ìå ôéò èåúêÝò Åíóáñêþóåéò ï
Óñé Ñáìáêñßóíá ëÝåé:
«Ï Èåüò Ý÷åé äéÜöïñåò ìïñöÝò êáé Áõôüò äéáóêåäÜæåé
äéáöïñïôñüðùò. ÄéáóêåäÜæåé ùò ºóâáñá [Ðáíôïäýíáìïò],
ùò ÍôÝâá [èåüôçôá], ùò Üíèñùðïò êáé ùò Óýìðáí. Óå üëåò
ôéò åðï÷Ýò Áõôüò êáôÝñ÷åôáé óôç ãç óå áíèñþðéíç ìïñöÞ ùò
ÅíóÜñêùóç ãéá íá äéäÜîåé ôçí áãÜðç êáé ôçí åõóÝâåéá óôïõò
áíèñþðïõò. ¼ðùò ãéá ðáñÜäåéãìá óôçí ðåñßðôùóç ôïõ
ÔóáúôÜíãéá. Êáíåßò ãåýåôáé ôçí åõóÝâåéá êáé ôçí áãÜðç ãéá ôï
Èåü ìüíï ìÝóá áðü ôéò Åíóáñêþóåéò Ôïõ. Ï Èåüò äéáóêåäÜæåé ìå Üðåéñïõò ôñüðïõò, áëëÜ ôï ìüíï ðïõ Ý÷ù áíÜãêç åßíáé
ç áãÜðç êáé ç åõóÝâåéá. ÌïíÜ÷á ôï ãÜëá èÝëù. Ôï ãÜëá Ýñ÷åôáé ìÝóá áðü ôï ìáóôÜñé ôçò áãåëÜäáò. Ç ÅíóÜñêùóç åßíáé
9
ôï ìáóôÜñé».
9. Ôï ÅõáããÝëéï ôïõ Óñé Ñáìáêñßóíá óåë.262ð11..
Åñìçíåßá ôïõ Ðßíáêá ôïõ ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá 13
Ìå Üëëá ëüãéá, ðáñ' üôé üëá ôá ðëÜóìáôá — ôá öõôÜ, ôá
æþá, ïé Üíèñùðïé, ïé èåïß, ïé èåÝò êáé ïé Åíóáñêþóåéò — åßíáé
ïõóéáóôéêÜ Ýíá ìÝóá óôï ÌðñÜ÷ìáí, õðÜñ÷åé ðáñÜ ôáýôá ìéá
âáóéêÞ äéáöïñÜ áíÜìåóá óôïí Üíèñùðï êáé ôïí Ðñïóùðéêü
Èåü. Ï ÓïõÜìé ÂéâåêÜíáíôá äéåõêñéíßæåé áõôü ôï æÞôçìá óôçí ïìéëßá ôïõ ìå ôßôëï «ËïãéêÞ êáé Èñçóêåßá»:
«¼ôáí ç ÂåäÜíôá ëÝåé üôé åóåßò êáé åãþ åßìáóôå ï Èåüò,
äåí åííïåß ôïí Ðñïóùðéêü Èåü. Áðü Ýíá óùñü ðçëü ìðïñåßò
íá öôéÜîåéò Ýíáí ôåñÜóôéï ðÞëéíï åëÝöáíôá êáé áðü ôïí ßäéï
ðçëü ìðïñåßò íá öôéÜîåéò Ýíá ìéêñïýôóéêï ðïíôßêé. Ìðïñåß
ðïôÝ ôï ðÞëéíï ðïíôßêé íá ãßíåé ï ðÞëéíïò åëÝöáíôáò; ÁëëÜ, áí
ôïõò âïõôÞîåéò êáé ôïõò äýï óôï íåñü, ãßíïíôáé ðçëüò^ ôüôå,
ùò ðçëüò, åßíáé êáé ïé äýï Ýíá, áëëÜ ùò ðïíôßêé êáé åëÝöáíôáò
èá åßíáé äéáöïñåôéêïß óôïí áéþíá ôïí Üðáíôá. Ôï ¢ðåéñï, ôï
10
Áðñüóùðï, åßíáé óáí ôïí ðçëü ôïõ ðáñáäåßãìáôïò».
Ï åíôåëþò öùôéóìÝíïò Üíèñùðïò, ï âéãêíÜíé, ìðïñåß íá ðáñáìåßíåé óå ïðïéïäÞðïôå áðü ôá áíþôåñá åðßðåäá ðïõ ìüëéò
ðåñéãñÜøáìå. Ìðïñåß íá áöÞóåé ôï áßóèçìá ôïõ åãþ ôïõ íá âõèéóôåß åíôåëþò ìÝóá óôï Áðüëõôï (ðïõ ï Óñé Ñáìáêñßóíá áðïêáëåß «íßôãéá», Áéþíéï, ÁìåôÜâëçôï) Þ ìðïñåß íá êáôÝëèåé óôï
öáéíïìåíéêü åðßðåäï (óôï áðïêáëïýìåíï «ëßëá») ãéá íá áðïëáýóåé ôá äñþìåíá áõôïý ôïõ ìõóôçñéþäïõò óýìðáíôïò êáé íá
êáèïäçãÞóåé ôïõò áãùíéæüìåíïõò ðíåõìáôéêïýò áíáæçôçôÝò.
Óýìöùíá ìå ôïí Óñé Ñáìáêñßóíá:
«Ï Üíèñùðïò ïöåßëåé íá öôÜóåé óôï íßôãéá, óôï Áðüëõôï,
áêïëïõèþíôáò ôá ß÷íç ôçò ëßëá, ôïõ Ó÷åôéêïý. Åßíáé óáí íá
öôÜíåéò óôçí ôáñÜôóá ìÝóá áðü ôéò óêÜëåò. Áöïý äå÷ôåß ôçí
Üìåóç áðïêÜëõøç ôïõ Áðüëõôïõ, ïöåßëåé íá êáôÝëèåé óôï
Ó÷åôéêü êáé íá æÞóåé óå åêåßíï ôï åðßðåäï óõíôñïöéÜ ìå ëÜôñåéò, öïñôßæïíôáò ôï íïõ ôïõ ìå ôçí áãÜðç ãéá ôï Èåü. ÁõôÞ
11
åßíáé ç ôåëéêÞ êáé ðéï þñéìç ÜðïøÞ ìïõ».
ÁíÜìåóá óôï íßôãéá êáé ôï ëßëá õðÜñ÷ïõí áìÝôñçôá ðíåõìáôéêÜ åðßðåäá ðïõ åßíáé ðñïóéôÜ óôï öùôéóìÝíï Üíèñùðï ï
ïðïßïò ìðïñåß íá ðáñáìåßíåé óå áõôÜ üðïôå èÝëåé êáé íá âéþíåé
ôçí åõäáéìïíßá ðïõ ÷áñßæïõí ôá ðïëëÜ åßäç áðïêáëýøåùí.
[Äåßôå: ÄéáãñÜììáôá 9, 10, 11].
10. The Complete Works of Swami Vivekananda, Vol 1, p.379.
11. Ôï ÅõáããÝëéï ôïõ Óñé Ñáìáêñßóíá óåë.262ð10..
14
ÓïõÜìé Ìð÷áôæáíÜíáíôá
Áîßæåé íá áíáöåñèåß ðùò ôï æÞôçìá ôçò õðÜñîåùò öÜóåùí
óôç ìåôá-ÁíôâáúôéêÞ åìðåéñßá äåí åßíáé êÜôé êáéíïýñéï. Óýìöùíá
ìå ôïí ÂéíôãéÜñáíãéá, ãéá íá åðÝëèåé ç ôåëéêÞ áðåëåõèÝñùóç ïöåßëïõí ðñþôá-ðñþôá íá ù÷ñéÜóïõí ïé ðáñåëèïíôéêÝò ñïðÝò
(âáóáíÜ-êóÜãéá) êáé íá êáôáóôñáöåß ï íïõò (ìáíü-íÜóá).12 Ôçí
ßäéá Üðïøç äéáôõðþíåé ï ÐáôÜíôæáëé, ï ïðïßïò áíáöÝñåé åðôÜ
öÜóåéò óôéò áíþôáôåò ìïñöÝò ðíåõìáôéêÞò öþôéóçò, ïé ðñþôåò
ôÝóóåñéò ôùí ïðïßùí áðïôåëïýí ôçí êÜñãéá-ìïýêôé [karya-mukti]
êáé ïé åðüìåíåò ôñåéò áðïôåëïýí ôçí ôóßôôá-ìïýêôé [chittamukti].13 Ï ÂéíôãéÜñáíãéá ôáîéíïìåß ôïõò ãíþóôåò ôïõ ÌðñÜ÷ìáí óå ôÝóóåñéò êáôçãïñßåò, ôïõò 1) ìðñÜ÷ìáâéíô [brahmavid],
2) ìðñá÷ìáâéíô-âÜñá [brahmavid-varah], 3) ìðñá÷ìáâéíô-âáñãéÜí [brahmavid-varyan] êáé 4) ìðñá÷ìáâéíô-âáñéóôÜ [brahmavid-varistah], áíÜëïãá ìå ôï âáèìü ïéêåéüôçôÜò ôïõò ìå ôï
ÌðñÜ÷ìáí.14
Ç ðåñéãñáöÞ ôïõ ÂéãêíéÜíé áðü ôïí Óñé Ñáìáêñßóíá îå÷ùñßæåé áðü ôéò ðáñáäïóéáêÝò ðåñéãñáöÝò ôùí ôæéâáíìïýêôá [jivanmukta — åí æùÞ åëåõèÝñùí] åîáéôßáò ôïõ ãåãïíüôïò üôé ïé
ðñþôïé áíÞêïõí óå ìéá êáôçãïñßá åíôåëþò öùôéóìÝíùí øõ÷þí
(ôïõò áðïêáëïýìåíïõò ºóâáñá-êüôéò) ðïõ Ý÷ïõí åéäéêÜ åíôåôáëèåß áðü ôï Èåßï ãéá íá äéäÜîïõí ôïí êüóìï^ åíþ ï ôæéâáíìïýêôá åßíáé Ýíáò êïéíüò èíçôüò ï ïðïßïò åîáêïëïõèåß íá
âéþíåé óùìáôéêÜ åîáéôßáò ôçò åðéññïÞò ôïõ áíåîÜíôëçôïõ ôìÞìáôïò ôïõ ôñÝ÷ïíôïò ðáñåëèïíôéêïý êÜñìá ôïõ.15 Áõôüò ï äéá÷ùñéóìüò ôïõ âéãêíßáíé áðü ôïí ôæéâáíìïýêôá Ý÷åé êÜðïéá
ïìïéüôçôá ìå ôç äéáöïñÜ áíÜìåóá óôïí ìðïíô÷éóÜôôâá êáé ôïí
áñ÷Üô óôï Âïõäéóìü, ï ïðïßïò êáé áõôüò áíáöÝñåé óôÜäéá
óôá áíþôåñá åðßðåäá ôçò öþôéóçò. Ï áñ÷Üô åßíáé ìéá öùôéóìÝíç øõ÷Þ ðïõ ðÝôõ÷å ôçí áôïìéêÞ ôçò ëýôñùóç ìÝóá áðü ôç
ÍéñâÜíá. Ï ìðïíô÷éóÜôôâá åßíáé ìéá öùôéóìÝíç øõ÷Þ ðïõ
áðáñíéÝôáé ôç ÍéñâÜíá (ðáñ' üôé ôïõ åßíáé ðñïóéôÞ) ãéá íá õðçñåôÞóåé ôçí áíèñùðüôçôá ðïõ õðïöÝñåé ìÝóá óôá åãêüóìéá.
12. Vidyaranya, Jivanmuktiviveka, ÊåöÜëáéï 1.
13. Patanjali, Ãéüãêá Óïýôñá 2.27. Äåßôå ôá åñìçíåõôéêÜ ó÷üëéá ôïõ Vyasa êáé
ôïõ Sadashivabrahmendra ðÜíù ó' áõôü ôï Óïýôñá.
14. Jivanmuktiviveka, ÊåöÜëáéï 4.
15. Ôï áðïêáëïýìåíï ðñáñÜìðíô÷á êÜñìá [prarabdha karma] ôï áßôéï ôçò
ôñÝ÷ïõóáò åíóùìáôþóåùò ðïõ, óáí ôçí åíÝñãåéá åíüò åêôïîåõìÝíïõ âÝëïõò,
ðñÝðåé íá åîáíôëçèåß. [ÓôÌ]
Åñìçíåßá ôïõ Ðßíáêá ôïõ ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá 15
Áõôüò åðéäéþêåé ôç ëýôñùóç ôùí ðÜíôùí.
Áðü üëá ôá áíùôÝñù ìðïñïýìå íá óõìðåñÜíïõìå ðùò,
üðùò ìáò ðëçñïöïñåß ï ÓïõÜìé ÃéáôéóâáñÜíáíôá, üíôùò äåí
õðÜñ÷åé êáíÝíá üñéï óôï ðëÞèïò êáé óôçí Ýêôáóç ôùí ðíåõìáôéêþí åìðåéñéþí. Åî ïõ, ç ñÞóç ôïõ Óñé Ñáìáêñßóíá: «Æù áåß äéäáóêüìåíïò».
uu
Õóôåñüãñáöï ôïõ ÌåôáöñáóôÞ
ÐÝñáí ôùí áíùôÝñù áíáöïñþí, áîßæåé íá ðñïóôåèïýí ïé
áêüëïõèåò ìáñôõñßåò áðü ôï ÅõáããÝëéï ôïõ Óñé Ñáìáêñßóíá16
ó÷åôéêÜ ìå ôá ÄéáãñÜììáôá 7, 8 êáé 9:
Óåë. 386:
«ªÌüëéò ôï Üêïõóá áõôü, ìïõ 'ñèå ç áðïêÜëõøç üôé ï
ºäéïò ï Èåüò åß÷å ãßíåé üëá ôá Ýìâéá ðëÜóìáôá. Ôá åßäá óáí
áìÝôñçôåò öõóáëßäåò Þ áíôáíáêëÜóåéò, ìÝóá óôïí Ùêåáíü
ôïõ Óáô-ôóéíô-Üíáíôá.
»¢ëëåò öïñÝò, ðÜëé, âëÝðù üôé ôá Ýìâéá ðëÜóìáôá åßíáé
üëá ôïõò óáí êÜøïõëåò öôéáãìÝíåò áðü Áäéáßñåôç Óõíåßäçóç.
ÊÜðïôå ðÞãáéíá áðü ôï ÊáìÜñ-ðïõêïýñ óôï ÌðïõñíôâÜí. Óå
êÜðïéï óçìåßï ôçò äéáäñïìÞò, (êáôÝâçêá áðü ôçí Üìáîá êáé)
Ýôñåîá óôï ëéâÜäé ãéá íá äù ðþò ôñÝöïíôáé ôá Ýìâéá ðëÜóìáôá.
Åêåß åßäá ìõñìÞãêéá íá ðåñðáôïýí. Ìïõ öÜíçêå ðùò üëá ôá
óçìåßá Þôáí ãåìÜôá áðü Óõíåßäçóç».
Ï ×Üæñá ìðÞêå óôï äùìÜôéï êáé êÜèéóå óôï ðÜôùìá.
ÄÁÓÊÁËÏÓ: «¢ëëåò öïñÝò, ðÜëé, âëÝðù üôé ôá Ýìâéá
ðëÜóìáôá åßíáé óáí äéáöïñåôéêÜ ëïõëïýäéá ìå äéÜöïñåò
óôñþóåéò áðü ðÝôáëá. Ìïõ áðïêáëýðôïíôáé åðßóçò êáé óáí
öõóáëßäåò, Üëëåò ìåãÜëåò êáé Üëëåò ìéêñÝò».
Êáèþò, ì' áõôüí ôïí ôñüðï, ðåñéÝãñáöå ôá ïñÜìáôá ôùí
äéáöüñùí èåúêþí ìïñöþí, ï ÄÜóêáëïò Üñ÷éóå íá íéþèåé
17
åêóôáôéêÜ êáé åßðå: «Éäïý, õðÜñ÷ù! Åßìáé åäþ!».
Óåë. 1114 (Ôüôå ðïõ åß÷å ðñï÷ùñÞóåé ç ìïéñáßá áóèÝíåéá):
16. Ôï ÅõáããÝëéï ôïõ Óñé Ñáìáêñßóíá, Åêäüóåéò ÊïíéäÜñç, ÁèÞíá.
17. Óôï çìåñïëüãéï ôïõ ÓïõÜìé ÍéôãéÜíáíôá ìå ôßôëï Ï ÁÐÏÓÔÏËÏÓ ÊÁÉ Ï
ÅÕÁÃÃÅËÉÓÔÇÓ (Ôüìïò 1, óåë.314), ï Ì. åîçãåß: «Áõôü óçìáßíåé üôé Åêåßíïò—ï
ðÜíù áðü ôï ëüãï êáé ôï íïõ áäéáöïñïðïßçôïò Óáô-ôóéíô-Üíáíôá—åß÷å êáôÝëèåé
óôïí êüóìï óôï ðñüóùðï ôïõ Óñé Ñáìáêñßóíá».
16
ÓïõÜìé Ìð÷áôæáíÜíáíôá
Ãýñù óôéò åöôÜ ôï ðñùß, ï Óñé Ñáìáêñßóíá Ýíéùèå ëßãï êáëýôåñá. Ìßëçóå ìå ôïõò ìð÷Üêôáò, Üëëïôå øéèõñéóôÜ êé Üëëïôå ìå íåýìáôá. Ðáñüíôåò óôï äùìÜôéï Þôáí ï ÍáñÝíôñá, ï
Ñáê÷Üë, ï ËÜôïõ, ï Ì., ï ÃêïðÜë áðü ôï Óßíô÷é êáé Üëëïé. ÊÜèïíôáí Üöùíïé êáé óïâáñïß, óêåöôüìåíïé ðüóï åß÷å õðïöÝñåé ï ÄÜóêáëïò ôçí ðñïçãïýìåíç íý÷ôá.
ÄÁÓÊÁËÏÓ (óôïõò ìð÷Üêôáò) : «ÎÝñåôå ôé âëÝðù áõôÞ ôç
óôéãìÞ; ÂëÝðù üôé ï ºäéïò ï Èåüò Ý÷åé ãßíåé üëá áõôÜ. Ïé Üíèñùðïé êáé ôá Üëëá Ýìâéá ðëÜóìáôá ìïý öáßíïíôáé óáí íá åßíáé öôéáãìÝíá áðü ðåôóß, êé üôé ï ºäéïò ï Èåüò êáôïéêåß ìÝóá
ó' áõôÝò ôéò ðÝôóéíåò èÞêåò êáé êïõíÜåé ôá ÷Ýñéá, ôá ðüäéá, ôá
êåöÜëéá. Åß÷á Ýíá ðáñüìïéï üñáìá êáé ðáëéüôåñá, üôáí åßäá
ôá óðßôéá, ôá ðåñéâüëéá, ôïõò äñüìïõò, ôïõò áíèñþðïõò, ôá
æþá — üëá öôéáãìÝíá áðü Ìßá Ïõóßá^ Ýìïéáæáí óáí íá Þôáí
öôéáãìÝíá áðü êåñß.
»ÂëÝðù üôé ï ºäéïò ï Èåüò Ý÷åé ãßíåé ôï êïýôóïõñï, ï äÞìéïò êáé ôï èýìá ãéá ôç èõóßá».
Êáèþò ðåñéãñÜöåé áõôÞí ôç óõãêëïíéóôéêÞ åìðåéñßá, óôçí
ïðïßá ãíùñßæåé — ó' üëç ôçò ôçí ðëçñüôçôá — ôçí ôáõôüôçôá
ôùí ðÜíôùí ìÝóá óôï ¸íá Ïí, ôïí ðíßãåé ç óõãêßíçóç êáé áíáöùíåß: «Á÷! Ôé áðßèáíï üñáìá!».
ÁìÝóùò, ï Óñé Ñáìáêñßóíá ðåñíÜ óå óáìÜíô÷é. Îå÷íÜ åíôåëþò ôï óþìá ôïõ êáé ôïí åîùôåñéêü êüóìï. Ïé ìð÷Üêôáò
åßíáé êáôÜðëçêôïé. Ìçí îÝñïíôáò ôé íá êÜíïõí, êÜèïíôáé áêßíçôïé.
---------------------------------------------------------------------------uu