أث وو ا ام ا
وا
ﺍﻟﺘﺠﺪﻳﺪ ﻓﻰ ﺍﳌﻘﺎﺻﺪ ﺍﻟﺸﺮﻋﻴﺔ
ﻓﻰ ﺍﻟﺮﺅﻳﺔ ﺍﻹﺳﻼﻣﻴﺔ ﺍﳊﻀﺎﺭﻳﺔ
ا"" !ن اى#$! / د. أ
%& ا*)(ﻡ%+,- ام#ا
%./م وا- وا%&-
01&1إ
(
') '* & ' !" ! #$% %,
+ -!" .! / 0("1 + 2 - " )+
3!" 4 ! 5 61 7! " 08 ! / )9 :; 7 (( %(8 < !" '! ) 7
'* : )9 ( = ! !) (" . > )9 29 ! ' 098 #$%
. ?8 @ A( ) 'B (( 9 D 7) 1 ( 8 $% 2 @$ 7 '>
3 29 ( .+ ' E; > 6! 0/) !F* ! *
& (( 2!F* '" : 2 ( 29 ' > 2 F( 0 H! ( ' 2; > G ' + > , 2 " :
. < ) :!1 = 9 ) 2 5 I
(% '* #( J (" ' ( 2 2 !" ) 2) 7. * J
. ( :
)
〈 tϑ
Ï =Î ¡
ó ϑ
ß =ù 9Ï “
3 u ³
ô 0ç ρu πZ ϑ
y m
ô ‘u ρu “‰
Y δ
è ρu &
ó «
x ≅
eÈ 3
ä 9jÏ $ΖY ≈‹u ;ö ?Ï =
| ≈Gt 3
Å 9ø #$
š ‹ø =n ã
t $Ζu 9ø “¨ Ρt ρu ()= > E + ') '> (), ) K #$% @(
'1
−
١−
أث وو ا ام ا
وا
7 ." (* '!! @ @(
'1 ' 2 J '*
. )> 0(. " L9; ( 6 " 8 6
.'( G!& !G 0 '( ' H 7( '(
(" ' , !" ! '
ãΝ6
à /Î ‰
ß ƒÌ ƒã ω
Ÿ ρu t ¡
ó Šã 9ø #$ Ν
ã 6
à /Î !
ª #$ ‰
ß ƒÌ ƒã : 71 . " 6 H
$> 0( (), H #$% ( ) 7 ) . ( : ) 〈 u £
ô èã 9ø #$
I$ . 9 !" ()= ( = $% K &! P79 )
. ( F9 Q ' :
) H / (8 #$% ( ) 2 (8 " (8 (( '>
1 #$% # @$ 7+ 9 ( > . ( ) ( ) '
9 '
H 6 (9 0 !9 6 " (8 ( !" ) %
. 7R 7 ! D9 D8 ;
: ام وات: ا ا
: ام: ً أو
6 <! G! ) !" L1 '" 0" % (8 !"
Q L8* I$ 7;( . G * 6 7*
.(S) 0/) < * G! ' ' ') I$) G ' 6 !; 5 G G9 T+ 0" % ! (8
7 D8 ' 7(" ' 2 9!) 1 '9!; D8 8
#$ .(U) 6 6 ( ; T+ D8> 7 . . . / ( , - ) %& %' %& ( )*+
(%,1 ! ) ' ( %,1 ) ( )*+ 0/ %' %& & ( #$
. -, $ / ( 2, )-. %,1 %$ ( 3 /4 )-.
. 6,1 . % 0* ( $ 7 . #$
#V; 2 H ' ' ') % 3* ! !"+ (8
−
٢−
أث وو ا ام ا
وا
" F
(9 $ D8 I$ T+ ; % #( H
A ' 7= 7= !) . 0;K ( 2( > 9
& 2 " ( !"+ (8 $% > (8 * ( "9 )* A ' !)
.(W) !89 (8 "9 #
6 08 !) % (8 'X D $% - ?8 H * (9 :) '" . * ?8 :) .(Y) ( 5 (
3( " ! '8; !" 08 (8 ! %* A 7 ) ! $% 7 '%$+ T > ( (1 ) 9 (
%G +
') ! 288; ') ! 7) %+ Z ( (" )(
' 7 7) ! ' !" [; 7) '
+ I$ P ! 0 2
)* H 2"* 2 288; #,B ') '* & 7"+
(8 2!" 'X '$> . 2 [;*\ @$ 7 *( 2 % %(8 I$ 7) 8 2!" H ' 2 ') 2!" ]G 2 ') (] '* 2 = '
%+ Q 3* I$ ') $> . (8 !" ' 2 78 " )! 4
/ GG : (+ 2 79 2 <9 9 'X ! 7) . ') ( 2 > ! 7) !" & 4(% 2 )
" > (8 ! %* ) 1 $ '! (
@* G 2 ') I$ % '* : * % * % F !"
2$ 3F1 3!" 88; '* > + ( ( * ' 1
! 4!; *( 'F !" % (8 ! 4 ?8* @$ % (8
2 2 ?8* 6 > 2 * > 29 78* !" [;+ !" @;* "
2> 2 2 [8; 9, 2 L, 4 3!" ') '*
'( '/ 71 ' 3(. 3% !!1 0 $ (
(1 A +
.(^) ( ( 3 "( ?8= '9,
: ات: " ' 79 ( _ 71 ! ( 8 ) :) ) 29 −
٣−
أث وو ا ام ا
وا
)1 ] : " ' % ( _ + ' 1 2 L '* < 6,1 :- 9; </ ( =4 0* 9
>' 2) ' 2
( " !" !)* P 2!1 ' ( %. % )
% ! ( 8 ) :) ') . 8, % )&' % 7
!6 ? + @ 36, % % >A 8 6 2> <.9
!" 7 2 * 38 B. +-; (; % %
7. (8 ' H !" '9!; $;* 7(" 7( 7 % @$
.(b) " 7 (( ' ;
:) @ 9/) !!1 " [;! 2 * * @$ [ $% 91
( 8, % )&' % 7 ) L, '* *' P ' / '* (8)
H 789 ?8 : ' '( 2 8 > (81 L, '* *:
1 3 '+ . 1 9!; 0 8 0(; '( ' -
( Z % ( >& % >A* ) " 0(( ' : ) 2 8 #8" -& (* !
! '> 7 > %$ $> ( * Z . ' ' 6! " 6
%8 " 7) 2
'+ 0 7. ( & % #* )
)! 7! '" A )9 7"> "( % ( :) 9 * ' (3 @$ ! (+ (" @; ( _ #(" ( _ 0(
I$ 6 78+ !"
.(c) *- 8 @ . 9B 9 > %$
" 2 = 7 > ( )6,1 % ) 2) @(8 7 (" _ :%$
8 $% H 2 + ( ) 79 ! ') ( 8 ) :)
(8 2% $% % C * . C 2 0" A(
.(d) " ( '" 2; I! I$ 29 !" 2)!
: ر" آ وﻡ آ$
ا
?8 " - > @ L _ 7 ) '>
'& '. 7( !" F1 " " (9 (
−
٤−
أث وو ا ام ا
وا
.(e) ?8 7 " #$% ;>
( 5 ( ?8 ) !" * % '>" : ' 7
> 7( '" ; = 7) *-& & ( *-& @ ( *-& ( *-& %
! A > ) '" 0(9 > !8 '" %( > '" .(Sf) " 7= !;( '> '
'" ' ) H 7= F
+ -! (
% ! 0. [F8; ! A 0 F! H D ' % @$
. " (8 Z8 &8
(9 * 0 A( * 2!%* L" & '. L; L!; )+ ' 3/) '>
2 .! 4 * 2!" ') !" ) A '. 7%*
.(SS) (9 6( L9; !" ("1 9;
?8 !! " )+ 7) '* !" 8 7) %,
+ -!" 6* (1
. 0;K ( (
-!" L8 " : H+ L %.+ _ ' ; ( _ 7
) 2 $;* L 7 7 !8 )(* $X ?8 g
!" )+
0( L! 7 '* ?8 H - ' . 3( ') A % : 0 7 " !" < 2 )+ ' 'X )+ 789 3"
.(SU) " ') '. 7) 2 7 ' 6 8" @* ' 2> (* 8" 'X 8" 7) 2> 3 (
') $>
3 .+ 2!" ) " 0 'F ]& 3G ( '* 08 ' ') $
. %(
) 0/ ( 4 F%
. #( ' 21Q> (* I! J 7 2 : $% '+ (( ' 2 (
: ?
.(SW) 79 2 7 I$ '"> ( 2("X 9) !" 6 08 3" 3(
8" (
') '* & " & /, 7) '" 3( " 2)* (8 9
" (
* H @$ @(9 (
'" Q $% 6 !" $ ( (
!" '> 7 (; !8* A " ( ' ( −
٥−
أث وو ا ام ا
وا
. - 7) 71 (
) 0(( 7F > 2 7* 2 '* & 2 @$ (
%(8 !8+ [8 - 4 ( '* 7 08
. !) %("1
(( ' ( 2 2( @* ) 2 ( G ( '* & $% 6
" G " * " @* " )* !" #$% G 0("> 8 . 2 8 LG -
( 'K ( . ?8 * L"* !" - 2 [ (
* %
(K A(=) / G [8 /* )+ T 7 '* ') 7 . /= *
( h
(
! ( ( .I$) 'B [8 /)* .( G *
2> ( % / L!; * L! T G @* 2 G (1 '!
+ 2!" @$ L=! 29; * 2!F1 0
( * 2 . H 2 + * I$ .(SY) :+ ' I$ & * 3 * 3" ) 2 ' 0 * 4 4 .
: $ ا ا
و%
)! 7! ( 2!" (), @$ (
% (8 (( '>
0 9 ( 0F( i ?8 0" > F
" !8 ( 8 ) 0( 2) 7 . !8 7 ((
7 > R G . 8 'X !" I= T I >
'* I! !1 'X 7 !" I %$ " 0(9 > %)$ (, 'X 2!%* '.
') '> F Q ) '> [8; !" > !" > !)
.(S^)" ! " !8 H !" @ % " ) j $% I=
' ! H > H :) 7
k 9 G (8 79 '>
> '(
-
9 ' G !" 8 (8 79 $% .8 3)9 0 2]8 ') '* 2 h:! ! 7) 2 1 (1 !" '! "
& ( (8 #$% %(8 4 )+ 4 3!" 4)! 3G
.(Sb) I$ !" 2(1 (( 29) L8 I$ ( " 2 %$ 0 ') '*
- 6 2!" L1 - @(+ 6 % (8 ) 28 ' ) < '" 3; 3(8 * 29
−
٦−
أث وو ا ام ا
وا
!" /, (8 '* ( ( 2 L @$ ' TQ Q
! 6; '* & (8 #$% (( 'X .(Sc) -1 2!" [8 %
: ?9 '* I$ '= ' '+ 7 )+ * !8 H! : "
. !" < D ') (1 1. -+ !" < )+ 0/ 3/* 7) > 7+ (9 D8 '>
.(Sd) '(! 3" ?8 ') '* 7 > :> > '
LG & 7+ L; /= (9 0/) ?8 I % '* ) > ') 3( 3(( 3G "( % * 9 & * ! "* &
#( ( 2 G '* & 3/= )+ !" /, $% 7) 7F 3 * ; * [8 ." % : H!& $
9 > .(Se) ?8!
% " (8 (( = > G 3 #$% 0" '>
0 H! ?8 H 7+ " E '( + " (8 H > ) . 7
.(Uf) ?* ?8 " 3" 7+ ' 3/) 9 (8 - * ) :+ $ /& % D 7 3 / @ E0/ %F
( (( $% 7; ' . %(. ]1 ( H T
!
7! ( 7 * (
7 %. ') !) " )+
. ) L + 0/) 7)! 0( : %&(' ا
)9! 7+ ( ' ( @$ " ' % ( _ 7
%(* " + ') % ?8 '> " : A( @(8
( ?8 #$% ) .; $X .
; G A !8 > 0
( ! * T 9 ' 78 (1 I$ 5 ( > + 7,
.(US) " ( + ' (8 ) $> !"
' ' 7+ L8 + 0$
' $ " ! [ $% '* I ' : ; # ' ! #$% 7 !" H '
−
٧−
أث وو ا ام ا
وا
(8 !" ( A @ ) > 0(. *'
. 2!) (" @* ( )G , ) (" > @(* ( A @ 6; ) *:
. 1+ 7 <+ . L!; !" ! #$% + !" ( ! *::
!" R (
( * . )$ % ) + ( *.
. L* 0(" '
"8 T + 9 @* ( #. *A. + ) 78 *,;
. 3 - > > @(, + H. ; ". H ) L8 " ' % ( _ * 1( Q8 '>
8B6. ) ( . 0((" > 0/) ' !" @ ( 6,1 6,1
9 ) 78 D !" A ) !1 ( 6,1 6,1
. ( T 9 ) Q % ( #. *A. + ) Q ( % -! .(T
. '(( 8 -&! ' ') " ' _ Q (8 (( 7 '* :
l ', :!1 D9 <+ #$% -.>
! G ' > @(, @$ !" 3 ) + 1 (8 '* H '* @ ' . %. 8 !
: % !) D 6 H9 ! +
H.= ' E;! 7( : : I9 '
?!8 % . + 0 /, @ 79! 6+ 0F( > @
0 7( H !" ( ,, ) 29 2!"
( D8 ' * [9 ,) " ( !" H
. E"* + ( + 7 ' + : <:
1 F (
( !9 L8 0( !" G ' > !9
' &* ' 7) @;+ : !9 : : > L1!
( !" G9 ') ' H ' 7) 0( 6 78
−
٨−
أث وو ا ام ا
وا
. ( !1
H/ > 6* 7( 7( ' 1 : ::
) ; : H ()= ( ' 0( +
. / 88; !" G9 '"> 0;+ %9 H :%$ ' : .. : <.
3/0 % 3 ,) 79 I$ 0( ! 7%* ' 9) 7( 6 %(" )> / ! ! G ( 6,1
m( H UffW . 0( 0 2( ,
88; , '" 0(8 8 ( 'l "
n ) 0(
. 8 'F! !"+ !! ,
/ )9 :; ! ( ' 6 ( L1 '"> : <,;
* (( (* 2" * 2)* 7) :% > D '( !& ' "
'" [) 9 + H9 > H '( !& " ' " @* 0"
2 X 6* H( ; 2 * '" 4 :% . - 8
. - + > - 08 D(* H!
$% (( . D ' 3( 3> 491 :! ; #$%
. ( A @ ) ' 7;( % 7 -& (8 ' 7 (8 % L1
: )
7+ ' 7 @= (8 (( : !" ()= '>
7 . ! (8 2 ( -! 71* 9 !&
2 @= 2 (9 3 7K 7 ( !8 '> > [ ) I . 2 * < !8 7 # '> # '
!" % !8 2 :!& '* (8 !" G $ !8 2 )
8 # '* % ) ' 9 @$ . < 0%G 0(9
( " ' )= g + 9 = <> H "
( = % > @(, !" ?!8 < @$ H;
2!) I$ 7K : @* 0;K : ' / > @(, 7 : @*
−
٩−
أث وو ا ام ا
وا
T 2 @$ 8 $% 388; %+ Q = #$% .(UU) (! !8
> * (6,1 J- !B ) 2 > * ( ) > "( 8+
. * (1 ( 7, )
6 @$ g
(8 (( > "( ( >
8 !" D9 ' : 7 ) ( $; !" T ) / I '
7) ! 0( ) 7! (> 2& o , $% H (8 9 * > '( +
. %;* % ( 0( ; (8 '! (% - @$
:*ااﻡ
(8 2) " ' % ( ) '" 4 29 78* ' * '( ( .( (S)
'F L1+ 0. US [ ; ' : ( 7+ (! ( . UffY
−١٠−
أث وو ا ام ا
وا
+ :& ( YU YS [ ) (8 9 7" (U)
. / :& ( Sb [ 0(( (= (8 ( (" . ( (W)
. Uffd
'" 0( > (1 A 9 (( 0)9 ' " (8 8 ' ( . ( (Y)
. Uffb Q* . ' ( ' ( 28* 29
. US [ H (8 ( (" . ( (^)
.) . SSU [ :& ')* )9 "* " ' 79 ( _ (b)
7+ '! ' 71 ' 3(8 L,! ') #$% . Ufff &+ $ A* %&' ) ' / ( . 3K L 6,1 &+ )6' ) ' . ( M
9!; :%$ ' A : . . 8 . G 8 8 . ( (c)
. SedW '! ! ( // (^/S) /( ' . Sebe 0% :(K ) )6,1 % @(8 7 (" _ (d)
YW [ 8 (
!! G 6 : (
@ L . ( (e)
. Sede ) ! ( / . 0% 0(( W [ W E ' : '" '1 "> ' (Sf)
. (SU^/Uc ) '(" ' 7F ' LV !" )+ ' L '(" ' (SS)
%.+ ! WY [ ') '. 7) 8 ' ; ( _ (SU)
.Uffd 0%
. eb H 6 (SW)
. ec H 6 @ L .( (SY)
.SeS Y -. (S^)
. UWe [ H (8 ( (" .( (Sb)
. ^U ^S [ H 6 9 7" (Sc)
, b^ [ !8 ' ( ( .( (Sd)
. SecW ( '" Udd [ ( " (8 G (* .( (Se)
.See^ )9! (
:)!
'F L1+ 0. SSb [ (8 " ' % ( _ (Uf)
. UffY −١١−
أث وو ا ام ا
وا
. H (8 (US)
Yb [ ! ( ) :) 7+ (! 2 ( '! 7B ' ' (UU)
. Ufff 8 / 0 '" ' (
−١٢−
© Copyright 2026 Paperzz