INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07

INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
A
• Acamani
• Aca pacha vraque
• Aceropunta
• achuma
• acufa aputiri cala
• acurun
• achachi
• achachillas
• achalaw!
• achi mama
• achiote
• achiq
• achiqyachiy
• achiqyay
• achi tayta
• achi wawa
• achuni-casha
• achupalla
• Adam Kadmon
• afiro
• aflihiy, aflijiy
• agradisiy
• ahijada, ahijado
• Ai Apaec
• ajo macho
• ajosacha
• ajosquiro
• Akapana Temple
• aklla, aclla
• aklla chaupi cataquin
• akllawasi
• akllay
• akulli
• akulliy
• akulliy hura
• akupana
• akurma
• akuy
• alabado
• alakhpacha
• alakhpacha thaqui
• alawaru
• Alcavicca
• alchemy
• alittiri chuymani
• alma
• alquimia palística
• altomesayoc, altumisayuq
• alunsillu
• allchi, allchhi
• allin
• allinaqni hutama
• allinchay
• allin mama
• allin tayta
• allin tukuy
• allinyachiy
• allinyanakapuy
• allinyay
• allin yuyay
• alliq
• allpa
• allpa-huichcan
• allpa mama
• allpa pacha
• allpa-pishco
• allqoruna
• allquchakuy
• amahuaña, amahuani
• amahuata
• amapanki
• amaru
• Amaru
• Amaru Mach’ay
• amarun
• Amaru Topa Inca
• amauta, amawta
• amparo
• Ampato
• amuta
• anaconda
• anan
• anchanchu
• Ancochinchay
• anga
• angash-machohuallpa
• anguila
• anima, animu, animus
• animism
• animu huahana
• anka
• anka kay
• anqil
• anti
• Antisuyu
• añaychay
• apacheta, apachita
• apachi
• apachiqta, apachekta
• Apocatequil, Apotequil
• apu, Apu
• Apuchin
• Apu Illapu
• Apu Kon Tiki Wiracocha
• apunchik
• Apu Punchao
• apurema
• apu simi
• apuyaya
• aqllawasi
• ara
• ara madrina, ara
padrino
• Aramu Muru
• araphoqtoy
• arambasa
• archetype
• arco rojo de doce cuernos
• arkana
• arkayuyu
• armakuy
• aro checachatha
• aroma
• arona pha khrachaaña
• arpa, arpay
• aro pucuacatha
• arrepentikuy, arripintikuy
• arriba seeds
• arwiy
• asiy
• asiku
• asirikuy
• asnapa
Page 1
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• assemblage point
• asukar
• aswan
• aswan allin
• aswan hatun
• Ataguchu
• Atahualpa
• athema
• atipaq
• atipay
• atiy
• Atun Wiracocha
• atuqpa ullukun
• auca
• Aucayacu
• Aucaypata
• auqui
• auquini yocani
• aurando
• Ausangate
• awka, auca, awqa
• awkapuriq, awqapurej
• Awka Runa, Auca Runa
• awka sirenas
• awki
• awkicha
• awqa
• awuha
• Axomama, Axsomama
• aya
• aya hacha, ayajacha,
aya sacha, aya sach’a
• ayahuasca
• ayahuasca amarilla
• ayahuasca blanca
• ayahuasca cascabel
• ayahuasca colorada
• ayahuasca india
• ayahuasca trueno
• ayahuascero
• ayahúman
• Ayamanchare
• aya marka
• ayañawi
• aya pampa, aya p’ampana
• aya p'achallina
• aya p'achalliq
• ayar
• Ayar
• Ayar Auca, Ayar Awka
• Ayar Cachi
• Ayar Manco
• ayaruna
• aya sacha, aya sach’a
• aya sankha
• aya taki
• Ayar Ukhu
• aya uma
• aya wasi
• ayayay
• aycha kurku
• ayllu
• ayllu apu
• ayllu kawsay
• ayllukuna
• ayllukuy
• ayllumasi
• ayllunakuy
• ayllupura
• aylluy
• Aymará
• ayni
• ayni karpay
• ayninakuy
• ayniy
• ayranpu, ayrampo
• aysiri
• ayúmpari
• ayuscay
B
• Bactris (Pyrenoglyphis
sp.)
• bamba
• banco, bancu
• bautisay
• bautisakuy
• bejuco de las calenturas
• bendición
• bendeciy
• black ayahuasca
• blowing
• boa
• boa negra
• brujeria
• brujo, bruja
• bubinzana
• bufeo colorado
C
• caballo piripiri
• caca
• cacakuna
• Cacha
• caja, cajón
• Cajatambo
• cala
• cala hufnutha
• calpa
• callarani pacha
• Callawaya
• callifaa
• camahuakhlli
• camalonguero
• camay, kamay
• camayoq
• camac
• camelid
• canca
• cancha
• canero
• cannibalism
• canopa
• capac
• capa cocha, capacocha
• Capac Raymi
• Capac Toco
• Capac Yupanqui
• Carachupa Mama
• cargo
• carguyoq
• casarakuy
• casha-cushillo
Page 2
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• Catachillay
• catahua, catahua negra
• catahuero
• Catequil
• Cave of Refuge
• Cavillaca
• ccachu puma
• ccana
• ccanau ri
• ccantata pacha
• ccapkhomi haccha ttalla
• ccarinocatha
• Ccoa
• cchiuu
• cchukhtataqui
• cchulu
• ceke, ceque, seqe
• ceke rumi
• Ceke Rumi
• chakra
• cielo ayahuasca
• ciencia vegetalista
• cities
• Citua
• Ciyuwayis
• clavohuasca
• coca, kuka
• Cocamama
• coca mukllu, kuka
mukkllu
• cocha
• cochas bravas
• Cocha Supay
• cochineal
• colla
• collacamana
• collaña
• collari
• Collasuyu
• collca, qollqa
• Collca
• compadrazgo
• Con, Kon
• condenados
• condor, kuntur
• Condor Concha
• condor misha
• Coniraya, Coniraya Wiracocha
• conopa, canopa
• conscious death
• consensual reality
• Contisuyu
• Con Ticci Wiracocha
• Contiti Wiracocha
Pachayachachic
• Copacati
• Coricancha, Qoricancha
• cosco, qosqo
• Cotahuasi Valley
• coto-máchacuy
• creey
• cuicamama
• Cuichu
• cumpa-supay
• -cuna
• Cuntisuyu
• curaca, kuraka
• curandera/curandero
• curanderismo
• curakakulleqs
• Cusco, Cuzco
• Cusco Huanca
• cuti, kuti
• cuticuti
• cuti despacho
• cuya
• cuyaiki
• cuyiki
• Cuzco Huanca
Ch
• chacana
• chacanana, chakanay
• chacapa
• chacara
• chacaruna
• chacchar
• chacha
• chachacoma, chachacomo, chachakuma
• chacra, chakra, chacara
• chacruna
• Chai-Cullkimama
• chaicuni
• chakhllatpacha tutiri
• challa
• chamáiro
• chanca piedra
• Chancas
• chapay
• charango
• chaska
• chasqi, chaski
• chaskichiwaychis
• chaucallas
• chaupi, chawpi
• chawpinpi
• chayay
• chayka
• chaykapay
• checa pinihua
• chej-pacha
• cheqak, cheqa
• Chia
• chicha
• chilca
• chillquenocaquikhama
• chin
• chinca, chinka
• chincanas
• Chincana, La
• chinchay
• Chinchincalla
• Chinchisuyu, Chinchaysuyu
• chinchona
• chinkachiy
• chinkakuy
• chinkana
• chinkapuy
• chipchiy
• chiqanta
• chiqaq
• chiraopacha
Page 3
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• Chirao Sucanca
• chirapa
• chirik-sanango
• chirisanango
• Chocachinchay, Choquechinchay, ChuquiChinchay, Choque
Chinchay
• chonta
• chontero
• choque
• Choque Illa
• chori
• chuchali
• chuchuwasa
• chuchuwasha, chuchuwasa, chuchuwasi
• chukcha
• chulu, cholo, -a
• chullachaki
• chullo
• chullpa
• chullumpi
• chunpi, chumpi
• chunpi khuyas
• chunpi paq’o, chumpi
paq’o
• chupini
• chupinijaqui
• chuqui illa
• churafiña
• chushllu
• chusi
• chuyanchaki
• chuyma churafitha
Ch’
• ch’aka
• ch'akataya
• ch’aki
• ch’akispa
• ch’akiy
• Ch’alla
• ch’alla
• ch'allay
• ch’arki
• ch'aska
• Ch’aska-Qoyllur
• ch'aska ñawi
• ch’aska plata
• ch’ikay
• ch'in
• ch'in pacha
• ch'inyay
• ch’iqmiy
• ch’isiyay
• ch'uchali, chuchali
• ch’ulla
• ch’ullan chaki
• ch’ullanchaki-caspi
• ch’ullanchaki garden
• ch’ullpa, chullpa
• ch'uncho
• ch’upuy
• ch’usak
• ch'uru
• ch’uspa
• ch'uya
• ch’uyaska, ch’allaska,
ch’uyasqa
• ch'uya sunqu
• ch'uyayay
Chh
• chhakhlla
• chhulli
• chhullunku
• chhuqay
D
• daño
• Dark Cloud Constellations
• Daytime Sun
• desgracia
• despacho
• diet
• Diosa huayuthuayunocathaa
• Diosana camachita
aropa
• Diosman kutiriy
• Diosmanta mañakuy
• Diospa atiynin
• Diospagarasunki
• Diospagaray
• dismemberment
• divination
• Diyus
• Diyus kaynin
• Diyuspa wasin
• doctora
• dog
• double (Eng)
• duktur
E
• ecstatic flight
• ehupi
• ekekos
• Ekkeko
• empacho
• encantero
• encanto
• energy center
• enqa
• enqaychu
• entheogenic
• Epunamun
• espiritu
• espiritu pacha
• Espiritu Pampa
• estimular el canto
• estrella
• ewanqelio
Page 4
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
F
• falsa cabeza
• fanged deities
• femanta willana
• first attention
• First Sun
• Fifth Sun
• Fourth Sun
G
• garabatokasha
• Gateway of Aramu
Muru, Gateway of
Amaru Muru
• Gateway of the Sun
• genio
• gnomos
• Golden Disc
• Guaca Bilca
• Guari
• guayrur aklla
• guayusa, huayusa
H
• hacha
• hacha llullu mitha
• hachatha
• hach’u
• hach’u p’anpay
• hadas
• hakakuna
• hake mallkis
• halatha
• hallpay
• hamawt’a
• hampi, jampi
• hampichiy, hampiy
• hampikamayoq, hampicamayoq
• hampina wasi
• hampiq
• hampiri
• hampiriy
• hamppattitha
• hampui
• hampiyuq wasi
• hamppattitha
• hampuy
• hampumuy
• hamuy
• hanan
• hanan and hurin
• Hanan and Hurin Cusco
• hanaq
• Hanaqpacha, Hanan
Pacha
• hani tucuychañami
• hanku haywa
• happattitha
• hapu
• hapu ranti
• haraweq
• harawi
• hark'ana, harkana, arkana
• hark’apay
• hark’ay
• harmine
• hasp’ikuy
• hatha
• hatumpi ccatu
• hatun, jatun
• hatun awkicha
• hatun cocha, hatun
qucha
• Hatun Inti
• hatun k'anchay
• hatun karpay
• hatun laika
• hatun madrina, hatun
padrino
• hatun paq’o
• hatun p'unchaw
• Hatun Qeros
• hatun qucha
• hatun quyllur
• hatun rumi
• hatun runa
• hatun yaku
• hauira
• hauira cata
• haylli
• hayaya
• haywa, hayway
• haywarisqa
• haywakuy
• haywariky aklly
• haywarkuy
• hechicería
• hechicería marupa
• hechicero
• hihuatha
• hila ñayra huahua
• hiporúru
• hiska hauiri
• hoocha
• huaca, wak’a
• Huaca Wilka, Guaca
Bilca
• Huaca el Dragon
• huacapú
• huachancana
• huachu
• huachuma, wachuma,
achuma
• huachumero
• huaco
• huaira
• huaira-cucha
• Huallallo Carhuincho
• Huaman Lipa
• huancahui
• Huana Cauri, Huanakawri
• Huanaypata
• huanca, wanka
• huaní
• huaquero
• huara huara
• huarachicu, huarachicuy, waracikoy, huarachico
• Huari
Page 5
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• huarmi
• Huarochirí Manuscript
• huasi-ukulluco
• huasca, waska
• Huascar
• Huascarán
• huata
• huatanruna
• huauque
• Huaya, Manuel
• huayusa
• Huayna Capac, Wayna
Capac
• huayño
• huayruru
• hucha, jucha
• huchachay
• huchallikuy
• hucha mikhuy, hucha
mikuy
• huchayuq
• huchasapa
• huchata pampachay
• huicungo
• huinioch rumi
• huiririma
• Huitaca
• huito
• huizo oni
• huk k'ata kay
• humihua
• hunguráhui
• hup’a
• huqnirayay
• hurin, urin
• Hurin Cusco
I
• icaro, ikaro
• idioma
• Idolotrías
• ikaray
• ila poca, ila cayu
• illa
• Illamani
• illanchay
• Illapa, Iyapa, Ilyap’a,
Katoylla
• illapa
• illaputtatha
• illaris
• illariy
• illasqa, illaska
• Illa Ticci, Illa Tiqsi, Illa
Teqsi
• illawi
• Illampu
• Imaymana Wiracocha
• Imbabura
• imprint
• iñaca
• Inca, Inka
• Inca mallku
• Inca Roca
• inca simi
• Inca Urco
• inca wasi
• incayichu
• iniy, iñiy
• Inka
• inkari
• Inkarrí
• Inca Yupanqui
• inlis
• inlisa
• inquini
• inti
• Inti
• Inti Cancha
• intichay
• inti chimpu
• inti chinkay
• intindiy
• intihuatana
• Inti inti
• Inti Jiwaña
• Intip Apu
• Intip Churi
• Inti Tayta, Tayta Inti
• inti lluqsiy
• inti pacha
• Intipunku
• intip chinkanan
• intip lluqsinan
• inti p'utumuy
• Inti quenayaro hithinti
• Inti Raymi
• inti t'iksuy
• inti wañuy
• inti wata
• Inti watana, Intihuatana
• Inti yaykuna
• Inti yaykuy
• ipa
• irakar
• irpay
• ishanga
• iskay chantayuq, iskay
chantayoj
• iskay kapun, iskay kapunku
• Island of the Moon
• Island of the Sun
• ispallas
• itu apu
• ituy
• ivénki
• Iyapa
• iwanqiliu, ewanqelio
J
• jaguar
• jaladores
• jallalla
• jampi
• jampiri
• jampiy
• jap'eqay
• japu
• jatun
• jenin-yushinbaon carcel
• jergón
• jergón-sacha
• josho oni
Page 6
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• journey
• jucha
K
• Ka-Ata-Killa
• kaipai
• kaka haypicha
• Kalasasaya
• kallari
• Kallawaya
• kamak, camac
• kamalonga
• kamay
• kamayoq, camayoq
• kanchai, kanchay
• kanku
• kantuta
• kañu hucha
• kapak, kapaq
• kapilla
• Kapukiri, kapuri, kaupuri
• kaqch'a, kaq’cha
• kaq'lla
• karaka
• karma
• karpay
• kasarakuqmasi
• kasaraku
• kasarakuy
• kastillasimi
• ka’ta
• katachillay
• Katoylla
• katziboréri
• kausay
• kawak
• kawal
• kaway
• kawsachun
• kawsay, kausay
• kawsay kanchai
• kawsaykuna
• kawsay pacha
• kawsay poqp'o
• kawsay wayra
• kaya
• kayao
• Kaypacha
• kaypachiswaychis
• kaypai
• kente
• kilkis
• killa
• killa chinkay
• killa hunt'a
• killa hunt'asqa
• killa nanay
• killap himpun
• killapura
• killa p'unchaw
• killa wañuy
• killa wañuy mit'a
• killka
• Killo-runa
• Kimat
• kinti
• kintu, kintui
• kipu
• kisuar
• Koa, K’owa, Ccoa, Qoa
• kochutha
• Kolla, Qulla
• Kollahuaya, Qollahuaya,
Kallawaya, Callawaya
• kollana
• kollari
• Kollasuyu, Collasuyu,
Qollasuyu
• kollyor
• Kon
• konti
• Kontisuyu
• kuchuna
• kuchuy
• kuka
• kuka mukkllu
• kuku
• kukuchi, condenados
• kulli
• kumaraña
• -kuna
• kunka
• kunphiyay
• Kuntumamani
• kuntur
• kura
• kuraka
• kuraq, kurak
• kurak akulliq
• kurak junta
• kuri-toro
• kurku
• kurus
• kusa
• kusa kusa
• kusi
• kusikuy
• kusisqa
• kuska
• kuskachakuy
• kuti
• kutichiy
• kutichikuy
• kutimunaykama
• kutipuy
• kutirikuq
• kutirikuy, kutirikapuy, kutiriy
• kutirimpuy
K’
• k'aja onqoy
• k'anchariy
• k'anchay, kanchay, kanchai, qanchay, q’anchay
• k'anchaykuriy, q'anchaykuriy
• k'anchaykuy, q'anchaykuy
• k'anchayllu, kanchayllu,q'anchayllu
• k’anchaypacha
• k'aray
• k’aykaska
Page 7
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• k’intu, k’intui
• k'iri
• k’irikuy
• k'ita
• K’owa
• k'umuykuy
• k’uychi, k’uyuchiy, k'uycha
Kh
• kharka
• khipu
• khumpa
• Khuno
• khuya, cuya
• khuyakuq
• khuya rumi
• khuyay
L
• lagarto ronsapa
• laica
• Lake Titicaca
• lanlaku
• lanla
• lanlas
• lanti
• lantin
• laqhayay
• layca
• laycachatha vmochatha
• layqa
• layqay
• light body
• limanda
• Limacpampa
• loa
• lo andino
• lucero ayahuasca
• lucid dream
• luluwen
• luminous awareness
• luminous body
• lupitha
• luratapa
• lupuna colorada
• lurin
• luylu
Ll
• llahta runa
• llamar mareación
• llank’ay, llankay, llancay
• llakikuy
• llakllay
• llallawa
• llama
• llamiy
• llama untu
• llamp'u
• llamp'u sonqo
• llant'a
• llapanku
• Llaqta Apu
• llaqta camayoc
• llaqtu
• llasa
• llawar
• llibpa
• lliklla
• llimphu
• llimphuchay
• llimphuyay
• lliphipiy
• llipht’a, llijt'a
• llimpi
• Llipian Hatun Warmi
• lloke , lloq’e, lloque,
lluq’i
• lloq'e nacuy
• llonqhetaku
• lloquesca
• lloqsi, lluqsiy
• Lloque Yupanqui
• llparatha
• llulo-jergón
• llumpaq
• llumpay sumaq
• lluq’i
• lluqsiy
M
• machacausa
• machasqa, machaq
• machay
• mach’ay
• mach’aqway
• machu
• Machu Picchu
• maestro
• mak’alinakuy
• mak’alliy
• mal aire, mal viento
• mal aire de agua
• mal aire de difunto
• maligno
• malliyachiy
• mallki
• mallku
• mallqui, mallki
• mama
• Mama Allpa
• mamacha
• Mama Coca
• Mama Cocha, Mama
Qocha
• Mama Cunas
• Mama Killa, Mama
Quilla
• Mama Kuna, Mama
Cuna
• Mamamtúa
• mamani
• Mama Pacha
• mama q’epe
• Mama Quilla
• Mamarit’i
• Mama Sara, Zaramama
• mana
• mana allin
• mana allin yuyayniyuq
Page 8
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• manan imapas
• manan niy
• mana puñuy atipay
• mana samayniyuq
• Manco Capac
• manchakuy, mancharikuy
• manchari
• mancharichikuyniyuq
• manchay
• manguaré
• manqhue chuyma
• manqu wasi
• mañakuq
• mañakuy
• manta
• mapacho
• map’a
• maqchhiy
• Maras Toco
• mareación
• maripuri
• mariri
• markachana
• marmicuña
• marupa
• marupa machaco
• masha-yakuruna
• masi
• masichakuy
• masintin
• maskaypacha
• mastai
• mastana
• mast'ay
• matecllu
• Mauqallqta
• maycha
• mayco
• maycoña
• Mayta Capac
• Mayu
• medicina
• medicine
• medicine wheel
• menstruation
• mermaid
• mesa
• mesarumi
• mesayoq
• mihuy
• mikhuchiy
• mikhuna
• mikhuna wasi
• mikhuy, mihuy
• Millaipa-huarmi
• millanayay
• millu
• milluy
• mink’a
• mink'ay
• miña
• misa
• Miscayani
• misk'i
• mismarumi
• Misminay
• mit’a
• mitima
• mitimaes
• mocura
• moroy urco, muru-urco
• mosoq, musuq
• mosoqchay
• mosoq karpay
• mosoqmanta
• mosoq wata
• mosoqyay
• mosqoy, mosquy,
musqhuy, mosqukuy
• mosquchay
• mosquq
• much’ay
• much'ana
• muchanaco
• muchani
• muchuy
• muhu, muju
• Muki
• mulla
• mulli
• mullu
• mullu khuya
• mummy bundle
• muna
• munakuq
• munakuy
• munanakuy
• munaña
• munapayay
• munaq
• munay
• muña
• muraya, meraya,
mueraya
• muraya-cai
• murui-huaira
• muskhiy
• muspay
• musqhuy
• mut'uy
• muyu
• muyuriy
• muyukancha
N
• nacechiy
• nacekuy
• nacu
• nagual
• nagual axis
• nagualismo
• nanachikuy
• nanachiy
• nanay
• nanay thanichiq
• napa
• napani
• napay
• naupa, nawpa
• Nayamlap
• nayra pacha
• nia hituatatha
• nierika, nierica
• Nighttime Sun
• nina
Page 9
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• nina runa
• nina kuru
• nina lawray
• Ninán Cuyúnchic
• nitimushcanpoma
• non-ordinary reality
• novicio
• nucnu huasca
• nuka sunquipy causanqui
• nuna
Ñ
• Ñacachus
• ñakay
• ñak'arichiy
• ñak'ariy, ñakariy
• ñan
• ñaña
• ñanta riqsichiq
• ñañaptaatha
• ñañaptatha
• ñaupa, ñawpan
• ñawinchay
• ñawi, ñawin
• ñawi mayllay
• ñawin aqha
• ñawpa, ñaupa, ñawpan
• ñawpa ayllu
• ñawpa llaqta
• ñawpa machu
• ñawpa pacha
• ñawpaq
• ñawpaq kaq
• ñawpaqta
• ñawsa
• ñucchu
• ñust'a
O
• ofrenda
• ofrenda quemada
• ojos de luz
• oni
• oni xuma
• Ono pacakoti
• onqosqa
• onqoy, oncoy, unkuy
• Onqoy
• onqoykuy
• opakuna
• oray
• Orcochillay
• ordinary reality
• orejones
• organizing principles
• orqhoy
• ortiga
• otorongo, uturunqu
P
• pacari
• Pacaritambo
• pacha
• pacha callaripaua
• Pachacuti
• Pachacuti Inca Yupanqui, Pachakuteq Inca
Yupanqui
• pacha cuti
• pachacuti, pachakuti
• pachacutik
• pacha kuyuy
• Pachakamak
• Pachamama, Pacha
Mama
• Pachamamakamak
• Pachatira, Pachatierra
• Pachatusan
• pacsi
• pago
• pago a la tierra
• pakasqa
• palero
• pambamuri
• pampa
• pampa aklla conas
• Pampachaway!
• pampachay
• pampamesayoq
• panacas, panakas
• panai
• pana, pani
• panga-cometas
• panta
• pantay
• panteon
• panshin oni
• paña
• Papamtúa
• papas-trueno
• paqari
• paqarichiy
• paqarimuy
• paqarina
• paqcha
• paq’o
• paq’o kuna
• para
• Paracas
• para-pára
• Pariacaca, Pariya Qaqa
• pastilla
• Paullu Inca
• pawi
• pawikuy
• payan
• payés
• Paytiti
• perfumero
• picchu
• pichay
• Piguerao
• Pihca Conqui
• pijchuy
• pinkuyllus
• piri-piri
• pischaco
• pisco
• pitay
• Pitu Siray and Sawa
Siray
• Pizarro, Francisco
Page 10
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• Pleiades
• point zero
• Poma, de Ayala Felipe
• pompóm
• ponq'o
• poqen kanchay
• poq’po
• premundos
• prisisaqpaq
• profeta
• profetizay
• pucuypacha
• Pucuy Sucanca
• pucha
• puchara
• puka-bufeo
• puka chirapa
• puka-chukchas
• puka-lupuna
• puka-nina-runa
• puka-purahua
• pukara, pucara
• puka-urcutucu
• Pukina
• pukio, pujyu, pukyu
• pukllay
• pukuchu
• pumas-sirenas
• puna
• Punchau, Punchao,
p'unchaw
• punkisqa
• punkiy
• Punpuri
• puñuchiy
• puñuna
• puñuy
• puñuy atiy, puñuy atiwan
• puñuy aysay
• puñuysapa
• Puquín Cancha
• purahua
• puru
• purucaya
• purun llaqta
• puruña
• Purun Runa
• pururaucas
• pusanga
• pusaq
• Putukusi
• pututu, putu
P’
• p’acha
• p’achallikuy
• p'ampay
• p’akisqa
• p’akiy
• p'enqakuy
• p'enqay
• p’inqasqa
Ph
• phall phalli
• phancha
• phasil
• phausi runa
• phawaq
• phaway
• phawariy
• phawaylla
• phiña, phiñasqa
• phiñakuy
• phistihay
• photonco
• phukuna wakra
• phukuy
• phuru
• phuspuru
• phutikuy
• phutisqa
• phutuy
Q
• qallariy
• qanchay
• qanra
• qantu, qantuta, cantuta,
kantuta
• qaparqachay
• qara
• qaray
• qasa
• qasay
• qasi
• qasi kawsay
• qata
• qayqa
• qena
• qespi, qispi
• qilla
• qiru
• Qoa
• qocha
• Qochamoqo
• qolla, qulla
• qollana
• Qollasuyu
• qollqa
• qolqelazo
• qolqulibro
• qolqe
• Qolqe Cruz
• qori, quri
• Qori Cancha, Qoricancha
• qorilazo
• qorilibro
• Qorimoqo
• qosqo
• Qoya
• qoyllur, quyllur, kollyor
• Qoyllur Rit’i, Q’ollori’ti
• Quechua
• quena
• Quero
• Quiancalla
• quicuchicuy
• Quilla
• Quillarumiyoc
• quipu, khipu, kipu
• quipucamayo
Page 11
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• quipucamayoq
• quiruma-supay
• qunqay
• qura
• qurawan qampiq
• quri
Q’
• q'anchaykuriy
• q’anchay
• q’apachi
• q’enqo, q'inqu
• Q’enqo
• q’ero
• Q’ero, Quero
• q’iyachay
• q'oa
• Q’ollori’ti
• q'osñi
• q’oyana
• q’uchukuy
• q'uñi unquy, q'oñionqoy
• q’usmi, q’usñi
Qh
• qhali kay
• qhalilla
• qhapaq, qhapaj
• qhapaq hucha, capacocha
• Qhapaq Raymi
• Qhapaq Toco
• Qhapaq Usnu, Qhapaq
Ushnuo
• qhari
• qhari warmi
• qhawachiy
• qhawakin
• qhawariy
• qhawaq, kawak
• qhaway, kaway
• qhaqya
• qhilli
• qhusi rumi
R
• ractania
• rainbow
• raio, rayo
• ranti
• rantiymi
• raqra kunka
• rattle ayahuasca
• rawway onqoy (unquy)
• rayamama
• raymi
• raymi napa
• raymi yawar
• recados
• red ayahuasca
• red magic
• relámpago
• remocaspi
• renaquilla, renaco
• ribereño
• ricachicuy
• rikch’akuq
• rikch’aq
• rikch’ariy, rikch’arichiy
• rikoj
• Rikramanta
• rikuchikuy
• rikuchiy, rikurichiy
• rikuy
• rikhurichiy
• rikhuriy
• rilihiyun
• Rimacpampa, Limacpampa
• rimanakuy
• rimay
• rimaykuy
• riparay
• riqsichiy
• riqsinakuqmasi
• riqsiy
• riti
• riy
• Road of Wiracocha
• Roal
• ronsapa
• roq’a
• rumi
• Rumiñahui
• rumi sonqo
• runa
• runachakuy
• runakuna
• runa masi
• Runasimi
• runauturuncu
• runtu
• rupay, ruphay
• rupha
• ruphariy
• ruphasqa haywa
• ruqya
• ruq’tu
• rutuchikuy
• ruway
S
• sacaca
• sacramachaco
• Sacsahuaman, Sacsayhuaman
• sacha
• sacha ajo
• sach’a, sach’a sach’a
• Sach’amama
• sach’a supay
• sach’a warmi
• Samaipata
• sagra
• saiwa, saywa
• saiwa state
• saladera
• salka, salqa, sallqa
• Salkantay
• samai
• samana
Page 12
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• samariy
• samay
• samcatha
• sami
• sami and hucha
• saminchaska, samiy
• samiyuq
• sanango
• San Cipriano
• Sanguijuela Mama
• sanitario
• San Pedro cactus
• sapa
• Sapa Inca
• sapanka
• sapaq
• sappa hihuañana
• saqra
• Saramama
• sarara
• sasa
• sat’iy
• Sawa Siray
• sayk’usqa
• sayk’uy
• sayri
• sayu
• saywachakuy
• schacapa, chacapa
• second attention
• Second Sun
• seke
• senehara
• Señor de Huanca,
Señor de Wanka
• seqe
• shaman
• shamanic reality
• shamanism
• shapeshift
• shapeshifting
• shimbaya huasca
• shirimpiáre
• simi
• Sinak'ara
• sinchi
• sinchi amarun
• Sinchi Roca
• sinchi runa
• sipas
• sipascha
• siqsiy
• siriy, sirikuy
• Situa, Citua
• siwarkinte
• Snow Star
• Solimana
• sonqo, sunqu, sonq’o,
soncco
• sonqochayay
• sonqoqui
• Soq’a
• sorcerer
• sorcery
• soroqch’i
• soul loss
• soul remembering
• soul retrieval
• spaceships
• staff deities
• Strombo
• subtle energy
• sucanca
• suisui
• sukuacra-warmi
• sullca huahua
• sullu
• sulp’ay niy
• sumaq
• sumaq aklla
• sumaq aklla cataquin
• sumaq kawsayniyuq
• sumaq sunqu
• sumi
• sumiruna
• sumpuña
• Sun
• Sunkasapa
• sunqu phatatatay
• sunqu tupachiy
• Sunttiyri
• suntur
• Sunturwasi
• supay
• Supay
• supay-cato
• supay chacra
• supay-lancha, yakulancha
• supayniyoj
• supay-tibe
• suq’a
• suruchi
• susto
• Susurpuquio
• susuwa
• suti
• sut’i
• sutichay
• Sutic Toco
• sut'imanta
• sut'inchaj
• sut'inchay
• sut'i sonqo
• sut'iyay
• suwirti
• suyay
• Suyus
• suyu
T
• tabaquero
• Tahuantinsuyu
• taki
• taki onkoy
• takiy
• takuriy
• taksha yakuruna
• tambo
• Tambos
• Tambo Mach’ay, Tambomach'ay
• Tambo Toco
• tampu
• tantakuy
Page 13
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• tapuna
• tapunakuy
• tapuy
• taqe
• taqque atipi
• taqui
• Taripaca
• taripachikuy
• taripaña
• taripay
• Taripay Pacha
• tarikuy
• Tarpuntaes
• tarpuntay
• tarpuy
• tata
• tata kura
• tata-mama
• Tawantinsuyu
• tayca
• taycani puchani
• taycani yocani
• taytacha
• Tayta Inti
• Taytacha Temblores
• tayta kura
• Taytallá!
• tayta mama, tata mama,
taytamama
• Taytanchis Ranti
• Temple of the Sun
• Temple of the Three
Windows
• third attention
• Third Sun
• thunder ayahuasca
• tibemama
• tibe negro
• tinguna
• tink’a
• Tinku
• tinquy, tinku, tinkuy
• tinya
• tiqsi,teqsi, ticci, tixsi
• Tiqsi Muyu, Teqse
Muyu, Texemuyo, Tixsi
Muyu
• titi
• Titicaca
• Titicala, Titikala
• Tiwanako, Tiahuanaco,,
Tiwanaku
• tobacco
• tocapo
• Tocapo Wiracocha
• toé
• toero
• tonal
• tonal axis
• topa, tupa
• Topa Yupanqui, Topa
Inca Yupanqui
• toro-vilca
• torus
• torus knot
• torus tube
• transubstantiation
• trato
• tratochay
• trawu
• trophy heads
• Tsugki
• ttaqquerijaquitha
• tukay
• tukuy hampeq
• tumi
• tunchis
• Tupac Amaru
• Tupac Cusi Hualpa
• Tupac Inca Yupanqui
• tupay
• tura
• tusuy
• tuta
• tuta mikhuy
• tutallamanta
• tutamanta mikhuna
• tutaraq
• tutayay
T’
• t’aqasqa
• t’aqay
• t’aqsay
• t’ika
• t’ikay
• t’ikray
• t’uku
• t'ukuy
• t’uru
Th
• thañichiy
• thañiy
• thanta
• Thunapa Wiracocha,
Thonapa Wiracocha
• thuqay, tuqay, toqay,
thoqay
U
• uayror aklla
• uhay, ukyay
• uhu
• uhuy
• ukhu
• Ukhu Pacha, Uhupacha
• ukhupi
• ukuku
• ukyay
• uliyay
• ulluchu
• Ulluchu Man
• uma
• uma llaqta
• uma mastai
• uma muyu
• uma muyuy
• uma nanay
• uma t'ojpisqa
Page 14
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• umachakuy
• umayoj
• umu, umuq
• unanchasqa
• unkhuña
• unqurawi
• unquy
• untu
• unu, uñu
• uñu pachacuti
• upa
• upichiya
• Ura Cocha
• uraña wayra
• Urcaguary
• urin
• urkuchinantin
• Urpihua-Chac
• Uru Saiwa
• usko
• usnu
• usqhaq
• usqhay
• usqhaypaq
• usqhayta
• ususi
• uturunqu
• uya
• uyakuy
• uyariy
V
• varayoq
• vegetal
• vegetalista
• Vichama
• Vilcabamba
• vilca, villca
• Viracocha
• virola
• virote
• vllitatatha
• vma
• vraque
• vruquipatha
• vrutati pacha
• vrutta
W
• wachuma
• wak’a
• wamanchay
• wamani
• wanka
• wankar
• wankar k’uychi
• wañuchiy
• wañupuy
• wañusqa
• wañuy
• wapu
• waqachiy
• waqay
• waqtu
• waq’a
• warayoq, warayuq,
warayoj,m varayoq
• wari
• Wari, Guari
• Wari Runa
• Wari Wiracocharuna
• warmi, huarmi
• warmichakuy
• warmi icaro
• warmi murayas
• warmiyoj
• wasa tullu
• waska
• Wascar, Waskar,
Huascar, Huascaran
• wasi
• wasi-masi
• wasi-pichay
• wata
• watachikwy
• watanakuy
• Waynacawi
• wata hunt’ay
• watuq
• wawa
• wawa qhawaq
• wawayoj
• wawtisay
• wayllunakuy
• waylluy
• waylluq
• wayna
• Wayna Capac
• waynu
• wayñu
• wayqi
• wayra, huaira
• Wayramama,
Huairamama
• wayrapacha, huairapacha
• wayra-supay, huairasupay
• wayray
• wayruru, huayruru
• Weeping God
• Wichama, Vichama
• wiksayuq
• wilka, willka, villka
• Wilka kuti
• willaq
• willaq, willax
• Willaq Uma, Willac Umu
• willkachay
• Willkamayu
• willkanqa
• Willka Ñust'a
• willka wasi
• wiñay
• wiñay hunt’asqa
• wiñay trato
• wiñaypaj
• wira
• Wiracocha, Viracocha
• wiracocha, viracocha
• Wiracochas
• Wiracocha Inca
• wiracocha mermaids
Page 15
INCA GLOSSARY - List of words defined as posted 6-13-07
• Wiracocha Pachayachachic
• Wiracocha Temple
• wiska despacho
• wito
Y
• Yacana
• yachachi, yachachej
• yachachiy
• yachachiykunawan tratokunawan
• yachai sami rumi
• yachakuy
• yachay, yachai
• yachayniyoj
• yachayniyoj palabra
• yacu
• yagé, yajé
• yagecero
• Yagé Woman
• yahuar, yawar
• yahuar-piripiri
• Yahuar Huacac
• yaku, yacu
• yaku-lancha
• Yakumama, Yacumama
• yaku phajchay
• yaku puma
• yakuruna
• yaku warmi
• yana
• yananchaku
• yanachakuy
• yanakuna
• yananchanakuy
• yanantin
• yanapay
• Yana Phuyu
• Yana Puma
• yana-saqraruna
• yanaymi
• yana yaku lobos
• yangunturo
• yankallan
• yapanapukuna
• yatichatha
• yatichiri
• yatiña
• yatiri
• yausa
• Yauyos
• yawar
• yawarchay
• yaya
• yclesia
• yellow ayahuasca
• Ynti
• yoc
• yocalla
• -yoq
• yoqsi
• yumba
• yunka
• yupaycatha
• yupaychana
• yupaychay
• yupaychay wasi
• yura-aya
• yurag
• yuritha
• Yutu-Yutu
• yuya
• yuyariy
• yuyay
• yuyay pantay
• yuyay quy
• yuyayukuy
• yuyaychay
• yuyaychaj
Z
• zampoñas
• Zaramama
• zero point
Page 16