Coordination Complex
1
การเรียกชือสารประกอบเชิ งซ้อน (Coordination Complex)
1. เรียกชื
อประจุบวก ก่อนแล้วตามด้วย ประจุลบ
2. เรียกชื
อลิแกนด์ (ligand) ตามลําดับตัวอักษร โดยใช้คาํ บอกจํานวน (di, tri, tetra,…) ดังนี3
แต่ถา้ ชื
อลิแกนด์มคี าํ นําหน้า (di, tri,…) รวมอยูแ่ ล้ว ให้ใช้คาํ นําหน้า (bis, tris, tetrakis,…) แทน
ลิแกนด์ทล
ี งท้ายด้วย –ide เปลีย
นเป็ น –o
F
Fluoro
OH
Hydroxo
2
Cl
Chloro
O
Oxo
Br
Bromo
CN
Cyano
I
Iodo
ลิแกนด์ทล
ี งท้ายด้วย –ate เปลีย
นเป็ น –ato
CO32
Carbonato
SCN
Thiocyanato
2
SO4
Sulfato
2
S2O3
Thiosulfato
2
C2O4
Oxalato
EDTA
Ethylenediaminetetraacetato
ลิแกนด์ทล
ี งท้ายด้วย –ite เปลีย
นเป็ น –ito
NO2
Nitro or Nitrito
ลิแกนด์ทเ
ี ป็ นกลาง มีช
อื เรียกพิเศษ
NH3
Ammine
H2O
Aqua or Aquo
CO
Carbonyl
en
Ethylenediamine
3. ลงท้ายชื
อด้วยโลหะ ตามด้วยเลขออกซิเดชัน (เลขโรมัน)
ถ้าเป็ นชื
อสารประกอบเชิงซ้อนบวก หรือ กลาง ลงท้ายชื
อโลหะ ตามปกติ
ถ้าเป็ นชื
อสารประกอบเชิงซ้อนลบ ลงท้ายชื
อโลหะ ลงท้ายเสียงด้วย –ate
Cr
Chromate
Mo
Molybdate
Co
Cobaltate
Zn
Zincate
Mn
Manganate
Ni
Nickelate
Al
Aluminate
ยกเว้น ถ้ามีช
อื ละติน
Cu
Cuprate
Fe
Ferrate
Au
Aurate
Pb
Plumbate
Ag
Argentate
Sn
Stannate
อ.ดร.ธนพงษ์ กรี ธาดํารงเดช
Coordination Complex
2
โจทย์การเรียกชือสารประกอบเชิ งซ้อน
สูตรสารประกอบเชิงซ้อน
1. [Co(NH3)4Cl2]Cl
2. [Co(NH3)5Cl]Cl2
3. [Co(NH3)4(H2O)Cl]Cl2
4. [Co(NH3)4(H2O)2]3+
5. [Co(NH3)6]Cl3
6. [Co(NH3)3(NO2)3]
7. [Co(en)2Br2]+
8. Na3[Co(NO2)6]
9. [Co(en)2(H2O)CN]2+
10. [Co(en)3]2(SO4)3
11. [Co(C2O4)3]3
12. [Co(C2O4)3]4
13. [Co(en)2(NH3)Cl]2+
14. [Co(H2O)3F3]
15. [Co(NH3)5(SO4)]NO3
16. [Co(CN)5]3
17. [Co(H2O)6]2+
18. [Co(en)3][Cr(CN)6]
19. [Cr(C2O4)2(H2O)2]
20. [Cr(NH3)3(SCN)3]
21. K3[Cr(C2O4)3]
22. [Cr(NH3)4Cl2]+
23. [Cr(NH3)3Cl3]
24. [Cr(en)3]Cl3
25. [Cr(H2O)4Cl2]ClO4
26. Na3[Cr(NO2)6]
27. [Cr(en)2(CN)2]Cl
28. [Cr(CO)6]
29. [Fe(H2O)6]3+
30. [Fe(H2O)6]Cl2
31. [Fe(H2O)5SCN]2+
32. K4[Fe(CN)6]
33. [FeSCN]2+
34. [FeF6]3
35. (NH4)2[Fe(H2O)F5]
36. [Fe(H2O)5(OH)]2+
37. [PtCl6]2
ชื
อสารประกอบเชิงซ้อน
อ.ดร.ธนพงษ์ กรี ธาดํารงเดช
Coordination Complex
3
38.
39.
40.
41.
42.
43.
44.
45.
46.
47.
48.
49.
50.
51.
52.
53.
54.
55.
56.
57.
58.
59.
60.
61.
62.
63.
[Pt(NH3)2]Cl2
[Pt(NH3)5Cl]Cl3
[Pt(NH3)2C2O4]
[Pt(en)2Cl2](NO3)2
[Pt(NH3)3Cl][Pt(NH3)Cl3]
K[PtNH3)Cl3]
[Pt(NH3)2(SCN)Br]
[Cu(NH3)4][PtCl4]
[Cu(NH3)4]SO4
[Cu(OH)2(CO3)2] 4
[CuCl4]2
[Ag(NH3)2]+
[Ag(CN)2]
[Ni(CN)4]2
[NiCl4]2
[Ni(CN)2Br2]2
[Ni(H2O)6]SO4
[Ni(C2O4)2(H2O)2]2
[HgI3]
[Mn(CO)5(SCN)]
[MnCl4]2
[Mn(CN)6]3
[Pd(NH3)4]Cl2
[Au(CN)4]
[V(H2O)6]3+
K4[Mo(CN)8]
อ.ดร.ธนพงษ์ กรี ธาดํารงเดช
Coordination Complex
4
เฉลย
สูตรสารประกอบเชิงซ้อน
1. [Co(NH3)4Cl2]Cl
2. [Co(NH3)5Cl]Cl2
3. [Co(NH3)4(H2O)Cl]Cl2
4. [Co(NH3)4(H2O)2]3+
5. [Co(NH3)6]Cl3
6. [Co(NH3)3(NO2)3]
7. [Co(en)2Br2]+
8. Na3[Co(NO2)6]
9. [Co(en)2(H2O)CN]2+
10. [Co(en)3]2(SO4)3
11. [Co(C2O4)3]3
12. [Co(C2O4)3]4
13. [Co(en)2(NH3)Cl]2+
14. [Co(H2O)3F3]
15. [Co(NH3)5(SO4)]NO3
16. [Co(CN)5]3
17. [Co(H2O)6]2+
18. [Co(en)3][Cr(CN)6]
19. [Cr(C2O4)2(H2O)2]
20. [Cr(NH3)3(SCN)3]
21. K3[Cr(C2O4)3]
22. [Cr(NH3)4Cl2]+
23. [Cr(NH3)3Cl3]
24. [Cr(en)3]Cl3
25. [Cr(H2O)4Cl2]ClO4
26. Na3[Cr(NO2)6]
27. [Cr(en)2(CN)2]Cl
28. [Cr(CO)6]
29. [Fe(H2O)6]3+
30. [Fe(H2O)6]Cl2
31. [Fe(H2O)5SCN]2+
32. K4[Fe(CN)6]
33. [FeSCN]2+
34. [FeF6]3
35. (NH4)2[Fe(H2O)F5]
36. [Fe(H2O)5(OH)]2+
37. [PtCl6]2
ชื
อสารประกอบเชิงซ้อน
Tetraamminedichlorocobalt(III) chloride
Pentaamminechlorocobalt(III) chloride
Tetraammineaquachlorocobalt(III) chloride
Tetraamminediaquacobalt(III) ion
Hexaamminecobalt(III) chloride
Triaamminetrinitrocobalt(III)
Dibromobis(ethylenediamine)cobalt(III) ion
Sodium hexanitrocobaltate(III)
Aquacyanobis(ethylenediamine)cobalt(III) ion
Tris(ethylenediamine)cobalt(III) sulfate
Trioxalatocobaltate(III) ion
Trioxalatocobaltate(II) ion
Amminechlorobis(ethylenediamine)cobalt(III) ion
Triaquatrifluorocobalt(III)
Pentaamminesulfatocobalt(III) nitrate
Pentacyanocobaltate(II) ion
Hexaaquacobalt(II) ion
Tris(ethylenediamine)cobalt(III) hexacyanochromate(III)
Diaquadioxalatochromate(III) ion
Triamminetrithiocyanatochromium(III)
Potassium trioxalatochromate(III)
Tetraamminedichlorochromium(III) ion
Triamminetrichlorochromium(III)
Tris(ethylenediamine)chromium(III) chloride
Tetraaquadichlorochromium(III) perchlorate
Sodium hexanitrochromate(III)
Dicyanobis(ethylenediamine)chromium(III) chloride
Hexacarbonylchromium(0)
Hexaaquairon(III) ion
Hexaaquairon(II) chloride
Pentaaquathiocyanatoiron(III) ion
Potassium hexacyanoferrate(II)
Thiocyanatoiron(III) ion
Hexafluoroferrate(III) ion
Ammonium aquapentafluoroferrate(III)
Pentaaquahydroxoiron(III) ion
Hexachloroplatinate(IV) ion
อ.ดร.ธนพงษ์ กรี ธาดํารงเดช
Coordination Complex
5
38.
39.
40.
41.
42.
43.
44.
45.
46.
47.
48.
49.
50.
51.
52.
53.
54.
55.
56.
57.
58.
59.
60.
61.
62.
63.
[Pt(NH3)2]Cl2
[Pt(NH3)5Cl]Cl3
[Pt(NH3)2C2O4]
[Pt(en)2Cl2](NO3)2
[Pt(NH3)3Cl][Pt(NH3)Cl3]
K[PtNH3)Cl3]
[Pt(NH3)2(SCN)Br]
[Cu(NH3)4][PtCl4]
[Cu(NH3)4]SO4
[Cu(OH)2(CO3)2]4
[CuCl4]2
[Ag(NH3)2]+
[Ag(CN)2]
[Ni(CN)4]2
[NiCl4]2
[Ni(CN)2Br2]2
[Ni(H2O)6]SO4
[Ni(C2O4)2(H2O)2]2
[HgI3]
[Mn(CO)5(SCN)]
[MnCl4]2
[Mn(CN)6]3
[Pd(NH3)4]Cl2
[Au(CN)4]
[V(H2O)6]3+
K4[Mo(CN)8]
Diammineplatinum(II) chloride
Pentaamminechloroplatinum(IV) chloride
Diammineoxalatoplatinum(II)
Dichlorobis(ethylenediamine)platinum(IV) nitrate
Triamminechloroplatinum(II) amminetrichloroplatinate(II)
Potassium amminetrichloroplatinate(II)
Diamminebromothiocyanatoplatinum(II)
Tetraamminecopper(II) tetrachloroplatinate(II)
Tetraamminecopper(II) sulfate
Dicarbonatodihydroxocopper(II) ion
Tetrachlorocuprate(II) ion
Diamminesilver(I) ion
Dicyanoargentate(I) ion
Tetracyanonickelate(II) ion
Tetrachloronickelate(II) ion
Dibromodicyanonickelate(II) ion
Hexaaquanickel(II) sulfate
Diaquadioxalatonickelate(II) ion
Triiodohydragyrate(II) ion
Pentacarbonylthiocyanatomanganese(I)
Tetrachloromanganate(II) ion
Hexacyanomanganate(III) ion
Tetraamminepalladium(II) chloride
Tetracyanoaurate(III) ion
Hexaaquavanadium(III) ion
Potassium octacyanomolybdate(IV)
อ.ดร.ธนพงษ์ กรี ธาดํารงเดช