South Africa
ISSP 2006 – Role of Government IV
Questionnaire (venda)
SAVEYI YA KUHUMBULELE KWA VHADZULAPO
VHA AFRIKA TSHIPEMBE
Khweshineya 2: Thangule 2006
VHAFHINDULI VHA MINWAHA YA 16 U YA NNTHA
Ndi matsheloni/masiari/madekwana avhudi, dzina langa ndi pfi __________ , ri khou u ita thodisiso dza vha Human
Sciences Research Council (HSRC). Vha HSRC vha anzela u ita dzithodisiso dza u wana maime/vhupfiwa ha vhadzulapo
vha Afurika Tshipembe. Thero dza thodisiso dzi katela mafhungo apo a katelaho zwa vhudavhidzani, dzipolitiki, zwa
pfunzo, vhushaya-mishumo, thaidzo dza vhaaluwa na vhushaka ha vhathu vha si dzithanga nga minwaha. Sa tsalela ya
mushumo wa phanda, ri do tama u vha vhudzisa dzimbudziso dzi kwamaho thero dzo fhambanaho dzine dza vha dza
ndeme kha lushaka. U wana zwidodombedza/mafhungo a fulufhedzeaho nga muelo wa tshisaintsi, ri vha humbela uri vha
fhindule dzimbudziso nga u fulufhedzea hu konadzeaho. Mahumbulwa avho ndi a ndeme kha thodisiso idzi. Fhethu hune
vha dzula hone na vhone vhane zwo nangiwa nga ndila ya u tou topola u itela u swikela ndivho ya thodisiso. U nangiwa
havho hu tou vha tshidanwe. Mafhungo ane vha do ri nea one a do dzula a tshiphiri. Vhone na vha muta wavho vha nga
si divhadziwe nga dzina kana adirese yavho kha muthihi wa mivhigo ine ra khou pulana u i nwala.
ZWIDODOMBEDZWA ZWA NDALELO
TSHIFHINGA
TSHA U
THOMA
DUVHA
NWEDZI
Ndalelo ya u thoma
/
/
2006
Ndalelo ya vhuvhili
/
/
2006
Ndalelo ya vhuraru
/
/
2006
HR
MIN
TSHIFHINGA
TSHA U
FHEDZA
HR
MIN
**DZIKHOUDU DZA PHINDULO
Khweshinee yo fhelaho/dadzwaho
Khweshinee i songo fhelaho (kha vha nee zwiitisi)
U dalelwa hafhu
Ndangano yo itwaho
Mufhinduli o nangwaho ha ho hayani
A hu na muthu hayani
A vho ngo tea
Nndu/fuletse/tshitensi tshi si na muthu/ a si nndu kana fuletse/ ho thuthwa
A hu na muthu a teaho, u ya nga thodea dza thodisiso
Mufhinduli ha koni u davhidzana na vhatodisisi nga mulandu/nwambo wa luambo
Mufhinduli ho ngo linganela muvhilini/muhumbuloni uri a nga vhudziswa
dzimbudziso
U hana
Mukwamiwa/mudavhidzani nae o hana
Inthaviwi yo haniwa nga vhafhinduli vho nangiwaho
Inthaviwi yo haniwa nga vhabebi
Inthaviwi yo haniwa nga munwe murado ya muta
TSHUMISO YA OFISINI
ZWA TSHIDZUMBE VHUKUMA
i
**PHINDULO
=
=
01
02
=
=
=
03
04
05
=
=
=
=
06
07
08
09
=
=
=
=
10
11
12
13
=
14
Dzina la muvhudzisi ……………………………………………………………………………….……………..
Nomboro ya muvhudzisi
Yo tolwa nga
Tsaino ya mutoli
NDANGULO
Nga Tshivhili
Nga Lutingo
Dzina
……………………………
NDANGULO YA MUSHUMO WA NNDA
EE HAI
MAHUMBULWA
1
2
1
2
TSAINO
DATUMU …………………/…………../…….…..2006
MAITELE A U NANGA/KHETHA MUFHINDULI
Tshivhalo tsha vhathu fhethu ho dalelwaho
Tshivhalo tsha vhathu vha re na minwaha ya 16 u ya ntha fhethu ho
dalelwaho
Vha humbelwa u dodombedza vhathu vhothe fhethu ho dalelwaho/tshitentsini tsho dalelwaho vha re na
minwaha ya 16 u ya ntha vhe vha vha vha vhadzuli maduvha a 15 kha a 30 o fhiraho. Musi vho no
fhedza, vha shumise giridi ya Kish kha siatari li tevhelaho u talula vhathu vha teaho u vhudziswa
dzimbudziso.
Madzina a vhathu vha re na minwaha ya
16 u ya ntha
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
DZINA LA MUFHINDULI:
DIRESI YA MUFHINDULI:
LUTINGO LWA MUFHINDULI:
ii
GIRIDI YA U NANGA VHAFHINDULI
TSHIVHALO TSHA VHATHU VHANE KHAVHO HA TEA UBVA VHAFHINDULI
NOMBORO
YA
KHWESHIN
EYA
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25
1 26 51 76 1
1
1
3
2
4
1
3
5
8
6
5
12 10
1
6
8
7
19 19 13 21 13 24 25
2 27 52 77 1
2
3
4
3
1
2
2
3
4
8
3
7
2
5
14
4
15
4
3 28 53 78 1
1
2
1
4
2
7
6
9
3
5
11
2
1
3
11
7
10 16 16 10
4 29 54 79 1
2
3
2
1
3
5
8
6
2
4
2
4
8
11 10 16
6
9
10 15 11 12 11 18
5 30 55 80 1
1
1
4
5
6
3
5
7
5
9
8
13
3
2
13
5
18
1
4
20 11
5
24
6 31 56 81 1
2
2
2
3
5
7
7
8
7
1
4
9
14
8
2
17 17 14 12 14 22 10
3
14
7 32 57 82 1
2
1
1
4
1
4
1
4
6
3
6
5
7
13
9
2
3
13 14
8
2
7
20
4
8 33 58 83 1
1
2
3
2
5
1
4
2
1
7
10
6
5
4
15 10
5
2
13
4
17
5
17
8
9 34 59 84 1
1
3
2
5
6
2
2
1
9
10
1
10
4
6
6
1
9
10
1
5
6
9
1
12
10 35 60 85 1
2
2
4
1
3
3
6
9
10 11 12
3
9
15
7
8
11
6
3
9
4
3
10
1
11 36 61 86 1
1
1
3
1
4
5
3
1
6
2
9
13 11 14
4
11
4
15 15 17
1
1
23
2
12 37 62 87 1
2
3
1
3
2
7
5
6
5
7
7
8
10
3
3
1
12 20
7
13 22 12 16
13 38 63 88 1
1
2
1
5
3
6
4
3
4
6
2
11 13 12
1
15
8
7
12 15 21 13
14 39 64 89 1
2
3
2
4
1
4
7
8
2
5
6
11 12
9
16 13 16 11 18 18 14 16 18 23
15 40 65 90 1
2
1
4
2
4
3
8
7
7
11
1
3
5
7
12 14 13
8
17 20 19 20 19 11
16 41 66 91 1
1
3
3
1
6
5
1
5
9
10
3
2
11 13
8
12 12
5
6
21
17 42 67 92 1
1
2
2
3
4
2
6
2
3
2
12
5
2
10 13
5
8
18
9
16 10 17 16 20
18 43 68 93 1
2
1
4
2
6
4
1
4
8
9
10
7
9
3
12 12
9
7
20 19
19 44 69 94 1
2
2
1
3
5
2
8
9
10
4
9
8
13
1
1
14 10 19 10 11 18 15
20 45 70 95 1
1
3
2
5
4
1
3
8
1
3
8
6
6
9
5
7
13
4
15
1
7
22 15 21
21 46 71 96 1
1
1
2
5
1
7
2
3
2
1
11
4
7
5
3
2
1
3
12 18
5
19 14
22 47 72 97 1
2
1
3
1
3
2
6
2
1
8
7
1
4
2
11
8
2
17
4
17 21 16
3
5
23 48 73 98 1
2
3
4
2
2
6
7
7
8
3
4
9
3
6
2
11 11 16
2
8
11 23
6
22
24 49 74 99 1
1
2
1
4
6
3
5
5
3
1
5
13
1
14
8
14
6
15
9
14
3
6
9
17
10
1
0
1
2
3
3
2
4
6
4
7
5
3
12 12 12
4
6
2
17 11
2
12
4
8
10
25 50 75
iii
6
8
2
6
1
16 14 22 19
5
8
9
2
8
2
4
3
7
15
19 21 13
7
6
9
KHWESHINEYA YA MUHASHO WA VHUDAVHIDZANI 2006
Nomboro ya vhathu mutani
Nomboro ya vhathu vha minwaha ya ntha ha 16 mutani
Shedulu ya
muta
Kha vha thome nga
vhahulwane (nntha)
vha de nga vhatuku
(fhasi)
Kha vha
tingeledze
nomboro tsini
na dzina la
thoho ya muta
1
2
3
4
5
=
=
=
=
=
Minwaha yo
fhelelaho
Mbeu
M=1
F=2
Muvhala
Vhushaka na
mufhinduli
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
Kha vha bule
vhathu vhothe
vho no la afha
mutanni na vhe
vha vha tshi
dzula hone
maduvha a 15
kha maduvha a
30 o fhiraho
Khoudu dza
nga mirafho
Nonboro
ya muthu
MUVHUDZISI: KHA VHA TINGEDZELE ZWO FANELAHO
zwigwada
Khoudu dza vhushaka na mufhinduli
MuAfurika/Murema
Mukhaladi
Mugula
Mutshena
Zwinwe vho
1 = Mufhinduli
2 = Munna kana mufumakadzi
3 = Nwana (musidzana kana mutukana)
4 = Khotsi kana mme
5 = Khaladzi, murathu kana mukomana
6 = Muduhulu
7 = Makhulu
8 = Mazwale
9 = Sivhara
10 = Sivhara kana muhalivho
11 = Vhushaka vhunwe
12 = A huna vhushaka
1
DEMOKRASI NA KUVHUSELE
1.
Ndi humbela uri vha mmbudze uri vha humbula uri khaedu THARU dza ndeme dzine vha
khou tangana nadzo fhano Afurika Tshipembe zwino ndi dzifhio?
Muvhudzisi: Vha songo vhalela phindulo nntha
HIV/AIDS
U shayea ha mishumo
Khethululo nga lukanda
Vengo la vhabvannda
Vhugevhenga na tsireledzo
U diswa ha tshumelo
Nndu dzi rengeaho
Mbuedzedzo ya shango kha vhane vhalo / u
kovhekanywa ha shango
Pfanelo dza vhathu
Pfunzo
Mafhungo a ekonomi na tshelede
Mafhungo a mishumoni
Mafhungo a muta na vhaswa
Mafhungo a zwa vhurereli na mvelelo
Mafhungo a zwa mupo
Mafhungo a politiki
Vhuada
Vhushai
Zwinwe vho (kha vha bule)
(A thi divhi)
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
98
Kha minwaha mitanu yo fhiraho, vhutshilo ho khwinifhadzea, ho dzula ho ralo kana u nana
kha…?
2.
3.
Vhathu vhanzhi vha Afurika
Tsipembe
Vhathu vho no nga vhone
Khwinefhadzea
U dzula zwo ralo
U nana
(A thi divhi)
1
2
3
8
1
2
3
8
Kha minwaha mitanu i daho, vha vhona unga vhutshilo vhu do khwinifhadzea, u dzula ho
ralo kana u nana?
4.
5.
6.
Vhathu vhanzhi vha Afurika
Tsipembe
Vhathu vho no nga vhone
Khwinefhadzea
U dzula zwo ralo
U nana
(A thi divhi)
1
2
3
8
1
2
3
8
Vha a fushea kana u sa fushea nga ndila ine demokirasi ya khou shuma ngayo fhano
Afurika Tshipembe ? [Garata 1]
U fushea tshothe
U fushea
U fushea kana u sa fushea
U sa fushea
U sa fushea tshothe
(A thi divhi)
2
1
2
3
4
5
8
7.
8.
9.
10.
11.
12.
13.
14.
15.
16.
17.
18.
19.
20
21
22.
23.
24.
25.
26.
27.
28.
29.
30.
31.
32
33.
Kha vha sumbedzise ndila ine vha fulufhela kana u sa fulufhela zwitatamennde
zwitevhelaho nga ha zwiimiswa zwine zwa wanalea Afrika Tshipembe. [Garata 2]
A thi
A thi
Ndi na fulufhelo kha
zwi
zwi
fulufhel
Ndi fulufhela
Ndi a zwi
fulufh
i na
nga maanda
fulufhela
Vhukati
eli
luthihi
Muvhuso wa lushaka
1
2
3
4
5
Dzikhothe
1
2
3
4
5
Khomishini ya Khetho dzo
1
2
3
4
5
Diimisaho (IEC)
Muvhuso
wa
dzingu
(phurovintsi) langa
1
2
3
4
5
SABC
1
2
3
4
5
Phalamennnde
1
2
3
4
5
Tshipholisa
1
2
3
4
5
Zwavhupileli
1
2
3
4
5
Mabindu mahulu
1
2
3
4
5
Muvhuso wapo
1
2
3
4
5
Dzikereke
1
2
3
4
5
Vharangaphanda vha tshirema
1
2
3
4
5
Madzangano a politiki
1
2
3
4
5
Vho rapolitiki
1
2
3
4
5
Gurannda
1
2
3
4
5
(A thi
divhi)
8
8
8
8
8
8
8
8
8
8
8
8
8
8
8
Vha fushea kana u sa fushea zwingafhani nga ndila ine muvhuso wa khou tshimbidza
mafhungo a tevhelaho tsini na vhupo ha havho ? [Garata 1]
U
sa U sa Sa
U
fushea
fushe zwenez fushe U fushea (A thi
tshothe
a
wo
a
tshothe
divhi)
Kunetshedzele kwa madi
1
2
3
4
5
8
U netshedza mudagasi
1
2
3
4
5
8
U bviswa ha mathukhwi
1
2
3
4
5
8
Nndu dzi rengeaho
1
2
3
4
5
8
U swikelelea ha zwa mutakalo
1
2
3
4
5
8
Dzilafho la malwadze a phirela dza
vhudzekani, ane a nga (STIs), ho katelwa
1
2
3
4
5
8
na HIV/AIDS
U fhungudza vhugevhenga
1
2
3
4
5
8
U sika mishumo
1
2
3
4
5
8
Mbuedzedzo ya shango kha vhane vhalo / u
1
2
3
4
5
kovhekanywa ha shango
8
U nekedzwa ha mindende kana tshelede
1
2
3
4
5
dza vhana
8
Zwa pfunzo
1
2
3
4
5
8
Vha a anzela u amba nga ha politiki?
Lunzhi
Kanzhi
Tshinwe tshifhinga
A zwi sokou itea
Na khathihi
3
1
2
3
4
5
34.
35.
36.
37.
38.
Vha tendelana kana u sa tendelana zwingafhani na zwi tevhelaho?
[Garata 3]
U
U
U
U sa
U
tendelana
tendelana tendela
tendela tendelana
kana u sa
tshothe
na
na
tshothe
tendelana
U vouta kana u sa vouta hanga hu
1
2
3
4
5
nga si ite phambanyo
Musi vho no vouteliwa madzangano
othe a a fana, nga u ralo a zwi na
1
2
3
4
5
ndeme u vouta
Ndi vhudifhinduleli ha mudzulapo
1
2
3
4
5
munwe na munwe u vouta
U vouta a zwi na ndeme sa musi
madzangano a politiki a sa
1
2
3
4
5
fhulufhedzei
Politiki i a konda u pfesesa kha vhathu
1
2
3
4
5
vho no nga nne ano maduvha
(A thi
divhi)
8
8
8
8
8
Mbudziso dzi tevhelaho ndi dza ha vhudipfi havho nga ha kuvhusele kwa shango. Vha
tendelana kana u sa tendelana zwingafhani na zwi tevhelaho [Garata 3]
U
U
U
U sa
U
tendelana
tendelana tendela
tendela tendelana
kana u sa
tshothe
na
na
tshothe
tendelana
39.
40.
41.
42.
43.
44.
Vhorapolitiki vhane vha wanwa
mulandu kha zwa vhuada vha fanela u
di rula mushumo
Vhorapolitiki vho voutelwaho vha
fanela u di rula mushumo musi vha
tshi tshintsha vha ya linwe dzangano
Muvhuso u fanela u kona u thivhela
vhadzulapo kha u sasaladza
Vhadzulapo vha fanela u vha pfanelo
ya u thoma kana u vha murado wa
madzangano vho vhofholowa o nonga,
madzangano a politiki, mabindu,
dziunioni na manwe madzangano ane
vha a takalela
Muvhuso u fanela u vha na ndangulo
kha mafhungo ane a newa phabuliki
U tereka ndi ndila i tanganedzeaho ya
u sumbedza vhudipfi ha vhathu kha
demokrasi
(A thi
divhi)
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
45.
Huna ndila nnzhi dzau khwinifhadza zwithu fhano Afurika Tshipembe kana u thivhela uri
zwithu zwivhi zwi songo itea. Kha minwedzi ya 12 yo fhiraho, vho vhuya vha ita zwithu
zwitevhelaho naa……[Muvhudzisi: kha vha nange phindulo NNTHIHI fhedzi]
a
b
C
d
e
f
g
h
U kwamana na vho rapolotiki, muvhuso kana muofisiri wa muvhuso wapo?
U kwamana na vha radio, TV kana gurannda?
U saina linwalo la vhathu vhanzhi?
U di dzhenisa kha zwa u gwalaba kana misumbedzo?
U shumela dzangano la polotiki?
A huna na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
A thi divhi
Vho hana u fhindula
4
1
2
4
5
6
Vha a tendelana kana u sa tendalana zwingafhani na zwi tevhelaho [GARATA 2]
46
47
U
tendel
ana
U
tendelan
a kana u
sa
tendelan
a
U sa
tendelan
a
U
tendelan
a
tshothe
(A thi
Divhi)
1
2
3
4
5
6
1
2
3
4
5
6
U
tendelan
a
tshothe
Hu na gake lihulwanesa malugana
na miholo fhano Afurika Tshipembe
Ndi vhudifhinduleli ha muvhuso u
vhona zwauri gake la miholo vhukati
ha vhathu li fhungudzee
TSUMBAVHUNE YA LUSHAKA
Vha pfa vha na vhushaka vhungafhani na tshakha dza vhathu dzi tevhelaho? [Garata 4]
A huna
Hu
na Hu
na vhushaka
vhushaka vhushaka na
vhuhulu
vhutuku
vhuthihi
48.
49.
50.
51.
Avho vhane vha amba luambo luthihi na
vhone
Avho
vhane vha wela kha murafho
muthihi na vhone
Avho vhane vha wela kha tshiimo tsha
masheleni tshi no nga tsha vho
Avho vhane vha dzulelana navho
A hu na
vhushaka
(A thi
divhi)
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
Zwitatemennde zwi tevhelaho zwi ngoho zwingafhani kha vhone? [Garata 3]
U
U
U
U
tendelan
tendelana
U sa
tendela
tendelana
a
kana u sa tendelana
na
tshothe
tshothe
tendelana
52.
53.
54.
55.
Ndi a pfa ndi tshi di hudza nga u vha
mu Afurika Tshipembe
U vha muAfurika Tshipembe ndi
tshipida tsha ndeme kha ndila ine nda
di vhona ngayo
(A thi
divhi)
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
Vha tendelana kana u sa tendelana zwingafhani na zwi tevhelaho? (Kha vha nange tshi
bogisi tshithihi kha laini inwe na inwe) [Garata 2]
U
U
U
U
tendela
tendelana
U sa
(A thi
tendela
tendelana
na
kana u sa tendelana
Divhi)
na
tshothe
tshothe
tendelana
Ndi nga namba nda vha mudzulapo wa
Afurika Tshipembe u fhira kha linwe
1
2
3
4
5
8
shango lifhasini
Lifhasi lo vha li tshi dovha khwine arali
1
2
3
4
5
8
vhathu vha manwe mashango vho vha
5
56.
vha tshi nga maAfurika Tshipembe
Nga u angaredza, Afurika Tshipembe
ndi shango la khwine u fhira manwe
mashango
1
2
3
4
5
8
VHUSHAKA NA DZINWE TSHAKHA
Vha tendelana kana u sa tendelana zwingafhani na zwi tevhelaho? [Garata 3]
U
U
U
U
tendelan
tendelana
U sa
tendela
tendelana
a
kana u sa tendelana
na
tshothe
tshothe
tendelana
57.
58.
59.
Vhathu vha mirafho yo fhambanaho a
vha thembani kana u funana
Vhathu vha mirafho yo fhambanaho a
vha nga si vhuye vha thembana kana u
funana
(A thi
divhi)
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
Huna inwe mirafho fhano Afurika Tsipembe ine vha si i thembe kana vha sa i fune?
Muvhudzisi: Vha songo vhalela phindulo nntha
Ee
Hai
Vho hana u fhindula
(A thi divhi)
60.
1
2
7
8
Vha nga di talusa sa murado wa tshigwada tshine tsha vha tshi tshi khou talulwa kha
lino shango?
Muvhudzisi: Vha songo vhalela phindulo ntha
Ee
Hai
(A thi divhi)
62
1
2
8
Æ
Æ
Pfukelani kha Q.63
Pfukelani kha Q.63
Ndi ngani vha tshi nga ri tshigwada tsha lushaka lwavho vha pfa tsho thudzelwa thungo? U
PALA: ‘Zwinwe zwiitisi ndi zwifhio’? (Kha vha thike ndila mbili)
Muvhudzisi: Vha songo vhalela phindulo ntha
Muvhala/lushaka
Tshakha
Vhurereli
Luambo
Minwaha
Mbeu
Khethuluwo nga mbeu
Pfunzo
Vhuholefhali
U sa shuma
Dzingu/Phurovintsi
Zwinwe (kha zwi bule)
(A thi divhi)
6
60. Khetho 1
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
98
61. Khetho 2
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
98
63. Afrika Tshipembe lo vha li na maitele a tshitalula u ya nga mulayo vhukati ha vhatshena,
vharema, makhaladi na maindia/Maezhia. U bva nga 1994,vha humbula ungari vhushaka
vhukati ha mirafho kha lino shango ho khwinifhadzea, ho dzula ho ralo kana ho tou nana?
Ho khwinifhadzea
Ho dzula ho ralo
Ho tou nana
(A thi divhi)
64. Ndi lungana hune vha pfa vho khethululea?
1
2
3
8
Muvhudzisi: Kha vha vhale dzinwe ndila.
Tshifhinga tshothe
Tshifhinga nga tshifhinga
Tshinwe tshifhinga
Na luthihi
(A thi divhi)
1
2
3
4
8
Æ Vha pfukele kha Q.66
Æ Vha pfukele kha Q.66
65. Tshiwo tsha khethululo nga muvhala tsho bvelela gai khavho zwezwino? (Phindulo nthihi
fhedzi)
Muvhudzisi: Vha songo vhala dzinwe ndila.
Mushumoni
Kha tshiimiswa tsha pfunzo
Mavhengeleni
Dzibadani na dzindilani
Musi ndi tshi khou ita khumbelo ya mushumo
Kha muhasho wa muvhuso
Kha dzikilabu dza lushaka
Kha dzitietha
Mavhengeleni a zwiliwa
Mitamboni
Hunwe-vho
Hothe-hothe
(A zwi athu u bvelela)
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
99
Khezwi zwinwe zwa zwitatamennde nga ha khethululo nga muvhala Afrika tshipembe. Kha vha
sumbedzise ndila ine vha tendelana kana u sa tendelana nazwo. [Garata 3]
66.
67.
68.
69.
Vhunzhi ha vhatshena Afrika Tshipembe
vha na maitele a tshitalula
Vhunzhi ha makhaladi Afrika Tshipembe
vha na maitele a tshitalula
Vhunzhi
ha
vharema
vha
Afrika
Tshipembe vha na maitele a tshitalula
Vhunzhi ha Maindia Afrika tshipembe vha
na maitele a tshitalula
Vhuka
ti
A thi
tendela
ni
A thi
tendela
ni
tshothe
(A thi
divhi)
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
Tendel
ana
tshothe
Tende
lana
1
7
Vha tendelana kana u sa tendelana zwingafhani u ri muvhuso u fanela.… [Garata 3]
Tendelan
a
Tendel
tshothe
ana
70.
71.
72.
U fha dzikontiraka na mithelo yo
fhungudzwaho kha vhoramabindu vha
vharema.
U vhuedzedza shango kha vharema vha
Afurika Tshipembe.
U badela vhathu vho kwamiwaho nga
khethululo ya muvhala.
Vhukati
A thi
A thi
tendel tendelani
ani
tshothe
(A thi
divhi)
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
Vha tendelana kana u sa tendelana zwingafhani u ri.…? [Garata 3]
Tendelan
a
Tendel
tshothe
ana
73.
74.
75.
76.
Magavhelo u ya nga muvhala wa lukanda
kha mitambo ya lushaka.
U tholiwa na u promotiwa ha vharema vha
Afurika Tshipembe mishumoni.
U
tholiwa
na
u
promotiwa
ha
vhafumakadzi mishumoni.
U tholiwa na u promotiwa ha vhaholefhali
Vhukati
A thi
A thi
tendel tendelani
ani
tshothe
(A thi
divhi)
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
77.
Vha khou humbelwa u sumbedzisa zwitatamennde zwine zwa vha kwama. Nga u
angaredza ndi a tanganedza fhano Afrika Tshipembe …
Vhabvannda vhothe
Vhanwe vha vhabvannda
Vhabvannda a thi vha tanganedzi
1
2
3
78.
Ndi tshifhio, arali tshi hone, tshigwada tshine vha sa tshi tode uri tshi de tshi dzule Afrika
Tshipembe? (Kha vha nange tshigwada tshithihi fhedzi) [Muvhudzisi: Vha songo vhalela phindulo
ntha]
Vharema
Europeans
Americans
Indians
Other Asians
Australians
Vhavhuyaho vha Afrurika Tshipembe
Vhanwe
A huna (ndi tanganedza zwigwada
zwothe)
8
1
2
3
4
5
6
7
8
9
Vha pfukele kha Q. 48
Vha tshi humbula nga tshigwada tshe vha tshi bula, vha tendelana na u sa tendelana
zwingafhani na zwitatamennde zwitevhelaho? [Garata 2]
U
U
U sa
U sa
tendel
Vhuk
ana
tendel
tendel tendelana A thi divhi
ati
tshot
ana
ana
tshothe
he
79.
Tshigwada itshi tshi disa tshutshedzo
1
2
3
4
5
6
kha sia la mishumo
80.
Tshigwada itshi tshi disa tshutshedzo
1
2
3
4
5
6
kha sia la vhugevhenga
81.
Tshigwada itshi tshi disa tshutshedzo
1
2
3
4
5
6
kha sia la mvelele na matshilele
ZWA VHUDAVHIDZANI
82
Vha nga mmmbudza uri vha wana ngafhi mafhungo ane a khou bvelela fhano Afurika
Tshipembe namusi?
Thelevishini (TV)
1
Radio
2
Gurannda
3
Inthanethe
4
Thingothendeleki
5
Zwinwe vho (kha vha tatavhudze)
6
(A thi divhi)
8
83
Kha ri ri vho vhona kana vho pfa mivhigo yo fhambananaho ya mafhungo mathihi kha
radio, thelevishini, na kha gurannda. Ndi zwifhio zwa izwo zwiraru zwine vha nga
tendelana nazwo . . .
Tsha radio,
1
Tsha thelevishini,
2
Kana- tshagurannda?
3
(A thi divhi)
8
84
Vha a tendelana kana u hanedzana na zwauri dzigurannda dzi a khakhisana na
muvhuso?
Ndi a tenda tshothe
Ndi a tenda
Ndi a tenda kana u hanedzana
nazwo
Ndi a hanedza
Ndi hanedzana nazwo tshothe
(A thi divhi)
1
2
3
4
5
8
Kha vha ambe uri vha a tendelana kana u hanedzana na zwi tevhelaho :
85
86
Muvhuso u dzhenelela nga maanda kha
mafhungo kana dokhumenthari dzi no
sumbedzwa kha thelevishini kana hai
Zwothe zwi kha muhulwane wa
Ndi a
Ndi a
tenda
Ndi a
hanedzan
kana u hanedzan
a nzwo
hanedzan a nzwo
tshothe
a nazwo
Ndi a
tenda
tshothe
Ndi a
tenda
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
9
(A thi
divhi)
87
mafhungo a SABC uri u vhidza
muandadzi mufhio wa zwa polotiki
kana hai
Mbofholowo ya u amba vhudipfi hau
kha thelevishini ndi zwa vhuthogwa u
fhira zwa munwe ane a khou
sasaladzwa kha TV
1
2
3
4
5
8
Ndi khou vha vhudzisa nga ha mafhungo ane vha vha na dzangalelo nao. Kha mafhungo ane
nda do vhala, ndi khou humbela uri vha mmbudze uri vha na dzangalelo, kana vha na
dzangalelo nyana kana a vha na dzangalelo na luthihi?
Ndi na
dzangalelo
tshothe
1
1
1
1
1
1
1
1
Ndi na
dzangalelo
nyana
2
2
2
2
2
2
2
2
A thi na
dzangalelo
na luthihi
3
3
3
3
3
3
3
3
(A thi
divhi)
(Vho hana/
NA)
8
8
8
8
8
8
8
8
9
9
9
9
9
9
9
9
88
89
90
91
92
93
94
95
Pfunzo
Mutakalo
Saintsi na Thekhinolodzhi
Polotiki
Vhudimvumvusi
Zwa mitambo
Vhutsila na Mvelelo
Zwi kwamaho tshitshavha
96
Vha a tendelana kana u hanedzana u ya ngafhi na uri vhoramafhungo vha a tevhedza
milayo yo teahoino tanganedzea nga lushaka lwa Afurika Tshipembe?
Tendelana tshothe
U tendelana
U tendelana kana u sa tendelana
U sa tendelana
U sa tendelana tshothe
A thi divhi
1
2
3
4
5
8
TSHIPHUGA TSHA BOLA YA MILENZHE YA LIFHASI
97.
Vho no zwipfa na zwauri Bola ya Lifhasi ya FIFA i khou ya u farelwa fhano Afurika
Tshipembe?
Ee
Hai
98.
1
2
Æ
Kha vha pfukele kha Q.114
Bola ya Lifhasi ya FIFA i kho ya u farelwa fhano Afurika Tshipembe nga nwaha ufhio?
Phindulo ndi yone
Phindulo a si yone
A thi divhi
10
1
2
8
99.
Vha humbula uri mbuelo khulwanesa ya u farelwa ha Bola ya Lifhasi ya FIFA fhano
Afurika Tshipembe ndi ifhio?
100. Kha dorobo ya havho kana hune vha dzula hone vha humbula uri mbuelo khulwanesa ya
u farelwa ha Bola ya Lifhasi ya FIFA fhano Afurika Tshipembe ndi ifhio?
101. Vhuponi ha havho vha humbula uri mbuelo khulwanesa ya u farelwa ha Bola ya Lifhasi
ya FIFA fhano Afurika Tshipembe ndi ifhio?
102. Vha humbula uri mbuelo khulwanesa ya u farelwa ha Bola ya Lifhasi ya FIFA fhano
Afurika Tshipembe kha vhone ndi ifhio?
Muvhudzisi: Vha songo vhalela phindulo nntha.
Mbuelo
99.
Kha Afurika
Tshipembe
100.
Doroboni kana
hune vha dzula
hone
101.
Vhuponi ha
havho
102.
Kha
vhone
1
1
1
1
2
3
4
5
6
2
3
4
5
6
2
3
4
5
6
2
3
4
5
6
7
7
7
7
8
9
8
9
8
9
8
9
10
10
10
10
11
11
11
11
12
12
12
12
13
14
15
13
14
15
13
14
15
13
14
15
16
16
16
16
17
18
19
20
17
18
19
20
17
18
19
20
17
18
19
20
U vhea Afurika Tshipembe kha mepe wa
lifhasi
U sikiwa ha mishumo (job opportunities)
U aluwa ha ikonomi
Vhuthihi ha shango
Mveledziso ya zwa mitambo
U engedzea ha zwa mabindu
U khwinifhadzea ha u diswa ha tshumelo
(tshumelo dzw khwine)
U khwinifhadzea ha dzibada
U khwinifhadzea ha zwinamelo zwa phabuliki
U fhungudzea ha vhugevhengs/ tshipholisa
tsho khwinihadzeaho
U engedzea ha vhudalela mashango
U khwinifhadzea ha fhethu na zwifhato zwa
kale
Fhethu huswa ha vhudumbvumbvusi
U engedzea ha nzwalelo kha ndaka
U khwinifhadzea ha vhupo ha hashu
U khwinifhadzea ha vhupo ho fhatwaho (miro
minzhi, zwifhato na zwitarata zwo kunaho)
U khwinifhadzea ha mutengo wa ndaka
Dorobo I takadzaho na u vuwa tshothe
Zwinwe vho (kha vha talule)
A huna
103 Edzi mbuelo dzi do vha dza tshifhinga nyana kana zwa tshifhinga tshilapfu?
Zwa tshifhinga tshilapfu
Zwa tshifhinga nyana
(A thi divhi)
11
1
2
8
Vha a tendelana kana u sa tendelana na zwi tevhelaho zwingafhani? [Garata 3]
U
U
sa U
sa
tendelana U
Vhukati tendelan tendelana
tshothe
tendelana
a
tshothe
Afurika Tshipembe I do vha yo di
104. lugisela u fara Bola ya Lifhasi ya FIFA
nga 2010
Muvhuso wa vhuno vhupo u do kona u
105.
fara Bola ya Lifhasi ya FIFA nga 2010
Bola ya Lifhasi ya FIFA i do lengisa u
106. diswa ha tshumela fhethu hu no
shaya fhano Afurika Tshipembe
Mabindu matuku a do wana mbuelo
107.
nga Bola ya Lifhasi ya FIFA
The Bola ya Lifhasi ya FIFA i do
108.
khwinifhadza matshilo a vharema
U farwa ha Bola ya Lifhasi ya FIFA
Afurika Tshipembe zwi do thusa u
109.
khwinifhadza fhethu ho tshinyalaho
kha vhuno vhupo
U farwa ha Bola ya Lifhasi ya FIFA
Afurika Tshipembe zwi do ita uri
110.
dzidorobo dzashu dzi kone u tatisana
na manwe mashango lifhasini
(A thi
divhi)
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
111 Ndi fhethu hufhio hune vha vhona uri hu do wana mbuelo kha 2010 FIFA Soccer World
Cup? [Muvhudzisi: Vha songo vhalela phindulo nntha.]
Gauteng
Johannesburg
Pretoria (Tshwane)
Cape Town
Durban (eThekwini)
Tourist areas
Ahuna
Hunwe vho (vha talule)
112
1
2
3
4
5
6
7
8
Ndi vhafhio vhane vha vhona u nga vha do wana mbuelo kha 2010 Bola ya Lifhasi ya
FIFA? [Muvhudzisi: Vha tingeledze phindulo nnthi fhedzi.]
Zwisiwana na vha sina zwavho
Vho pfumaho /pfumaho kha tshitshavha
Mabindu
Vhathu vho no dzula dzidoroboni
Vhathu vhane vha dzula zwitentsini
Vhanwe vho (vha talule)
A huna
1
2
3
4
5
6
7
113 Vha humbula uri zwithu zwi si zwavhudi zwine zwa do da na u farelwa ha Bola ya Lifhasi
ya FIFA fhano Afurika Tshipembe ndi zwifhio? Muvhudzisi: Vha songo vhalela phindulo
nntha.
U gonya ha mitengo
U dala ha dzigoloi dzibadani
U engedzea ha vhugevhenga
Tshika
12
1
2
3
4
Mutengo wa u fara vhutambo
Mbuelo dza tshifhinga nyana
Mbadelo dza u khwinifhadza dzibada na zwifhato zwiswa
U sa dzhiela nntha thodea dza zwisiwana
U sa dzhiela nntha zwithu zwa vhutogwa zwa Afurika
Tshipembe
Zwinwe vho (vha talule)
A huna
Vho hana u fhindula
A thi divhi
5
6
7
8
9
10
11
97
98
ZWA VHUDIFARI
114.
115.
116.
Vha humbula uri ni zwavhudi kana a si
zwavhudi uri munna na mufumakadzi vha
didzhenise kha zwa vhudzekani vha saathu
malana?
Vha humbula uri ndi zwavhudi kana a si
zwavhudi musi muthu o malaho/malwaho
atshi di dzhenisa kha zwa vhudzekani na
muthu a songo mu malaho?
Vha humbula uri ndi zwavhui kana a si
zwavhudi vhathu vha mbeu nnthihi vha tshi ita
zwa vhudzekani vhothe?
A zwo
khakhea
tshothe
Zwo
khakhea
tshinwe
tshifhinga
Zwo
todo u
khakhea
Zwo
khakhea
tshothe
(A thi
divhi)
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
117. Vhathu vho wanwaho mulandu wa u vhulaha vha fanela u gwevhiwa lufu. Vhone vha a…
Tendelana tshothe
U tendelana
U tendelana kana u sa tendelana
U sa tendelana
U sa tendelana tshothe
A thi divhi
1
2
3
4
5
8
Vha humbula uri zwo khakhea kana u sa khakhea u ri mufumakadzi a thuthe thumbu…?
A zwo
khakhea
tshothe
118.
119.
120
Arali nwana a tshi sumbedza uri u
do bebiwa a na vhuholefhali
Arali muta u na tshelede thukhu u
si swikeleli u alusa vhanwe vhana
Zwo
khakhea
tshinwe
tshifhinga
Zwo todo
khakhea
u
Zwo
khakhe
a
tshoth
e
(A thi
divhi)
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
U divhulaha zwo khakhea naho nyimele ya zwithu yo tou vhifha hani. Vha a……[Garata
3].
U tendelana tshothe
U tendelana
Sa zwenezwo
13
1
2
3
U sa tendelana
U sa tendelana tshothe
(A thi divhi)
4
5
8
MISHUMO NA U DZULA ZWAVHUDI
121
Izwi ndi zwinwe zwa zwithu zwine muvhuso wa shumisa hone tshelede. Kha vha bule
zwivhili zwihulwane zwine arali muvhuso wa nga vha na inwe tshelede ndi zwine ya
fanela u shumiselwa zwone fhedzi? [Muvhudzisi: kha vha tangadzele phindulo NTHIHI
fhedzi kha kholumu inwe na inwe]
a. Tsha u thoma
b. Tsha vhuvhili
tsha vhuthogwa
Zwa Pfunzo
01
01
Zwa vhupileli
02
02
Mutakalo
03
03
Zwa dzinndu
04
04
Vhuendi ha nnyi na nnyi
05
05
Zwa dzibada
06
06
Tshipholisa na dzidzhele
07
07
Mindende ya vhaaluwa na
08
08
vhana
Thuso ya zwa vhubindu
09
09
(A huna na tshithihi tsho
10
10
bulwaho afho ntha)
(A thi divhi)
98
98
Vhanwe vhathu vha ri muvhuso u fanela u gonyisa tshelede/mundende wa vhaaluwa kana
vhana, hu uri vhanwe vhathu vha sa tendelani na uyo muhumbulo. Vhone kha vha bule vhudipfi
havho malugana na uyu muhumbulo. Vha divhe zwauri arali vha toda mundende u tshi gonya
zwi amba zwauri na muthelo une vha do u badela u do gonya, fhedzi arali vha toda mundende u
tshi tsa zwi amba zwauri na muthelo vha nga badela wa fhasi.
Kha u
Kha u
engedzw engedz
e nga
we
maanda zwituku
122
123
124
125
Tshelede ya u thusa vhana ine
zwa zwino hu badelwa R190 nga
nwedzi kha vhana vha fhasi ha
minwaha ya 14
Mundende wa vhathu vha sa koni
u di itela une zwa zwino ndi R820
nga nwedzi
Mundende wa vhana vha dzulaho
na vhathu vha si vha bebi vhavho
une zwa zwino u badela R590 nga
nwedzi
Mundende wa vhakegulu na
vhakalaha une zwa zwino vha
holelwa R820 nga nwedzi
Kha u dzule
wo ralo
Kha u
Khau
fhungudz fhungudz
we
we nga
zwituku maanda
(A thi
divhi)
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
14
126
Kha ri zwi dzhie muvhuso u tshi nga tea u nanga kha zwi tevhelaho. Vhone vha vhona u
nga muvhuso u fanela u nanga mini kha zwi tevhelaho? [Muvhudzisi: Tangaledzani
nomboro NTHIHI fhedzi]
Fhungudza muthelo, ha fhungudzwa tshelede i shumiswaho kha zwa pfunzo, mutakalo na
mindende ya vhakegulu na vhakalaha
Muthelo u dzule wo ralo, ri bvele phanda na u shumisa tshelede kha zwa pfunzo, mutakalo
na mindende ya vhakegulu nahone iyo tshelede i dzule yo tou ralo
U gonyisa muthelo uri hu do kona u gonyiswa tshelede ya zwa pfunzo, mutakalo na
mindende
Na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
(Ndi nga si kone u nanga)
127
1
2
3
4
8
Vha tendelana kana u sa tendelana zwingafhani nga ha uri muvhuso u nee
malamba/mundende vhaaluwa vhothe vhane vha si kone u wana mishumo uri vha kone
u ditshidza? [Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Tendelana tshothe
1
U tendelana
2
U tendelana kana u sa tendelana
3
U sa tendelana
4
U sa tendelana tshothe
5
A thi divhi
8
128 Vha tshi humbula nga ha kushumiselwe kwa tshelede nga muvhuso malugana na
mindende kana tshelede ya vha sa koni u di itela, ndi zwifhio kha zwi tevhelaho tshine
tsha nga vha tsha vhuthogwa arali muvhuso u tshi nga vha na inwe tshelede ine ya nga
tea u shumiswa? [Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
Mundende wa vhaaluwa
Mundende wa vhana
Ndisedzo ya mundende wa vhaaluwa vha sa wani mushumo
Mundende wavha sa koni u diitela
Grants for carers of disabled people
U a badela ha vhana tshelede ya u dzhena tshikolo
Na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
(Ndi nga si nange)
1
2
3
4
5
6
7
8
Vha TENDELANA kana U SA TENDELANA zwi ngafhani na zwitatimennde zwo bulwaho afho
fhasi? [Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
U
U
sa (Ndi nga
tendelana U
Vhukati
U
sa tendelana si kone u
tshothe
nanga)
tendelana
tendelana tshothe
Mbadelo ya mindende nga
129 muvhuso zwi tutuwedza u sa
1
2
3
4
5
8
thusana ha vhathu
Muvhuso u tea u shumisa
tshelede nnzhi ya mindende
130 kha vhasiwana naho arali zwi
1
2
3
4
5
8
tshi amba u gonyiswa ha
muthelo
Vhunzhi ha vhathu vha sa
shumi vha fhano hune nda
131 dzula hone vha nga i wana
1
2
3
4
5
8
mishumo arali vho di imisela u i
toda
Vhunzhi ha vhathu vhane vha
132 wana mundende a vho ngo tea
1
2
3
4
5
8
u u wana
133 Vhathu vhano wana mundende
1
2
3
4
5
8
15
134
135
ndi vhone vhathu vhane vha
toda thuso
Arali hu uri mindende a i sokou
fhiwa nnyi na nnyi, vhathu vho
vha vha tshi do guda u di itela
zwithu nga vhothe
U imiswa ha mindende zwi nga
di sa tshinyalelo matshiloni a
vhathu vhanzhi
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
136 Vha tshi humbula nga miholo ya vhathu vha fhano Afurika Tshipembe nga u tou
angaredza, vha vhona u nga ri gake vhukati ha vhathu vho no hola nga maanda na vho no
hola zwituku lo ima hani? [Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
Ndi lihulwane vhukuma
Lo linganela
Ndi litukusa
(Ndi nga si kone u nanga)
137
1
2
3
8
Vha vhona u nga muvhuso u khou kovhekanya hani tshelede u bva kha vha re na
zwavho i tshi ya kha vha si na zwavho? U i kovhekanya…..[Tangadzelani phindulo
NTHIHI fhedzi ]
Nga maanda tshothe
Mnga maanda nyana
Zwo linganaho
Zwituku nyana
Zwitukusa
A huna na zwine zwa khou itwa
(Ndi nga si kone u nanga)
1
2
3
4
5
6
8
138 Uya nga kuhumbulele kwavho, ndi ngani vhanwe vhathu vhe zwishai? Kha zwo bulwaho
afho fhasi, ndi tshifhio tshine vha vhona uri ndi tshone tshone tsha zwiitisi? [Muvhudzisi:
Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
Ngauri vho vha na mashudu mavhi
Ngauri vho di tika nga mindende nthani ha uri vha di todele mishumo
Ndi zwithu zwi sa thevhelei zwa vhutshilo ha maduvha ano
Ngauri mulayo a uho kha lushaka
Nga nthani ha khethululo nga lukanda
Ngauri mbekenya mishumo dza muvhuso a dzi vhuedzi tshithu kha vha shaaho
Na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
(Ndi nga si kone u nanga)
139
1
2
3
4
5
6
7
8
Ndi zwa ndeme u swika ngafhi uri vhadzulapo vha tshile nga ndila yo tanganedzeaho
Ndi zwa ndeme nga maanda
Ndi zwa ndeme
Ndi zwa ndeme, a si zwa ndeme
A si zwa ndeme
A si zwa ndeme na luthihi
(Ndi nga si kone u nanga)
1
2
3
4
5
8
140 Vha tshi humbula nga mme a nwana ane a vha na nwana ane a vha na minwaha isa athu u
swika u ya tshikoloni. Ndi tshifhio tsha zwitatemennde tshine tsha vha tsinisa na vhone.
[Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
16
Zwo mu tea uri a bve ayo shumela nwana wawe
Zwo mu tea uri a dzule hayani uri a thogomele nwana wawe
U fanela u ita zwine a funa
(Ndi nga si kone u nanga)
1
2
3
8
141 Kha ri zwi dzhie uri hoyu mme a nwana o bva ayo shuma. Vha tendelana kana u sa
tendelana zwingafhani uri muvhuso u netshedze thuso ya masheleni kha u unda nwana.
[Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Tendelana tshothe
1
U tendelana
2
U tendelana kana u sa tendelana
3
U sa tendelana
4
U sa tendelana tshothe
5
(Ndi nga si kone u nanga)
8
142
Vha tshi humbula nga mme a nwana vhane a vha shumi vhare na nwana mutuku. Vha
vhona unga tshelede ya u unda nwana ya R190 nga nwedzi vha na……………
[Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
Vha na zwo kalulaho zwa u tshila ngazwo
Vha na zwo linganaho
A vha na zwo linganaho zwa u tshila
ngazwo
(Ndi nga si kone u nanga)
1
2
3
8
Huna mihumulo yo fhambananaho malugana na uri tshelede ya unda vhana i fanela u vha
vhugai. Vha TENDELANA kana U SA TENDELA zwingafhani na zwo bulwaho afho fhasi?
[Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
143
144
145
146
147
148
Tshelede ya u unda vhana i
fhasisa nahone i disa vhuleme
vhuhulwane
Tshelede ya u unda vhana i
nthesa nahone i ita uri vhathu
vha si tode mishumo
Tshelede ya u unda vhana a
huna zwine ya ita kha vhathu
vhane vha khou toda mushumo
Tshelede ya u unda vhana i disa
vhuleme, fhedzi i nga si gonye
kana hu nga vha na dzangalelo
la u sa toda mishumo
Tshelede ya u unda vhana i disa
vhuleme kha vhanwe, hu uri kha
vhanwe i khou thusa nga
maanda
Tshelede ya u unda vhana yo
linganela
U sa
(Ndi nga
U sa
tendelan
si kone u
tendelana
a
nanga)
tshothe
U
tendelana
tshothe
U
tendelana
Vhukati
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
17
149 Vha vhona u nga ndi vhudifhinduleli ha nnyi u vhona uri vhathu vha shumaho vha na
tshelede yo linganaho ine i nga vha tshidza musi vha tshi nga swika hune vha lwala lwa
tshifhinga tshilapfu kana u sa kona u diitela nga vhothe? [Muvhudzisi: Tangadzelani
phindulo NTHIHI fhedzi]
Muvhuso
1
Vhatholi
2
Muthu ene mune na muta wawe
3
Na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
4
(Ndi nga si kone u nanga)
8
150 Vha vhona u nga ndi vhudifhinduleli ha nnyi u vhona uri vhathu vha sa shumiho vha na
tshelede yo linganaho ine i nga vha tshidza musi vha tshi nga swika hune vha lwala lwa
tshifhinga tshilapfu kana u sa kona u diitela nga vhothe? [Muvhudzisi: Tangadzelani
phindulo NTHIHI fhedzi]
Muvhuso
1
Muthu ene mune na muta wawe
2
Na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
3
(Ndi nga si kone u nanga)
8
151 Vha vhona u nga ndi vhudifhinduleli ha nnyi u vhona uri vhathu vho litshiswaho mushumo
vha na zwa u di tshidza ngazwo? [Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Muvhuso
Vhatholi
Muthu ene mune na muta wawe
Na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
(Ndi nga si kone u nanga)
1
2
3
4
8
152 Vha vhona u nga ndi vhudifhinduleli ha nnyi u vhona zwauri vhathu vha sa waniho
mishumo vha na zwithu zwine zwa nga vha tha tshidza? [Muvhudzisi: Tangadzelani
phindulo NTHIHI fhedzi]
Muvhuso
Muthu ene mune na muta wawe
Na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
(Ndi nga si kone u nanga)
1
2
3
8
153 Kha vha humbule nga muthu a no wana tshelede ya vhathu vha sa koni u di itela, vha
humbula uri o tea u toda mushumo nga nthani uri u khou wana tshelede ya mundende
arali vha tshi nga kona?
Ee
Hai
(A thi divhi)
1
2
8
154 Kha vha humbule kha muundi ane a khou wana tshelede ya mundende wa nwana. Vha
humbula u nga u tea u toda mushumo sa zwinwe zwa zwiitisi zwa u wana mendende wa
nwana ?
Ee
Hai
(A thi divhi)
1
2
8
155 Ndi zwifhio zwi tevhelaho zwine zwa da muhumbuloni uri hu fanela u bvelela mini kha
mundende wa nwana arali vha sa todi mushumo? [Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo
NTHIHI fhedzi]
Mundende wavho u songo thithisea
Mundende wavho u tea u fhungudzwa
18
1
2
zwituku
Mundende wavho u tea u fhungudzwa
tshothe
Mundende wavho u fanela u imiswa
Zwinwe-vho (kha vha tandavhudze)
156
3
4
8
Ndi zwifhio kha zwi tevhelaho zwine zwa da muhumbuloni wavho zwine zwa fanela u
itea kha mundende wa vha sa koni u di itela arali vha sa lingedza u toda mushumo?
Mundende wavho u songo thithisea
Mundende wavho u tea u fhungudzwa
zwituku
Mundende wavho u tea u fhungudzwa
tshothe
Mundende wavho u fanela u imiswa
Zwinwe-vho (kha vha tandavhudze)
1
2
3
4
8
KHA VHA FHINDULE MBUDZISO 157 - 168 ARALI VHA TSHI SHUMELA TSHELEDE.
ARALI VHA SA SHUMI, KHA VHA PFUKELE KHA Q.169
157 Kha ri zwi dzhie vha xelelwa nga mushumo, ndi zwifhio zwine vha nga ita? [Muvhudzisi:
Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Ndi nga toda munwe mushumo nga
tshihadu
Ndi nga lindela minwedzi yo vhalaho
Ndi nga tshea la u sa toda mushumo
A huna na tshithihi tsho bulwaho afho
ntha
(Ndi nga si kone u nanga)
1
2
3
4
8
158 Arali nga vhe vho vha vha sa shumi, vho vha vha tshi do di tshidza nga mini? [Muvhudzisi:
Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Ndi na tshelede ye nda vhulunga yo linganelaho
Ndo vha ndi tshi do wana thuso kha vha muta
wanga kana kha dzikhonani
Ndo vha ndi tshi do lingedza u wana tshelede nga
inwe ndila henefha hayani
Nga mundende wa muvhuso
A huna na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
(Ndi nga si kone u nanga)
159
1
2
3
4
5
8
Vha vhona u nga zwi nga vha dzhiela tshifhinga tshingafhani u wana mushumo?
[Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
Fhasi ha minwezi ya 6
Vhukati ha minwedzi ya 6 uya kha nwaha
Nwaha muthihi na uya ntha
Zwi nga si dzhie tshifhinga
(A thi divhi)
19
1
2
3
5
8
Vha tendelana kana u sa tendelana zwingafhani na zwo bulwaho afho fhasi.
[Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
U
U
tendelana tendela
tshothe
na
160
161
162
163
164
165
166
167
168
Ndi a shuma ngauri u shuma ndi
zwo teaho
Ndi shuma uri ndi wane tshelede
ya zwiliwa, pfunzo ya vhana na
zwinwe vho
Ndi shuma uri ndi wane tshelede
ya u renga zwitshakatshaka
Ndi shuma ngauri zwi nnea u
tanganedzwa kha tshitshavha
Ndi a shuma ngauri mushumoni
ndi tangana na vhathu nahone ndi
pfa ndo khethea.
Ndi a shuma ngauri ndi diphina
nga mushumo une nda ita
Ndi a shuma uri ndi kone u
bveledza budo langa
Ndi shumela uri hu vhe na
tshanduko kha vhananga na
mudini wanga
Vhukati
U
sa (Ndi nga
tendelan si kone
U
sa a
u
nanga)
tendelana tshothe
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
Arali vha tshi nga vha na tshelede i vhonalaho vha sa khou shuma, vha vhona u nga ri
vha nga kha di takalela u vha na mushumo u vha badelaho naa? [Muvhudzisi:
Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
Ndi nga bvela phanda u vha na dzangalelo
la la u shuma
Ndi nga si vhuye nda di dina
Zwinwe vho (Kha vha talule)
1
2
3
KHA VHA FHINDULE MBUDZISO Q. 169 - 177 ARALI VHA SA SHUMI
169
Arali vha sa shumi, ndi mini tshi vha thivhelaho uri vha si shume? [Muvhudzisi:
Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi ]
a
b
c
d
e
f
g
h
i
j
k
170
A huna mishumo
Ndo no vha wa maduvha
Mutakalo wanga a si wavhudi
A thina bammbiri dzo teaho/thodea dza pfunzo
A thina tshipirioni tshavhudi
A thi di fulufheli
A huna mishumo yo nteaho
A huna zwiendisi zwine nda nga zwi swikelela zwa uya mushumoni
A huna zwinamelwa zwine nda kona u zwi swikelela nga
mbadelo zwa u ya mushumoni
U lela kana u thogomela vhana
Zwinwe vho (kha vha talule)
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
Arali vha sa shumi, vha di dzulela u toda mushumo naa?
Ee
Hai
1
2
171 Vha vhona u nga huna zwibuli zwine zwa nga ita uri vha wane mushumo fhano, kana a
20
huna na tshibuli na tshithihi? [Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Zwi buli zwi hone
A huna
(A thi divhi)
1
2
8
Vha TENDELANA kana U SA TENDELANA zwingafhani na zwo bulwaho afho fhasi? [Muvhudzisi:
Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
U
U
tendelana tendela
tshothe
na
172
173
174
175
176
Ndi pfa ndi sina thaidzo musi ndi
sa shumi ngauri vhathu vhanzhi
na vhone a vha shumi
Ndi pfa ndi na vhuludu musi ndi
sina mushumo une nda ita wone
A huna mishumo minzhi ya vhathu
vhane vha nga sa nne
Ndi pfa ndi khwine nga maanda
ndi sina mushumo ngauri ndi
tshila nga mundende
Arali nda wana mundende, ndi
nga vha na tshelede nnzhi u
fhirisa ine nda nga i wana musi
ndi tshi khou shuma
Vhukati
U
sa (Ndi nga
tendelan si kone
U
sa a
u
nanga)
tendelana tshothe
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
177 Vha tshi humbula nga minwedzi kha 12 yo fhiraho, vho vhuya vha ita zwi tevhelaho naa
uri vha wane mushumo? [Muvhudzisi: Phindulo nnzhi dzo tendelwa]
a
b
c
d
e
f
g
h
i
j
a. U di nwalisa na senthara ya nnyi na nnyi ya zwa vhashumi
b. U dinwalisa na zwiimiswa zwa u thusa u todela muthu
mushumo
c. U fhindula nyandadzo ya mishumo
d. U di andadza kha gurannda sa muthu a todaho mushumo
e. U ita khumbelo kha vhatholi
f. U humbela shaka kana khonani uri vha u thuse u toda
mushumo
g. U kwama mutholi wanga wa tshifhingani tsho fhiraho malugana
na mushumo
h. U tshimbila nga mudi nga mudi ndi tshi toda mushumo
i. Zwinwe vho (kha vha taluse)
j. A huna na tshithihi tsho bulwaho afho ntha
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
DZA VHAVHUDZISWA VHOTHE:
178
Arali vha songo tholiwa kana vha vhe vha sa shumi zwa zwino, vha na dzangalelo
(lutamo) lingafhani la u pfumbudziwa kana u gudiselwa munwe mushumo hu se hoyo
we vhone vha gudela wone? [Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Ndi na dzangalelo lihulu
Ndi na dzangalelo
A thi na dzangalelo
(A thi divhi)
179
1
2
3
8
Vha di themba kana u fulufhela hani uri vha do wana mushumo une wa yelana na zwe
21
vhagudela zwone kana mushumo une wa yelana na ndivho yavho? [Muvhudzisi:
Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Fulufhela tshothe
Fulufhela
Thi di fulufheli
(A thi divhi)
1
2
3
8
180 Vha na dzangalelo lingafhani la uya kana u pfulutshela hunwe fhethu hu si afho hune vha
dzula hone uri vha wane mushumo [Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Ndi na dzangalelo lihulu
Ndi na dzangalelo
A thi na dzangalelo
(A thi divhi)
181
Vho no vhuya vha pfulutshela kha linwe dzingu kana masipala kha minwaha mitanu yo
fhiraho naa?
Ee
Hai
182
1
2
3
8
1
2
Æ
Pfukelani kha Q.183
Arali phindulo i Ee afho kha Q 0: Ndi ngani vho pfulutshela afho fhethu? [Muvhudzisi:
Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
a
b
c
d
e
f
g
h
i
U wana mushumo
U wana muholo wa khwine
U vha tsini na mashaka anga
U dzula fhethu ha vhudi
U wana tshumelo dza khwine
Uri ndi wane mundende
Uri vhananga vha dzhene kha zwikolo zwa
khwine
U ya magudedzini/yunivesithi
Zwinwe vho (kha vha taluse)
1
2
3
4
5
6
7
8
9
Vha TENDELANA kana U SA TENDELANA zwingafhani na zwo bulwaho afho fhasi? [Muvhudzisi:
TANGADZELANI PHINDULO NTHIHI KHA MUTALADZI MUTHIHI MUTHIHI]
U
U
tendelana
tendelana
tshothe
183
184
185
186
187
188
Muholo wa muthu u tea u vha u
fushaho hu sina na thodea ya
mundende u nekedzwaho nga
muvhuso
Vhathu vha sa shumi vho tea uri
vha wane mundende.
Zwi a thusa u tanganedza muholo
wa fhasi zwino, arali hezwi zwi tshi
nga khwinifhadza tshiimo tsha vhu
matshelo hanga linwe la maduvha
Muthu u fanela u vha na
mushumo uri a vhe na tshirunzi
Muthu a nga fushea nga vhutshilo
namusi a sina vhutshilo
Arali muthu a tou wana
mushumo,ndi zwa ndeme uri a
futelele namusi arali hoyo
mushumo u sa u funi
Vhukati
U sa
tendelan
a
U sa
tendelana
tshothe
(Ndi nga
si kone
u
nanga)
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
22
189
Arali ndi sa funi mushumo ndi nga
u tutshela arali ndi sina na munwe
mushumo une nda do ita
1
2
3
4
5
8
ISSP 2006 – MUSHUMO WA MUVHUSO
190
Nga u angaredza, vhone vha nga amba uri vhathu ri fanela u tevhedza milayo tshifhinga
tshothe kana hu na zwifhinga zwine vhathu vha fanela u tevhedza mulayo uya nga
nyimele ya zwithu lune vha nga swika hune vha u vunda zwo itiswa nga nyimele?
[Muvhudzisi: Tangadzelani phindulo NTHIHI fhedzi]
Mulayo u fanela u tevhedzwa tshifhinga
Tshothe hu sina uri mini
Tevhedza vhudipfi hau uya nga nyimele
Ndi nga si kone u nanga
1
2
8
Huna ndila nnzhi ine vhathu kana madzangano vha nga gwalabela tsheo yo dzhiiwaho nga
muvhuso ine i sa fushe vhathu. Kha zwo bulwaho afho fhasi vhone kha vha sumbedze ndila ya
u gwalaba ine vha vhona uri yo tea kana a i ngo tea. [Muvhudzisi: Tangadzelani nomboro nthihi
kha mutaladzi munwe na munwe]
191
192
193
U dzudzanywa ha mitangano ya nnyi na
nnyi ri tshi gwalabela muvhuso
U dzudzanywa ha misumbedzo na
mimatsho
U dzudzanywa ha tshitereke gute nga vha
shumi vha tshi gwalabela muvhuso
Yo tea
tshothe
Khamusi
yo tea
Khamusi
a I ngo
tea
A i ngo
tea na
luthihi
Ndi nga
si nange
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
Huna vhanwe vhathu vhane mihumbulo yavho I dzhiwa uri yo kalula nga lushaka. Sa vhathu
vhane vha toda u wisa muvhuso. Vha vhona u nga avho vhathu vho tendelwa….... [Muvhudzisi:
Tangadzelani nomboro nthihi kha mutaladzi munwe na munwe]
194
195
U fara mitangano gute u amba vhudipfi
havho?
U nwala dzibugu vha tshi amba nga ha
vhudipfi havho?
Yo tea
tshothe
Khamusi
yo tea
Khamusi
a I ngo
tea
A I ngo
tea na
luthihi
Ndi nga
si nange
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
196 Ndila dzothe dzine mulayo wa shuma ngadzo dzo khakhea, vha humbula uri ndi ifhio yo
nanaho ... [Muvhudzisi: Tangaledzani nthihi fhedzi]
U vhona mulandu muthu a sa ngo
1
khakhaho, kana
U tendela are na mulandu a tshi litshwa?
2
Ndi nga si nange
8
23
Hezwi ndi zwinwe zwa zwithu zwine muvhuso u nga itela ikonomi. Kha vha sumbedze uri ndi
zwifhio zwine vha ima nazwo kana zwine vha sa ime nazwo. [Muvhudzisi: Tangaledzani nthihi
fhedzi]
Ndi ima
Ndi ima
Athi imi Ndi nga
nazwo Ndi ima nazwo kana
Athi imi
nazwo
si ime
nga
nazwo
athi imi
nazwo
na luthihi nazwo
maanda
nazwo
U fhungudzwa ha kushumisele
197
1
2
3
4
5
8
kwa tshelede nga muvhuso
U lambedzwa ha thandela dza u
198
1
2
3
4
5
8
sika mishumo miswa
U fhungudzwa ha ndangulo ya
199
1
2
3
4
5
8
mabindu nga muvhuso
U tikedza mveledziso ya zwa
vhubindudzi kha mveledziso ya zwi
200
1
2
3
4
5
8
bveledzwa zwiswa na
thekhinolodzhi
U tikedza mabindu ane a khou wa
201
1
2
3
4
5
8
u tsireledza mishumo
U fhungudza maduvha a u shuma
202
1
2
3
4
5
8
u sika mishumo
Zwo bulwaho afho fhasi ndi mutevhe wa kushumisele wa tshelede nga muvhuso. Kha vha
sumbedze uri vha khou toda u vhona zwinzhi kana zwitukusa kha kushumisele kwa tshelede
kha zwi tevhelaho.Vha humbule arali vha ri “zwinzhisa”, zwi nga toda uri muthelo u gonyiswe
uri zwi kone u badelwa. [Muvhudzisi: Tangaledzani nthihi fhedzi kha mutaladzi]
U badela
U
Ndi nga
U badela
U badela
U badela
zwo no fana badela
si
zwinzhisa
zwinzhi
zwitukusa
na zwino
zwituku
nange
203 Mupo
1
2
3
4
5
8
204
205
206
207
208
209
210
Mutakalo
Tshipholisa na vhoramilayo
Pfunzo
Tshisole na zwa vhupileli
Phentsheni ya vhaaluwa
Malamba a sa vha shumi
Vhutsila na mvelele
1
1
1
1
1
1
1
2
2
2
2
2
2
2
3
3
3
3
3
3
3
4
4
4
4
4
4
4
5
5
5
5
5
5
5
8
8
8
8
8
8
8
Kha zwothe vha vhona u nga zwo tea kana a zwo ngo tea uri zwi vhe vhudifhinduleli ha
muvhuso uri………. [Muvhudzisi: Tangaledzani nthihi fhedzi kha mutaladzi]
211
212
213
214
215
216
217
U nea mushumo munwe na munwe ane
a khou toda
U dzudza mitengo fhasi ha ndangulo
U nea zwa mitakalo kha vha lwalaho
U nea kudzulele kwa vhudi kha
vhaaluwa
U nea vhoramabindu thikhedzo ine vha I
toda uri vha kone u aluwa
U nea kudzulele kwa vhudi kha vha sa
shumi
U fhungudza phambano ya miholo kha
vhapfumi na vhashai
Zwo tea
tshothe
Khamusi
zwo tea u
tou ralo
Khamusi
a zwo ngo
tea u tou
ralo
A zwo
ngo tea
na luthihi
Ndi
nga si
nange
1
2
3
4
8
1
1
2
2
3
3
4
4
8
8
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
24
218
219
220
U lambedzwa nga masheleni
matshudeni vha magudedzi a ntha vha
bvaho mitani I shayaho
U nea dzinndu dza khwine khavhane
vha sa kone u dzi swikelela
U disa milayo I kondaho kha
vhoramabindu u fhunguda tshinyadzo
kha mupo
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
Vha vhona u nga huna na mvelaphanda kha muvhuso wa Afurika Tshipembe ano maduvha kha
zwi tevhelaho? [Muvhudzisi: Tangaledzani nthihi fhedzi kha mutaladzi]
Huna
mvelaphand
A huna
Huna
Huna
A huna
mvelapha Ndi nga
a kana a
mvelaphan mvelaphan
mvelaphan
huna
nda na si nange
da tshothe
da
da
mvelaphand
luthihi
a
221
222
223
224
225
226
U nea zwa mutakalo kha vha
lwalaho?
U nea kudzulele kwa vhudi
kha vhaaluwa
U lwa na zwi shushedzaho
zwa vhutsireledzi ha Afurika
Tshipembe?
U langula vhugevhenga?
U lwa na u shayea ha
mishumo?
U tsireledza mupo?
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
1
2
3
4
5
8
Kha ri zwi dzhie uri muvhuso u khou humbulela uri huna midio ine ya khou toda u itwa nga
maravhele, vha vhona u nga muvhuso u na pfanelo ya…[Muvhudzisi: Tangaledzani nomboro
nthihi fhedzi kha mutaladzi]
227
228
229
U fara vhathu lwa tshifhinga tshilapfu
vha sa vha ise tsengoni?
U tetshelesa maambiwa a vhathu
nga dzithingo?
Imisani vhathu zwitaratani ni vha
vha setshe
Vha na
pfanelo
tshothe
Khamusi
vha na
pfanelo
Khamusi a
vha na
pfanelo na
luthihi
A vha na
na pfanelo
na luthihi
Ndi nga
si
nange
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
1
2
3
4
8
Zwino-ha mbudziso nga ha zwa polotiki.
230 Vha na na dzangalelo kha zwa polotiki ? [Muvhudzisi: Tangaledzani nomboro nthihi fhedzi
kha mutaladzi]
Ndi na dzangalelo nga maanda
1
Ndi na dzangalelo nyana
2
U ngari ndi na dzangalelo
3
A thi na na dzangalelo
4
A thi na dzangalelo na luthihi
5
Ndi nga si nange
8
25
Vha tendelana kana u u sa tendelana u guma gai na zwi zwi tevhelaho. [Muvhudzisi:
Tangaledzani nomboro NTHIHI fhedzi kha mutaladzi]
Ndi a
Ndi a
Ndi
Ndi a
Ndi a
Ndi
tendelana
hanedzan
tendelana tendela
hanedzan
naga si
kana u
a nazwo
tshothe
na
a
nange
hanedzana
tshothe
Vhathu vha no nga nne a vha na
231 zwine vha nga amba nga zwine
1
2
3
4
5
8
muvhuso wa ita
Muthu wa fhasisa hana na
232
1
2
3
4
5
8
thuthuwedzo kha zwa polotiki
Ndi pfa uri ndi a pfesesa zwa
233 polotiki zwo livhanaho na shango
1
2
3
4
5
8
lashu
Ndi humbula uri vhathu vhanzhi
234 vha a divha nga ha zwa polotiki u
1
2
3
4
5
8
fhira nne
Vhathu vhe ra vha khetha vha a
235 lingedza u ita zwe vhari
1
2
3
4
5
8
fulufhedzisa
Vhunzhi ha vha shumeli vha
muvhuso ri nga vha thenba uri
236
1
2
3
4
5
8
vha nga ita zwa khwines vha tshii
itela shango lashu
237
Nga u angaredza, vha nga talutshedzisa hani muthelo wa Afurika Tshipembe namusi ?
a.
Tsha u thoma, avho vho no hola tshelede nnzhi, mithelo i ... [Muvhudzisi: Tangaledzani
nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
I nthesa tshothe,
1
I nthesa,
2
I khwine,
3
I fhasisa,
4
kana, I fhasisa tshothe?
5
Ndi nga si nange
8
b.
Zwi tevhelaho, kha avho vha no hola ya yo linganelaho, mithelo i ... [Muvhudzisi:
Tangaledzani nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
I nthesa tshothe,
I nthesa,
I khwine,
I fhasisa,
kana, I fhasisa tshothe?
Ndi nga si nange
c.
238
1
2
3
4
5
8
Zwa u fhedzisela, kha avho vhane vha hola ya fhasisa, mithelo i ... [Muvhudzisi:
Tangaledzani nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
I nthesa tshothe,
1
I nthesa,
2
I khwine,
3
I fhasisa,
4
kana, I fhasisa tshothe?
5
Ndi nga si nange
8
Vha tendelana kana u sa tendelena zwingafhani nazwo bulwaho afho fhasi.
26
a.
“Huna vhathu vha si gathi vhane nda nga vha themba” [Muvhudzisi: Tangaledzani
nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
Ndi tendelana nazwo tshothe
1
Ndi tendelana nazwo
2
Ndi tendelana nazwo kana a thi tendelani
3
nazwo
A thi tendelani nazwo
4
A thi tendelani nazwo tshothe
5
Ndi nga si nange
8
b.
“Arali vha sa thogomela vhanwe vhathu vha do tou tamba ngavho” [Muvhudzisi:
Tangaledzani nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
Ndi tendelana nazwo tshothe
1
Ndi tendelana nazwo
2
Ndi tendelana nazwo kana a thi tendelani
3
nazwo
A thi tendelani nazwo
4
A thi tendelani nazwo tshothe
5
Ndi nga si nange
8
239 a.Vhanwe vhathu nga nthani ha mishumo yavho, kana maiimo avho kha tshitshavha kana
vhukwamani havho, vha a humbelwa nga vhanwe uri vha tutuwedze tsheo dza
vhuthogwa vha tshi itela vhone vhane. Vhone vho? Vho no humbelwa lungana uri vha
thuse u tutuwedza uri tsheo ino itwa I tshi itelwa vhanwe vhathu? [Muvhudzisi:
Tangaledzani nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
Na luthihi
1
A si kanzhi
2
Tshinwe tshifhinga
3
Tshifhinga tshothe
4
Ndi nga si nange
8
b. Huna vhathu vhane vha nga vha humbela u tutuwedza tsheo ya vhuthogwa u itela
vhone ? [Muvhudzisi: Tangaledzani nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
Hai, a huna na muthihi
1
Ee, vha gathi
2
Ee, vhanwe nyana
3
Ee, ndi vha vhanzhi
4
Ndi nga si nange
8
240 U ya nga ha vhone, vha vhona u nga vhashumeli vha muvhuso vha shuma u yafhi na
vhathu vho no nga vhone? [Muvhudzisi: Tangaledzani nomboro nthihi fhedzi kha
mutaladzi]
Khamusi zwifhinga zwothe
Zwifhinga zwothe
Nga zwifhinga
A si kanzhi
Na luthihi
Ndi nga si nange
1
2
3
4
5
8
241 Vha humbula uri kufarele kwa vhathu nga vha shumeli vha muvhuso kwo ya nga uri vha
divha nnyi ? [Muvhudzisi: Tangaledzani nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
Tshothe
Khamusi
Kahmusi na luthihi
Na luthihi
Ndi nga si nange
27
1
2
3
4
8
242 U ya nga ha vhone, vha vhona u nga ndi vhorapolotiki vhangana fhano Afurika Tshipembe
vha no di dzhenisa kha zwa vhuyada? [Muvhudzisi: Tangaledzani nomboronthihi fhedzi
kha mutaladzi]
Khamusi a huna
1
A si vhanzhi
2
Vhanwe
3
Ndi vhanzhi
4
Khamusi vhothe
5
Can’t choose
8
243
U ya nga ha vhone, vha vhona u nga ndi vhashumeli vhangana vha muvhuso fhano
Afurika Tshipembe vhane vha di dzhenisa kha zwa vhuyada? [Muvhudzisi: Tangaledzani
nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
Khamusi a huna
A si vhanzhi
Vhanwe
Ndi vhanzhi
Khamusi vhothe
Can’t choose
244
1
2
3
4
5
8
Kha minwaha mitanu yo fhiraho, ndi lungana he vhone kana munwe wa muta wavho a
tangana na mushumeli wa muvhuso a amba uri u khou toda, kana a humbela, kana u
fhura, kana thikhedzo uri vha kone u wana tshumelo? [Muvhudzisi: Tangaledzani
nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
Na luthihi
A si kanzhi
Tshinwe tshifhinga
Tshifhinga tshothe
Ndi nga si nange
245
1
2
3
4
8
Nga u angaredza, vha tangana na vhathu vhangana nga duvha kha vhege, ro tanganyisa
na vhane vha dzula navho?
Ri na lutamo lwa u tangana navho ro livhna zwifhatuwo, ro tanganyisa munwe na munwe
ane vha amba kana u fara nyambedzano nae.Hezwi zwi nga vha ro livha na zwifhatuwo,
nga lutingo, nga lunwalo, kna nga inthanethe. Ri khou humbela uri kha vha dzhenise
vhathu vhane vha vha divha.
Kha vha nange tshithihi kha zwitenwa zwi tevhelaho, u ya nga zwo teaho vhone u ya
[Muvhudzisi: Tangaledzani nomboro nthihi fhedzi kha mutaladzi]
Muthu wa 0-4
1
5-9
2
10-19
3
20-49
4
50 kana na u fhira
5
Ndi nga si nange
8
VHUGEVHENGA NA TSIRELEDZO
246
Vha pfa vho tsireledzea kana u sa tsireledzea maduvha manzhi?
U tsireledzea tshothe
U tsireledzea
Vhukati
U sa tsireledza
U sa tsireledzea tshothe
(A thi divhi)
28
1
2
3
4
5
8
247
Vha pfa vho tsireledzea kana u sa tsireledzea musi vha tshi khou tshimbila vha vhothe
nga masiari?
U tsiredzea tshothe
U tsiredzea
Vhukati
U sa tsireledza
U sa tsireledzea tshothe
A vho ngo kona u nanga
248
Vha pfa vho tsiredzea kana u sa tsiredzea musi vha tshi khou tshimbila vha vhothe nga
vhusiku?
U tsiredzea tshothe
U tsiredzea
Vhukati
U sa tsireledza
U sa tsireledzea tshothe
A vho ngo kona u nanga
249
1
2
3
4
5
8
Vho no vhuya vha pfuluwa kana u humbula u pfuluwa ngauri vhone na muta wavho vha
khou vhilela nga vhugevhenga ?
Ee, ro no pfuluwa
Ee, ro no humbula nga u pfuluwa
Hai
(A thi divhi)
250
1
2
3
4
5
8
1
2
3
8
Vha anzela u humbula uri vhone kana munwe ane ha dzula nae a nga vha mupondiwa ya
vhugevhenga?
Lunzhi
Kanzhi
Tshinwe tshifhinga
A zwi skou itea
Na khathihi
(A thi divhi)
1
2
3
4
5
8
KHETHO
251 Kha khetho gute dza lushaka dza nwaha wa 2004 ndi lifhio dzangano le vha li khetha?
[Muvhudzisi: VHA SONGO vhalela phindulo ntha, vha tingeledze phindulo NNTHIHI
fhedzi]
African Christian Democratic Party (ACDP)
African National Congress (ANC; ho katelwa. SACP and COSATU)
Azanian People’s Organisation (AZAPO)
Democratic Party / Alliance (DP/DA)
Freedom Front Plus / Vryheidsfront Plus (FF+/VF+)
Independent Democrats (ID)
Inkatha Freedom Party (IFP)
Vha pfukele kha Q.253
Minority Front (MF)
New National Party (NNP)
Pan-Africanist Congress (PAC)
United Christian Democratic Party (UCDP)
United Democratic Movement (UDM)
Zwinwe vho (kha vha talule) ……………………………….
29
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
A tho ngo khetha
A thina vhutanzi
(Vho hana u fhindula)
(A thi divhi)
252
14
15
97
98
Arali vha songo khetha kha khetho gute dza 2004 ndi ngani vha songo khetha?
[Muvhudzisi: VHA SONGO vhalela phindulo ntha, vha tingeledze phindulo NNTHIHI
fhedzi]
Ndo vha ndi mutukusa
A thi na dzangalelo
A tho ngo di nwalisa
U sa pfesesa nga dzipolilitiki
Zwi toda nungo nnzhi
Ho u vouthela ho vha hu kule
Nyofho dza u shushedwza kana dzikhakhathi
Dzangano lithihi fhedzi li vhonala li tshi do kunda
Mutakalo a si wavhudi/ u lwala
Ndo vha ndi si na linwalo la vhune
Zwinwevho (kha vha talule)
253
Arali ha nga vha na khetho gute dza lushaka matshelo vha nga khethela dzangano
lifhio? [Muvhudzisi: VHA SONGO vhalela phindulo ntha, vha tingeledze phindulo
NNTHIHI fhedzi]
African Christian Democratic Party (ACDP)
African National Congress (ANC)
Azanian People’s Organisation (AZAPO)
Democratic Party / Alliance (DA/DP)
Freedom Front Plus / Vryheidsfront Plus (FF+/VF+)
Independent Democrats (ID)
Inkatha Freedom Party (IFP)
Minority Front (MF)
New National Party (NNP)
Pan-Africanist Congress (PAC)
United Christian Democratic Party (UCDP)
United Democratic Movement (UDM)
Zwinwe vho (vha talule) ……………………………….
A thi nga khethi
A thina vhutanzi
(Vho hana u fhindula)
(A thi na divhi)
254
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
Vha pfukele kha Q.255
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
97
98
Arali phindulo yavho i 14 kha Q220. Ndi tshifhio tshiitisi tshavho tshihulwenesa tshine
tsha vha swikisa kha muhumbulo wauri a vha nga vouthi kha khetho dzi tevhelaho?
[Muvhudzisi: VHA SONGO vhalela phindulo ntha, vha tingeledze phindulo NNTHIHI
fhedzi]
Ndo vha ndi mutukusa
A thi na dzangalelo
A tho ngo di nwalisa
U sa pfesesa nga dzipolilitiki
Zwi toda nungo nnzhi
Ho u vouthela ho vha hu kule
Nyofho dza u shushedwza kana dzikhakhathi
30
01
02
03
04
05
06
07
Dzangano lithihi fhedzi li vhonala li tshi do kunda
Mutakalo a si wavhudi/ u lwala
A thina linwalo la vhune
Zwinwevho (kha vha talule)
255
08
09
10
11
Arali vho nanga 1-13 kha Q.253: Ndi lifhio linwe dzangano line vha pfa li tsinisa na
mbilu yavho? [Muvhudzisi: VHA SONGO vhalela phindulo ntha, vha tingeledze phindulo
NNTHIHI fhedzi. . Ili dzangano li songo vha li tshi fana na la Q.220]
African Christian Democratic Party (ACDP)
African National Congress (ANC)
Azanian People’s Organisation (AZAPO)
Democratic Party / Alliance (DA/DP)
Freedom Front Plus / Vryheidsfront Plus (FF+/VF+)
Independent Democrats (ID)
Inkatha Freedom Party (IFP)
Minority Front (MF)
New National Party (NNP)
Pan-Africanist Congress (PAC)
South African Communist Party (SACP)
United Christian Democratic Party (UCDP)
United Democratic Movement (UDM)
Linwe vho (kha vha talule) ……………………………….
A huna linwe dzangano
(Vho hana u fhindula)
256
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
97
Arali vho nanga 14-98 kha Q.220: Ndi lifhio linwe dzangano line vha pfa li tsinisa na
mbilu yavho? [Muvhudzisi: VHA SONGO vhalela phindulo ntha, vha tingeledze phindulo
NNTHIHI fhedzi]
African Christian Democratic Party (ACDP)
African National Congress (ANC)
Azanian People’s Organisation (AZAPO)
Democratic Party / Alliance (DP/DA)
Freedom Front / Vryheidsfront (FF/VF)
Independent Democrats (ID)
Inkatha Freedom Party (IFP)
Minority Front (MF)
New National Party (NNP)
Pan-Africanist Congress (PAC)
South African Communist Party (SACP)
United Christian Democratic Party (UCDP)
United Democratic Movement (UDM)
Inwe vho (vha talule) ……………………………….
A hu na linwe dzangano
(Vho hana u fhindula)
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
97
ZWIDODOMBEDZWA ZWA VHAFHINDULI
257. Mbeu ya mufhinduli [zwe zwa vhonwa nga mukuvhanganyi wa mafhungo]
Munna
Musadzi
258.
Muvhala wa mufhinduli [zwe zwa vhonwa nga mukuvhanganyi wa mafhungo]
31
1
2
Murema
Mukhaladi
Mugula
Mutshena
Zwinwe-vho
1
2
3
4
5
259. Minwaha ya mufhinduli nga minwaha yo fhelelaho (u bva kha khophi ya vhukwamani)
(A thi divhi) = 997
260. Tshiimo tsha mbingano
Æ
Ndo mala/maliwa
1
Ndo lovhelwa (tshilikadzi)
Ndo tala/taliwa
Ro fhambana
A thongo vhuya nda mala/maliwa
(Vho hana u fhindula)
2
3
4
5
7
(A thi divhi)
8
Vha
vhudzise
Q.Fehler!
Verweisquelle
konnte
nicht
gefunden
werden.
Pfukelani
kha
Q.Fehler!
Verweisquelle
konnte
nich
gefunden werden.
Ndo mala/maliwa
Ndo lovhelwa (tshilikadzi)
Ndo tala/taliwa
Ro fhambana
A thongo vhuya nda mala/maliwa
(Vho hana u fhindula)
(A thi divhi)
1
2
3
4
5
7
8
261. Vha dzula vhothe na munna kana mufumakadzi wavho naa?
262
263
Ee
Hai
Vho hana u fhindula
A thi divhi
1
2
7
8
Ee
Hai
(Vho hana u fhindula)
(A thi divhi)
(A zwi nkwami)
1
2
7
8
0
Vha dzula vhothe na muthu wavho naa?
Vha na vhana vhane vha dzula navho hayani naa?
Ee, ndi na vhana vhane nda dzula navho
Hai
1
2
Æ
Æ
Pfukelani kha Q.265
Pfukelani kha Q.264
264
Vho no vhuya vha dzula na nwana wavho kana nwana munwe na munwe ane a si vhe
wavho mudini wavho naa?
32
Ee
Hai
(A thi divhi)
265
Tshiimo tsha nthesa tsha pfunzo dze vhone vha dzi swikelela ndi dzifhio?
A thongo dzhena tshikolo
Gireidi 0
Sub A/ Gireidi 1
Sub B Gireidi 2
Gireidi 3/ Murole 1
Gireidi 4 Murole 2
Gireidi 5 Murole 3
Gireidi 6/urole 4
Gireidi 7 Murole 5
Gireidi 8 Murole 6
Gireidi 9 Murole 7
Gireidi 10Murole 8
Gireidi 11urole 9
Gireidi 12urole 1
NTC I
NTC II
NTC III
Dipuloma /thanziela ire fhasi ha Gireidi 12/Murole 10
Dipuloma /thanziela na Gireidi 12/Murole 10
Digirii
Digirii kana dipuloma ya ntha
Zwinwe vho, kha vha talule
A thi divhi
266
1
2
8
00
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
98
Vho fhedza minwaha mingana vha tshi khou dzhena tshikolo?
minwaha
(A thi divhi) 88
267
Vha mudzulapo wa Afurika Tshipembe naa?
Ee
Hai
(A thi divhi)
268
1
2
8
Vha mukhethi o dinwalisaho fhano Afurika Tshipembe na?
Ee
Hai
(A thi divhi)
269
Ndi lufhio luambo lune vha lu shumisesa hayani?
270
Luambo lwavho lwa damuni ndi lufhio?
269. Lune lwa ambeswa hayani
Sesotho
01
Setswana
02
Sepedi
03
Siswati
04
IsiNdebele
05
33
1
2
8
270. Luambo lwa damuni
01
02
03
04
05
IsiXhosa
IsiZulu
Xitsonga
Tshivenda/Lemba
Afrikaans
English
Dzinwe nyambo dza tshirema
European language
Indian language
Zwinwe vho (vha talule)
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
271 Vha shuma mushumo de zwa zwino (ndi zwifhio kha zwitevhelaho zwine zwa talutshedza
nyimele yavho ya mushumo?)
A thi shumi, a thi khou toda mushumo
1
A thi shumi, ndi khou toda mushumo
2
Ndi kha pentsheni
3
Ndi a lwala
4
Ndo holehala lwa tshothe
5
Ndi mmemudi – a thi khou toda mushumo
6
Ndi mmemudi – ndi khou toda mushumo
7
Nwana wa tshikolo (mutshudeni)
8
Ndi tou dishuma tshifhinga tshothe
9
Ndi tou dishuma – zwinwe zwifhinga
10
Ndo tholiwa lwa tshifhinga nyana
11
Ndo tholiwa lwa tshothe
12
Zwinwe vho (kha vha talule)
13
272 Arali vho mala kana vha na muthu wavho, uyo muthu u shuma mushumo de (ndi zwifhio
kha zwitevhelaho zwine zwa talutshedza nyimele ya muthu wavho ya mushumo?)
A thi shumi, a thi khou toda mushumo
1
A thi shumi, ndi khou toda mushumo
2
Ndi kha pentsheni
3
Ndi a lwala
4
Ndo holehala lwa tshothe
5
Ndi mmemudi – a thi khou toda mushumo
6
Ndi mmemudi – ndi khou toda mushumo
7
Nwana wa tshikolo (mutshudeni)
8
Ndi tou dishuma tshifhinga tshothe
9
Ndi tou dishuma – zwinwe zwifhinga
10
Ndo tholiwa lwa tshifhinga nyana
11
Ndo tholiwa lwa tshothe
12
Zwinwe vho (kha vha talule)
13
A zwi nkwami – A tho ngo maliwa
00
273 Mushumo wavho ndi wa u ita mini zwa zwino? [KHA VHA NWALE PHINDULO. ARALI VHA SA
SHUMI KHA VHA VHUDZISE NGE ZWA VHA VHA TSHI ITA TSHIFHINGANI TSHO FHELAHO]
______________________________________________________________________________
(Vho hana u fhindula)
(A thi divhi)
(A zwi nkwami – A thongo vhuya nda shuma
97
98
00
274
Arali muthu wavho a tshi shuma, mushumo wawe ndi mushumo de? [KHA VHA NWALE
PHINDULO. ARALI VHA SA SHUMI KHA VHA VHUDZISE NGE ZWA VHA VHA TSHI ITA TSHIFHINGANI TSHO
FHELAHO]
______________________________________________________________________________
34
(A zwi nkwami – a thi na munna kana musadzi)
00
275. Mutholi wa wavho kha uyu mushumo ndi nnyi? [Muvhudzisi: Vha vhalele phindulo ntha]
[KHA VHA TINGELEDZE PHINDULO NTHIHI. ARALI VHA SA SHUMI KHA VHA VHUDZISE NGE ZWA VHA
VHA TSHI ITA TSHIFHINGANI TSHO FHELAHO]
Muvhuso, tshumelo dza phabululiki kana vhuswoleni
Dzangano la muvhuso
Khammphani ya phuraivethe
Vha to di shuma
Zwinwe vho (vha talule)
(A zwi nkwami – a thiathu vhuya nda shuma)
1
2
3
4
5
0
276. Mutholi wa mufarisi wavho ndi nnyi? [Muvhudzisi: Vha vhalele phindulo ntha]
[KHA VHA TINGELEDZE PHINDULO NTHIHI. ARALI VHA SA SHUMI KHA VHA VHUDZISE NGE ZWA VHA
VHA TSHI ITA TSHIFHINGANI TSHO FHELAHO]
Muvhuso, tshumelo dza phabululiki kana vhuswoleni
Dzangano la muvhuso
Khammphani ya phuraivethe
Vha to di shuma
Zwinwe vho (vha talule)
(A thi divhi)
(A zwi nkwami – a thiathu vhuya nda shuma, kana a thina mufarisi)
1
2
3
4
5
8
0
277 Arali vha tshi tou di shuma, vha na vhashumi vhangana?
vhashumi
A thi divhi
A zwi nkwami (a thi ho kha zwa vhashumi)
998
000
278. Vha shuma wara nngana nga vhege?
awara
(Vho hana u fhindula)
(A thi divhi)
(A zwi nkwami - a thi ho kha zwa vhashumi)
97
98
00
Ee
Hai
(Vho hana u fhindula)
(A thi divhi)
(A zwi nkwami - a thiathu vhuya nda shuma)
1
2
7
8
0
279. Vha foromane mushomoni wavho?
[ARALI VHA SA SHUMI, A VHA HUDZISE URI VHA ITA MINI]
280. Vha murado ono badela wa dzangano la vhashumi (Trade Union)?
Ee, ndi murado
Ndo vha ndi murado, zwino ndo litsha
A thongo vhuya nda vha murado
35
1
2
3
281. Vha di vhona sa murereli naa?
Ee
Hai
282.
1
2
Kha vha pfukela kha Q. 284
Arali phindulo i Ee kha vha talule
Mutendi
African Evangelical Church
Anglican
Assembles of God
Apostle Twelve
Baptist
Dutch Reformed
Full Gospel Church of God
Faith Mission
Church of God and Saints of Christ
Jehovah's Witness
Lutheran
Methodist
Pentecostal Holiness Church
Roman Catholic
Salvation Army
Seventh Day Adventist
St John's Apostolic
United Congregation Church
Universal Church of God
Nazareth
Zionist Christian Church
Other Christian
Islam / Muslim
Judaism /Jewish
Hinduism / Hindu
Buddhism / Buddhist
Zwinwe vho (vha talule) ………………………
(Vho hana u fhindula)
(A thi divhi)
(A vho ngo fhindula)
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
97
98
99
283. Nga nndani ha mishumo i fanaho na dzi mbulungo, minyanya na ndovhedzo, ndi lungana
hune vha dzhenelela tshumelo kana mitangano i tshimbilelanaho na zwa vhurereli.
Luthihi nga kha vhege kana u fhira
Luthihi kha vhege
Luthihi kana luvhili kha nwedzi
Luthihi nga nwedzi
Lwo vhalaho kha nwaha
Luthihi kha nwaha
A lu tou vha vho lunzhi
Na khathihi
(Vho hana u fhindula)
(A thi divhi)
01
02
03
04
05
06
07
08
97
98
284
Vhone kana munwe murado wa muta wavho vha a wana tshelede ya mindende I
tevhelaho naa?
Mindende wa vhaaluwa
Mundende wa vhana kana tshelede ya u unda vhana
Mundende wa vha sa koni u di itela
36
1
2
3
Mundende wa u thogomela (Care dependency grant)
Mundende wa u dzula na nwana a si wau
Mundende wa u thusa (Grant in aid)
A huna muthu ane a hola mundende fhano mudini
(Vho hana u fhindula)
(A thi divhi)
4
5
6
9
97
98
285. Kha vhupo hashu hu na zwigwada zwa vhathu zwine zwa vha ntha na zwine zwa vha
zwa fhasi, vhone vha di vhea ngafhi kha tshikalo tsha 1 u swika 10 hune 10 ya vha ya nthesa 1
ya vha ya fhasisa
Nthesa …….
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
Fhasisa …….
286. Vha nga kala hani tshiimo tsha mutakalo wavho zwino?
Tshiimo tsha fhasisa
Tshiimo tsha fhasi
Tshiimo tsha vhukati
Tshiimo tshavhudi
Tshiimo tsha vhudisa
(A thi divhi)
1
2
3
4
5
8
ZWIDODOMBEDZWA ZWA MUFHINDULI
287.
Kha vha taluse uri mufhinduli vha dzula fhethu de?
Tshifhato / nndu ya zwidina kha tshitentsi tshire thuno kana bulasini
Nndu ya tshithu (sialala)/ Tshitanga/ Tshifhato tsho itwaho nga zwa sialala
Fuletheni
Nndu yo tumanaho na dzinwe (simplex, duplex or triplex)
Uniti kha dorobo ya vhaluwa
Nndu/ Fulethe/kamara murahu ha nndu khulwane
Nndu ya mazennge
Mukhukhu, e.g. murahu ha nndu ya munwe kana bulasini
Kamara/Fulethe thukhu
Kharavani/Ndennde
Hunwe vho, vha talule
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
Muvhudzisi: Kha vha nwale tshithihi tsha zwithu (matheriala) zwo shumiswaho kha thanga na
mbondo dza hune muvhudziswa a dzula hone hune muvhudziswa a dzula hone. [ZWE VHONE VHA
VHONA]
Matheriala wo shumiswaho
Zwidina
Semende
Mazennge
288. Thanga
01
02
03
37
289. Mbondo
01
02
03
Khuni
Pulasitiki (plastic)
Khadibodo (cardboard)
Matope o tanganaho na semennde
Wattle and daub
Tiles
Matope (Mud)
Mahatsi
Asbestos
290
04
05
06
07
08
09
10
11
12
04
05
06
07
08
09
10
11
12
Madi a shumiswaho kha zwithu zwinzhi fhano mutani (hayani) kanzhi a wanala ngafhi?
[Muvhudzisi: kha vha nange phindulo NNTHIHI fhedzi]
Madi a bommbini ya nduni henefho hayani ire na tshikalo
Bommbini ya nduni henefho hayani ya madi o dzulaho o badelelwa
Madi a bommbini ire henefho luhurani lwa hayani a re na tshikalo
Bommbini ya madi a luhurani o dzulaho o badelelwa
Bommbini ya madi a re luhurani lwa hayani a sina tshikalo
Bommbini ya shango ya madi a mahala
Bommbini ya shango ya madi a badelwaho
Mudzulangatsini – a ri badeli
Mudzulangatsini - ri a badela
Thanngani
Thanngani ya hayani
Madi a gwedzho
Madi a gwedzho ya shango
Madi a mvula a re thanngani
Madi a elelaho a mulamboni
Damuni
Madi o imaho
Tshisimani
Thavhela
Madi a bvaho hunwe vho (kha vha talule)……………….
291.
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
Vha wana madi fhethu ha vhukule ha fhasi ha 200m naa?
[Muvhudzisi: Mithara ya 200 lingana na midavhi mivhili ya bola.
Muvhudzisi: Vha tingeledze a zwi vha kwami arali mufhinduli a na bommbi nduni kana
dzharatani].
Ee
Hai
A zwi nkwami
292
Muta wavho u shumisa madi mangafhani kha mishumo yothe ya hayani?
>lithara dza 25 (tshigubu tshithihi)
Lithara dza 25 -100 (zwigubu 1-4)
Lithara dza 101-200 (zwigubu 4-8 / ½ - 1 diromu)
Lithara dza 201-400 (zwigubu 8-15/ 1 - 2 madiromu)
Lithara dza 401-600 (zwigubu 16-24/ 2 - 3 madiromu
Lithara zo no fhira 600 / madiromu a no fhira mararu
A thi divhi
A zwi nkwami, ndi na bommbi nduni kana dzharatani
293.
1
2
9
1
2
3
4
5
6
8
9
Kha nwaha wo fhiraho, hu na u thithisea ha tshumelo dzo no fhira duvha lithihi?
[Muvhudzisi: kha vha nange phindulo NNTHIHI fhedzi]
38
Na khathihi
Luthihi kana luvhli nga nwaha
Nga nwedzi
Zwo no fhira luthihi nga nwedzi
39
1
2
3
4
294.
Kha nwaha wo fhiraho, u thithisea ha tshumelo ho itea tshifhinga tshingafhani?
[Muvhudzisi: kha vha nange phindulo NNTHIHI fhedzi]
Na khathihi
Awara dzi si gathi
Awara dzi si gathi u swika duvha lithihi
Maduvha 1-2
Maduvha 3-6
Vhege nnthi (maduvha a 7)
U fhira vhege nnthihi
A thi tsha humbula
1
2
3
4
5
6
7
8
295. Arali ho vha na u khauwa ha madi nwaha wo fhiraho, vha vhona u nga ri tshiitisi
tshihulwane ndi mini? [Muvhudzisi: kha vha nange phindulo NNTHIHI fhedzi]
U phamuwa ha phaiphi
U sa shuma ha bommbo
U lugiswa
U sa vha na madi manzhi kha dziphaiphi (thodea
nnzhi u fhira u wanala ha madi)
U wanala ha madi nga zwifhinga zwo tiwaho
Gomelelo
U tshinyadzwa ha ndaka ya madi
U sa badela tshumelo ya madi
Zwinwe (kha vha zwi bule)…………….
A thi divhi
296.
01
02
03
04
05
06
07
08
09
98
Bunga li re mudini wavho ndi la lushaka-de/mufuda-de? [Muvhudzisi: Kha vha khethe
tshithihi fhedzi, lo no shumiseswa]
Bunga la u gwedzha lo tumiwaho na soredzhi ya shango
Bunga la u gwedzha lo tumiwaho na thannga
Bunga la mushonga
Bunga la mulindi li re na phaiphi ya u fema
Bunga la mulindi li sina phaiphi ya u fema
Bunga la bakete
Zwinwe vho (vha talule)
A huna bunga Æ Vha pfukele Q.299
A thi divhi
297.
01
02
03
04
05
06
07
08
98
Arali vha tshi shumisa bunga la bakete li bvisiwa lungana?
[Muvhudzisi: Kha vha tingeledze, a zwi nkwami arali vha sa shumisi bunga la bakete]
Luthihi kha vhege
Luthihi kha vhege mbili
Luthihi kha nwedzi
Lu sa fhiri luthihi kha nwedzi
A thi divhi
A zwi nkwami, a thi shumisi bakete
298.
1
2
3
4
8
9
Bunga lo bulwaho afho ntha li wanala ngafhi?
Ngomu nduni
Ngomu dzharatani
Nnda ha dzharata
40
1
2
3
299.
Mudi wavho wo tumanywa na kha pala la mudagasi naa?
Ee
Hai
300.
1
2
Vha a swikelela tshumelo dza khomphwutha (computer) naa?
Ee, i hone hayani
Ee, i wanala mushumoni
Ee, mushumoni khathihi na hayani
A huna
301.
1
2
3
4
Vha a swikelela tshumelo dza inthanethe (internet) naa?
Ee, i hone hayani
Ee, i wanala mushumoni
Ee, mushumoni khathihi na hayani
Ee, mavhengeleni a inthanethe (internet cafe)
Ee, sentharani ya lushaka
A huna (Kha vha pfukele kha Q. 311)
302.
1
2
3
4
5
6
Arali vha tshi swikelela tshumelo dza inthanethe (internet), vha i shumisa u ita mini?
[Muvhudzisi: Phindulo dzo vhalaho]
a. Zwa u dimvumvusa
b. Zwa vhubindudzi
c. Zwa u bannga
d. Ndivho
e. Zwinwe vho
303.
Ee
1
1
1
1
1
Hai
2
2
2
2
2
Vhana lutingo thendeleki (cellphone) lune vha lu shumisa naa?
Ya vhone vhane
Ya vhubindudzi
Zwothe zwo bulwaho afho ntha
A huna
1
2
3
4
Ndi zwifhio zwishumiswa zwi tevhelaho, nahone zwine zwa shuma, zwine zwa vha hone mutani
wavho?
304.
305.
306.
307.
308.
309.
310.
311.
312.
313.
314.
315.
316.
317.
Madi a bombini a fhisaho
Firidzhi
Mikroweivi (yo no shuma)
Video kana VCR ya hayani
Mutshini wa u penyisa na u kunakisa
Mutshini wa u kuvha zwiambaro
Tshitofu tsha mudagasi
Thelevishini
Mutshini wa u omisa zwiambaro
Lutingo lwa nduni lwa Telkom
Gumba-gumba/Gireme
Hune zwigodelo zwa tanzwela hone
ngomu nduni (kitchen sink)
Tshumelo dza u tsireledza hayani
Tshixwatudzi
41
Ee
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
Hai
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
1
2
1
1
2
2
318.
319.
320.
321.
322.
323.
324.
325.
326.
327.
Tshumelo ya M-Net kana Dstv
Mutshini wa u tanzwa zwigodelo
Mutshini wa u runga zwiambaro
Mutshini wa u tamba DVD
Goloi nthihi kana dzo no fhira nthihi
Mushumi wa nduni
Thingothendeleki nthihi kana dzo no
fhira nthihi
Thingothendeleki nthihi hayani
Radio
Radio dzo no fhiraho nthihi hayani
1
1
1
1
1
1
2
2
2
2
2
2
1
2
1
1
1
2
2
328. Kha nwaha wo fhiraho, huna tshifhinga tshe vhana vha fhasi ha minwaha ya sumbe vha
farwa nga ndala nga u shaya masheleni a u renga zwiliwa mudini wavho.
Ee
Hai
A thi divhi
(A zwi nkwami)
1
2
8
9
329. Kha nwaha wo fhiraho huna tshifhinga tshe vhanwe vhathu kha uno muta vha farwa
nga ndala nga nthani ha u shaya masheleni a u renga zwiliwa
Ee
Hai
(A thi divhi)
(A zwi nkwami – a huna vhanwe vhathu)
1
2
3
4
MUHOLO WA MUTHU NA WA MUTA
GARATA G2
330. Kha vha nange ledere line la talutshedza THANGANYELO YA MUHOLO WA MUTA WAVHO
hu sathu bviswa muthelo na zwituswa. Vha katele na ndila dzothe dzine dza vha holela
i.e muholo, mundende, nzwalelo dza mbulungelo , etc.
331. Kha vha nange ledere line la talutshedza THANGANYELO YA MUHOLO WAVHO hu sathu
bviswa muthelo na zwituswa. Vha katele na ndila dzothe dzine dza vha holela i.e
muholo, mundende, nzwalelo dza mbulungelo , etc
K
L
M
N
O
P
Q
R
S
T
U
V
W
A huna muholo
R1 - R500
R501 - R750
R751 - R1 000
R1 001 – R1 500
R1 501 – R2 000
R2 001 – R3 000
R3 001 – R5 000
R5 001 – R7 500
R7 501 – R10 000
R10 001 – R15 000
R15 001 – R20 000
R20 001 – R30 000
R30 000 +
O hana u fhindula
A huna vhutanzi/Thi divhi
42
330.
Muta
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
97
98
331.
Muthu
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
97
98
332. Ndi tshifhio tshikalo tsha muholo tshine vha nga tshi dzhia tshi tsha fhasisa u fusha
thodea dza muta wavho, zwine zwa amba zwauri muta wavho u nga si kone u tshila nga
masheleni ane a vha fhasi ha?
R…………………..
(a thi divhi = 98)
333. Vha nga amba uri vhone na muta wavho vha…
Muvhudzisi: Vha vhale dzinwe ndila.
Vho pfuma
Vha tshila zwavhudisa
Vha tshila zwavhudi
Vha khou sokou tshila sa zwenezwo
Vha a shaya
Vha a shayesesa
1
2
3
4
5
6
334. Vha fushea lungafhani nga vhutshilo havho nga u angaredza? [Garata 1]
Ndo fushea tshothe
Ndo fushea
Vhukati
A tho ngo fushea
A thon go fushea na khathihi
A thi divhi
335.
Ri tshi sedza zwithu zwothe nga u angaredza, vha nga kona u amba uri vha…?
Ndo takala nga maanda
Ndo takala
A tho ngo takala kana u takala
A tho ngo takala
A tho ngo takala na khathihi
(A thi divhi)
336.
1
2
3
4
5
6
1
2
3
4
5
8
Ri tshi sedza namusi na maduvha matuku o fhelaho, vha nga kona u amba uri vha…?
Muya wavhudi u fhirisa manwe maduvha
Zwithu zwi ngonani
Zwi kha tshiimo tshivhi u fhirisa murahu
A thi divhi
RO LIVHUWA TSHUMISANO YAVHO
43
1
2
3
4