‫ﺑﻬﺮهﮔﻴﺮي از ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي داﻧﺸﻲ در ﻣﺴﻴﺮ ﮔﺬار ﺑﻪ ﺑﻨﮕﺎهﻫﺎي ﻣﺠﺎزي‬
‫ﺳﻴﺪاﺑﺮاﻫﻴﻢ اﺑﻄﺤﻲ‪ ،‬ﻋﻀﻮﻫﻴﺌﺖ ﻋﻠﻤﻲ داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺷﺮﻳﻒ‬
‫‪[email protected] ‬‬
‫ﭼﻜﻴﺪه‬
‫ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺳﺎز ‪ ،‬ﮔﻮﻧﻪ اي از اﺑﺰارﻫﺎي ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ داﻧﺶ ﺑﺎ ﺧﺼﻠﺖ ﻣﺪﻳﺮ ﻳﺎري ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ در ﻣﺴﻴﺮ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ‬
‫و دﺷﻮار ﻣﺠﺎزي ﺳﺎزي ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎي اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮان ﻳﺎري ﻣﻲ دﻫﻨﺪ‪ .‬ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ ﺗﻨﺪﻳﺲ )ﺗﻜﻮﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ‬
‫وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺑﺎ ﺧﺒﺮﮔﺎن در ﮔﻔﺘﻤﺎن راه ﻫﺎي ارﺗﻘﺎي ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺪون اﻟﺰام ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤ‪‬ﻲ( ﻣﻮﺿﻮع‬
‫اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ‪ ،‬راه ﺣﻠﻲ را از ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻜﻮﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎ ‪ ،‬ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﮔﻔﺘﮕﻮي‬
‫ادواري ﺑﺎ ﺧﺒﺮﮔﺎن ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ ‪ ،‬راه ﺣﻞ ﻫﺎي ﺑﻬﺒﻮد ﻃﻠﺐ ارﺗﻘﺎء ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺪون ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤ‪‬ﻲ ﻓﺮاﻫﻢ آﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ راه ﺣﻞ‬
‫دو رﮔﻪ ي ﻧﻴﻤﻪ ﺧﻮدﻛﺎر ‪ ،‬از ﻣﻨﻈﺮ راﻫﺒﺮدي ﻫﻢ ﺑﻨﮕﺎه را ﺑﺎ ﺑﻨﮕﺎه ﻣﺎدر ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻫﻤﺘﺮاز ﻛﻨﺪ‪ .‬اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ اﻟﮕﻮ‬
‫ﻳﺮاي ﺑﺎﻧﻜﻬﺎي اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ در ﻣﺴﻴﺮ ﻣﺠﺎزي ﺷﺪن ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺻﻴﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻛﻠﻴﺪ واژهﻫﺎ‪ :‬ﻣﺪﻳﺮﻳﺎري داﻧﺸﻲ‪ ،‬ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي داﻧﺸﻲ‪ ،‬ﺑﻨﮕﺎهﻫﺎي اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ‪ ،‬ﺑﻨﮕﺎهﻫﺎي ﻣﺠﺎزي‪ ،‬ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي ﻛﻤ‪‬ﻲ‬
‫وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎ‪ ،‬ﮔﻔﺘﻤﺎن ﺧﺒﺮﮔﻲ‬
‫‪2‬‬
‫ﻣﻘﺪﻣﻪ‬
‫"ﺳﺎﻣﺎﻧﻪﻫﺎي ﻣﺪﻳﺮﻳﺎري"‪ 1‬در ﮔﺬار از "ﺳﺎﻣﺎﻧﻪﻫﺎي اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ"‪ 2‬ﺑﻪ "ﺳﺎﻣﺎﻧﻪﻫﺎي ﺧﺪﻣﺎت اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ"‪ 3‬ﻧﻴﺎز ﺑﻪ اﺟﺮاي‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺗﺠﺮﺑﻲ و ﻧﻮآوراﻧﻪ از اﻟﮕﻮﻫﺎﺋﻲ دارﻧﺪ ﻛﻪ ﺷﻜﻞ و ﻣﺤﺘﻮاي ﻧﻈﺮﺳﻨﺠﻲ از ﺧﺒﺮﮔﺎن را در ﻗﺎﻟﺐ ﮔﻔﺘﮕﻮ‪ 4‬در ﭼﺎرﭼﻮب "ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي‬
‫ﻛﻤ‪‬ﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎ"‪ 5‬در "ﮔﻔﺘﻤﺎﻧﻲ راﻫﺒﺮدي"‪) 6‬ﻛﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ اﺳﺖ( در ﺳﺎﺧﺘﺎرﻫﺎﺋﻲ ﻧﻮﻳﻦ ﺳﺎﻣﺎن دﻫﺪ‪ .‬راهﺣﻞﻫﺎي ﺳﻨﺘﻲ‪،‬‬
‫در دﺷﻮاري ﻋﺪم دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻊ ﺑﻪ اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز )ﻛﻪ از ﺳﻄﻮح ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ در ﺣﺪ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻣﻲﺑﺎﻳﺪ ﺗﺠﻤﻴﻊ ﺷﻮﻧﺪ( ﮔﺮﻓﺘﺎر‬
‫ﮔﺸﺘﻪ و ﺣﺘﻲ در ﻗﺎﻟﺐ "ﺳﺎﻣﺎﻧﻪﻫﺎي ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪاي"‪ 7‬ﻧﻈﻴﺮ "ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﻳﺰي ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ"‪ 8‬ﺑﺎ ﺣﺠﻤﻲ از ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ و ﻳﺎ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﺷﺪن زﻣﺎن‬
‫ﭘﻴﺎدهﺳﺎزي ﻣﻮاﺟﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ ﻛﻪ ﻋﻤﻼً ﻣﺪﻳﺮان را در ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت از اﻳﻦ ﺧﺪﻣﺎت ﻣﺤﺮوم ﻣﻲ ﺳﺎزد]‪.[1‬‬
‫در ﺗﺤﻠﻴﻞ اﺑﻌﺎد دﻳﮕﺮ اﻳﻦ دﺷﻮاري‪ ،‬ﺑﻪ "ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ"‪ 9‬ﻧﺎﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻣﺪﻳﺮان ﻣﻴﺎﻧﻲ در ﺗﻬﻴﻪ اﻳﻦ اﻃﻼﻋﺎت ﺟﺰﺋﻲ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺑﺎﻳﺪ اﺷﺎره‬
‫ﻛﺮد ﻛﻪ آن را ﺣﺘﻲ از ﻧﻈﺮ رواﻧﻲ‪ ،‬ﻧﻮﻋﻲ اﻗﺪام ﻣﺪاﺧﻠﻪﺟﻮﻳﺎﻧﻪ از ﺳﻮي ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ ﺗﻠﻘﻲ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬راه ﺣﻠﻲ ﻧﻮآوراﻧﻪ ﺑﺮاي ﺣﻞ اﻳﻦ‬
‫دﺷﻮاري‪ ،‬اﺳﺘﻔﺎده از اﻃﻼﻋﺎت ﺧﻼﺻﻪ اﻇﻬﺎري ﻣﺪﻳﺮان ﻣﻴﺎﻧﻲ در ﻋﻴﻦ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﺑﺎ اﻫﺪاف اوﻟﻴﻪ و ﺳﻨﺠﺶ اﺛﺮﺑﺨﺸﻲ اﻗﺪاﻣﺎت آﻧﻬﺎ اﺳﺖ]‪.[2‬‬
‫از ﺳﻮﺋﻲ دﻳﮕﺮ‪ ،‬ﺷﻜﺴﺖ ﺑﺮﺧﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎي ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ‪ ،‬اﻣﺮي ﻣﺤﺘﻤﻞ اﺳﺖ و ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ "ﻳﺎدﮔﻴﺮي ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ"‪ 10‬ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ "ﺣﺎﻓﻈﻪﻫﺎي‬
‫ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ"‪ 11‬و از ﻃﺮﻳﻖ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﺗﻜﺮار اﺷﺘﺒﺎﻫﺎت ﭘﻴﺸﻴﻦ ‪ ،‬ﻣﻲﺗﻮان از ﻣﻨﺎﻓﻊ آﺗﻲ ﺣﺎﺻﻠﻪ از ﻋﺪم ﺗﻜﺮار آﻧﻬﺎ‪ ،‬ﻫﺰﻳﻨﻪﻫﺎي ﺟﺒﺮاﻧﻲ‬
‫ﺷﻜﺴﺖﻫﺎي ﭘﻴﺸﻴﻦ را ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻤﻮد‪.‬‬
‫وﺟﻪ ﺳﻮم اﻳﻦ‪ ،‬ﻣﺴﺌﻠﻪ اﺳﺘﻔﺎده از "اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺤﻴﻄﻲ"‪ 12‬درون و ﺑﺮون ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻣﺮوزه از آﻧﻬﺎ ﺑﺎ اﺻﻄﻼﺣﺎﺗﻲ ﻧﻈﻴﺮ "ﻫﻮش‬
‫ﻛﺴﺐ و ﻛﺎري ﻳﺎ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ "‪ 13‬ﻳﺎد ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﺗﻠﻔﻴﻖ اﻳﻦ اﻣﺮ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از "ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺗﺠﺎرب ﻣﻮﺟﻮد"‪ 14‬ﺑﻌﻨﻮان ﻳﻚ اﻟﮕﻮي ﺛﻤﺮﺑﺨﺶ را در‬
‫اﻃﺎقﻫﺎي ﮔﻔﺘﮕﻮي ﺧﺒﺮﮔﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺎري اﻣﺮوزه ﻣﻲﺗﻮان ﺑﻪ ﻋﻨﻮان راهﺣﻠﻲ ﻧﻮآوراﻧﻪ ﻣﻄﺮح ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﺑﻪ ﺷﺮط ﺳﺎﺧﺘﻴﺎﻓﺘﮕﻲ و اﻧﺠﺎم ﮔﻔﺘﮕﻮ‬
‫‪15‬‬
‫در آن ﺑﺮﻣﺒﻨﺎي ﮔﻔﺘﻤﺎﻧﻲ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ و ﻣﻄﻠﻮب ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ ﺳﺎزﻣﺎن ‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ اراﺋﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎﺋﻲ از "راه ﺣﻠﻬﺎي ﺑﻬﺒﻮدﻃﻠﺐ"‬
‫از ﻣﻨﻈﺮ ﻣﺪﻳﺮ ﻳﺎري ﺷﻮد]‪.[3‬‬
‫‪1- MSS : Management Support Systems‬‬
‫‪2- MIS : Management Information Systems ‬‬
‫‪3- MISr : Management Information Services ‬‬
‫‪4- Dialogue ‬‬
‫‪5- QIT : Quantitative Indicator Tables‬‬
‫‪6- Strategic Discourse‬‬
‫‪7- Integrated Systems ‬‬
‫‪8- ERP : Enterprise Resource Planning ‬‬
‫‪9- Organization Resistance‬‬
‫‪10- Organization Learning‬‬
‫‪11- Organization Memories‬‬
‫‪12- Environmental Information ‬‬
‫‪13- BI & OI : Business & Organization Intelligence‬‬
‫‪14- Best Practices‬‬
‫‪15- Improvement Solutions‬‬
‫‪2‬‬
‫ﻃـﺮح ﺗﻨﺪﻳـﺲ‪ 1‬ﻣﺪﻳﺮﻳـﺎري داﻧﺸﻲ ﻣﻮﺿﻮع ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدي اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ‪ ،‬راه ﺣﻞ ﻧﻮﻳﻨﻲ ﺑﺮاي ﻧﻈﺎرت ﻏﻴﺮ ﻣﺪاﺧﻠﻪ ﺟﻮﻳﺎﻧﻪ ) ﺑﺎ ﻣﺎﻫﻴﺖ‬
‫ﭘﻴﺸﮕﻴﺮاﻧﻪ( ﺑﺮاي ﺗﺤﻘﻖ راﻫﺒﺮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ارﺗﻘﺎء ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺪون اﻟﺰام ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤ‪‬ﻲ در ﻣﺴﻴﺮ ﮔﺬار از ﺑﻨﮕﺎﻫﻲ اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﺑﻪ ﺑﻨﮕﺎﻫﻲ‬
‫ﻣﺠﺎزي اﺳﺖ‪ .‬در ﻃﺮح ﺗﻨﺪﻳﺲ‪ ،‬در ﺑﺎزه ﻫﺎي دو ﻣﺎﻫﻪ ‪ ،‬ﺷﺶ ﻧﻘﺸﻪ داﻧﺸﻲ ﻣﻜﻤﻞ ﻣﺘﻔﺎوت از ﺟﻨﺒﻪ ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ را ‪ -‬ﻫﺮﻳﻚ‬
‫ﺷﺎﻣﻞ دو ﺗﺎﺑﻠﻮي ﻛﻤ‪‬ﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎي ﻋﺎﻣﻞ و ﺣﺎﺻﻞ –ﻓﺮاﻫﻢ و در ﻳﻚ ﻫﻢ اﻧﺪﻳﺸﻲ ﺧﺒﺮﮔﻲ در ﻳﻚ اﻃﺎق ﻓﻜﺮ ‪ ،‬ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻫﺎي ﺧﺒﺮﮔﻲ‬
‫ﺑﻌﻨﻮان راه ﺣﻠﻬﺎي ﺑﻬﺒﻮد ﻃﻠﺐ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺗﺼﻤﻴﻢ در اﺧﺘﻴﺎر ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ ﻗﺮار ﻣﻴﺪﻫﺪ‪ .‬ﻣﺪﻳﺮان ﻣﻴﺎﻧﻲ در اﻳﻦ ﺟﻠﺴﺎت ﺑﻪ ﻋﻨﻮان‬
‫ﻣﺴﺘﻤﻊ اﻣﻜﺎن ﺣﻀﻮر دارﻧﺪ‪.‬‬
‫از ﺑﻨﮕﺎه اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﺗﺎ ﺑﻨﮕﺎه ﻣﺠﺎزي‬
‫اراﺋﻪ ﺧﺪﻣﺎت در ﻗﺎﻟﺐ زﻧﺠﻴﺮه ﻫﺎي ﻓﺮآﻳﻨﺪي ﺗﻤﺎﻣﺎ ﺧﻮدﻛﺎر ﺷﻮﻧﺪه ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺎزﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎي ﻛﺎري ﻣﻮﻟﺪ ﺧﺪﻣﺎت در‬
‫ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎي ﻧﻮﻳﻦ ﺻﻮرت ﻣﻴﮕﻴﺮد ﮔﺎﻣﻲ اوﻟﻴﻪ در ﻓﺮآﻳﻨﺪ اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﺳﺎزي ﺧﺪﻣﺎت و ﺑﺎ ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﺷﺪن ﺗﻌﺪاد اﻳﻦ ﺧﺪﻣﺎت در ﻣﺴﻴﺮ ﻣﺠﺎزي‬
‫ﺷﺪن ﺑﻨﮕﺎه اﺳﺖ‪ .‬اﻟﮕﻮي ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺠﺎزي ﺑﺮاي ﻫﻤﻪ ذﻳﻨﻔﻌﺎن ﺑﻨﮕﺎه واﺟﺪ ﺻﺮﻓﻪ ﻫﺎي ﻣﺎﻟﻲ و زﻣﺎﻧﻲ ‪ ،‬اراﺋﻪ و دﺳﺘﺮﺳﻲ ﻣﺴﺘﻤﺮ و ﻣﻤﻜﻦ ﺑﻪ‬
‫ﺧﺪﻣﺎت اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﻮر ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ در ﻓﻀﺎي ﻣﺠﺎزي ﻛﻪ آﻳﻨﺪه زﻧﺪﮔﻲ دوم را ﻫﻢ در ﭘﻲ دارد ‪ ،‬دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﺑﺎزار ﮔﺴﺘﺮده اي در اﻧﺪازه‬
‫ﺷﺒﻜﻪ ﺟﻬﺎﻧﻲ اﻃﻼﻋﺎت و ارﺗﺒﺎﻃﺎت را ﻣﻴﺴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و اﻳﻦ ﻓﺮﺻﺘﻲ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﻏﻤﺎض و ﻣﺰﻳﺘﻲ رﻗﺎﺑﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﻧﻴﺎز‬
‫رﻗﺎﺑﺖ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﮔﺴﺘﺮش ﻣﻤﻜﻦ و ﺑﺎﻟﻘﻮه اﻧﺪازه ﺑﺎزار‪ ،‬ﺻﺮﻓﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﺎﺷﻲ از اﻣﻜﺎن ﻛﺎﻫﺶ اﻧﺪازه ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑﻨﮕﺎه را در ﺑﺮ‬
‫دارد ﻛﻪ ﺑﺎ ﻧﮕﺎﻫﻲ راﻫﺒﺮدي ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ آن ﻧﮕﺮﻳﺴﺖ‪ .‬زﻳﺮا اﻟﺰام ارﺗﻘﺎء ﻣﺴﺘﻤﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﺪﻣﺎت در ﻓﻀﺎي ﻣﺠﺎزي ) ﺑﻌﻠﺖ رﺿﺎﻳﺖ ﻛﺎﻫﻨﺪه‬
‫ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن در اﺛﺮ اﻓﺰاﻳﺶ اﻧﺘﻈﺎرات آﻧﻬﺎ در اﺛﺮ اﺳﺘﻔﺎده از ﺧﺪﻣﺎت روﺑﻪ ارﺗﻘﺎء رﻗﺒﺎ( ﻣﺴﺌﻠﻪ اي ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﭼﺸﻢ ﭘﻮﺷﻲ و راز ﺑﻘﺎي ﺑﻨﮕﺎه‬
‫اﺳﺖ]‪.[4‬‬
‫راﻫﺒﺮد ارﺗﻘﺎء ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺪون ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤ‪‬ﻲ‬
‫ﮔﺬر از ﺑﻨﮕﺎه ﺳﻨﺘﻲ ﻳﺎ ﻣﺪرن واﺟﺪ ﺑﺮﺧﻲ از ﺧﺪﻣﺎت اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ‪ ،‬ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﮔﺴﺘﺮش اﻧﺪازه ﺑﺎزار ﻳﺎ ﺗﻌﺪاد ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﻣﺜﻼ ﺑﺮاي ﺑﺎﻧﻜﻬﺎ ‪،‬‬
‫ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ ي ﮔﺴﺘﺮش ﺷﻌﺐ اﺳﺖ اﻣﺎ ﺑﺮاي ﺣﻀﻮر در ﻓﻀﺎي ﻣﺠﺎزي ‪ ،‬ارﺗﻘﺎء ﻛﻴﻔﻲ ﺧﺪﻣﺎت ﻛﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻲ ﭘﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ اﺳﺖ‬
‫ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤ‪‬ﻲ ﻛﻪ ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺠﺎزي ﺷﺪن ﻫﻢ ﻧﻴﺴﺖ ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ ﺟﺒﺮان اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻬﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ارﺗﻘﺎء ﻛﻴﻔﻲ‬
‫ﺑﺪون ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤ‪‬ﻲ در ﮔﺬار از اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﺷﺪن ﺑﻪ ﻣﺠﺎزي ﺷﺪن ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ ﻣﺎﻫﻴﺘﻲ راﻫﺒﺮدي ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬ﻣﺪﻳﺮان در ﻣﺴﻴﺮي ﮔﺎم ﺑﻪ ﮔﺎه‬
‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ اﻳﻦ راﻫﺒﺮد را ﻣﺤﻘﻖ ﻛﻨﻨﺪ و ﺑﺮاي آن ﺑﻪ اﺑﺰار ﻣﺪﻳﺮ ﻳﺎري از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺪﻳﺮ ﻳﺎري داﻧﺸﻲ ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻨﺪﻳﺲ ﮔﻮﻧﻪ اي از اﻳﻦ‬
‫ﺧﺎﻧﻮاده از راه ﺣﻞ ﻫﺎ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -1‬ﺗﻨﺪﻳﺲ‪ :‬ﺗﻜﻮﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺑﺎ ﺧﺒﺮﮔﺎن در ﮔﻔﺘﻤﺎن راه ﻫﺎي ارﺗﻘﺎي ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺪون اﻟﺰام ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤ‪‬ﻲ‬
‫‪3‬‬
‫از دروﻧﺴﭙﺎري ﻛﺎﻣﻞ ﺗﺎ ﺑﺮوﻧﺴﭙﺎري ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ‬
‫ﺧﺪﻣﺎت ﻧﺎب ﻳﺎ ﺑﺎ رﻗﺎﺑﺖ ﭘﺬﻳﺮي ﺑﺎﻻ ‪ ،‬ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ارﺗﻘﺎء ﻛﻴﻔﻴﺖ اﺟﺰائ ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮاي ﺧﺪﻣﺎت ﻣﺠﺎزي ﺣﻮزه ﻫﺎي ﻣﺘﻌﺪدي از ﺗﺨﺼﺺ‬
‫ﻫﺎي ﻛﺴﺐ و ﻛﺎري ﺗﺎ راﻳﺎﻧﻪ اي و ارﺗﺒﺎﻃﻲ و اﻣﻨﻴﺘﻲ را ﻣﻲ ﻃﻠﺒﺪ و ﺑﺪون ﺷﻚ ﻫﻤﻪ اﻳﻦ ﻫﺎ ﺑﺎ اﻟﮕﻮي دروﻧﺴﭙﺎري ﻗﺎﺑﻞ ﭘﺎﺳﺨﮕﻮﺋﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺑﻪ‬
‫اﻳﻦ دﻟﻴﻞ از ﻛﻪ ﮔﺬر از دروﻧﺴﭙﺎري ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻪ ﺑﺮوﻧﺴﭙﺎري ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﻧﻴﺰ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ راﻫﺒﺮدي دﻳﮕﺮ در اﻳﻦ ﻣﺴﻴﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﺑﻜﺎرﮔﻴﺮي ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ‬
‫ﻣﺪﻳﺮ ﻳﺎري داﻧﺸﻲ راه ﺣﻠﻲ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﻨﺎء در ﻣﺴﻴﺮ ﭘﺮ ﭼﺎﻟﺶ ﮔﺬر از ﺑﻨﮕﺎه اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﺑﻪ ﺑﻨﮕﺎه ﻣﺠﺎزي اﺳﺖ‪ .‬در اﻳﻦ راه ﺣﻞ از ﺣﻮزه‬
‫ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ داﻧﺶ ‪ ،‬اﻟﮕﻮﻫﺎي ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻨﺪﻳﺲ) ﻃﺮح ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدي اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ( ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬اﮔﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ داﻧﺶ‬
‫ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻛﺸﻒ ‪ ،‬ﻛﺴﺐ ‪ ،‬ﺗﻮﺳﻌﻪ ‪،‬اﻳﺠﺎد ‪ ،‬ﺗﺴﻬﻴﻢ ‪ ،‬ﻧﮕﻬﺪاري ‪ ،‬ارزﻳﺎﺑﻲ و ﺑﻜﺎرﮔﻴﺮي داﻧﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ در زﻣﺎن ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺮد ﻣﺠﺎز در‬
‫ﺳﺎزﻣﺎن اﺳﺖ ‪ ،‬ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ ﻋﺮﺿﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﻨﺎﺑﻊ داﻧﺸﻲ ﺑﺮاي ﺑﺮﭘﺎﺋﻲ ﺣﺎﻓﻈﻪ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ ﻧﻤﺎﻳﺸﮕﺮ اﻃﻼﻋﺎت‬
‫ﻣﺮﺗﺒﻄﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﻓﻬﻢ و اﻧﺘﻘﺎل داﻧﺶ ﺧﺒﺮﮔﺎن را ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻤﻮده و ﺑﻪ داﻧﺸﻜﺎران ﺑﻨﮕﺎه ﻛﻤﻚ ﻣﻴﻜﻨﺪ ﻣﺤﻞ اﺳﺘﻘﺮار ‪ ،‬ﺳﺎﺧﺘﺎر و ﻛﺎرﺑﺮد‬
‫داﻧﺶ ﻫﺎ را ﺗﺸﺨﻴﺺ داده ‪ ،‬ﻳﺎﻓﺘﻪ و در ﻋﻤﻞ ﺑﻜﺎر ﮔﻴﺮﻧﺪ‪ ".‬ﻣﺎرﺗﻴﻦ اﭘﻠﺮ" اﻫﺪاف ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ را ﺷﺎﻣﻞ ‪ :‬اﻓﺰاﻳﺶ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ‬
‫آﺷﻜﺎرﺳﺎزي ﻣﻨﺎﺑﻊ داﻧﺸﻲ و ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺧﺒﺮﮔﺎن ‪ ،‬ﺑﻬﺒﻮد ﻓﺮآﻳﻨﺪ ارزﻳﺎﺑﻲ داراﻳﻲ ﻫﺎي ﻓﻜﺮي ﺳﺎزﻣﺎن ‪ ،‬ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﻛﺎرﻛﻨﺎن در ﺗﻔﺴﻴﺮ‬
‫و ارزﻳﺎﺑﻲ ﺣﻮزه ﻫﺎي داﻧﺸﻲ ‪ ،‬اﺗﺼﺎل ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ داﻧﺸﻲ ﺳﺎزﻣﺎن و آﻣﺎده ﺳﺎزي ﻃﺮح اوﻟﻴﻪ ﻣﺮاﺣﻞ ﺿﺮوري ﺑﺮاي ﺗﻮﺳﻌﻪ داﻧﺶ در‬
‫ﻳﻚ ﺣﻮزه ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻲ داﻧﺪ]‪.[6] ،[5‬‬
‫ﻧﻔﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺶ در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﺎﻫﻴﺖ درون ﺑﻨﮕﺎﻫﻲ داﺷﺘﻪ اﻣﺎ در ﺗﻨﺪﻳﺲ ﺑﺎ ﻣﺎﻫﻴﺖ ﺧﺒﺮﮔﻲ ‪ ،‬وﻳﮋﮔﻲ درون ﻳﺎ ﺑﺮون ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ را ﺑﻪ‬
‫راﺣﺘﻲ ﻣﻲ ﭘﺬﻳﺮﻧﺪ‪ .‬ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ ﻏﻴﺮ از ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻫﺎي ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ اي ﻧﻈﻴﺮ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎي ﺳﻄﺢ ﺑﺎﻻي ﺧﺒﺮﮔﺎن روزآﻣﺪ و‬
‫اﻣﻜﺎن اﻧﺠﺎم ﻛﺎر ﻓﺮاﺗﺮ از ﻛﻴﻔﻴﺖ اﺟﺮاي آﺧﺮﻳﻦ ﻣﺠﺮي اﻣﻜﺎﻧﺎت ﻋﻤﻮﻣﻲ دﻳﮕﺮي ﻫﻢ دارﻧﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ ‪ :‬ﺷﻔﺎف ﺳﺎزي ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎ و ﺟﺮﻳﺎن‬
‫داﻧﺶ در ﺑﻨﮕﺎه ‪ ،‬ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﻲ داﻧﺸﻜﺎران ‪ ،‬ﻣﺤﻠﻬﺎي اﺳﺘﻘﺮار داﻧﺶ ‪ ،‬اﻧﻮاع داﻧﺶ ﻫﺎ و ﺟﺮﻳﺎﻧﻬﺎي داﻧﺸﻲ ‪ ،‬ﻓﺮاﻫﻢ ﺳﺎزي اﻣﻜﺎن ﭼﻴﺪﻣﺎﻧﻬﺎي‬
‫ﺟﺪﻳﺪ داﻧﺸﻲ در ﺳﺎزﻣﺎن و از ﻫﻤﻪ ﻣﻬﻤﺘﺮ اﻣﻜﺎن اﻧﺠﺎم ﻛﺎر واﺟﺪ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺑﺎ اﺗﻜﺎء ﺑﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ ﻛﻪ ﺳﻨﺠﺶ اﺛﺮ ﺑﺨﺸﻲ ﺷﺪه‬
‫اﻧﺪ‪.‬اﻧﻮاع ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ و ﻣﺎﻫﻴﺖ وﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎي ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن و ﻣﺘﻔﺎوت آﻧﻬﺎ ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ ﻣﻬﻤﻲ در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ]‪.[7‬اﻫـﺪاف ﺗﻨﺪﻳﺲ‬
‫ﻃﺮح ﺗﻨﺪﻳﺲ ‪ ،‬ﺑﻪ ﻋﻨﻮان راهﺣﻠﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺎر درﺻﺪد ﭘﻴﺎدهﺳﺎزي اﻟﮕﻮﺋﻲ در ﭼﺎرﭼﻮب ﮔﻔﺘﻤﺎن ﻣﺪﻧﻈﺮ ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ ﻳﻌﻨﻲ ﺣﺮﻛﺖ‬
‫ﺗﺪرﻳﺠﻲ و ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ از ﺑﻨﮕﺎﻫﻲ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﺧﺪﻣﺎت اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﺑﻪ ﺳﻮي ﺑﻨﮕﺎﻫﻲ ﻣﺠﺎزي ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﻈﺮ ﺧﺒﺮﮔﺎن و ﺑﺪون اﻟﺰام ﺑﻪ‬
‫ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤ‪‬ﻲ )ﻧﻈﻴﺮ اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﻴﻬﺎي ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻳﺎ ﺷﻌﺐ( ﺿﻤﻦ ﺗﺤﻘﻖ ﻣﺰاﻳﺎي اﻳﻦ اﻟﮕﻮي ﻧﻮﻳﻦ )ﻧﻈﻴﺮ ﮔﺴﺘﺮش اﻧﺪازه و ﺳﻬﻢ‬
‫از ﺑﺎزار و ﺗﻌﺪاد ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن( اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﻔﺮوﺿﺎت راﻫﺒﺮدي ﺗﻨﺪﻳﺲ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي اﻫﺪاف راﻫﺒﺮدي ﺑﻨﮕﺎه‬
‫‪ ‬راﻫﺒﺮدﻫﺎي ﭼﺎرﭼﻮب ﺳﺎز‪:‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ از اﻣﻜﺎﻧﺎت ﻓﺎ )در ﺳﻘﻒ ﺗﻮان ﺟﺬب ﺑﻨﮕﺎه(‪.‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺑﻪ ﺿﺮورت ﭼﻨﺪ رﮔﻪﺳﺎزي ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ ﺑﺮ ﺑﺴﺘﺮ ﺗﺠﺎرت اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﮕﺮﺷﻲ "آﻳﻨﺪهﻧﮕﺎراﻧﻪ"‬
‫‪.2‬‬
‫‪1- Hybridization ‬‬
‫‪2- Foresight‬‬
‫‪4‬‬
‫‪‬‬
‫ﺗﺤﻘﻖ ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ "ﺑﺮونﺳﭙﺎري"‪ 1‬ﻣﻤﻜﻦ در ﺳﻄﺢ ﻋﻤﻠﻴﺎت‪.‬‬
‫‪‬‬
‫ﺳﻤﺖﮔﻴﺮي ﺗﺪرﻳﺠﻲ و ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ "آدابداﻧﺎﻧﻪ"‪ 2‬و ﺳﺒﺰ‪ 3‬در ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ‪.‬‬
‫‪‬‬
‫ﮔﺴﺘﺮش ﺳﻬﻢ از ﺑﺎزار ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺗﺤﻘﻖ ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﺳﻮد ﺳﻬﺎﻣﺪاران‪.‬‬
‫‪‬‬
‫ﺗﺤﻘﻖ و ﺣﻔﻆ "ﻣﺰﻳﺖﻫﺎي رﻗﺎﺑﺘﻲ"‪ 4‬ﺑﺎ ﺗﻜﻴﻪ ﺑﺮاراﺋﻪ ﺧﺪﻣﺎت ﻣﻤﺘﺎز‪.‬‬
‫‪‬‬
‫ﺗﺤﻘﻖ و ارﺗﻘﺎء ﺟﺎﻳﮕﺎه ﻣﻠﻲ و ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ ﺑﻨﮕﺎه ﺑﺮاي ﮔﺴﺘﺮش ﺣﻤﻴﺖ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ‪.‬‬
‫‪‬‬
‫ارﺗﻘﺎء "ﻧﺸﺎن ﺗﺠﺎري"‪ 5‬از ﻣﺴﻴﺮ ﺻﺮف "ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﻫﺎي ﻓﻜﺮي"‪ 6‬در راه ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن‪.‬‬
‫‪ ‬ﺗﺎﻛﺘﻴﻚ ﻫﺎي آزﻣﻮن ﺷﺪه‪:‬‬
‫‪‬‬
‫اﺳﺘﻔﺎده از ﻳﺎدﮔﻴﺮي ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮاي ﺟﺒﺮان زﻳﺎﻧﻬﺎي اﺟﺮاﺋﻲ‪.‬‬
‫‪‬‬
‫ﺗﻜﻴﻪ ﺑﺮ اﺻﻼح ﺣﻴﻦ ﻋﻤﻞ از ﻃﺮﻳﻖ ﺳﻨﺠﺶ اﺛﺮﺑﺨﺸﻲ اﻋﻤﺎل‪.‬‬
‫‪‬‬
‫ﺗﻜﻴﻪ ﺑﺮ ﻧﮕﺎه از ﺑﻴﺮون ﺑﻪ ﺳﺎزﻣﺎن ﺟﻬﺖ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺳﺎدهاﻧﮕﺎري ﻫﺪف ﮔﺬاري ﺑﻪ ﻣﺜﺎﺑﻪ ﺗﻮﻓﻴﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪاي‪.‬‬
‫‪‬‬
‫ﺗﺤﻘﻖ ﺣﺎﻓﻈﻪ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮاي ﺣﺮﻛﺖ آﺗﻲ ﻫﻮﺷﻤﻨﺪاﻧﻪ )ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﺗﻜﺮار ﻣﻜﺮرات اﺳﺘﻤﺮار ﺷﻜﺴﺖﻫﺎ و ﺗﺮوﻳﺞ‬
‫و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺗﻮﻓﻴﻘﺎت(‪.‬‬
‫ﺷـﻜﻞ اﺟﺮاﺋﻲ ﺗﻨﺪﻳـﺲ‬
‫ﺗﻨﺪﻳﺲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻃﺮﺣﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺎر‪ ،‬ﺷﺎﻣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﻤﻴﻨﻪاي از ﺑﺮﮔﻪﻫﺎي اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺪﻳﺮان ﻣﻴﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ادواري ﺑﻪ‬
‫ﻋﻨﻮان اﺳﻨﺎد ﻣﺪﻳﺮﻳﺎري ﺗﻨﺪﻳﺲ ﺑﺮاي ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ ﺗﻜﻤﻴﻞ و ارﺳﺎل ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺮﻣﺒﻨﺎي اﻳﻦ اﻃﻼﻋﺎت‪ ،‬ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي داﻧﺸﻲ ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﺪه و ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ادواري ﺑﺎ دﻋﻮت از ﺧﺒﺮﮔﺎن ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ در اﻃﺎق‬
‫ﮔﻔﺘﮕﻮي ﺗﻨﺪﻳﺲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي ﻛﻤ‪‬ﻲ‪ ،‬در ﭼﺎرﭼﻮب ﮔﻔﺘﮕﻮ در ﮔﻔﺘﻤﺎن "ارﺗﻘﺎء ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺪون اﻟﺰام ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤ‪‬ﻲ" )ﺑﺮاي‬
‫ﮔﺬر از اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﺑﻪ ﻣﺠﺎزي ﺑﻮدن( ﺑﻪ ﺑﺤﺚ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺳﭙﺲ راهﺣﻞﻫﺎي اﺟﻤﺎﻋﻲ ﺧﺒﺮﮔﺎن ذﻳﻞ "ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي داﻧﺸﻲ"‪ 7‬ﺑﻪ‬
‫ﻋﻨﻮان رﻫﻨﻤﻮدﻫﺎي ﺧﺒﺮﮔﻲ درج و ﺑﻪ ﺣﺎﻓﻈﻪ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﻨﮕﺎه اﻓﺰوده ﺷﺪه و در ﺷﺎﺧﻪ اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ اﻣﻦ وﻳﮋه ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ ﭘﺎﻳﮕﺎه‬
‫اﻳﻨﺘﺮﻧﺘﻲ ﺑﻨﮕﺎه ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ادواري درج ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﮔﻔﺘﮕﻮﻫﺎ‪ ،‬ﻣﺪﻳﺮان ﻣﻴﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺷﻨﻮﻧﺪه و ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ‪ ،‬ﺧﺒﺮﮔﺎن ﻣﺪﻋﻮ‬
‫و ﻣﺠﺮﻳﺎن ﺗﻨﺪﻳﺲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﮔﻔﺘﮕﻮﻛﻨﻨﺪﮔﺎن درﭼﺎرﭼﻮب ﻳﻚ ﻣﺪل " ﮔﻔﺘﮕﻮي ﺳﺎﺧﺘﻴﺎﻓﺘﻪ "‪ ،8‬ﺑﻪ ﺑﺤﺚ‪ ،‬ﺗﺒﺎدل ﻧﻈﺮ و ﻧﺘﻴﺠﻪﮔﻴﺮي‬
‫ﻣﻲﭘﺮدازﻧﺪ )ﺷﻜﻞ ﻳﻚ(‪.‬‬
‫‪1- Outsourcing ‬‬
‫‪2- Ethical ‬‬
‫‪3- Green ‬‬
‫‪4- Competition Advantages ‬‬
‫‪5- Brand : Trade Mark ‬‬
‫‪6- IC : Intellectual Capitals‬‬
‫‪7- KM : Knowledge Maps ‬‬
‫‪8- Structured Dialogue‬‬
‫‪5‬‬
6
‫ﻧﺴﺒﺖ ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي داﻧﺸﻲ و ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي ﻛﻤ‪‬ﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎ‬
‫ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي اﻫﺪاف راﻫﺒﺮدي و ﺗﺎﻛﺘﻴﻚﻫﺎي ﺗﻮﺻﻴﻔﻲ ﺟﻬﺖ ﺷﻜﻞﮔﻴﺮي ﮔﻔﺘﮕﻮﻫﺎي ﻫﺪﻓﻤﻨﺪ و ﺛﻤﺮﺑﺨﺶ ﺑﺎ ﺧﺒﺮﮔﺎن‪ ،‬ﻳﺮاي ﻫﺮ ﻓﺼﻞ‬
‫ﮔﻔﺘﮕﻮ)ﺷﺶ ﮔﻔﺘﮕﻮ در ﺳﺎل(‪ ،‬ﻧﻘﺸﻪ اي داﻧﺸﻲ در ﻳﻚ ﺟﻨﺒﻪ و دو وﺟﻪ‪ ،‬ﻣﺘﺸﻜﻞ از دو ﺗﺎﺑﻠﻮي ﻛﻤ‪‬ﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎ در ﻛﻨﺎر ﻫﻢ ﻗﺮار‬
‫داده ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻜﻤﻞ ﺳﻴﻤﺎي وﺿﻌﻴﺖ ﻣﻮﺟﻮد وﻣﻄﻠﻮب را ﺗﺮﺳﻴﻢ ﻣﻴﻜﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﺗﺤﻘﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪاي آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺑﺤﺚ ﺧﺒﺮﮔﻲ‬
‫ﮔﺬارده ﻣﻴﺸﻮد وﺗﻮﺻﻴﻪ ﻫﺎي اﺟﻤﺎﻋﻲ ﺧﺒﺮﮔﺎن در ﻗﺎﻟﺐ راهﺣﻞ ﺑﻬﺒﻮدﻃﻠﺐ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺗﺼﻤﻴﻢ‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ اراﺋﻪ ﻣﻴﮕﺮدد‬
‫)ﺷﻜﻞ دو(‪.‬‬
‫ﺷﻜﻞ دو ‪-‬ﻫﻢﺑﻨﺪي ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي داﻧﺸﻲ و ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي ﻛﻤﻲ وﺿﻌﻴﺖﻧﻤﺎ‬
‫‪7‬‬
‫ﻋﻨﺎوﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ داﻧﺸﻲ)ﻧﺪ(ﺗﻨﺪﻳﺲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي ﻛﻤ‪‬ﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎي ﺑﻨﮕﺎه در ﺷﺶ ﻓﺼﻞ ﮔﻔﺘﮕﻮ‬
‫ﻧﺪ‪ -1‬ﺧﺪﻣﺎت ﻛﺴﺐ و ﻛﺎري ﻧﻮ)ﻋﺎﻣﻞ( ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﺎﻣﻞ ﻣﺰﻳﺖ رﻗﺎﺑﺘﻲ)ﺣﺎﺻﻞ(‪.‬‬
‫ﻧﺪ‪ -2‬ﺗﺤﻘﻖ ﺳﻴﻤﺎي ﭼﻨﺪ رﮔﻪاي )ﺗﺤﻘﻖ درآﻣﺪ از ﻃﺮﻳﻖ ﻛﺎرﻣﺰد( )ﺣﺎﺻﻞ( در ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺮونﺳﭙﺎري)ﻋﺎﻣﻞ(‪.‬‬
‫ﻧﺪ‪ -3‬ﺗﺤﻘﻖ ارزشﻫﺎي ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ )ﺳﺒﺰي و آدابداﻧﻲ( )ﻋﺎﻣﻞ( اﻓﺰاﻳﻨﺪه ﺳﻬﻢ ﺑﺎزار)ﺣﺎﺻﻞ(‪.‬‬
‫ﻧﺪ‪ -4‬اﻓﺰاﻳﺶ ﺣﻤﻴﺖ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ)ﻋﺎﻣﻞ( ﺟﻬﺖ ارﺗﻘﺎء ﺟﺎﻳﮕﺎه ﻣﻠﻲ و ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ)ﺣﺎﺻﻞ(‪.‬‬
‫ﻧﺪ‪ -5‬ﺗﺮاز ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻓﻜﺮي)ﻋﺎﻣﻞ( ﻫﻤﺴﻮ ﺑﺎ ﺳﻄﺢ ﭘﺎﻳﺎي ارﺗﻘﺎء ﻧﺸﺎن ﺗﺠﺎري)ﺣﺎﺻﻞ(‪.‬‬
‫ﻧﺪ‪ -6‬ﭘﺎﻳﺶ ﺗﺤﻘﻖ ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ‪) 1‬ﺣﺎﺻﻞ( در ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﺮﺳﻴﻢ ﻫﻮش ﺗﺠﺎري )ﺷﻨﺎﺧﺖ ﻣﺤﻴﻂ رﻗﺎﺑﺘﻲ( )ﻋﺎﻣﻞ(‪.‬‬
‫ﻧﺤﻮه ﻣﺪﻟﺴﺎزي ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺳﻨﺠﻲ اﻫﺪاف ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اي و ﻣﻴﺰان ﺗﺤﻘﻖ ﺣﺎﺻﻠﻪ‬
‫ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ و دو ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي ﻛﻤ‪‬ﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎي ﻋﺎﻣﻞ و ﺣﺎﺻﻞ و ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺳﻨﺠﻲ ﺗﻮﻓﻴﻖ اﺟﺮاﺋﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬
‫ﻫﺪف ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اي ‪ ،‬از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺪل ﻣﺮﺟﻊ ﻛﺎراﺋﻲﺳﻨﺠﻲ‪ 2‬ﺻﻮرت ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﺣﻮزه داﻧﺸﻲ و دو ﺗﺎﺑﻠﻮي ﻋﺎﻣﻞ و‬
‫ﺣﺎﺻﻞ‪ ،‬ارزﺷﻬﺎي اﻧﺪازه ﭘﺬﻳﺮ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ‪) 3‬آﺳﺎ( ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ازاي ﻫﺮ آﺳﺎ ﻳﻚ ﻋﺎﻣﻞ ﻛﻠﻴﺪي ﺗﻮﻓﻴﻖ‪ 4‬و ﺑﺮاي ﻫﺮ ﻋﺎﻣﻞ‬
‫ﻛﻠﻴﺪي ﺗﻮﻓﻴﻖ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺷﺎﺧﺺ ﻛﻠﻴﺪي ﻛﺎراﺋﻲ‪ 5‬ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي اﻳﻦ اﻧﺪازه ﻫﺎ ‪ ،‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺳﻨﺠﻲ ﺻﻮرت ﺧﻮاﻫﺪ‬
‫ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬
‫ﻧﺤﻮه اﺟـﺮاي ﺗﻨﺪﻳﺲ‬
‫ﮔﺮوه ﭘﻴﺎده ﺳﺎزان ﺗﻨﺪﻳﺲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﺤﻠﻴﻞ ‪ ،‬ﻃﺮاﺣﻲ و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻗﺎﻟﺐ ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي داﻧﺸﻲ ‪ ،‬ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎ ي ﻛﻤ‪‬ﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎ و ﺑﺮﮔﻪﻫﺎي‬
‫اﺧﺬ اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز از ﻣﺪﻳﺮان ﻣﻴﺎﻧﻲ‪ ،‬اﺑﺪاع ﺗﻨﺪﻳﺲ را اﻧﺠﺎم داده و ﺑﺎ دﻋﻮت از ﺧﺒﺮه ﻳﺎ ﺧﺒﺮﮔﺎن ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ‪ ،‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ زﻣﺎنﺑﻨﺪي‬
‫ﺑﺮﮔﺰاري اﻃﺎق ﮔﻔﺘﮕﻮي ﺧﺒﺮﮔﻲ ﺗﻨﺪﻳﺲ را ﺑﻪ ﻣﺜﺎﺑﻪ اﻃﺎق ﻣﺪﻳﺮﻳﺎري )ﺗﻔﺎﻫﻢ ﺑﺮ درك ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ ﺧﺒﺮﮔﺎن ﺟﻬﺖ اراﺋﻪ راهﺣﻞﻫﺎﺋﻲ ﺑﺮاي‬
‫ﺗﺼﻤﻴﻢﮔﻴﺮي اﺧﺘﻴﺎري ﻣﺪﻳﺮان ارﺷﺪ در ﭘﺎﺳﺦ ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖﻫﺎي ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ در ﺷﺶ ﻧﻘﺸﻪ داﻧﺸﻲ‪ ،‬ﻣﻨﺸﻮر ﻧﺴﺒﺘﺎً ﻛﺎﻣﻠﻲ از وﺿﻌﻴﺖ‬
‫ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ را ﺗﺮﺳﻴﻢ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ( را ﺑﻪ اﺟﺮا ﻣﻲﮔﺬارﻧﺪ‪ .‬ﻣﺪت ﻳﻚ ﭼﺮﺧﻪ ﺑﺮﭘﺎﺋﻲ ﺗﻨﺪﻳﺲ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﺶ ﻣﺎه ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻃﺮاﺣﻲ ﻧﻘﺸﻪﻫﺎ‪،‬‬
‫ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎ و ﺑﺮﮔﻪﻫﺎ و ﺑﺮوﻧﺴﭙﺎري ﺑﺮﭘﺎﺋﻲ رﻳﺰ ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ ﺗﻨﺪﻳﺲ و اﺟﺮاي ﻧﻤﻮﻧﻪ ي ﺷﺶ ﮔﻔﺘﮕﻮي دو ﻣﺎﻫﻪ ﺑﺮاي ﺷﺶ ﻧﻘﺸﻪ داﻧﺸﻲ‬
‫ﻣﻄﺮوﺣﻪ‪ ،‬ﺟﻤﻌﺎً ﻫﺠﺪه ﻣﺎه ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺿﻤﻦ آن واﺣﺪ ﻓﻨﺎوري اﻃﻼﻋﺎت ﺑﻨﮕﺎه ﺑﺮاي ﺗﻜﺮار اﺟﺮاي آن‪ ،‬آﻣﻮزش داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫‪1- EPS : Earned Per Share ‬‬
‫‪2‐ PRM: Performance Reference Model ‬‬
‫‪3 ‐ MOV : Measurable Organization Values ‬‬
‫‪4- CSF: Critical Success Factors ‬‬
‫‪5 - KPI : Key Performance Index‬‬
‫‪8‬‬
‫دﺳﺘﺎوردﻫﺎي ﭘﮋوﻫﺶ و آﻳﻨﺪه آن‬
‫ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ داﻧﺶ در ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ اﺳﺎﺳﺎ در ﭘﻴﻮﻧﺪ ﺑﺎ ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ ﻣﻌﻤﺎري داﻧﺶ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ]‪ [9] ،[8‬و ﻣﻌﻤﺎري داﻧﺶ‬
‫ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ در ﺗﻌﺮﻳﻒ و ﺑﻜﺎرﮔﻴﺮي ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎي داﻧﺸﻲ از داﻧﺶ ﻫﺎي درون و ﺑﺮون ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ‪ ،‬ﻧﻘﺶ ﻛﻠﻴﺪي اﻳﻔﺎ ﻛﺮده و راهﺣﻠﻬﺎي‬
‫ﻣﺘﻨﻮﻋﻲ ﺑﺮاي دﺷﻮارﻳﻬﺎي ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﺪﺳﺖ دﻫﺪ‪ .‬ﭘﮋوﻫﺶ ﺑﻴﺸﺘﺮ در زﻣﻴﻨﻪ راه ﺣﻠﻬﺎي ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺗﻨﺪﻳﺲ ﻛﻪ راه ﮔﺸﺎي ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ‬
‫داﻧﺶ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻛﺎﻫﻨﺪه ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻫﺎي ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮاي ورود ﺑﻪ دوران ﻣﻌﻤﺎري داﻧﺶ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ و ﺑﻜﺎرﮔﻴﺮي ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ ﻫﺎي ﻣﺪﻳﺮ‬
‫ﻳﺎر داﻧﺸﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻣﺮاﺟﻊ و ﻣﻨﺎﺑﻊ‬
‫‪[1] Hagg.S, Cummines. M, McCubbrey.D. J, “Management Information Systems : For the Information Age”, ‬‬
‫‪McGraw Hill, 2004. ‬‬
‫‪[2] Laudon. K. C, Laudon. J. P, ”Management Information Systems”, Prentice Hall, 2004.‬‬
‫]‪ [3‬اﺑﻄﺤﻲ‪ ،‬ﺳﻴﺪ اﺑﺮاﻫﻴﻢ‪ " ،‬ﺳﺎﻣﺎن ‪ :‬ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ اي ﻣﺪﻳﺮ ﻳﺎر ﺑﺮاي ﻋﺮﺿﻪ ﺧﺪﻣﺎت اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ راﻫﺒﺮدي ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ داﻧﺸﻲ‬
‫ﺳﺎزﻣﺎن"‪ ،‬ﺳﻮﻣﻴﻦ ﻛﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻓﻨﺎوري اﻃﻼﻋﺎت و داﻧﺶ‪ ،‬داﻧﺸﮕﺎه ﻓﺮدوﺳﻲ ﻣﺸﻬﺪ‪.1386 ،‬‬
‫‪[4] Goranson, Ted, ” The Agile Virtual Enterprise: Cases, Metrics, Tools”, Praeger, 1999. ‬‬
‫]‪ [5‬اﻓﺮازه‪ ،‬ﻋﺒﺎس‪" ،‬ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ داﻧﺶ)آﺷﻜﺎر ‪ /‬ﺿﻤﻨﻲ( و ﻓﻨﺎوري اﻃﻼﻋﺎت"‪ ،‬اوﻟﻴﻦ ﻫﻤﺎﻳﺶ ﻣﻠﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﻨﺎوري اﻃﻼﻋﺎت‪.1383 ،‬‬
‫‪[6]Eppler, MJ, “Making knowledge visible through Intranet knowledge maps, concepts, elements, cases”, ‬‬
‫‪Proceedings of the 34th Hawaii International Conference on System Sciences, 2003.‬‬
‫]‪ [7‬داوﻧﭙﻮرت‪ ،‬ﭘﺮﺳﺎك‪" ،‬ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ داﻧﺶ"‪ ،‬ﺗﺮﺟﻤﻪ ‪ :‬رﺣﻤﺎن ﺳﺮﺷﺖ‪ ،‬ﺣﺴﻴﻦ‪ ،‬ﻧﺸﺮ ﺳﺎﭘﻜﻮ‪.1379 ،‬‬
‫]‪ [8‬اﺑﻄﺤﻲ‪ ،‬ﺳﻴﺪ اﺑﺮاﻫﻴﻢ‪" ،‬ﻣﺪﺳﺎز ‪ :‬ﻣﺪﻟﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدي ﺑﺮاي ﻣﻌﻤﺎري داﻧﺶ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ"‪ ،‬ﭘﺎﻧﺰدﻫﻤﻴﻦ ﻛﻨﻔﺮاﻧﺲ ﻣﻠﻲ ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ ﺳﺎﻟﻴﺎﻧﻪ اﻧﺠﻤﻦ‬
‫ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ اﻳﺮان‪ ،‬ﻣﺮﻛﺰ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻓﻨﺎوري ﻧﻴﺮو)ﻣﺘﻦ(‪.1388 ،‬‬
‫]‪ [9‬اﺑﻄﺤﻲ‪ ،‬ﺳﻴﺪ اﺑﺮاﻫﻴﻢ‪" ،‬ﻣﻌﻤﺎري داﻧﺶ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان راه ﺣﻠﻲ ﺑﺮاي ﺳﺎﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻫﺎي ﻓﻜﺮي"‪ ،‬ﮔﺰارش ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ ﻣﺎﻫﻨﺎﻣﻪ‬
‫اﻧﺠﻤﻦ اﻧﻔﻮرﻣﺎﺗﻴﻚ اﻳﺮان‪ ،1388 ،‬ﺷﻤﺎره ‪.189‬‬
‫‪9‬‬